Monday, July 2, 2018

CPF အေၾကာင္း ေရးခဲ့တာ ျပန္ရွယ္ပါတယ္...




CPF အေၾကာင္း ေရးခဲ့တာ ျပန္ရွယ္ပါတယ္... 
စင္ကာပူ ဘာေၾကာင့္ ခ်မ္းသာသလဲ၊ ဂ်ပန္ဘာေၾကာင့္ ခ်မ္းသာသလဲ၊ ေတာင္ကိုးရီးယား၊ တရုပ္တို႕ ဘာေၾကာင့္ ၾကြယ္၀ခ်မ္းသာလာၾကသလဲ .. ဆိုတာ ေခါင္းေဆာင္ေကာင္းလို႕ျဖစ္ပါတယ္။ ေခါင္းေဆာင္ေကာင္းက စနစ္တစ္ခုကို တည္ေထာင္ပါတယ္။ ေခါင္းေဆာင္သစ္မ်ားက ေခါင္းေဆာင္ပ်ိဳးေထာင္ေရး စနစ္၊ မ်ိဳးဆက္သစ္ကို အျမဲရွင္သန္ေစပါတယ္။ 
.
စင္ကာပူ ႏိုင္ငံ ရဲ့ တိုးတက္မႈအတြက္ ေရတို၊ ေရရွည္ စီမံကိန္းမ်ားစြာ ေခါင္းေဆာင္ မ်ားက ေဖာ္ေဆာင္ရာမွာ ေခြ်တာစုေဆာင္းျခင္း၊ စုေဆာင္းေငြကို တိုးပြားေစျခင္း နည္းပညာကို အစၥေရးလူမ်ိဳးမ်ား၊ တရုပ္လူမ်ိဳးမ်ား ထံမွ ရယူ လက္ေတြ႕က်င့္သံုးခဲ့ပါတယ္။ အစၥေရး ဆီက ရရွိတဲ့ ျပည္သူလူထု ေငြစုစနစ္အေၾကာင္းပါ။ သူ႕ႏိုင္ငံသားေတြကို မစုမေနရ၊ စင္ကာပူက CPF ဘဏ္ထဲစုခိုင္းတာပဲ. .အခု အေမရိကားေတာင္ CPF ပံုစံ 501(c) ဆိုလား.. လုပ္ေနတယ္.. ကိုယ္ေဒမွာေတာ့ လစာထုတ္ရင္ တပတ္တြင္း ကုန္သံုး. .ၿပီးေတာ့ ၃ပတ္ ငပိနဲ႔စား.. အတိုးနဲ႔ေခ်း လစာထုတ္ေတာ့ အေႂကြး႐ွင္ေတြေပးရလို႕ သားေရကြင္းပဲက်န္..
.
လူမွဳဖူလံုေရး အလုပ္႐ွင္၅% . အလုပ္သမား ၅% စုေဆာင္းစနစ္လဲ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ေရာက္ေနတဲ့ ဂ်ပန္. စင္ကာပူကုမဏီေတြပဲ ျမန္မာျပည္မွာ က်င့္သံုးၾကပါတယ္။ ျမန္မာကုမဏီမ်ားလဲ က်င့္သံုးရပါမယ္။ 
.
.
.
စင္ကာပူက CPF ဆိုတဲ့ ဘဏ္စနစ္တစ္ခုအေၾကာင္း (National Interest) .ဇူလိုင္ ၂၂၊ ၂၀၁၄
ေငြစုေဆာင္းျခင္း အက်ိဳးေက်းဇူး၊ ရလဒ္မ်ားကို စင္ကာပူ-လက္ေထာက္ဝန္ၾကီးက ပါလီမန္မွာ ရွင္းျပေနပံု ျဖစ္ပါတယ္။
.
ျမန္မာႏိုင္ငံ အစိုးရဝန္ထမ္းမ်ား လစာရဲ့ ၆% စုေဆာင္းတဲ့စနစ္ Social Security Fund ကို စတင္အေကာင္ထည္ေဖၚေတာ့မယ္လို႕ အလုပ္သမားဝန္ၾကီးဌာနက ဇူလိုင္ ၂၀၁၄ ထုတ္ျပန္ခ်က္ကို ၾကိဳဆိုပါတယ္။ ေငြစုေဆာင္းျခင္းဟာ လူတိုင္းႏွစ္သက္ေပမဲ့ လက္ေတြ႕လုပ္ဖို႕အလြန္ခက္ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ျမန္မာျပည္လို လစာက၊ စားေသာက္စရိတ္ေတာင္ မနည္းျဖည့္ဆည္းေနတဲ့ ႏိုင္ငံမ်ိဳးမွာပို ပိုျပီးခက္ခဲလွပါတယ္။
.
စီးပြားေရးပညာရွင္ ေဒါက္တာေအာင္ကိုကို သုေတသနစာေစာင္၊ ေဆာင္းပါး၊ စာအုပ္မ်ားစြာ ထုတ္ေဝ၊ လုပ္ေဆာင္ေနသူျဖစ္ပါတယ္။ ဆင္းရဲမြဲေတမႈေလွ်ာ့ခ်ေရးစီးပြားမူဝါဒ စာအုပ္၊ စာ-၁၃၄ မူဝါဒ(၇) မွာ ” ကိုယ္က်ိဳးအတၱၾကီးသူမ်ား၊ ေခတ္ေနာက္ျပန္ဆြဲသူမ်ား၊ မည္သူေတေတ ငေတမာရင္ျပီးေရာ ဆိုသူမ်ားသာ ၾကီးစိုးလႊမ္းမိုးေနလွ်င္ မည္သည့္ႏိုင္ငံမွ်၊ မည္သည့္ သဘာဝသယံဇာတမ်ား၊ မည္မွ်ေပါၾကြယ္ေနေစကာမူ ယင္းႏိုင္ငံသည္ ဆင္းရဲျမဲ၊ ဆင္းရဲေနမည္ကို ယေန႕ကမၻာ့ႏိုင္ငံမ်ားတြင္ ေတြ႕ျမင္ႏိုင္သည္၊ ထို႕ေၾကာင့္ ခရိုနီစီးပြားေရးပံုသ႑န္ကို ပေပ်ာက္ေစရန္ လိုအပ္ေပသည္။…” လို႕ ေရးသားထားပါတယ္။ ႏိုင္ငံေတာ္ စုေဆာင္းမႈႏႈန္းအေၾကာင္း စာ-၁၉၆ မွာလည္း “၁၉၆၀ ပတ္ဝင္းက်င္က ထိုင္းႏိုင္ငံ၏စုေဆာင္းမႈ ပွ်မ္းမွ် ၂၀% မွ ၁၉၉၀ႏွစ္မ်ားတြင္ ၃၅% အထိတိုးတက္လာသည္။ စုေဆာင္းမႈ Saving မွ ရင္းႏွီးျမွတ္ႏွံမႈ Investment သို႕ေျပာင္းလဲႏိုင္လာျပီး၊ ထိုင္းႏိုင္ငံ၏ ႏိုင္ငံေတာ္ေငြ Capital Stock တိုးတက္လာသည္။ “.. လို႕ ေရးသားထားပါတယ္။
.
.
ႏိုင္ငံၾကီးပြားတိုးတက္ရန္ ေခါင္းေဆာင္ေကာင္းမ်ား၊ ႏိုင္ငံေရး၊စီးပြားေပၚလစီမ်ား၊ လက္ေတြ႕လုပ္ငန္းပရိုဂ်တ္မ်ားစြာမွာ “စုေဆာင္းျခင္း” ဟာ နည္းလမ္းတစ္ခုျဖစ္ပါတယ္။ ႏိုင္ငံေတာ္အတြက္ လတ္တေလာ အက်ိဳးၾကီးစြာ မျဖစ္ႏိုင္ေပမဲ့ မိမိႏွင့္မိသားစုအတြက္မူ အလြန္အက်ိဳးမ်ားပါတယ္။
.
ျမန္မာအစုိးရ ဒု-သမၼတ စိုင္းေမာက္ခမ္းနဲ႕အဖြဲ႕ ဇူလိုင္-၂၀၁၄ စင္ကာပူခရီးစဥ္ ေရာက္ရွိပါတယ္။ စင္ကာပူ၊အေမရိကန္၊ဂ်ပန္၊ေတာင္ကိုးရီးယား ႏိုင္င္ငံမ်ားဟာ ျမန္မာေခါင္းေဆာင္မ်ား စံနမူနာယူရင္း၊ ခဏခဏ သြားလာပါတယ္။ ဝန္ၾကီးမ်ား၊ ဌာနဆိုင္ရာအရာရွိၾကီးမ်ား၊ ပုဂၢလိကလုပ္ငန္းရွင္ မ်ားစြာလည္း ေလ့လာေရးသြားေလ့ရွိပါတယ္။ ေလ့လာစရာမ်ားစြာ ဥပမာ လာဘ္စားမႈ၊ ရထား၊ကားလမ္းမ်ား၊ ျမိဳ႕ျပလုပ္ငန္းမ်ား၊ CPF ဘဏ္ ေခြ်တာစုေဆာင္းေရး စသျဖင့္ ေလ့လာၾကပါတယ္။
.
ႏိုင္ငံတိုင္း၊ မိသားစုတိုင္း လူမႈျပသနာမ်ား၊ အခက္ခဲမ်ားကို စနစ္တက်၊ ေလ့လာဆန္းစစ္လိုက္ရင္ ဇစ္ျမစ္ ၇၀% ေသာ ဇစ္ျမစ္ေတြဟာ စားဝတ္ေနေရး မလံုေလာက္လို႕ ဆိုတာကို လူမႈပညာရွင္မ်ား ေတြ႕ရွိၾကပါတယ္။ စားဝတ္ေနေရး ဆိုတာ အေျခခံလူ႕တန္းစားအဆင့္ကို ဆိုလိုပါတယ္။ မိသားစု၄ဦး အိမ္ေထာင္ကို တစ္ေန႕က်ပ္၂၀၀၀ နဲ႕ စာဝတ္ေနေရး၊ အဆင္ေျပႏိုင္မလား ဆိုတာကို ကမၻာ့ဆင္းရဲမြဲေတမႈမ်ဥ္းေၾကာင္း Poverty Line နဲ႕သတ္မွတ္ပါတယ္။ ဆင္းရဲမြဲေတမႈမ်ဥ္းေၾကာင္းက တစ္ႏိုင္ငံနဲ႕တစ္ႏိုင္ငံ မတူပါဘူး။ ကုလသမဂၢနဲ႕ကမၻာ့ဘဏ္အပါဝင္ အဖြဲ႕စည္းေပါင္း ၂၃ခု ကမၻာ့ဆင္းရဲမြဲေတမႈ လူတစ္ေယာက္ ေဒၚလာ ၁.၂၅ လို႕သတ္မွတ္ထားပါတယ္။
.
အဲဒီဇယား www.unicef.org (2011 data) မွာ ျမန္မာႏိုင္ငံ ဆင္းရဲမြဲေတမႈ မထည့္ထားပါဘူး။ 
.
၂၀၁၄ ျမန္မာသမၼတေျပာၾကားခ်က္၊ “လူ၄ဦးမိသားစုတစ္ခု-တစ္ေန႕က်ပ္၂၀၀၀” နဲ႕တြက္ရင္ ေဒၚလာ ၀.၅၀ လို႕သတ္မွတ္ရပါမယ္။ 
.
.
အိမ္ေထာင္တစ္ခုဟာ တစ္ေန႕က်ပ္၂၀၀၀ မရွာႏိုင္ရင္ ဘယ္လိုျဖစ္မလဲ ျပသနာျဖစ္ျပီေပါ့။ က်ပ္၂၀၀၀ ဆိုတာ ေတာနယ္က ဟင္းသီးရြက္နဲ႕ စားေသာက္တဲ့ စရိတ္ပါ။ ျမိဳ႕ေပၚမွာေတာ့ လူတစ္ေယာက္ တေန႕က်ပ္၅၀၀၀ မရွာႏိုင္ရင္ ျပသနာျဖစ္ျပီပဲ။ ကိုယ့္ပိုက္ဆံ ကိုယ္ပဲကိုင္ထားခ်င္တာေပါ့။ ေငြေၾကးနဲ႕ေၾကာင့္ လူမႈျပသနာ ၇၀% ျဖစ္ရတယ္ဆိုရင္၊ ေငြကိုေခြ်တာဖို႕ လက္ေတြ႕လုပ္ရမွာပါ။ ျမန္မာႏုိင္ငံလိုမ်ိဳးမွာေတာ့ လိုင္စင္၊ပါမစ္ ရလိုက္သူေတြပဲ ခ်မ္းသာတယ္။ ေငြစုတဲ့လူေတြ မခ်မ္းသာဘူး ေျပာၾကမလား။ ကိုယ့္မိတ္ေဆြမ်ားကို ဆန္းစစ္ၾကည့္ပါ။ ေငြစုႏိုင္တဲ့ မိသားစုေတြ ျပသနာနည္းပါးတယ္ ဆိုတာေတြ႕ရပါလိမ့္မယ္။
.
ျပည္သူလူထု စားဖို႕ေတာင္ မနည္းရွာရတယ္။ အလုပ္ကုိင္ေတာင္ ရွာေဖြမေပးႏိုင္တာ၊ ေငြစုေဆာင္းဖို႕ မလြယ္ဘူး ေျပာပါတယ္။ ဘယ္သူမွာ သူတို႕လစာေငြ ၅%၊ ၁၀% ကိုျဖတ္ေတာက္ျပီး စုခိုင္းရင္၊ စိတ္ဆိုးၾကမွာခ်ည္းပါပဲ။ ဒါေပမဲ့ ျပည္သူလူထုအတြက္ အစိုးရက စုေဆာင္းေပးမႈနဲ႕ စတင္ရပါမယ္။ အစိုးရက မစုေဆာင္းႏိုင္ေသးရင္လဲ ကိုယ့္အလုပ္သမား၊ ကိုယ့္တူ၊သားသမီးမ်ားကို စုေဆာင္းဖို႕ အားေပး၊ အေလ့က်င့္လုပ္ႏိုင္သူေတြ ေနာက္၁၀ႏွစ္ၾကာရင္ လူမႈျပသနာနည္းမယ္ ျဖစ္ပါတယ္။ စကားမစပ္ ေရးရရင္ ဘာသာေရးကိုင္ရိႈင္းသူဟာ ေရာင့္ရဲမႈရွိလို႕ ေငြစုႏိုင္ပါတယ္။ သူတို႕မိသားစုမွာ ျပသနာလည္းနည္းပါတယ္။
.
.
အေဖ၊အေမ မစုေဆာင္းႏိုင္ရင္၊ ႏွစ္ၾကာလာခ်ိန္ မိသားစု ဒုကၡေရာက္ပါတယ္။ ျမန္မာအစိုးရ မစုေဆာင္းႏိုင္လို႕ ကမၻာ့အဆင္းရဲဆံုး ျဖစ္ေနတာ အစိုးရရံုးတိုင္းမွာ ေအာက္ပါဆိုင္းဘုတ္ေလး ကပ္ထားဖို႕ေကာင္းပါတယ္။ အဂတိလိုက္စားမႈ ျမန္မာက ၂၀၁၂ထက္ ၆ဆင့္ တိုးတက္လာတယ္လို႕ ကမၻာဒီယားအထက္ ေရာက္သြားပါတယ္။ ဆက္ၾကိဳးစားေနပါတယ္။ 
.
.
.
စင္ကာပူ CPF ဘဏ္ေငြစုေဆာင္းျခင္းရလဒ္မ်ား
.
စင္ကာပူႏိုင္ငံသားေတြကို မစုမေနရ၊ အလုပ္လုပ္ေနသေရြ႕ စုေဆာင္းဖို႕အတြက္ CPF ဘဏ္ကို ၁၉၅၅ခုႏွစ္က စတင္ခဲ့ပါတယ္။ အစၥေရးနဲ႕စင္ကာပူအစိုးရ အၾကံဥာဏ္နဲ႕ စေငြေၾကးပညာရွင္မ်ား ပူးေပါင္းျပီး တည္ေထာင္ခဲ့ပါတယ္။ လူအမ်ားစုဟာ ေငြရလာရင္ သံုးစြဲမိမယ္၊ စီးပြားေရးလုပ္ရင္း လံုးပါးသြားေလ့ရွိပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ လူအမ်ားစုရဲ့ ဝင္ေငြကိုမစုမေနရ အစိုးရကစုေဆာင္းေစပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ အစိုးရဝန္ထမ္းနဲ႕ကုမၸဏီၾကီးမ်ားကို ပါဝင္လာေအာင္ ဆြဲေဆာင္ျပီး၊ အဲဒီစုေဆာင္းေငြကေန ဝန္ထမ္းကို အေၾကြးစနစ္နဲ႕ တန္ဖိုးနည္းအိမ္ HDB flat အစိုးရက ေဆာက္လုပ္ေရာင္းခ်ေပးျခင္းနဲ႕ပဲ စတင္ပါတယ္။ 
.
စင္ကာပူ CPF ဘဏ္စနစ္နဲ႕ HDB flats ေတြ ေဆာက္ဖို႕ၾကံရြယ္တဲ့အခ်ိန္မွာ ျမန္မာျပည္ ဦးႏုအစိုးရက ျပည္ေတာ္သာစီမံကိန္းနဲ႕ ရန္ကင္း တိုက္ခန္းမ်ားစြာ ေဆာက္လုပ္ျပီးစီးေနပါျပီ။ စင္ကာပူအစိုးရက ျပည္ေတာ္သာစီမံကိန္းကို လာေရာက္၊ ေလ့လာခဲ့ရပါတယ္။ ၁၉၆၀ကတည္းက တိုက္ေတြ ေဆာက္လုပ္ခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီတုန္းကေတာ့ ျမန္မာျပည္လို ၄ထပ္တိုက္ခန္းေတြပါ။ အခုေတာ့ စင္ကာပူအိုးအိမ္ဌာနၾကီးဟာ အထပ္ျမင့္ HDB flats တိုက္ခန္းစုစုေပါင္း ၁သန္းေက်ာ္နဲ႕ (Key Statistics, 1,011,027 units, 2012) စင္ကာပူႏုိင္ငံသားမ်ားကို ေနစရာအိမ္ ေဆာက္ျပီး၊ CPF စုေဆာင္းေငြနဲ႕ ေရာင္းခ်ျပီးခဲ့ပါျပီ။ ဆက္ေဆာက္ေနဆဲျဖစ္ပါတယ္။
.
ျပည္သူလူထု ဝန္ထမ္းမ်ားရဲ့ CPF ဘဏ္မွာ စုေဆာင္းေငြဟာ ေနအိမ္ဝယ္ျခင္း၊ ေဆးကုသစရိတ္ နဲ႕ အသက္ၾကီးတဲ့အခ်ိန္ ပင္စင္ေငြ စသည္တို႕အတြက္ျဖစ္ပါတယ္။ အလုပ္သမားက လစာရဲ့ ၂၀%ကို ထည့္ရျပီး၊ အလုပ္ရွင္ကလည္း ၂၀% လိုက္ထည့္ေပးရပါတယ္။ အလုပ္သမားရဲ့ အသက္၊ လစာေပၚမူတည္ျပီး ထည့္ရတဲ့ ရာခိုင္ႏႈန္းမတူပါဘူး။ မိမိစုေဆာင္းထားတဲ့ ေငြကို ဘယ္ေလာက္ရွိေနျပီ။ အတိုးႏႈန္းဘယ္ေလာက္ရတယ္ စသျဖင့္ အင္တာနက္အြန္လိုက္က အခ်ိန္မေရြးၾကည့္ႏုိင္ျပီး၊ ေငြစာရင္းရွင္းတမ္း စာရြက္လည္း စာတိုက္က မွန္မွန္ပို႕ေပးလွ်က္ရွိပါတယ္။
စင္ကာပူမွာ အျမဲေနထိုင္ခြင့္ရသူမ်ား PR, Permanence Resident မ်ားအတြက္ CPF ဘဏ္စုေဆာင္းေငြဟာ အလြန္အေရးၾကီးပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ စင္ကာပူက အျပီးထြက္ခြာေတာ့မယ္ ဆိုရင္၊ ဒီစုေဆာင္းေငြ အားလံုးကို စင္ကာပူအစိုးရက အတိုး၊ အရင္း အားလံုး ၁၀ရက္အတြင္း ျပန္ထုတ္ေပးလို႕ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ စင္ကာပူႏိုင္ငံသား Citizen မ်ားအတြက္ကေတာ့ ဒီေငြကို ဘယ္ေသာခါမွ ျပန္ထုတ္မရေအာင္ စနစ္တက်စီမံထားပါတယ္။ 
.
အလြန္မ်ားျပားတဲ့ ေငြေၾကးျဖစ္လို႕ ႏိုင္ငံေတာ္ဓနဥစၥာမ်ားမွာ CPF ဘဏ္စုေဆာင္းေငြမ်ားဟာ အဓိကက်ပါတယ္။ စင္ကာပူမွာရွိတဲ့ ဘဏ္အားလံုးထက္သာေအာင္ အတိုးႏႈန္းေပးပါတယ္။ CPF စုေဆာင္းေငြမလိုတဲ့ လူတန္းစားကေတာ့ သူေဌး၊ လုပ္ငန္းရွင္မ်ား ျဖစ္ပါတယ္။ သူတို႕ကေတာ့ ေငြကို စနစ္တက်ကိုင္တြယ္တတ္ေတာ့ သူတို႕ပိုက္ဆံကို CPF ဘဏ္ထဲ စုပံုမထည့္ၾကပါဘူး။ အလုပ္သမား ဝန္ထမ္းေတြပဲ သူတို႕ဝင္ေငြရဲ့ ၃၀% ကို စုရပါတယ္။
.
.
ဥပမာ Salary Income $3000, Employee CPF Contribution 18% သာမန္ဘြဲ႕ရတစ္ေယာက္ တစ္လကို ေဒၚလာ ၃၀၀၀ ဝင္ေငြရွိရင္၊ ၃ပံုတစ္ပံု (ေဒၚလာ ၁၀၀၀) CPF စုေဆာင္းေငြ ျဖစ္သြားပါတယ္။ ဒီေတာ့ ဝန္ထမ္းတစ္ဦးဟာ တစ္ႏွစ္ကို ေဒၚလာ $12,000 စုေဆာင္းျပီး၊ အႏွစ္၂၀ေက်ာ္ရင္ အတိုးအရင္းေပါင္း၊ ေဒၚလာ၅သိန္းေလာက္ ျဖစ္လာပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ သာမန္အမ်ားစု ဝန္ထမ္းေတြက တစ္လကို ေဒၚလာ တစ္ေထာင္ေက်ာ္ပဲ ရပါတယ္။ သူတို႕အတြက္လဲ CPF ဘဏ္စုေငြက တစ္လ ေဒၚလာ ၃၀၀ ဆိုရင္ တစ္ႏွစ္ကို $3600 စုေဆာင္းႏိုင္ပါတယ္။ အႏွစ္၂၀ ဆိုရင္ အတိုးအရင္းေပါင္း ေဒၚလာ တစ္သိန္းနီးပါး စုေဆာင္းႏိုင္မွာျဖစ္ပါတယ္။ ဒီစုေဆာင္းေငြနဲ႕ပဲ အိမ္အေၾကြးဝယ္ႏိုင္ေအာင္၊ အသက္၆၅ႏွစ္ေက်ာ္ရင္ လစဥ္ ေဒၚလာ၅၀၀ေလာက္ အျငိမ္းစားပင္စင္ေပးႏိုင္ေအာင္ လုပ္ထားတဲ့ စနစ္ၾကီးျဖစ္ပါတယ္။
.
.
CPF ဘဏ္ရဲ့ ဝက္ဆိုဒ္ www.cpf.gov.sg မွာအေသးစိတ္မ်ား ၾကည့္ႏိုင္ပါတယ္။ ဥပမာ လစာရင္းနဲ႕အခ်ိန္ပို တစ္လကို ေဒၚလာတစ္ေထာင္ ဝင္ေငြရွိရင္ ဝန္ထမ္းလက္ထဲ ေဒၚလာ၈၀၀ ရပါတယ္။ စုေဆာင္းေငြ တစ္လေဒၚလာ ၃၆၀ ($360) ျဖစ္ပါတယ္။ ေအာက္ပါအတိုင္း ဝန္ထမ္းလစာက စုေငြ ၂၀% = $200၊ ကုမၸဏီက ထပ္ေဆာင္းေပးေငြ ၁၆% $160၊ စုေဆာင္းေငြကို ဘဏ္အေကာင့္၃ခု Ordinary, Special, Medisave ဆိုျပီး ခြဲေပးထားပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ စုစုေပါင္းလစာ $1160 ရတယ္လို႕ေျပာရပါတယ္။ စုေဆာင္းေငြက $360၊ လက္က်န္အသားတင္ ရေငြက $800 ျဖစ္ပါတယ္။ နဲနဲရႈပ္ေပမဲ့ ဝန္ထမ္းေရာ၊ ကုမၸဏီေရာ၊ အစိုးရေရာ သံုးဦး၊ သံုဖလွယ္ ေက်နပ္ေအာင္ လုပ္ေပးထားျခင္းျဖစ္ပါတယ္။
.
Example.
Basic Salary = $700
Additional OT wages = $300
Total wages = $1000
Employee’s share of CPF contribution 20% = $200
Employer’s share of CPF contribution 16% = $160
Employ take home = $800.
Total CPF contribution = $360
Published on: July 8, 2014
.
.
.
CPF ဘဏ္စုေဆာင္းေငြစနစ္၏ အက်ိဳးေက်းဇူးမ်ား
အိမ္ပိုင္ဆိုင္ေစျခင္း
ပထမဆံုး အက်ိဳးျမတ္ကေတာ့ ၁၀ႏွစ္ေလာက္ စုေဆာင္းျပီးရင္၊ အစိုးရရဲ့ အိမ္တစ္လံုး ဝယ္ႏိုင္ျပီ ျဖစ္ပါတယ္။ အိမ္ေစ်းရဲ့ ၂၀%ကို CPF ေငြနဲ႕ေပးလို႕ ေလာက္ငွရင္၊ ကိုယ့္ပိုက္ဆံ မပါပဲ အိမ္ဝယ္လို႕ရပါတယ္။ မေလာက္ရင္ေတာ့ အိမ္တန္ဖိုးရဲ့ ၂၀% ျပည့္ေအာင္ ကိုယ့္ပိုက္ဆံ ထည့္ေပးရတယ္။ အဲဒီ CPF ဘဏ္စနစ္ေၾကာင့္ စင္ကာပူ မိသားစုတိုင္း အိမ္ပိုင္ဆိုင္ ၾကပါတယ္။ အိမ္ဖိုးက်န္တဲ့ ၈၀% ကိုလည္း CPF လစဥ္ထည့္ေငြနဲ႕ အရစ္က်ေပးႏိုင္ေတာ့ ကိုယ့္လက္ထဲက ပိုက္ဆံေတာင္ မကုန္ေတာ့ပါဘူး။ အိမ္ပိုင္ဆိုင္ ေစျခင္းဟာ စင္ကာပူ CPF စနစ္ရဲ့ အဓိက အခ်က္ျဖစ္ပါတယ္။ စင္ကာပူ ႏိုင္ငံသားမ်ားအတြက္ စား၊ဝတ္၊ေနေရးကို အစိုးရက ဖန္တီး ေပးရမယ္ ဆိုတဲ့အတိုင္း စား၊ဝတ္၊ ေနေရးအတြက္ အလုပ္အကိုင္မ်ားစြာ ဖန္တီးေပးထားပါတယ္။ ဟုတ္ပါတယ္။ လုပ္ရည္ ကိုင္ရည္ ရွိသူမ်ားက ဝင္ေငြ ေကာင္းလြန္းျပီး၊ လူအမ်ားစုက သာမန္ဝင္ေငြပဲရပါတယ္။ အလုပ္ရွိေပမဲ့ သာမန္ဝင္ေငြပဲရွိသူအတြက္ ေငြစုေဆာင္းဖို႕ဆိုတာ အေျပာလြယ္၊ အလုပ္ခက္ပါပဲ။ အိမ္ပိုင္ဖို႕ဆိုတာ ေဝးလွပါတယ္။ CPF စနစ္ ေအာင္ျမင္ သြားတဲ့ အတြက္ စင္ကာပူမွာ ႏိုင္ငံသားမိသားစုတိုင္း အစိုးရ ေဆာက္ေပးတဲ့ တုိက္ခန္း HDB Flat ပိုင္ဆိုင္ခြင့္ ရၾကပါတယ္။
.
.
မိမိႏွင့္မိသားစု ေဆးကုစရိတ္
စင္ကာပူမွာ က်န္းမာေရးအာမခံ၊ အလုပ္ရွင္တိုင္းက တာဝန္ ယူရပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အလုပ္သမား ေဆးခန္းသြား၊ ေဆးရံုတက္ရရင္၊ ကုမၸဏီက တာဝန္ယူ၊ ကုန္က်စရိတ္ကို အာမခံကုမၸဏီက ေပးပါတယ္။ သို႕ေသာ္ မိမိရဲ့ မိသားစု ေနမေကာင္း၊ ေဆးရံုတက္ရင္ အာမခံမရွိလို႕ ေငြေၾကးကုန္က်ပါတယ္။ CPF ဘဏ္စနစ္ကို မိမိ မိသားစုကိုလည္း က်န္းမာေရးအာမခံ (Medi-shield) ေပးထားလို႕ ေဆးရံုစရိတ္ မကုန္ပါဘူး။ ဒါေပမဲ့ သတ္မွတ္ ထားတာထက္ ပိုကုန္ရင္ေတာ့၊ CPF က်န္းမာေရး ရံပံုေငြထဲက ထုတ္ယူ သံုးစြဲၾကပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ မိမိ စုေဆာင္းေငြ မ်ားကို မိမိနဲ႕မိသားစု ေဆးရံုတက္ရရင္ ေငြမရွိလို႕ ပူစရာ မလိုပါဘူး။ CPF စနစ္က တာဝန္ယူပါတယ္။
.
.
အသက္အာမခံ၊ သားသမီးပညာေရး၊ စေတာ့ရွယ္ယာ
စင္ကာပူ ႏိုင္ငံသားသား အားလံုးနီးပါး CPF အသင္းဝင္ မ်ားျဖစ္ပါတယ္။ သူတို႕အတြက္ အေကာင္းဆံုး၊ အသက္အာမခံ မဝယ္မေနရ၊ အစိုးရက ဒီစုေဆာင္းေငြ ကိုသံုးျပီး ဝယ္ခိုင္းပါတယ္။ ဥပမာ တစ္ႏွစ္ ေဒၚလာ၇၀ ေပးရတယ္ဆိုရင္၊ အေၾကာင္းမလွလို႕ ကိုယ္ေသဆံုး သြားရင္၊ အသက္ အာမခံေငြ ေဒၚလာ၅ေသာင္း က်န္ခဲ့တဲ့ ဇနီး၊ မိသားစု ရရွိပါတယ္။ ကင္ဆာ၊ ႏွလံုးေရာဂါ လို ကုသစရိတ္ ၾကီးတဲ့ေရာဂါရျပီး၊ ခြဲစိတ္ ကုသရရင္လဲ အသက္ အာမခံက ျပန္ေပးပါတယ္။ ကိုယ့္ရဲ့ CPF စုေဆာင္းေငြနဲ႕ ကိုယ့္ဇနီး၊ သားသမီးမ်ား အတြက္ အသက္ အာမခံဝယ္ေပး လို႕လဲ ရပါတယ္။ စုေဆာင္းေငြ မ်ားစြာ ရွိသူမ်ားကေတာ့ သားသမီးမ်ား ပညာေရး၊ အစိုးရ သတ္မွတ္ေပးတဲ့ စေတာ့ ရွယ္ယာမ်ား ဝယ္ယူေရး ေတြမွာ CPF စုေဆာင္းေငြကို အသံုးျပဳခြင့္ ေပးထား ပါတယ္။
.
.
အျငိမ္းစားယူခ်ိန္ေငြထုတ္ေပးျခင္း (ပင္စင္)
မိမိအသက္၅၅ႏွစ္ျပည့္ရင္ CPF ဘဏ္ကေန၊ အျငိမ္စား ေငြကို ခ်န္တားျပီး၊ ပိုတဲ့ေငြ ကို ျပန္ေပးပါတယ္။ အသက္၆၅ႏွစ္ ေနာက္ပိုင္းမွ က်န္တဲ့ေငြထဲက လစဥ္ေငြ ပင္စင္အျဖစ္ ထုတ္ေပးပါတယ္။ အသက္၅၅ႏွစ္ ေက်ာ္ေပမဲ့ အလုပ္လုပ္ႏိုင္ေသးလို႕ ဆက္လုပ္ရပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အေၾကာင္း တစ္စံုတရာ (ဥပမာ က်န္းမာေရးေၾကာင့္) အလုပ္မလုပ္ႏိုင္ေတာ့ဘူးဆိုရင္ ေထာက္ခံစာရြက္စာတန္မ်ား ျပျပီ၊ လစဥ္ေ ထာက္ပံုေၾကး ရႏိုင္ပါတယ္။ မိမိ စုေဆာင္းေငြကို မိမိကပဲ ေပးရပါတယ္။ အစိုးရဘဏ္က ေငြေတြကို သိမ္းထားျပီး၊ ႏွစ္စဥ္ အတိုး တြက္ခ်က္ျပီး၊ ေပးပါတယ္။
ဥပမာ ေဒၚလာ ၂သိန္းေလာက္ စုမိေနသူဟာ အိမ္ဝယ္ဖို႕ ၆ေသာင္း ႏႈတ္လိုက္ျပီး၊ က်န္တဲ့ေငြေတြကို အစိုးရ CPF ဘဏ္မွာပဲ ထည့္ထားရပါတယ္။ က်န္းမာေရးအတြက္လည္း ေဒၚလာ ၄ေသာင္း ၈ေထာင္ထိ ဖယ္ထားလို႕ရပါတယ္။ ဒီေငြနဲ႕ပဲ ေဆးကုသျခင္း နဲ႕ ေဆးဖိုး ဝါးခ ေပးရပါတယ္။ CPF ဘဏ္ထဲက က်န္းမာေရး စရိတ္ မေလာက္ငွရင္ေတာ့ ေဆးရံု ကုန္က်စရိတ္ကို ေငြလက္ငင္း (သို႕မဟုတ္) အရစ္က်နဲ႕ပဲ ေပးရပါတယ္။ 
.
.
.
အလားတူ ႏိုင္ငံတကာအစိုးရမ်ား၏ ဝန္ထမ္း၊အလုပ္သမား ေငြစုစနစ္မ်ား
အေမရိကန္နဲ႕ဥေရာပ ႏိုင္ငံမ်ားက အခြန္ Tax ဆိုျပီး လစာေငြထဲက တိုက္ရိုက္ ျဖတ္ခ် လိုက္ပါတယ္။ လစာရဲ့ ၄၀% အထိ ျဖတ္ခ်ပါတယ္။ အေမရိကန္မွာ Social Security လို႕ေခၚပါတယ္။ အစိုးရက အဲဒီေငြေတြကို ျပည္သူလူထု အတြက္ သံုးစြဲပါတယ္။ အလုပ္လက္မဲ့ ျဖစ္ခ်ိန္ ေထာက္ပံ့ေၾကး ရရွိပါတယ္။ က်န္းမာေရး၊ ပညာေရး စတဲ့လူမႈ ေရးရာမ်ားမွာ အထူးႏႈန္းေတြနဲ႕ အစိုးရက ေထာက္ပံ့ ေပးပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ အသက္ၾကီးခ်ိန္ ေနထိုင္ စားေသာက္ေရးကို အစိုးရက တာဝန္ယူတဲ့အျပင္၊ လစဥ္ ေထာက္ပံ့ေၾကး ေငြလည္း ေပးပါတယ္။ ေဆးကုသ ခြင့္လဲ ေပးပါတယ္။ ၁၉၆၀ ေနာက္ပိုင္းမွာ အားနည္းခ်က္ မ်ားစြာ ရွိလာတဲ့အတြက္ ကိုယ္ပိုက္ဆံနဲ႕ ကိုယ့္ကိုယ္ကို ျပန္ေထာက္ပံ့တဲ့ စင္ကာပူ CPF စနစ္ကို ႏိုင္ငံ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား ေျပာင္းလဲ က်င့္သံုးလာပါတယ္။
.
.
မေလးရွား EPF ဘဏ္စနစ္
၁၉၅၁မွာ စတင္ခဲ့ပါတယ္။ အလုပ္ရွင္နဲ႕အလုပ္သမား ႏွစ္ဦး၊ လစဥ္ စုေဆာင္းေငြ ျဖစ္ပါတယ္။ အလုပ္သမားအတြက္ အျငိမ္းစားယူဖို႕နဲ႕ အေတြေထြ စရိတ္မ်ား အတြက္ပါ။ ၂၀၁၂မွာ အသင္းဝင္ေပါင္း ၁၃.၆သန္း ရွိေနျပီး ၆.၄သန္းဟာ ပံုမွန္ ထဲ့ဝင္သူမ်ား ျဖစ္ပါတယ္။ မေလးရွား ႏိုင္ငံသားေတြ စုေဆာင္း ထားတဲ့ ေငြေၾကးက RM526.8 billion ျဖစ္ေန ပါျပီ။
.
.
ဗီယက္နမ္ Social Insurance System
အရင္ ကေတာ့ အစိုးရဝန္ထမ္း၊ ပင္စင္ လစာေငြပဲ ရွိခဲ့ပါတယ္။ ၂၀၀၇ ခုႏွစ္ကစျပီး Social Insurance System ကို အစိုးရ ဝန္ထမ္းမ်ားနဲ႕ စတင္ပါတယ္။ စင္ကာပူ CPF စနစ္လိုပဲ လစာရဲ့ ၆% ကို စုေဆာင္းရပါတယ္။ ၂၀၁၂မွာ ၇%၊ ၂၀၁၄မွာ ၈% တိုးျပီး စုေဆာင္းဖို႕ ေၾကျငာ ထားပါတယ္။ စင္ကာပူနဲ႕ မတူတာကေတာ့ ဗီယက္နမ္ လစာေငြ နည္းလို႕ လူေတြက မစုခ်င္ပါဘူး။ ဒါေၾကာင့္ အစိုးရဝန္ထမ္း ေတြကေတာ့ မစုမေနရျဖစ္ျပီး၊ ေနအိမ္၊ က်န္းမာေရး၊ ပညာေရး၊ အျငိမ္းစား ေထာက္ပံ့ေငြမ်ား ခံစားရပါတယ္။ ပုဂၢလိက ကုမၸဏီ ဝန္ထမ္းမ်ား၊ ကိုယ္ပိုင္လုပ္ငန္းလုပ္သူမ်ားအတြက္ ဆြဲေဆာင္မႈေပးရပါတယ္။ အျငိမ္းစားေထာက္ပံုေၾကး ဆိုတာက အေဝးၾကီးလိုေသးေတာ့ လူထုစိတ္မဝင္စားပါဘူး။
.
ဒါေၾကာင့္ လူထုစိတ္ဝင္စားတဲ့ အလုပ္လက္မဲ့ ျဖစ္ရင္ Unemployment Benefit စုေဆာင္းေငြထဲက လစဥ္ျပန္ထုတ္ သံုးခြင့္ ေပးထားပါတယ္။ အလုပ္လက္မဲ့ ျဖစ္သြားရင္ ကိုယ္စု ထားတဲ့ ေနာက္ဆံုး၆လ ပွ်မ္းမွ် စုေဆာင္းေငြကို အလုပ္ သစ္ရတဲ့အထိ လစဥ္ျပန္ထုတ္ သံုးခြင့္ေပးပါတယ္။ မိသားစု အတြက္ ေနအိမ္၊ က်န္းမာေရး၊ ပညာေရး စရိတ္မ်ားလည္း အာမခံ လုပ္ငန္းနဲ႕တြဲျပီး ခံစားခြင့္ ေပးပါတယ္။ ပိုျပီးစုေဆာင္းလိုသူမ်ား၊ ကိုယ္ပိုင္ လုပ္ငန္း လုပ္သူမ်ားအတြက္ Voluntary Social Insurance စနစ္ကို ၂၀၀၈မွာ ျပဌာန္း ထားပါတယ္။ အလုပ္သမား ၁၈% စုေဆာင္း ရပါတယ္။ မေပးႏိုင္တဲ့အခ်ိန္ ရပ္လိုရပါတယ္။ ဒီစုေဆာင္း ေငြေတြ ရွိေနရင္ အစိုးရထံမွ အထူး အခြင့္အေရး၊ အိမ္အေၾကြး ဝယ္ယူခြင့္၊ က်န္းမာေရး၊ ပညာေရး အာမခံ ခံစားခြင့္မ်ား နဲ႕ဆြဲေတာင္ျပီး၊ ေငြစုေဆာင္းဖို႕ အားေပးျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။
.
.
ဖိလစ္ပိုင္ႏိုင္ငံမွာေတာ့ Social Security System
အေမရိကန္ အုပ္ခ်ဳပ္စဥ္ ကတည္းက Social Security System ဆိုျပီး စနစ္တက် လုပ္ေဆာင္ ေပးခဲ့ပါတယ္။ ဒုတိယ ကမၻာစစ္ျပီး ကာလမွာ ဂ်ပန္ျပီးရင္၊ ဖိလစ္ပိုင္ ႏိုင္ငံဟာ အာရွမွာ အခ်မ္းသာဆံုး ႏိုင္ငံ ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ေနာက္ပိုင္း အာဏာရွင္ စစ္ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေဟာင္း သမၼတ မားကို႕စ္ ေခတ္မွာ၊ ဝိသမ ခရိုနီစနစ္ ၾကီးထြားလာျပီး၊ တိုင္းျပည္ ဆင္းရဲသြားပါတယ္။ ျမန္မာျပည္ ထက္ေတာ့ အမ်ားၾကီး သာပါတယ္။ အေမရိကန္ ႏိုင္ငံအတိုင္း Social Security Fund လုပ္ေပးခဲ့တာလဲ အစိုးရ ဝန္ထမ္း ေလာက္ပဲ ခံစားခြင့္ ရပါတယ္။ လူထုအတြက္ အက်ိဳး သက္ေရာက္မႈ မရွိေတာ့ပါဘူး။
.
ဒါေၾကာင့္ပဲ စင္ကာပူ CPF စနစ္ကို အထူးသျဖင့္ အေရွ႕ေတာင္ အာရွႏို္င္ငံမ်ား မေလးရွား၊ ဗီယက္နမ္ တို႕ ေကာ္ပီကူးခ် က်င့္သံုးေနပါျပီ။ အေမရိကန္ မွာေတာင္ 401(k) ဆိုတဲ့ စင္ကာပူလို စနစ္ ေပၚေနပါျပီ။ အေမရိကန္ ကုမၸဏီ ဝန္ထမ္းမ်ားဟာ လက္ရွိ Social Security Fund ကိုပဲ ထည့္မလား၊ အသစ္ျဖစ္တဲ့ 401(k) ကိုပဲ ထည့္မလား ဆံုးျဖတ္ ရပါတယ္။
.
.
.
CPF အလားတူ၊ ႏိုင္ငံတကာ စုေဆာင္းေငြ စနစ္မ်ား ကေတာ့..
EPF Employee Proficient Fund (Malaysia)
Social Insurance System (Vietnam)
Social Security System SSS (Philippine)
National Social Security System (Indonesia)
National Insurance (UK)
Social Security in France
South African Social Security Agency
Social Security (United States)
Social Security (Sweden)
Social Security (Australia)
Israel -Social Security and Welfare စသည္တို႕ ျဖစ္ပါတယ္။
လက္ရွိျမန္မာလူထုနွင့္အစိုးရဝန္ထမ္းစုေဆာင္းစနစ္
.
.
.
ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ အစိုးရ ဝန္ထမ္းမ်ားကို ေငြစုေဆာင္း စနစ္ မရွိပါဘူး။ ယခင္ကေတာ့ ျမန္မာ အသက္အာမခံ လုပ္ငန္းကပဲ အစိုးရဝန္ထမ္း စုေဆာင္းေငြ စနစ္ ရွိခဲ့ပါတယ္။ ေနာက္ဆံုး ျမန္မာျပည္ စစ္အာဏာရွင္ မ်ားက ေငြစကၠဴ တရားမဝင္ ေက်ျငာျခင္း၊ ဘဏ္မ်ားကို တရားမဝင္ေ က်ျငာျခင္း စတဲ့ ျပည္သူလူထ ုေငြကို လုယက္၊ ဓါျပတိုက္တဲ့ လုပ္ရပ္မ်ား ေၾကာင့္ ဘဏ္မွာ ေငြစုျခင္းစနစ္ ျမန္မာျပည္မွာ ေပ်ာက္ဆံုး သြားွပါတယ္။ ျမန္မာအစိုးရ ထုတ္တဲ့ ေငြစကၠဴ၊ ျမန္မာျပည္က အစိုးရဘဏ္၊ ပုဂၢလိကဘဏ္ အားလံုးဟာ ယံုၾကည္မႈ ပ်က္ျပား သြားခဲ့ပါတယ္။ 
.
၂၀၁၁ ဒီမိုကေရစီ (ဆိုတဲ့) အစိုးရသစ္ တက္လာျပီး၊ အေမရိကန္ တစ္ေဒၚလာကို ျမန္မာေငြ ေျခာက္က်ပ္ခြဲ ပံုေသ သတ္မွတ္ထားခ်က္ကို ရုတ္သိမ္းျပီး၊ အေမရိကန္ေဒၚလာကို ျပည္တြင္းမွာ တရားဝင္ကိုင္ေဆာင္ခြင့္ေပးခဲ့ပါတယ္။ ပုဂၢလိက ဘဏ္မ်ားကို လုပ္ပိုင္ခြင့္မ်ား၊ အာမခံမ်ား ေပးျခင္းနဲ႕ ျမန္မာလူထုက ဘဏ္မ်ားအေပၚ ယံုၾကည္မႈရွိလာပါတယ္။ လူအမ်ား ဘဏ္မ်ားမွာ ေငြ စုေဆာင္းတဲ့ အေလ့က်င့္ ျပန္လည္ ႏိုးထ လာခဲ့ပါတယ္။ ျမန္မာ ေငြဆို လက္ထဲ မထားပဲ ေငြပိုရွိလာရင္ ေရႊ၊ေငြ၊ အိမ္ေျမ၊ တယ္လီဖုန္း၊ ကား စသျဖင့္ ဝယ္ယူ သိမ္းဆည္း ထားတဲ့ အက်င့္ကေန အခု ဘဏ္မွာ ေငြစုတဲ့စနစ္၊ ေဒၚလာမ်ား လက္ဝယ္ သိမ္းထားျခင္း၊ ဘဏ္မွာ ကန္ေဒၚလာ စုေဆာင္းျခင္း စသျဖင့္ တိုးတက္လာပါတယ္။
.
လက္ရွိ ျမန္မာျပည္မွာ အစိုးရ ဝန္ထမ္းမ်ားကေတာ့ ပင္စင္ ခံစားခြင့္ရွိပါတယ္။ သာမန္ ေဆးခြင့္ရတာက လြဲျပီး၊ ဝန္ထမ္း မိသားစု က်န္းမာေရး၊ ပညာေရး ဘာအာမခံခ်က္တစ္ခုမွ မရွိပါဘူး။ ျပည္သူလူထု အထူးသျဖင့္ ေတာင္သူ လယ္သမားမ်ားဟာ အလြန္ ဆင္းရဲ မြဲေတေနပါတယ္။ ကိုယ္မြဲေတ ေနတာေတာင္ ကိုယ္မသိတာပဲ ေကာင္းပါတယ္။ မိသားစု တစ္ခု တစ္ရက္ က်ပ္၂၀၀၀ ဆိုေလာက္တယ္ လို႕ေျပာေတာ့ ျမိဳ႕ေနလူထုက ဝိုင္းဝန္း ရံႈ႕ခ်ၾကတယ္။ ေတာမွာေတာ့ ေကာင္းေကာင္း ေလာက္ငွပါတယ္။ အသားဟင္း တခါတေလမွ စားတဲ့ ေတာင္သူ လယ္သမားမ်ား လယ္ယာသီးႏွံပဲ စားေသာက္ေတာ့ ေငြမကုန္ပါဘူး။ ဒါေပမဲ့ ကမၻာ့အဆင့္မွာ ဆင္းရဲမြဲေတအဆင့္ ေရာက္ေနလို႕ ႏိုင္ငံတကာအဖြဲ႕အစည္းမ်ားက ဆင္းရဲမြဲေတမႈလြတ္ေျမာက္ေရး ပရိုဂ်က္မ်ားနဲ႕ ေငြေခ်းေပး၊ အကူညီ ေပးေနပါတယ္။ 
.
.
ကုလအဖြဲ႕မ်ား၊ ကမၻာ့ဘဏ္၊ အာရွဘဏ္၊ ဂ်ပန္ဂ်ိဳက္ကာ၊ အိုင္အမ္အက္ဖ္ ေငြေၾကးမ်ားစြာကို အစိုးရဝန္ထမ္းမ်ားက ကိုင္တြယ္သံုးစြဲရတဲ့အတြက္ အစိုးရဝန္ထမ္းေလာကမွာ ေငြေၾကး အဆင္ေျပ လာပါတယ္။ အဂတိ အလြန္ကြ်န္ မျဖစ္ေအာင္ ထိန္းႏိုင္မယ္ ေမွ်ာ္လင့္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဝန္ထမ္း အမ်ားစုက လစာ၊ မိုဘိုင္းဖုန္း SIM card ေလာက္ပဲ ရရွိေနျပီး၊ အာမခံစနစ္ဆိုလို႕ က်န္းမာေရးတစ္ခုခုျဖစ္ရင္ သိန္းနဲ႕ခ်ီကုန္က်စရိတ္ကို ဘယ္ဝန္ထမ္းမွ မတတ္ႏိုင္ပါဘူး။ ေငြရႊင္တဲ့ ဝန္ထမ္းပဲ မိသားစုက်န္းမာေရး၊ ပညာေရး စရိတ္ၾကီး မ်ားကို တတ္ႏိုင္ပါတယ္။ 
.
အမ်ားစ ုဝန္ထမ္း မ်ားဟာ ဘဏ္မွာ စုေဆာင္းဖို႕ ေနေနသာသာ ေနစရာ အိမ္ေတာင္ မရၾကပါဘူ။ ေနျပည္ေတာ္က အစိုးရဝန္ထမ္း မ်ားကေတာ့ ေနစရာ တိုက္ခန္းေတြ ရထားလို႕ ေတာ္ပါေသးတယ္။ တုိက္ခန္းကို ငွားစားခြင့္ မရွိပါဘူ။
.
.
ျခံဳၾကည့္ရင္ ႏိုင္ငံေတာ္ အစိုးရ ဝန္ထမ္းမ်ားက စတင္ျပီး စင္ကာပူ CPF စနစ္လို ေငြ စုေဆာင္းတဲ့ စနစ္ အျမန္ဆံုး လုပ္ဖို႕လိုေနပါတယ္။
.
ျမန္မာျပည္ လာေရာက္တဲ့ စင္ကာပူ ကုမၸဏီ လုပ္ငန္းရွင္မ်ားက ဝန္ထမ္းမ်ားကို CPF စနစ္လို၊ စုေဆာင္း ေစပါတယ္။ ဝန္ထမ္း ၅%၊ ကုမၸဏီ ၅% စုေဆာင္းေပးျပီး၊ အလုပ္ထြက္ရင္ အကုန္ျပန္ ထုတ္ ေပးပါတယ္။ ဝန္ထမ္းကလည္း အျပင္မွာ လုပ္တာထက္ လစာမ်ားတယ္၊ အလုပ္ျပဳတ္ဖို႕မရွိဘူး။ ခြင့္၊ ေဆးခြင့္၊ ေဆးကုသခြင့္ စရိတ္မ်ားလည္း ေပးေတာ့ ႏိုင္ငံျခား ကုမၸဏီမွာ ျမန္မာေတြ ေတာ္ေတာ္ လုပ္ခ်င္ၾကပါတယ္။ စင္ကာပူက ျပန္လာျပီး ျမန္မာျပည္မွာ လုပ္ငန္းလုပ္တဲ့ ျမန္မာမ်ားလည္း သူ႕ဝန္ထမ္းကို ေငြစုတဲ့ စနစ္နဲ႕ မစုမေနရ စုေဆာင္း ေစပါတယ္။ ႏွစ္ဦးႏွစ္ဘက္ အက်ိဳးရွိပါတယ္။ တစ္ခုခု က်န္မာေရး၊ လူမႈေရး ျပသနာျဖစ္ရင္ ကုမၸဏီ ဝန္ထမ္းရဲ့ စုေဆာင္းေငြ ရွိေနေတာ့ အေရးေပၚသံုးစြဲႏိုင္ပါတယ္။ အလြန္ အက်ိဳးရွိတဲ့ စနစ္ျဖစ္လို႕ ႏိုင္ငံေတာ္အစိုးရက မက်င့္သံုး ႏိုင္ေသးခင္ စိတ္သေဘာ မွန္တဲ့၊ လုပ္ငန္းရွင္ မ်ားမ်ားက စုေဆာင္း ေပးမႈကို ဝမ္းေျမာက္စြာ ၾကိဳဆို ပါတယ္။
.
.
.
စုေဆာင္းေငြျဖင့္ေနစရာအိမ္ရရွိေရး
ဘာျဖစ္ ျမန္မာျပည္ဝန္ထမ္းမ်ား ေငြစုေဆာင္း ဘဏ္စနစ္တစ္ခု အျမန္လိုသလဲ ဆိုေတာ့ ေနစရာ အိမ္ေစ်း အရမ္း ၾကီးလာလို႕ ျဖစ္ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ဝန္ထမ္းတိုင္းကို ေျမကြက္ ခ်ေရာင္းေပးဖို႕ မျဖစ္မေန လိုအပ္ေနပါတယ္။ သူတို႕ချမာလည္း အမ်ားစု အဂတိမကင္းႏိုင္ေပမဲ့ လက္ရွိ ျမန္မာႏိုင္ငံက ေစ်းၾကီး လြန္းတဲ့ အိမ္ျခံေျမ ဝယ္ႏိုင္ ေလာက္ေအာင္ ေငြမရွိၾကပါဘူး။ ဌာနမႈး၊ ဦးစီးမႈ၊ ညႊန္မႈး၊ ညႊန္ခ်ဳပ္ အဆင့္ေတြ ကေတာ့ ေျမကြက္ မ်ားစြာ ပိုင္ထားျပီး ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အမ်ားစုမွာ အျငိမ္းစား ယူရင္ ေနစရာအိမ္မရွိပါ။
.
ျမန္မာျပည္မွာ အထူးသျဖင့္ ရန္ကုန္ျမိဳ႕ထဲမွာေတာင္ ေျမကြက္လြတ္ေတြ တစ္ပံုၾကီး ေတြ႕ေနရပါတယ္။ ဘာလုပ္ဖို႕လဲ။ အစိုးရ ဝန္ၾကီးဌာနေတြနဲ႕စစ္တပ္ပိုင္ ေျမေတြ ေျမငွားစာခ်ဳပ္ေတြ လုပ္စား ေနၾကပါတယ္။ လုပ္ဖို႕လဲ ၾကံေနၾကပါတယ္။ ဒီခရိုနီ အေပါင္းပါ စစ္ဗိုလ္မ်ား၊ အစိုးရ အရာရွိၾကီးပဲ ခ်မ္းသာရင္၊ ဆက္ခ်မ္းသာ ေနတာ ေတာ္သင့္ေနပါျပီ။
.
ဒါေၾကာင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ အစိုးရ ဝန္ထမ္းမ်ားကို ေျမကြက္ ခ်ေပးတဲ့ အစဥ္အလာ ရွိပါတယ္။ လုပ္သက္ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ရွိတဲ့ ဝန္ထမ္းကို သက္ဆိုင္ရာ ျမိဳ႕နယ္မ်ားမွာ ေျမကြက္ေဖၚျပီး ေျမေရာင္း ခ်ေပးပါတယ္။ အရစ္က် ျပန္ဆပ္ရပါတယ္။ ဒီနည္းလမ္းနဲ႕ ၁၉၈၈မတိုင္မီက ေတာင္ဥကၠလာ၊ ေျမာက္ဥကၠလာ၊ မဂၤလာဒံု စတဲ့ ျမိဳ႕သစ္မ်ား ေပၚေပါက္လာခဲ့ပါတယ္။ ၁၉၈၈ အေရးအခင္း ေနာက္ပိုင္းမွာေတာ့ လိႈင္သာယာ၊ ေရႊေပါက္ကန္၊ ေတာင္ဒဂံု၊ ေျမာက္ဒဂံု၊ ပတၱျမားျမိဳ႕သစ္ စသျဖင့္ ေနရာ ခ်ထား ေပးပါတယ္။ ဝန္ထမ္းမ်ားကို အရစ္က် ေရာင္းခ်ေပးျပီး၊ ရန္ကုန္ျမိဳ႕ထဲ က်ဴးေက်ာ္ေနထိုင္သူမ်ားကိုလဲ လူမရွိတဲ့ ရြဲ႕ဗြက္ေတြေျမေတြမွာ ေျမကြက္ ေရာင္းခ်ေပးခဲ့ပါတယ္။ 
.
အခုအစိုးရသစ္ တက္လာျပီး ၃ႏွစ္အၾကာမွာ ဝိသမခရိုနီမ်ားနဲ႕ ဝိသမအစိုးရ အရာရွိၾကီးမ်ားက ဝိုင္းဝန္း ဖန္တီးေပးလိုက္လို႕ တစ္ႏိုင္ငံလံုး အိမ္ေျမေစ်းေတြ ကမၻာ့ ေစ်းအၾကီးဆံုးအဆင့္ တမဟုတ္ခ်င္း ေရာက္သြားပါတယ္။ ဒါကို အေရွ႕ေတာင္ အာရွအဆင့္ ေစ်းမွန္ေရာက္ဖို႕ အစိုးရဦးစီးျပီး ျမိဳ႕သစ္ေဖၚ၊ ေျမကြက္မ်ား အရစ္က်နဲ႕ေရာင္းခ်၊ တန္ဖိုးနည္း အိမ္ယာမ်ား ေဆာက္ျပီး ေရာင္းခ် ေပးလိုက္ရင္ အခ်ိန္တိုအတြင္း အိမ္ျခံ ေျမေစ်း တည္ျငိမ္ သြားမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ 
.
.
.
Richest Man in Babylon ဆိုတဲ့စာအုပ္
.
ေခြ်တာ စုေဆာင္းျခင္း အားျဖင့္၊ ဘဝကို တည္ေဆာက္ဖို႕ လမ္းညြန္ ထားတဲ့ အလြန္ ေကာင္းမြန္တဲ့ စာအုပ္ျဖစ္ပါတယ္။ ဆရာေဖျမင့္ ဘာသာျပန္ျပန္ျပီး ” ေဘဘီလံုမွအခ်မ္းသာဆံုးပုဂၢိဳလ္ ” အမည္နဲ႕ ထုတ္ေဝ ခဲ့ပါတယ္။ လြန္ခဲ့တဲ့ အႏွစ္၅၀၀၀ ေဘဘီလံုျမိဳ႕က လူခ်မ္းသာတစ္ဦး၊ အသံုးစြဲလြန္ျပီး အေၾကြးေတြ မဆပ္ႏိုင္ေတာ့လို႕ ထြက္ေျပးရတယ္။ ေငြျဖတ္လမ္းနည္းနဲ႕ ရွာဖို႕ ဓါးျပဂိုဏးထဲ ေရာက္ျပီး၊ အဖမ္းခံရလို႕ အႏိုမ့္ဆံုး ကြ်န္လူတန္းစား အျဖစ္ ေရာင္းစား ခံရတယ္။ သခင္စိတ္ ရွိတဲ့ ကြ်န္ျဖစ္တဲ့ အတြက္ ေဘဘီလံုျမိဳ႕ကို ျပန္လာျပီး၊ ေၾကြးရွင္ေတြကို အရစ္က် ျပန္ေပးပါမယ္ ဂတိခံရင္း၊ ေနာက္ဆံုးမွာ ေဘဘီလံုမွ အခ်မ္းသာဆံုး ပုဂိၢဳလ္ျဖစ္သြားတဲ့ တကယ့္ အျဖစ္ပ်က္ပါ။ 
.
မွတ္တမ္း တင္ထားတဲ့ ေက်ာက္စာ ေတြကို ဘာသာျပန္တဲ့ ေရွးေဟာင္း သုေတသန ပါေမာကၡၾကီးလဲ အသံုးစြဲ လြန္ျပီး အေၾကြးေတြ အရမ္းထူေနတယ္။ လြန္ခဲ့တဲ့ အႏွစ္၅၀၀၀ က ေခြ်တာ စုေဆာင္းတဲ့ နည္းလမ္းနဲ႕ လစဥ္ စုေဆာင္းခဲ့တယ္။ လင္မယား ႏွစ္ေယာက္ အသံုးစြဲ ဆင္ခ်င္တယ္။ ႏွစ္အနည္းငယ္ အတြငး္ တကယ္ပဲ အေၾကြးဘဝက လြတ္ေျမာက္ ခဲ့ရေၾကာင္း စာအုပ္ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီစာအုပ္ကို အေမရိကန္ ဘဏ္ေတြက လူေတြကို ေခြ်တာစုေဆာင္းဖို႕ ပညာေပးျဖန္႕ေဝၾကတယ္။ လူေတြကလည္း ခုခ်က္ျခင္း သူေဌးျဖစ္တဲ့နည္းကို၊ လိုင္စင္ပါမစ္နဲ႕ ခ်မ္းသာနည္းေတြကိုပဲ ၾကိဳက္ႏွစ္သက္ၾကတယ္။ 
.
.
Rich Dad စာအုပ္ကို ဖတ္ရင္ လူတိုင္းခ်မ္းသာႏိုင္တယ္ လို႕အားေပး ထားတဲ့အတြက္ စာဖတ္သူကို လမ္းမွားကို ေရာက္သြား ေစႏိုင္ပါတယ္။ ျမန္မာျပည္လို စေတာ့ရွယ္ယာ၊ ဘြန္း ေစ်းကြက္လံုးဝ မရွိတဲ့ႏိုင္ငံက လူေတြ မဖတ္သင့္ ပါဘူး။ ေခြ်တာ စုေဆာင္းတဲ့ အက်င့္ကို ပ်ိဳးေထာင္ ေပးတဲ့ ” ေဘဘီလံုမွအခ်မ္းသာဆံုးပုဂၢိဳလ္ ” စာအုပ္ကို ဖတ္ရင္အက်ိဳးမ်ားမွာပါ။
.
ေငြကို စုေစလို တဲ့အတြက္ ဘဏ္မ်ားကို ေငြစုဘဏ္လို႕ အမည္ေပးပါတယ္။ စင္ကာပူမွာေတာ့ အလုပ္သမား မ်ားအတြက္ CPF ေငြစုဘဏ္၊ ေက်ာင္းသား မိသားစုမ်ား အတြက္၊ POSB ေငြစုဘဏ္ မ်ားရွိပါတယ္။ အဲဒီ အစိုးရပိုင္တဲ့ ဘဏ္မ်ားရဲ့ ရည္ရြယ္ခ်က္ ကေတာ့ ေခြ်တာ စုေဆာင္းေရးပဲ ျဖစ္ပါတယ္။
.
.
.
စင္ကာပူ CPF အေၾကာင္းကို စင္ကာပူမွာ ေနထိုင္ခဲ့သူမ်ား သိပါတယ္။ ျမန္မာလို ေရးသားမႈေတြလဲ ရွိပါတယ္။ ဆရာေအးျငိမ္း(ေလးမ်က္ႏွာ) သူ႕ရဲ့စာအုပ္မွာ ေရာ၊ သူ႕ရဲ့ ဘေလာက္ထဲမွာေရာ CPF ဘယ္လို ထည့္ဝင္ရတယ္။ ဘယ္လို အက်ိဳး ေက်းဇူးမ်ား ရယူသင့္တာေတြ ျမန္မာလို ဘာသာျပန္၊ အေသးစိတ္ ေရးျပထားပါတယ္။ ေနာက္ ေဆာင္းပါးမ်ားမွာ ကိုးကား တင္ျပပါမယ္။ ဒီေဆာင္းပါး မွာေတာ့ အက်ဥ္းပဲ ေရးလိုက္ ရပါတယ္။
.
.
.
စုေဆာင္းျခင္းနဲ႕ဘာသာေရးအျမင္
.
ဘာသာေရးအျမင္မွာ စုေဆာင္းျခင္းနဲ႕လႈဒါန္းျခင္း အတူတူပဲလို႕ သတ္မွတ္ပါတယ္။ မ်ားမ်ားလႈဒါန္းႏိုင္သူဟာ ကိုယ္ပိုင္ေငြလည္း စုေဆာင္း၊ ၾကီးပြားေလ့ရွိပါတယ္။ တခ်ိဳ႕က အျမင္တစ္မ်ိဳးနဲ႕ ကိုယ့္လုပ္ငန္း ၾကီးပြားေအာင္ လႈဒါန္းတာမ်ိဳးက ဘာသာေရးက်င့္ဝတ္မဟုတ္ပါဘူး။ 
.
ဗုဒၶဘာသာမ်ား သူေဌးျဖစ္မဲ့လူေတြ ငယ္စဥ္ကတည္းက အလႈဒါန္းလုပ္ၾကပါတယ္။ မြတ္ဆလင္မ်ားမွာလည္း ႏွစ္စဥ္ ပိုင္ဆိုင္မႈရဲ့ ၂.၅% ကို ေပးလႈရပါတယ္။ ခရစ္ယာန္နဲ႕ဂ်ဴးေတြမွာေတာ့ ၁၀% ဆယ္ဖို႕တစ္ဖို႕ အလႈေငြေပးျခင္း ရွိပါတယ္။ ဘာသာတရားတိုင္းမွာ မရွိဆင္းရဲသူ၊ မိဘမဲ့၊ မုဆိုးမ မ်ားကို ေပးကမ္းလႈဒါန္းျခင္းကို အားေပးပါတယ္။ ဘဝေပးကုသိုလ္အရ ခ်မ္းသာေနသူမ်ား၊ ဆင္းရဲမြဲေတသူေတြကို ၾကည့္ရႈရပါမယ္။ ဒါေၾကာင့္ လုပ္ငန္းပိုင္ရွင္၊ သူေဌးမ်ားက သူတို႕အလုပ္သမားမ်ားကို စုေဆာင္းေစသလို အခ်မ္းသာဆံုးျဖစ္တဲ့ အစိုးရမင္းမ်ားဟာ ျပည္သူလူထုကို စုေဆာင္းဖို႕ ပိုျပီး၊ စနစ္တက် ကူညီရပါတယ္။ 
.
စုေဆာင္းေငြကို တိုးပြားေအာင္ လုပ္ႏိုင္တာက အရည္အခ်င္းတစ္ခု ျဖစ္ပါတယ္။ တစ္ခ်ိဳ႕ ေငြေၾကးခ်မ္းသာျပီး၊ လႈဒါန္းျခင္းမလုပ္ႏိုင္ပါဘူး။ ဘာသာေရးအရဆိုရင္ လူေတြဟာ စုေဆာင္းထားတဲ့ ဥစၥာကိုပဲ အျမဲစိတ္ေရာက္ေလ့ ရွိပါတယ္။ လႈဒါန္းမႈ မ်ားမ်ားလုပ္ႏိုင္သူဟာ ေနာင္ဘဝအတြက္ စုေဆာင္းထားသူ ျဖစ္ပါတယ္။ တနည္းအားျဖင့္ ေသမွာမစိုးရိမ္ေတာ့ပါဘူး။ သူက မ်ားမ်ား လႈဒါန္းထားျပီးျဖစ္ေတာ့ ဗုဒၶဘာသာအရ ေနာင္ဘဝ ပိုျပီးေကာင္းမယ္၊ ခရစ္ယာန္၊ မြတ္ဆလင္ ဘာသာမ်ားအရ ေကာင္းကင္ဘ႑ာကို စြဲလမ္းျပီး၊ ေကာင္းကင္ဘံုကိုေရာက္မယ္ လို႕ဆိုပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ စုေဆာင္းျခင္း (လႈဒါန္းျခင္း) ဟာ ဒီဘဝမက၊ ေနာင္ဘဝအတြက္ပါ အလြန္အက်ိဳးထူးပါတယ္။
.
.
.
စုေဆာင္းေငြကို တိုးပြားေစျခင္း
.
စင္ကာပူ-CPF ဘဏ္စနစ္-ႏိုင္ငံသား စုေဆာင္းေငြ စနစ္ဟာ အခုက်င့္သံုးမႈ ႏွစ္၅၀ ရွိသြားျပီျဖစ္ပါတယ္။ ၂၀၁၄မွာ စင္ကာပူေဒၚလာ ၆၀၂ (US$ 490 billion) တိုးပြားလွ်က္ရွိပါတယ္။ ဒီနည္းလမ္းကို အစၥေရးလူမ်ိဳး (ဂ်ဴးလူမ်ိဳး) မ်ားက သင္ေပး ခဲ့ပါတယ္။ ကမၻာမွာ ဂ်ဴးလူမ်ိဳး ၁၃သန္းေလာက္ရွိျပီး၊ အေရွ႕အလယ္ပိုင္း အာရပ္လူဦးေရ သန္း၄၀၀ ကို အံတုျပီး၊ ေနႏိုင္ပါတယ္။ သူတို႕ရဲ့ စိတ္ဓါတ္နဲ႕ ေငြစုေဆာင္း၊ စီးပြား လုပ္တတ္တဲ့ စရိုက္ေတြကို စင္ကာပူက အတုယူပါတယ္။ အေမရိကန္ဂ်ဴးလူမ်ိဳး ႏိုင္ငံေရး၊ စီးပြားေရး၊ ပညာတတ္မ်ား ကလည္း အစၥေရးကို ပံ့ပိုးပါတယ္။ 
.
စင္ကာပူႏိုင္ငံ စတင္ခ်ိန္ ၁၉၆၃ခုမွာ ေခါင္းေဆာင္လီကြမ္းယူက အဂတိလိုက္စားမႈကို ပေပ်ာက္ေစခဲ့ပါတယ္။ ေနာက္ CPF ဆိုတဲ့ လူတိုင္းကို ေငြစုေဆာင္းေစပါတယ္။ အဲဒီေငြ ပမာဏဟာ မနည္းပါဘူး။ ေအာက္ပါ ဇယားကို စင္ကာပူအစိုးရ ဝက္ဆိုက္မွာ ပြင့္လင္း ျမင္သာစြာ ေဖၚျပထားပါတယ္။ စင္ကာပူ ႏိုင္ငံရဲ့ အရံ ေငြေၾကးကို GIC, Temasek, MAS ဆိုတဲ့ အစိုးရ အဖြဲ႕စည္းသံုးခု Singapore Investment Corporation (GIC), Temasek Holdings (Temasek) and the Monetary Authority of Singapore (MAS) စီမံခန္႕ခြဲပါတယ္။
.
ဒီဇယားမွာ MAS $304 billion, Temasek $198 billion , GIC $100 billion – စုစုေပါင္း စင္ကာပူေဒၚလာ ဘီလွ်ံေပါင္း ၆၀၂ ($602 billion – ~US$ 500 billion) ရွိပါတယ္။ အလြန္ မ်ားျပားလွတဲ့ ဒီ ေငြေၾကးကို ပိုျပီး တိုးတက္ မ်ားျပားေစဖို႕ ရင္းႏွီးျမွတ္ႏွံ၊ စီမံခန္႕ခြဲပါတယ္။ စင္ကာပူ ႏိုင္ငံတြင္း ဖြံ႕ျဖိဳးေရးလုပ္ငန္း၊ ပရိုဂ်က္မ်ားနဲ႕၊ ႏိုင္ငံတကာ ပရိုဂ်က္ေတြမွာ ရင္းႏွီးျမွတ္ႏွံပါတယ္။ အမ်ားစု ဘီလွ်ံေပါင္းမ်ားစြာကို ကမၻာေက်ာ္ စီးပြားေရးပါရဂူၾကီးမ်ားကို ေဒၚလာသန္းေပါင္းမ်ားစြာ လစာေပးျပီး ငွားပါတယ္။ အျမတ္ ထြက္ရင္ အခ်ိဳးက် ဆုေၾကး ေပးပါတယ္။
.
Role Model စံနမူနာပုဂၢိဳလ္နဲ႕ နည္းပညာမ်ား ဟိုးအေဝးၾကီး ဂ်ာမဏီ၊ အေမရိကန္၊ ဂ်ပန္ ..သြားၾကည့္ေနစရာမလိုပါဘူး။ အနီးနားေလးမွာပဲ ရွိေနပါတယ္ဗ်ာ…။
.
.
.
နိဂံုး
ဒီနည္းနဲ႕ ကမၻာ့ထိပ္တန္း ေငြေၾကး ခ်န္ပီယံ မ်ားကို ေခၚျပီး စင္ကာပူ ႏိုင္ငံပိုင္ အရံေငြေၾကး Reserved Money ေတြ တိုးတက္လာတာ အခုဘီလ်ံ ၆၀၀ေက်ာ္ေနျပီ ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီ ေငြေၾကးမ်ားရဲ့ အစဦးဆံုး ေငြေၾကးမ်ားဟာ CPF ဘဏ္က စုေဆာင္းေငြေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီေငြကို အခြန္လို႕မသတ္မွတ္ပါဘူး။ 
.
(စကားခ်ပ္။ စင္ကာပူအခြန္ေငြ Tax per GDP က ၁၇% ပဲရွိပါတယ္။ ျမန္မာ ၄% ကမၻာ့အနည္းဆံုးျဖစ္ပါတယ္။ စင္ကာပူမွာ လစာ ေဒၚလာ ၂၀၀၀ ေအာက္ကို အခြန္မေကာက္ပဲ၊ ကုမၸဏီၾကီးေတြကို အဓိကထားျပီး အခြန္ေကာက္ပါတယ္)။ 
.
အဲဒီ အစိုးရရဲ့ ႏိုင္ငံတကာ ရင္းႏွီးျမွတ္ႏွံမႈ အဖြဲ႕ၾကီး ၃ခုက CPF ဘဏ္ကေငြကို ေခ်းယူျပီး အတိုး အမ်ားဆံုး ေပးပါတယ္။ ျပည္သူေတြကိုလဲ ေက်နပ္စရာ ပုဂၢလိကဘဏ္အားလံုးထက္ ပိုတဲ့၊ ဘဏ္တိုးေပးျပီး၊ လူထုကို ရွင္းတမ္းထုတ္ျပန္ပါတယ္ (ပံု)။ ျပီးေတာ့ အဲဒီေငြေတြကို ႏိုင္ငံတကာမွာ ျပန္ရင္းႏွီးပါတယ္။ ဥပမာ အေမရိကန္ႏိုင္ငံ Bank of America မွာ ရင္းႏွီးထားတဲ့ ေဒၚလာ ဘီလ်ံ ၁၀၀ေက်ာ္ကို တေျဖးေျဖး ထုတ္ယူျပီး Bank of China ကို ေျပာင္းလဲ ရင္းႏွီးတာမ်ိဳးေတြ လုပ္ပါတယ္။
.
ဒီအဆင့္ကို ေရာက္ဖို႕ ငါနဲ႕မဆိုင္ဘူး မေနသင့္ပါဘူး။ မျဖစ္ႏိုင္တာလဲ မဟုတ္ပါ။ အစိုးရမလုပ္ႏိုင္ေသးလဲ ကိုယ့္မိသားစု၊ ကိုယ့္လုပ္ငန္း..ေတြမွာက်င့္သံုးသူမ်ား ပိုေအာင္ျမင္ပါတယ္။ Public Saving နည္းလမ္းနဲ႕ ထိုင္း၊ ေတာင္ကိုးရီးယား၊ တိုင္ဝမ္ တို႕မွာ လုပ္သြားျပခဲ့ပါျပီ။ ဗီယက္နမ္လဲ လုပ္ေနပါတယ္။ ျမန္မာျပည္မွာ လုပ္ႏိုင္သူ၊ တတ္သိ ပညာရွင္မ်ားစြာ ရွိပါတယ္။
.
.
ျမန္မာျပည္က တတိယ စက္မႈဇံု SEZ ေက်ာက္ျဖဴအတြက္ ျမန္မာအစိုးရက Singapore Consortium, GPC Consultant ကိုငွားရမ္း စာခ်ဳပ္ထားပါတယ္။ စင္ကာပူကပဲ ႏိုင္ငံတကာ ရင္းႏွီးျမွတ္ႏွံမႈ မ်ားကို တာဝန္ခံျပီး ေခၚလာမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ တိုင္းျပည္ တည္ေဆာက္ဖို႕ လူအင္အား၊ သယံဇာတ၊ နည္းပညာ၊ ေငြအင္အား ေလးမ်ိဳးအထက္မွာ ယံုၾကည္မႈရဖို႕ဆိုတာ အေရးအၾကီး ဆံုးျဖစ္ပါတယ္။ စင္ကာပူႏိုင္ငံထံမွာ ေငြေၾကး နည္းပညာမ်ား ျမန္မာအစိုးရ လိုခ်င္ပါတယ္။ စင္ကာပူ ကုမၸဏီမ်ားကလည္း ေပးေနပါတယ္။ ရေအာင္ ယူတတ္ဖို႕ အဓိက အက်ုဆံုးကေတာ့ Saving Attitude ေခြ်တာ စုေဆာင္းတဲ့ စိတ္ဓါတ္ ျဖစ္ပါတယ္။ မလိုအပ္ရင္ မသံုးပါဘူး။
.
ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ့ အလုပ္သမား ဝန္ၾကီးဌာနက Social Security Fund ကိုအတည္ျပဳ ထားတဲ့အတြက္ ဝန္ထမ္းမ်ား၊ စုေဆာင္းဖို႕နည္းဥပေဒမ်ား လုပ္ေဆာင္ ေနပါတယ္။ သယံဇာတ ဘယ္ေလာက္ရွိပါေစ အစိုးရလူၾကီးမင္းမ်ား အဂတိလိုက္စားမႈ နည္းပါးမွပဲ ျပည္သူလူထု ေငြစုေဆာင္းစနစ္ ေအာင္ျမင္ႏိုင္မွာပါ။ သူေဌးကို ေရြးေကာက္တင္ေျမွာက္လိုက္မိတဲ့ ထိုင္းႏိုင္ငံရဲ့ ကံၾကမၼာဟာ စစ္တပ္ေခါင္းေဆာင္မ်ားေပၚ မူတည္ေနရွာပါတယ္။
.
ျမန္မာႏိုင္ငံက ကုမၸဏီမ်ား ဝန္ထမ္း ၅%၊ ကုမၸဏီ ၅% စုေဆာင္း ေပးႏိုင္ၾကပါေစ။ ျမန္မာအစိုးရလည္း CPF ေငြစုဘဏ္လို ဝန္ထမ္းမ်ားအတြက္ စီမံကိန္း လုပ္ေနပါတယ္။ လာမယ္-ၾကာမယ္ မျဖစ္ဖို႕ လိုပါတယ္။ ပုဂၢလိက ဘဏ္မ်ားက လူေတာ္လူေကာင္း၊ ဘဏ္သူေဌးမ်ား၊ ေငြေၾကးပညာရွင္ မ်ားကလည္း ျမန္မာအစိုးရထံ ပူေပါင္း လုပ္ေဆာင္ ႏိုင္ၾကပါေစ။ ျမန္မာ့ျပည္ ဝန္ထမ္း၊ အလုပ္သမားမ်ား အတြက္ အျခား အေရွ႕ေတာင္ အာရွႏိုင္ငံမ်ားလို႕ပဲ စုေဆာင္း ေငြအားျဖင့္ ရွိေစလိုပါတယ္။ ဒုတိယ အဆင့္ အေနနဲ႕ တႏိုင္ငံလံုးမွာ ဝန္ထမ္းမ်ား အတြက္ ေျမကြက္ ေရာင္းေပးျခင္းနဲ႕ ေနစရာအိမ္ ေဆာက္ျပီး အရစ္က် ေရာင္းေပးမဲ့ အခ်ိန္ကို ေမွ်ာ္လင့္ ေစာင့္စား လွ်က္ပါ။ 
.
.
ပံု - ျမိဳ႕လည္ေခါင္း CPF Building, Robinson Road ကို ေဒၚလာသန္းေပါင္း ၅၅၀ နဲ႕ ေရာင္းခ်ျပီး၊ Maxwell Road, URL Building မွာ ၂၀၁၇ ေျပာင္းေရႊ႕ အသစ္ဖြင့္လိုက္ပါတယ္။ စင္ကာပူ ေျမၾကီးတန္ဖိုး ေစ်းက်ေနခ်ိန္ပါ။ မိမိႏိုင္ငံကို တိုးတက္ေအာင္ (အဂတိကင္းေအာင္) လုပ္ျပီး၊ အရင္းႏွီးေတြက တဟုန္ထိုး၀င္လာပါတယ္။ 
.
ကိုးကား
http://moemaka.com/archives/38844


Zaw Htoo စီပီအက္(ဖ္)ဟာ တျဖည္းျဖည္းနဲ႔ သူ႔ရဲ မူရင္းရည္ရြယ္ခ်က္ေပ်ာက္ျပီး မေလးရွားရဲ့ ၀မ္းအမ္ဒီဘီလို ျဖစ္လာပါျပီ။ တီးမားဆက္ အပါအ၀င္ အစိုးရပိုင္ ကုမၸဏီေတြက စီပီအက္(ဖ္)ကို ေငြပင္ေငြရင္းသဖြယ္ သေဘာထားလာေနၾကပါတယ္။ ဒီကုမၸဏီေတြ မရွဳံးပါေစနဲ႔လို႔ပဲ ဆုေတာင္းရေတာ့မွာပါ။ တေ...See More
Manage
LikeShow more reactions
Reply3wEdited
M Zaw Aung အေမရိကန္ ဆိုရွယ္စၾကဴရတီ SSA https://www.ssa.gov/အဖြဲ႕ၾကီးက ယိုယြင္းလာသလို စီပီအက္ဖ္ လဲ ယိုယြင္းလာတယ္လို႕ စြတ္စြဲတာေပါ့ေနာ္...Manage
LikeShow more reactions
Reply3w
Daniel Aye Pe Thank you M Zaw Aung for your writing. I just add Singapore's 2016 cpf contribution rate (employer & employee)Manage
LikeShow more reactions
Reply4w
M Zaw Aung ျပသနာက လူေတြ ေငြမစုတတ္ဘူး။ အသံုးကေတာ့ စပါယ္ရွယ္ တတ္တယ္။  အလုပ္အကိုင္ အခြင့္အလမ္း ဒူဘိုင္း၊ စင္ကာပူ၊ ထိုင္း၊ မေလးရွား အလုပ္မ်ားလဲ ေရးရဦးမယ္။
Manage
LikeShow more reactions
Reply4w
Emerald Aye ၁၂လရာသီမွာ၂၄ျကိမ္ေပ်ာ္ပြဲရြင္ပြဲသြားျကတယ္။ ျပီးရင္တက်ပ္ခ်မ္းသာရင္၁၀က်ပ္လႈ တယ္။ တခိဴ့ ဆိုအေျကြးနွင့္လႈ တယ္။(ခရိုနီကေတာ့အလႈ ေပးရင္သူေဌးျဖစ္တယ္;ဂြင္ေတြပိုရလာလို့ပါ)။သီတဂူေဆးရံု။ေရြျပည္ဟိန္းေဆးရံု။ ျပည္သူ့ေဆးရံုတို့မွာFOC ကုခ်ငိျကတယ္။စုေဆာင္းတဲ႔အက်င့္မရွိ(စုေဆာင္းေဘာက္ေအာင္လဲဝင္ေငြမရ)
Manage
LikeShow more reactions
Reply4wEdited
M Zaw Aung ဒါက ယဥ္ေက်းမႈလို ျဖစ္ေနျပီ ဆရာမေရ... မြဲေတ၊ အလုပ္မရွိေပမဲ့ ပုသိမ္-ရန္ကုန္ လို နယ္က ကားလမ္းေတြမွာ ေငြဖလားေတြ ေဘးခ်ထားျပီး မိန္းမၾကီးငယ္ေတြ .. ေယာကၤ်ားေတြက အသံခ်ဲ႕စက္နဲ႕ သီခ်င္းဖြင့္ ေအာ္အလႈေပးျခင္း မဂၤလာသုတ္ေတြ ေအာ္ေျပာ၊ သီခ်င္းဖြင့္ရင္ ကေနတဲ့ ယဥ္ေက်းမႈပဲ။ အလုပ္မရွိလို႕ ဒါမ်ိဳးေတြ မ်ားေနတာပါ။ အလုပ္အကိုင္ ေပါလာရင္ ေတာင္ကိုးရီးယား၊ တရုပ္၊ ဗီယက္နမ္တို႕လို ကခ်ိန္ တီဗြီၾကည့္ခ်ိန္ ေတာင္ ရမွာမဟုတ္၊ ကၾကပါေစဗ်ာ...။ သူတို႕ချမာ လမ္းေပၚ မကခုန္ရရင္ လမ္းေပၚထြက္ ဆႏၵျပလာၾကမွာ စိုးရတယ္။ ကခုန္ပါေစ ..  
Manage
LikeShow more reactions
Reply3w
Nwe Win ဆရာဦးေဇာ္ေအာင္ လူအႀကိဳက္ နတ္မလိုက္ႏိူင္ပါဘူးတ့ဲ။ စကၤာပူမွာလည္း မႀကိဳက္တ့ဲသူေတြ ရွိသလို ႀကိဳက္တ့ဲသူေတြလည္းရွိပါတယ္။ မည္သည့္အရာမဆို အဆိုးအေကာင္း ဒြန္႔တြဲေနတာမို႔ အဆင္ေျပသလို ေလွ်ာက္လွမ္းေနဆဲပါ။ အခုအခ်ိန္ စလံုးမွာ တစ္လေဒၚလာငါးေထာင္ရလို႔ မိသားစုအတြက္ လံုေ...See More
Manage
LikeShow more reactions
Reply3w
M Zaw Aung PR နဲ႕ Foreigner ေတြပဲ ခရက္တစ္ကဒ္ အသံုးၾကမ္းတာပါဗ်ာ .. စီတီဇင္ ျဖစ္သြားတဲ့ ျမန္မာေတြက သူငယ္ခ်င္းေတာင္ လက္ဖက္ရည္၀ယ္မတိုက္ခ်င္ေတာ့ဘူး.. ႏႈတ္ခ်ိဳသြားၾကတယ္။ ေၾကြးခ်င္တယ္၊ တိုက္ခ်င္တယ္ ေပါ့.. အေျပာခံရသူကလဲ မစားရေပမဲ့.. ေၾကနပ္လို႕.. Work Permit , S-pass နဲ႕ အလုပ္လာလုပ္တဲ့ ျမန္မာေတြကေတာ့ အကိုေရ.. ဘာစားမလဲ၊ စား စား .. နဲ႕ သူလဲ စားတယ္၊ ၀ယ္လဲ ေၾကြးတာ အံ့ၾသစရာပဲ .. ဒါ ျမန္မာဓါတ္ဓါတ္ .. အသံုးျဖဳန္းၾကီးတယ္၊ ေငြနဲ႕လူ အတူမေနတဲ့ ျမန္မာအမ်ားစု အားနည္းခ်က္ပါ။
Manage
LikeShow more reactions
Reply3w
Oo Chogyi ဆရာ ေငြေဖာင္းပြ နုန္းနဲ
ဘယ္လိုခ်ိန္လည္း မသိလို ့ပါ
Manage
LikeShow more reactions
Reply4w
M Zaw Aung က်ေနာ္က စီးပြားေရး သမားမဟုတ္ေတာ့ မသိပါဘူး။ သိသူလဲ မရွိပါဘူး။ ေငြ လဲႏႈန္း မတည္ျငိမ္တာ အစိုးရပါးစပ္ ေပၚမူတည္ပါတယ္။ အစိုးရ ပါးစပ္ ျငိမ္ရင္၊ အလုပ္လဲ ျငိမ္မယ္၊ ေငြလဲႏႈန္းလဲ ျငိမ္မယ္၊ NLD အစိုးရ တက္လာျပီးေနာက္ ေငြေၾကး ျငိမ္လာတယ္။ ဂူဂယ္မွ singapore dollar vs myanmar kyat ဆိုျပီး ရိုက္ရွာၾကည့္ေတာ့ ဒီ ဇယားကို ေတြ႕ပါတယ္။ Pls see the table.Manage
LikeShow more reactions
Reply3w
Aung Koe ယခုေပးထားေသာ လစာမ်ားနွင့္ လုပ္ဘို ့မလြယ္ေသးပါ။
Manage
LikeShow more reactions
Reply4w
M Zaw Aung Aung Koe ႏိုင္ငံျခားသားေတြက ဘယ္ထည့္ပါ့မလဲေလ.. စင္ကာပူမွာ CPF 17% ကုမဏီက ထည့္ေပးေပမဲ့ လစာေဒၚလာ၁ေသာင္းေက်ာ္ရင္ fixed rate, တႏွစ္ကို အလြန္ဆံုး ေဒၚလာ၃ေသာင္းထက္ ပိုထည့္ခြင့့့္ မ႐ွိပါ.. စင္ကာပူမွာ လစာတလေဒၚလာ၁သိန္း (အမ်ားႀကီးရရင္) . 30%tax .၃ေသာင္း အခြန္ေကာက္ပါတယ္..ျမန္မာျပည္လဲ လစာ သိန္း၅၀ $5000 ဝင္ေငြ႐ွိရင္ myanmar tax law အရ အခြန္ ၁၀သိန္း. တႏွစ္ဆို အခြန္ သိန္း၁၂၀ ေပးရမွာ ဆိုေတာ့..အခြန္ေ႐ွာင္ၾကမယ္ ျဖစ္ပါတယ္..
Manage
LikeShow more reactions
Reply3w
Kyaw Thuya လူေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား ကေသရင္ဘာမွမပါဘူးလို႔ေျပာၾကေပမဲ့ ေသရင္ ဆိုးေမြ ေကာင္းေမြထားခဲ့ရစျမဲပါ ၀င္ေငြမ်ားေပမဲ့ မသံုးမျဖဳန္းတဲ့လူကိုကြယ္ရာမွအျပစ္ေျပာဆဲပါ စိုက္မွသာရိတ္ရစျမဲပါ ဒါေၾကာင့္စု ရင္ႏွီးျမဳတ္ႏွံပါ
Manage
LikeShow more reactions
Reply4w
Ko Lin ​ေတာ္​​ေတာ္​ အက်ိဳးမ်ားတဲ့ပို႔စ္​့ပဲဆရာ​ေရ.....Thanks
Manage
LikeShow more reactions
Reply4w
Merry Esther သိခ်င္ေနတာေတြသိခြင့္ရတယ္
ေက်းဇူးပါဆရာ
ဒီပို႔စ္ေလးကိုရွဲပါရေစ
Manage
LikeShow more reactions
Reply4w
Phyo Lwin ZinHtwe 401k ကို ခုမွ သေဘာ ေပါက္သြားပီ
Manage
LikeShow more reactions
Reply4w
Hanē Zarni Share ပါရေစ..
Manage
LikeShow more reactions
Reply4w
Maung Maung ေက်းဇူးပါဆရာ။သိခ်င္ေနတာၾကာၿပီ။
Manage
LikeShow more reactions
Reply4w
LikeShow more reactions
Reply4w
Kyaw Thuya ေက်းဇူးတင္ပါတယ္
Manage
LikeShow more reactions
Reply4w
Steven Aung ေက်းဇူးပါဆရာ
Manage
LikeShow more reactions
Reply4w
Thein Htun Aung ကိုေဇာေအာင္၊ေရးတာေတြ၊အေတာ္ေကာင္းပါတယ္၊ေပါ႔ေပါ႔ေနေပါ႔ေပါ႔စားလို႔မရေတာ႔တဲ႔၊ ေခတ္ကိုထင္ဟျပေနပါတယ္။

USA မွာ၊အလုပ္လုပ္သူတိုင္ကို၊ဘယ္company မွာပဲလုပ္လုပ SSA ျဖတ္တယ္လို႔၊သိထားခဲ႔တယ္၊ဒါေပမဲ့ တခ်ိဳ႕၊ government entities မွာ၊ SSA ကိုလစာထည္မွ၊ျဖတ္မျဖတ္ကို၊optio
...See More
Manage
LikeShow more reactions
Reply3wEdited
Khin Maung CPF ကရတဲ႔ေငြ ကိုစနစ္တက် ျပန္ျပီးရင္းနွီးျမဳပ္နွံ႔လို့အတိုးအရင္းပြားေစပါတယ္ ျမန္မာျပည္ေရြွတိဂုဏ္ဘုရားကရတဲ႔ဝင္ေငြေတြဒီလိုျပန္မလုပ္ ပဲဘဏ္တိုးနဲ႔ပဲေငြေတြေသကုန္တယ္
Manage
LikeShow more reactions
Reply4w
Soe Min ရွယ္ျပီ သူငယ္ခ်င္းေရ။
Manage
LikeShow more reactions
Reply4w
Aung Than Kyaw ႐ွယ္​ပါရ​ေစ
Manage
LikeShow more reactions
Reply3w
Zai Htun Won ဆရာ​ေထာက္​ျပတ့ဲနိုင္​ငံကဘာလူမ်ိဳး​ေတလဲ
လူမ်ိဳးရ႕ဲ ဗီဇန႔ဲပုိဆိုင္​မယ္​ထင္​တယ္​
အ​ေရွ႕​ေတာင္​အာရွနိုင္​ငံ​ေတြကိုလည္​းၾကည္​့လိုက္​ပါအံုး ဘာ​ေတြခ်မ္​းသာ​ေနတာလဲလု႔ိ

လူန႔ဲသာသက္​ဆိုင္​တာ နိုင္​ငံန႔ဲမဆိုင္​
Manage
LikeShow more reactions
Reply1w

အေမရိကန္သမၼတအိုဘားမားစတိုင္ အင္ဒိုနီးရွားေခါင္းေဆာင္ (၂၀၁၈)


အေမရိကန္သမၼတအိုဘားမားစတိုင္ အင္ဒိုနီးရွားေခါင္းေဆာင္ (၂၀၁၈)
ျမန္မာႏိုင္ငံ သမၼတမ်ား နဲ႕ အင္ဒိုနီးရွား … လက္ရွိ ျမန္မာႏိုင္ငံ ကေတာ့ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး ၂၀၁၁ မွာ ဦးသိန္းစိန္ (စစ္ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေဟာင္း) တက္ပါတယ္။ ၂၀၁၅ ေရြးေကာက္ပြဲမွာ ေဒၚေအာင္ဆန္း စု ၾကည္ ေခါင္း ေဆာင္ တဲ့ အင္အယ္ဒီ ပါတီ အျပတ္ အသတ္ အႏုိင္ ရရွိ ျပီး၊ သမၼတ ဦး ထင္ ေက်ာ္ ျဖစ္ လာပါတယ္။ အာဏာ အျပည့္ ရွိ တဲ့ သမၼတ အထက္ က ေဒၚ ေအာင္ ဆန္း စု ၾကည္ ပဲ ေခါင္း ေဆာင္ ပါတယ္။ ၂ႏွစ္ အၾကာမွာ ျပည္သူ႕ လႊတ္ေတာ္ ဥကၠဌ ဦး၀င္းျမင့္ ႏိုင္ငံ ေတာ္ သမၼတ ျဖစ္လာ ပါတယ္။ ေဒၚ ေအာင္ ဆန္း စု ၾကည္ က စစ္တပ္ နဲ႕ အာဏာ ခြဲေ၀ အုပ္ခ်ဳပ္ ရတဲ့ အေျခခံ ဥပေဒ အရ၊ စစ္တပ္ က အစိုးရ ကို ထိန္းေၾကာင္း တဲ့ ၂၅% တပ္မေတာ္သား မ်ား ပါ၀င္တဲ့ အစိုးရ အဖြဲ႕ကို ေခါင္းေဆာင္ ရတဲ့ အခါ အထူးသျဖင့္ ရဲတပ္ဖြဲ႕၊ တရားေရးဌာန၊ ေထြအုပ္ဌာန စတဲ့ ျပည္တဲေရးဌာန ကို စစ္တပ္က ကိုင္တြယ္ထားပါတယ္။ တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္ မ်ားကလဲ ျမန္မာႏိုင္ငံ ရဲ့ ၃ပံုတစ္ပံု နယ္ေျမေတြကို ၾကီးစိုးထား ပါတယ္။ ျငိမ္းခ်မ္းေရး လဲ ခက္ခဲ ပါတယ္။
.
အင္ဒိုနီးရွား ႏိုင္ငံသမၼတ ကေတာ့ အာဏာ အျပည့္ အ၀ ရွိပါတယ္။ စစ္ တပ္က အစိုးရအဖြဲ႕ နဲ႕ လႊတ္ေတာ္ က လံုး၀ ထြက္ခြာ သြားေပမဲ့ စစ္တပ္ ၾကဇာ ရွိေနဆဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ၂၀၁၄ ေရြးေကာက္ ပြဲမွာ ျပည္သူလက္ခံတဲ့ စစ္ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေဟာင္း မ်ားနဲ႕ ျပိဳင္ရေလ့ ရွိပါတယ္။
အင္ဒိုနီးရွားႏိုင္ငံတြင္  ၅ႏွစ္တစ္ၾကိမ္ သမၼတေရြးေကာက္ပြဲ လုပ္ပါတယ္။ အေမရိကန္ႏိုင္ငံကဲ့သို႕ ပါတီမ်ားက သမၼတေလာင္းကို ေရြးခ်ယ္ရပတယ္။ ျပည္သူလူထု မဲဆႏၵခံယူပြဲလုပ္ျပီး၊ မဲတစ္ဝက္ေက်ာ္ရသူကို သမၼတအျဖစ္ ေရြးခံရပါတယ္။ သို႕မဟုတ္ရင္ မဲအမ်ားဆံုးရတဲ့ ထိပ္ဆံုး၂ဦး ထပ္ျပိဳင္ရပါတယ္။ ျမန္မာသမၼတ ေရြးပြဲမွာ တစ္မူထူးပါတယ္။ ဒု-သမၼတ(၃)ဦးကို စစ္တပ္ႏွင့္လႊတ္ေတာ္၂ခုက ေရြးျပီး ထိုအထဲမွ တစ္ေယာက္ကို မဲေပးေရြးစနစ္ပါ။ ျပည္သူမ်ားက သမၼတ တိုက္ရိုက္ ေရြးခ်ယ္ခြင့္မရွိပါ။ တရုပ္ႏိုင္ငံ ပံုစံ သမၼတေရြးေကာက္ပြဲျဖစ္ပါသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ ဖြဲ႕စည္းအုပ္ခ်ဳပ္ပံု အေျခခံ ဥပေဒ မွာ စစ္တပ္ ၂၅% ပါ၀င္မႈကို ျပင္လို႕ မလြယ္ေအာင္ ေရးဆြဲ ထားလို႕၊ ေဒၚေအာင္ ဆန္း စု ၾကည္ က သမၼတ အထက္ က အုပ္ ခ်ုပ္ ေနရတဲ့ အေျခ အေန ျဖစ္ ပါတယ္။
.
.
အင္ ဒို နီး ရွား ႏုိင္ငံ နဲ႕ သမၼတ ဂ်ိဳကို၀ီ
၄ႏွစ္ အၾကာမွာ အင္ဒိုနီး ရွား ႏိုင္ငံ ရဲ့ စီးပြားေရး အတြက္ သမၼတ သစ္ အေနနဲ႕ အင္ဖရာ စထရပ္ခ်ာ Infra-Structures ေတြကိုပဲ အဓိက ထား ျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲ ပါတယ္။ အ
ဂတိ တိုက္ဖ်က္ေရး အားေပး ျပီး၊ အဂတိ လိုက္စား သူမ်ားနဲ႕ အတူ တြဲလုပ္ ႏိုင္သူ ျဖစ္တဲ့ အတြက္ ႏိုင္ငံ ေတာ္ ဘ႑ာ မ်ားကို း ၊ ေဒၚလာ ဘီလ်ံ မ်ားစြာ ကုန္က်တဲ့ စီမံ ကိန္း ၾကီးမ်ား ကို အေလလြင့္ မရွိ ေအာင္၊ အဂတိနည္းပါး ေအာင္ လုပ္ေဆာင္မႈ မ်ား ျဖစ္ပါတယ္။
.

သမၼတ အေန နဲ႕ အေျခခံ အေဆာက္အဦ မ်ားျဖစ္တဲ့ လမ္းတံတား၊ ေလဆိပ္၊ ေရနံပိုက္လိုင္း၊ လွ်ပ္စစ္၊ ျမိဳ႕ျပ ဖြံ႕ျဖိဳးေရး၊ ေက်းလက္ဖြံ႕ျဖိဳးေရး လုပ္ငန္းမ်ား လုပ္ေဆာင္ရာမွာ ႏိုင္ငံျခား ရင္းႏွီးျမွတ္ ႏွံမႈ မ်ားစြာ လာေရာက္ဖို႕ ၾကိဳးစားရ ပါတယ္။ အေ၀းေျပး လမ္းမ ၾကီးမ်ား၊ အျမန္ ရထားလမ္းမ်ား၊ ေလဆိပ္မ်ား၊ သေဘၤာဆိပ္မ်ား ကို ျပည္သူလူထု အေခ်တင္ ေျပာဆိုတဲ့ နည္းလမ္း နဲ႕ အၾကံ ဥာဏ္ ရယူ လုပ္ ေဆာင္ ပါတယ္။
.
အခြန္လြတ္ျငိမ္းခြင့္ ဥပေဒကို ေသခ်ာစြာ ညွိႏိႈင္း အၾကံဥာဏ္ ယူျပီးေတာ့ အတည္ျပဳပါတယ္။ အခြန္ လြတ္ျငိမ္းခြင့္ ေပးျပီးတဲ့ ေနာက္မွာ သြင္းကုန္၊ ထုတ္ကုန္မ်ား ဥပေဒမ်ားကို လက္ေတြ႕ အေကာင္ထည္ ေဖာ္ပါတယ္။ ဒီ အခြန္ လြတ္ျငိမ္း ခြင့္ ဥပေဒက အင္ဒိုနီးရွား သမိုင္းမွာ အၾကီးအက်ယ္ဆံုး ေအာင္ျမင္တဲ့ ဥပေဒျဖစ္ပါတယ္။ အင္ဒိုနီးရွား ႏိုင္ငံသား သူၾကြယ္မ်ားစြာ ရဲ့ အေမရိကန္ေဒၚလာ ၃၆၆ ဘီလ်ံ နဲ႕ ညီမွ်တဲ့ အင္ဒိုနီးရွား ေငြမ်ားစြာ အခြန္လြတ္ျငိမ္းေငြ မ်ား အျဖစ္ ေပၚထြက္လာ ပါတယ္။ တနည္း အားျဖင့္ ေငြမဲ မ်ားစြာ ေငြျဖဴမ်ားအျဖစ္ တရား၀င္ ျဖစ္လာ ေစပါတယ္။ အဲ ဒီ ေငြမ်ားကို ႏိုင္ငံ သူၾကြယ္မ်ား တရား၀င္ အခြန္ေဆာင္ျပီး စီးပြားေရး လုပ္ငန္းမ်ားစြာ လြတ္လပ္စြာ လုပ္ႏိုင္ လာပါတယ္။
.
ႏိုင္ငံျခား ေရးရာ ေပၚလစီမွာ အင္ဒိုနီးရွား လြတ္လပ္စြာ ဆံုးျဖတ္ႏိုင္ေရး ကို ကာကြယ္တဲ့ မူ၀ါဒ ျဖစ္ပါတယ္။ တရားမ၀င္ ငါးဖမ္း သေဘၤာမ်ား၊ မူးရစ္ေဆး၀ါး ေရာင္း၀ယ္သူမ်ားကို ေသဒဏ္ေပးမႈ ကို ၾသစေၾကးလ်၊ ျပင္သစ္ စတဲ့ အစိုးရမ်ားက သူတို႕ ႏိုင္ငံသား မ်ား ျပစ္ဒဏ္ ေပးခံရလို႕ ၀င္ေရာက္ ဖိအားေပးမႈ ခံရပါတယ္။ သမၼတ ဂ်ိဳ ကို ၀ီ ရဲ့ ျပည္ သူ လူထု ေထာက္ခံ မႈ က ျမင့္ မား ေနဆဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ၂၀၁၉ သမၼတ ေရြး ေကာက္ ပြဲ မွာ ျပန္လည္ အေရြး ခံ ရမယ္ လို႕ ေရ ပန္း စား ေနဆဲ ျဖစ္ပါ တယ္။
.
.
သမၼတ ဂ်ိဳ ကို ၀ီ ရဲ့ သမၼတ ဘ၀၊ ခေယာင္းလမ္း
သူဟာ လူဦးေရ ၅သိန္း ရွိတဲ့ ေရွးေဟာင္း
Surakarta ျမိဳ႕တြင္ မွာ ေမြးဖြားလာတဲ့ အေျခခံ လူတန္းစား တစ္ဦး ျဖစ္ပါတယ္။ သစ္ေတာ အင္ဂ်င္နီယာ ဘြဲ႕ ရရွိျပီး၊ ကိုယ္ပိုင္ ပရိေဘာက လုပ္ငန္း လုပ္ကိုင္ရာမွာ ေအာင္ျမင္ခဲ့ပါတယ္။ အေနာက္ႏိုင္ငံ၊ ဥေရာပ အထူးသျဖင့္ ဂ်ာမဏီ ႏိုင္ငံကို မၾကာခဏ သြားလာရင္း မိမိ ျမိဳ႕ေတာ္ ကိုလဲ အလားတူ တိုးတက္ ေစလိုတဲ့ ေစတနာ၊ စိတ္ထားမ်ား တဖြား ဖြား ေပၚေပါက္ ခဲ့ပါတယ္။ Surakarta ျမိဳ႕ေတာ္၀န္ အျဖစ္ ေရြး ေကာက္ပြဲ ေအာင္ႏိုင္ခဲ့ျပီး ျမိဳ႕ေတာ္၀န္ ျဖစ္လာပါတယ္။ ၈ႏွစ္ေက်ာ္ ေရွးေဟာင္း ျမိဳ႕ ေလးကို ကမၻာ ့အသိအမွတ္ ျပဳ ျမိဳ႕ေလး အျဖစ္ ေအာင္ျမင္စြာ လုပ္ေဆာင္ နိင္ခဲ့ပါတယ္။
.
ဂ်ာကာတာ ျမိဳ႕ေတာ္ ၀န္ အျဖစ္ ထပ္မံ အေရြးခံရျပီး တႏွစ္ အၾကာမွာ နာမည္ၾကီး PDI ပါတီရဲ့ ေခါင္းေဆာင္ (သမၼတေဟာင္း) မဂါ၀တီ
Megawati Sukarnoputri  က သူ႕ကို သမၼတ ေလာင္းအျဖစ္ ေရြးခ်ယ္ ပါတယ္။ ၂၀၁၄ အင္ဒိုနီးရွား သမၼတ ေရြးေကာက္ပြဲ မွာ စစ္တပ္ နာမည္ေကာင္းရွိသူ သူၾကြယ္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ၾကီးေဟာင္း ပရာဗို၀ို ကို အၾကိတ္ အနယ္ ယွဥ္ျပိဳင္ျပီး အႏိုင္ရရွိခဲ့ပါတယ္။ အင္ဒိုနီးရွားမွာ ပထမဆံုး အေျခခံ လူတန္းစား သမၼတ ျဖစ္ပါတယ္။ ယခင္ သမၼတမ်ားကေတာ့ စစ္တပ္နဲ႕ ႏိုင္ငံေရးၾသဇာ အသိုင္းအ၀ိုင္း Elite မ်ားသာ ျဖစ္ခဲ့ျပီး၊ ဂ်ိဳ ကို ၀ီ ကေတာ့ ျပည္သူ လူထု ၾကားက ေပၚ ထြက္ လာသူ သမၼတ ျဖစ္ပါတယ္။

သမၼတ ဂ်ိဳ ကို ၀ီ အစိုးရက
အထူးသျဖင့္ ျပည္သူ လူထု အၾကား သြားလာ၊ အၾကံဥာဏ္ ရယူ၊ လူထုနဲ႕ အတူ၊ ျပည္သူနဲ႕ အတူ လုပ္ကိုင္ႏိုင္ျခင္း၊ အဂတိ ထူေျပာတဲ့ အင္ဒိုနီးရွား အစိုးရ ယႏၱရားၾကီး နဲ႕ စီးပြားလုပ္ ငန္း ရွင္ၾကီးမ်ားကို သဟာဇာတ ျဖစ္ေအာင္၊ တနည္းအားျဖင့္ လူေတြကို ျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲ ဖို႕ သူကိုုယ္တိုင္ နဲ႕ သူ႕ မိသား စု က စံျပ နမူနာ အျဖစ္ ေနထိုင္၊ က်င့္ၾကံ အုပ္ခ်ဳပ္ ျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။ သူ႕ရဲ့ သားသမီး၊ ေဆြမ်ိဳး မ်ားကို အစိုးရ တင္ဒါ၊ ကန္ထရိုက္မ်ား မလုပ္ ကိုင္ၾကျခင္း က အလြန္ အေရးၾကီး တဲ့ အဂတိ တိုက္ဖ်က္ ေရး ျဖစ္ပါတယ္။
.
.
///////// ၂၀၁၄ ေဆာင္းပါး ၂ပုဒ္ /////////
အေမရိကန္သမၼတအိုဘားမားစတိုင္ အင္ဒိုနီးရွားေခါင္းေဆာင္ (၂၀၁၄)
JOKOWI ပိုစတာျဖစ္ပါသည္။ အင္ဒိုနီးရွား၊ လက္ရွိ ဂ်ာကာတာျမိဳေတာ္ဝန္ ဂ်ိဳကိုဝီ ဟု လူသိမ်ားျပီး၊ အင္ဂ်င္နီယာတစ္ဦးလဲ ျဖစ္ပါသည္။
ေလာေလာဆယ္ ၁၃ ဇႏၷဝါရီ ၂၀၁၄ ဂ်ာကာတာ ေရလႊမ္းမိုးကာ အိမ္ေပါင္း ၇ေထာင္ေက်ာ္ ေရျမဳတ္ေနျပီး၊ လူေပါင္း ၂၅၀၀၀ ေရေဘးဒုကၡေရာက္ေနပါသည္။  “ ေရဆီးတားေတြ ျပင္ဖို႕ ယႏၱရားၾကီးေတြႏွင့္ လုပ္ေနပါတယ္။ ျမစ္ ၁၃ခု ျမိဳ႕ထဲစီးဝင္တဲ့ ေရေတြျဖစ္ပါတယ္။ ေရရွည္မွာ ဒါမ်ိဳးမျဖစ္ေအာင္ အနီးနားက သစ္လုပ္ငန္းမ်ားက သစ္ေတာခုတ္လွဲမ်ား ရပ္ဆိုင္းျပီး စိမ္းလန္းတဲ့ သစ္ေတာျဖစ္ဖို႕ အစိုးရ၏ အကူညီလိုပါတယ္။  ျမိဳ႕သူျမိဳ႕သားမ်ားလဲ ေျမာင္းမ်ား မပိတ္ဆို႕ဖို႕ အမိႈက္စနစ္တက်ပစ္ဖို႕ လိုပါတယ္…” ဟု ျမိဳ႕ေတာ္ဝန္ ဂ်ိဳကိုဝီ ကေျပာပါသည္ ။  ဒါေတြ လုပ္ဖို႕ ဂ်ာကာတာျမိဳ႕အဖြဲ႕ႏွင့္မရပါ၊ ဗဟိုအစိုးရလည္း ပူးေပါင္းလုပ္ေဆာင္ေပးဖို႕ လုိေၾကာင္း ေျပာပါသည္။ ေရစုတ္ပန္႕မ်ားစြာ အလုပ္လုပ္လွ်က္ရွိေၾကာင္း၊ ဂ်ာကာတာ ျမိဳ႕နယ္ေပါင္း ၃၁ ခုမွာ ေရၾကီးေနေၾကာင္း၊ ဂ်ာကာတာ ရဲဌာနမွ သတင္းထုတ္ျပန္ပါတယ္။

သူ႕ကို ဂ်ာဗားကြ်န္းအလယ္က လူဦးေရ၅သိန္းခန္႕ရွိေသာ ေရွးေဟာင္းျ

JOKOWI ပိုစတာျဖစ္ပါသည္။ အင္ဒိုနီးရွား၊ လက္ရွိ ဂ်ာကာတာျမိဳေတာ္ဝန္ ဂ်ိဳကိုဝီ ဟု လူသိမ်ားျပီး၊ အင္ဂ်င္နီယာတစ္ဦးလဲ ျဖစ္ပါသည္။

ေလာေလာဆယ္ ၁၃ ဇႏၷဝါရီ ၂၀၁၄ ဂ်ာကာတာ ေရလႊမ္းမိုးကာ အိမ္ေပါင္း ၇ေထာင္ေက်ာ္ ေရျမဳတ္ေနျပီး၊ လူေပါင္း ၂၅၀၀၀ ေရေဘးဒုကၡေရာက္ေနပါသည္။  “ ေရဆီးတားေတြ ျပင္ဖို႕ ယႏၱရားၾကီးေတြႏွင့္ လုပ္ေနပါတယ္။ ျမစ္ ၁၃ခု ျမိဳ႕ထဲစီးဝင္တဲ့ ေရေတြျဖစ္ပါတယ္။ ေရရွည္မွာ ဒါမ်ိဳးမျဖစ္ေအာင္ အနီးနားက သစ္လုပ္ငန္းမ်ားက သစ္ေတာခုတ္လွဲမ်ား ရပ္ဆိုင္းျပီး စိမ္းလန္းတဲ့ သစ္ေတာျဖစ္ဖို႕ အစိုးရ၏ အကူညီလိုပါတယ္။  ျမိဳ႕သူျမိဳ႕သားမ်ားလဲ ေျမာင္းမ်ား မပိတ္ဆို႕ဖို႕ အမိႈက္စနစ္တက်ပစ္ဖို႕ လိုပါတယ္…” ဟု ျမိဳ႕ေတာ္ဝန္ ဂ်ိဳကိုဝီ ကေျပာပါသည္ ။  ဒါေတြ လုပ္ဖို႕ ဂ်ာကာတာျမိဳ႕အဖြဲ႕ႏွင့္မရပါ၊ ဗဟိုအစိုးရလည္း ပူးေပါင္းလုပ္ေဆာင္ေပးဖို႕ လုိေၾကာင္း ေျပာပါသည္။ ေရစုတ္ပန္႕မ်ားစြာ အလုပ္လုပ္လွ်က္ရွိေၾကာင္း၊ ဂ်ာကာတာ ျမိဳ႕နယ္ေပါင္း ၃၁ ခုမွာ ေရၾကီးေနေၾကာင္း၊ ဂ်ာကာတာ ရဲဌာနမွ သတင္းထုတ္ျပန္ပါတယ္။

သူ႕ကို ဂ်ာဗားကြ်န္းအလယ္က လူဦးေရ၅သိန္းခန္႕ရွိေသာ ေရွးေဟာင္းျမိဳ႕ေတာ္ Surakarta ျမိဳ႕တြင္ ၁၉၆၁ ေမြးဖြားခဲ့ပါသည္။ ယခု ၅၂ ႏွစ္အရြယ္ျဖစ္သည္။ ၁၉၈၅  သစ္ေတာဆိုင္ရာ၊ အင္ဂ်င္နီယာဘြဲ႕ရရွိျပီး ေနာက္ပိုင္း ကုမၸဏီအလုပ္၊ အိမ္ေထာင္ပရိေဘာဂ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ား ေအာင္ျမင္စြာ လုပ္ခဲ့ပါသည္။  ဆူကရာတာျမိဳ႕ဝန္ ရာထူး အတြက္ သူ႕ကို ယွဥ္ျပိဳင္ေစရာမွာ အႏိုင္ရရွိျပီး ၂၀၀၆ ဆူကရာတာျမိဳ႕ဝန္ျဖစ္လာပါသည္။ သာမန္ လုပ္ငန္းရွင္တစ္ဦး ျမိဳ႕ဝန္တာဝန္ကို ထမ္းေဆာင္ႏိုင္ပါ့မလား သံသယျဖစ္ခဲ့ၾကသည္။ လက္ရွိ အင္ဒိုနီးရွားသမၼတ ယူဒိုယိုႏို ျမိဳ႕ဝန္လုပ္ခဲ့ဖူးေသာ ျမိဳ႕လည္းျဖစ္ပါသည္။ သူတာဝန္ယူျပီး မၾကာခင္ သူ႕၏ အရည္အခ်င္မ်ားကို ေတြ႕လာရပါသည္။ သူ လုပ္ငန္းရွင္အျဖစ္ ဥေရာပျမိဳ႕ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားကို ေရာက္ခဲ့စဥ္က  ထိုျမိဳ႕မ်ား၏ ဖြံ႕ျဖိဳးေရး လုပ္ေဆာင္မႈ နမူနာမ်ားစြာအတုယူျပီ ဆူကရာတာျမိဳ႕အတြက္ သင့္ေလွ်ာ္ေအာင္ ေကာ္ပီ လုပ္ေဆာင္ေစပါသည္။ သူ ႏိုင္ငံျခား သြားလာေနစဥ္ကာလ သူမ်ားႏိုင္ငံမွာ ဘယ္လိုလုပ္ကိုင္သည္ဆိုတာ ေသေသခ်ာခ်ာ ေလ့လာ၊ ဆည္းပူးခဲ့ပါသည္။ ထိုကဲ့သို႕ေလ့လာျပီး မွတ္တမ္းတင္မႈမ်ားသည္ သူကိုယ္တိုင္ ျမိဳ႕ေတာ္ဝန္ ျဖစ္လာခ်ိန္တြင္ လက္ေတြ႕က်င့္သံုး၊ အေကာင္ထည္ေဖၚႏိုင္ခဲ့ပါသည္။ သူသည္ ယခင္ အင္ဒိုနီးရွားေခါင္းေဆာင္မ်ားလို ဟိတ္ဟန္မရွိ၊ ပံုစံျခားနားပါသည္။ ျပည္ထုႏွင့္ ေတြ႕ဆံုပြဲမ်ားတြင္ လူငယ္မ်ားက ဂ်ိဳကိဝီ လက္ကိုဆြဲျပီး သူတို႕ေခါင္းေပၚတင္ၾကပါသည္။ အင္ဒိုနီးရွားစတိုင္ လူငယ္ေတြက လူၾကီးကိုေလးစားေၾကာင္း ျပျခင္းျဖစ္သည္။

● ဆူရာကာတာျမိဳ႕ဝန္အျဖစ္ မွတ္တမ္းတင္လုပ္ေဆာင္မႈမ်ား
– သူ႕မိသားစုကို ျမိဳေတာ္၏ ကန္ထရိုက္တြင္ လံုးဝ၊ တင္ဒါမဆြဲခိုင္းပါ။ အဂတိလိုက္စားမႈမရွိ၊ သန္ရွင္းျခင္း။
– ျမိဳ႕၏ ရိုးရာမပ်က္ ေစ်းၾကီးတည္ေထာင္ေပးျခင္း၊ ေစ်းဆိုင္မ်ားမွာ ေရွးေဟာာင္းပစၥည္းဆိုင္၊ အိမ္သံုးပစၥည္းဆိုင္မ်ားပါဝင္ပါသည္။
– ျမိဳ႕လည္ေခါင္ လမ္းမေတြၾကား လူမ်ားလမ္းေလွ်ာက္ဖို႕ ၃မီတာက်ယ္ျပီး၊ ၇မီတာရွည္ လမ္းကိုတည္ေဆာက္ေပးျခင္း
– ျမိဳ႕၏ ပန္းျခံၾကီးႏွစ္ခုကို စည္ပင္သာယာ၊ လွပေအာင္ အပမ္းေျဖစခန္းအျဖစ္ ျပဳျပင္တည္ေဆာက္ျခင္း
– ျမိဳ႕ထဲမွ သစ္ပင္၊ သစ္ကိုင္းမ်ား ခုတ္ျခင္းကို ဥပေဒျဖင့္တင္းက်ပ္စြာ ထိန္းခ်ဳပ္ျခင္း
– “ဂ်ာဗားစိတ္ဓါတ္” ဆိုင္းဘုတ္ႏွင့္ ဂ်ာဗာကြ်န္းယဥ္ေက်းမႈကို ျမွင့္တင္ျပီး၊ ကမၻာလွည့္ခရီးသြားလုပ္ငန္း တိုးတက္ေစျခင္း
– ျမိဳ႕ကို ေဆြးေႏြးပြဲမ်ား၊ ကြန္ဗင္းရွင္းမ်ား၊ ျပပြဲမ်ား၊ ေၾကာ္ျငာပြဲမ်ား ဗဟိုအျဖစ္ ျမွင့္တင္ေပးျခင္း
– သူကိုယ္တိုင္ ျမိဳ႕အႏွံ႕အျပားအေရာက္သြားျပီး၊ ေဒသခံလူမ်ား၏ လိုအပ္ခ်က္ႏွင့္ အျပစ္တင္ျခင္းကို ကုိယ္တိုင္နားေထာင္ျခင္း
– က်န္းမာေရးအာမခံ ထားျခင္းကို ျမိဳ႕သူ၊ ျမိဳ႕သား အားလံုး ပါဝင္ေစျခင္း၊
– ျမိဳ႕လူထု သယ္ယူပို႕ေဆာင္ေရးအတြက္ ၂ထပ္၊ ဘတ္စ္ကားၾကီးမ်ား၊ မိုနိဳ ရထားလမ္းမ်ား ေျပးဆြဲေစျခင္း
– Solo Techno Park စက္မႈဇံုတစ္ခု တည္ေဆာက္ျပီး အင္ဒိုနီးရွားလုပ္၊ ေမာ္ေတာ္ကားမ်ားကို ျမွင့္တင္ေပးျခင္း တို႕ျဖစ္ပါသည္။

“Solo: The Spirit of Java”  ဆိုင္းဘုတ္ ေအာင္ျမင္စြာ၊ လုပ္ေဆာင္ခဲ့ပါသည္။ ျမိဳ႕ထဲမွာရွိေသာ အေဟာင္းပစၥည္း၊ ေစ်းဆိုင္အားလံုး ျမိဳ႕ျပင္ ဥယဥ္တခုဆီေရႊ႕ျခင္းကို တေျဖးေျဖး၊ ညင္သာစြာ ေရႊ႕ေျပာင္းေပးခဲ့ပါသည္။ ျမိဳ႕ၾကီးမ်ားအဂၤါၽႏွင့္ အညီ ျမိဳ႕လည္မွာ သစ္ပင္မ်ား စိမ္းစိမ္း၊ စိုစို စိုက္ထားဖို႕ ေနရာမ်ားကို ဖန္တီးခဲ့ပါသည္။ ျမိဳ႕လည္ေခါင္လည္း ျပန္လည္ စိမ္းလန္းစိုေျပ လာပါသည္။ ျမိဳ႕ကမၻာ့အဆင့္မီ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးအတြက္ စီးပြားေရးသမားမ်ားပါဝင္လာရာတြင္ မမွန္ကန္ေသာ ရင္းႏွီးျမွတ္ႏွံမႈမ်ားကို ျမိဳ႕ကန္ထရိုက္လုပ္ငန္းမ်ားမွ ထုတ္ပယ္ပစ္ပါသည္။ မၾကာခင္ ၂၀၀၆ခုႏွစ္မွာ ဆူကရာတာျမိဳ႕ကို ကမၻာ့ယဥ္ေက်းမႈအေမြခံျမိဳ႕မ်ားအဖြဲ႕အစည္း Organization of World Heritage Cities ၏ အသင္းဝင္အျဖစ္ လက္ခံခဲ့ပါသည္။ ထို႕ေနာက္ ကမၻာ့အဖြဲ႕အစည္း၏ ပြဲေတာ္ၾကီးမ်ား ဆူကရာတာျမိဳ႕မွာ က်င္းပခဲ့ပါသည္။ ၂၀၀၈မွာ ကမၻာေတးဂီတပြဲေတာ္ၾကီးကို က်င္းပႏိုင္ခဲ့ပါသည္။ ျမိဳ႕၏ သမိုင္းဝင္မွတ္တမ္းတင္ေနရာမ်ားကို ျမွင့္တင္ေပးျပီး၊ အသံုးမက်တဲ့ေနရာမ်ားကို ဘူတိုဇာႏွင့္ တိုက္ဖ်က္ဖို႕ ဆံုးျဖတ္ခ်က္မ်ားစြာ ခ်မွတ္ခဲ့ပါသည္။

ဂ်ိဳကိုဝီ ၏ စတိုင္မွာ “Can-do” လုပ္ႏိုင္ပါသည္.. ဆိုသည့္အတိုင္း၊ ေအာင္ျမင္စြာ ျမိဳ႕ရပ္မိဘမ်ားႏွင့္ ပူးေပါင္းလုပ္ေဆာင္ခဲ့ပါသည္။ အထူးသျဖင့္ လူငယ္မ်ား၏ တခဲနက္ လုပ္အားေပးမႈမ်ား ေတြ႕ရပါသည္။ ျမိဳ႕ရပ္လူထု ေရြးေကာက္တင္ေျမွာက္ ခံထားသူမ်ား ေသြးစည္းေစျပီး၊၊ လက္ေတြ႕လုပ္ေဆာင္ရာတြင္လဲ ေအာင္ျမင္ပါသည္။ သူကိုယ္တိုင္ အခက္အခဲမ်ားကို ပါဝင္၊ ေက်ာ္လႊားေဆာင္ရြက္ပါသည္။ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ ျမိဳ႕ေတာ္ ျမဴနီစပါယ္က လွ်ပ္စစ္ဓါတ္အား ေကာ္ပိုေရးရွင္းကို ဓါတ္အားခေငြ ကန္ေဒၚလာ တစ္သန္းနီးပါး အေၾကြး ေပးစရာရွိပါသည္။ ခရစ္စမတ္ပြဲကို တျမိဳ႕လံုး ေပ်ာ္ရႊင္စြာ ဆင္ႏြဲေနသည့္ ညမွာ အစိုးရလွ်ပ္စစ္ေကာ္ပိုေရးရွင္းက မီးျဖတ္ေတာက္လိုက္ ပါသည္။ ျမိဳ႕ ျမဴနီစပယ္အဖြဲ႕က အေၾကြးေပးဖို႕ ခ်က္ခ်င္းဆံုးျဖတ္ျပီး ထိုကဲ့သို႕ အတင္းအၾကပ္ အေၾကြးေတာင္းတာမ်ိဳး ႏိုင္ငံေတာ္လွ်ပ္စစ္ေကာ္ပိုေရးရွင္းက ေနာက္ေနာင္မလုပ္ဖို႕၊ ျမိဳ႕သူျမိဳ႕သားမ်ားဖက္ကလည္း ျပန္ၾကည့္သင့္ေၾကာင္း ကန္႕ကြက္စာထုတ္ပါသည္။ ေဒၚလာတစ္သန္းနီးပါး အင္ဒိုနီးရွားေငြမ်ား အထုပ္ေပါင္းရာႏွင့္ခ်ီ စုေဆာင္းျပီး၊ လွ်ပ္စစ္ဓါတ္အားေကာ္ပိုေရးရွင္း ရံုးကို  ျမိဳ႕ေတာ္ဝန္ ဂ်ိဳကိုဝီ ကိုယ္တိုင္ သြားေပးခဲ့ပါသည္။ ျပႆနာမ်ား ေခါင္းခံစရာရွိလွ်င္ ကိုယ္တိုင္ ဝင္ရွင္းေပးသူ ျဖစ္ပါသည္။

● ဂ်ာကာတာျမိဳ႕ဝန္အျဖစ္ ေရြးခံရျခင္း
၂၀၁၂ ခုႏွစ္တြင္ လူဦးေရ ၁၀သန္းရွိေသာ ဂ်ာကာတာျမိဳ႕ဝန္ ရာထူးကို လက္ရွိျမိဳ႕ေတာ္ဝန္ႏွင့္ ယွဥ္ျပိဳင္ရာ အႏိုင္ရရွိျပီး၊ အေရြးခံရပါသည္။ သူ၏ျမိဳ႕ ဆူကရာတာျမိဳ႕ဝန္ ရာထူးကိုလဲ  မဲေပါင္း  ၉၀%ျဖင့္ ဒုတိယသက္တမ္း ဆက္အေရြးခံရသည့္အတြက္ ဆူကရာတာျမိဳ႕ဝန္ရာထူးကို လက္ေထာက္ျဖစ္သူ လႊဲေပးပါသည္။ အင္ဒိုနီးရွားႏိုင္ငံ၏ ျမိဳ႕ေတာ္ၾကီး ဂ်ာကာတာကို ျပဳျပင္ေျပာင္လဲဖို႕ ပိုအေရးၾကီးပါသည္။

ယခု ဂ်ာကာတာျမိဳ႕ဝန္အျဖစ္ ေရြးေကာက္ခံရျပီး၊ တာဝန္ထမ္းေဆာင္ေနစဥ္မွာလဲ ဘာမွထူးျခားစြာ မလုပ္ခဲ့ပါဘူး။ တခုပဲ..သူ႕၏ ပြင့္လင္းျမင္သာ စတိုင္ျဖစ္တဲ့ ျမိဳ႕ရပ္၊ လူထုမ်ားနဲ႔ ထိေတြ႕ရ လမ္းၾကားေတြထိသြာျပီး၊ စကားေျပာ၊ သူတို႕၏ တိုင္တန္းခ်က္မ်ားကို နားေထာင္ျခင္းကို ဆူကရာတာျမိဳ႕ဝန္ လုပ္ခဲ့စဥ္ကအတိုင္းပါပဲ။ ဒီနည္းႏွင့္ လူမ်ား အလုပ္လုပ္ခ်င္စိတ္ကို အားေပးလိႈ႕ေဆာ္ပါသည္။ ရာထူးလက္ခံျပီး ရက္၁၀၀ အၾကာမွာ ဂ်ာကာတာပိုစ္ သတင္းစာၾကီးက အရည္ခ်င္းရွိသူျဖစ္ေၾကာင္း၊ ေထာက္ခံေရးသားပါသည္။ သူ႕၏နည္းလမ္း၊ ပုဂိၢဳလ္ေရး၊ လုပ္ငန္းေပၚလစီႏွင့္ လူထုဆီထိေအာင္ သြားေရာက္ျခင္းသည္ အလြန္ထိေရာက္ေၾကာင္း၊ သူ၏ အခမဲ့က်န္းမာေရးေပၚလစီ၊ အခမဲ့ပညာေရးေပၚလစီမ်ား၊ ဂ်ာကာတာမွာ ေျမေအာက္လိႈင္ဂူ ကားလမ္းၾကီးေဖာက္ရန္၊ ျမိဳ႕တြင္း ကားၾကပ္မႈအတြက္ ျမိဳ႕ထဲဝင္တဲ့ကားမ်ား အခြန္ေကာက္ျခင္း ERP စနစ္ စတဲ့လုပ္ငန္းေတြမွာ အခက္ခဲမ်ားရွိေသာ္လည္း ေက်နပ္ေၾကာင္း၊ ဂ်ာကာတာျမိဳ႕သားမ်ား၏ မွန္ကန္ေသာ ေရြးခ်ယ္မႈျဖစ္ေၾကာင္း ခ်ီးက်ဴးခဲ့ပါသည္။ ဂ်ာကာတာမွာ က်န္းမာေရးအာမခံ ၂၀၁၂ စီမံကိန္းအေကာင္ထည္ေဖၚရာ လူၾကိဳက္မ်ားလွျပီး ေဆးရံုမ်ားစြာက ပါဝင္ေလွ်ာက္ထားၾကသည္။ လူမ်ားစြာ ပါဝင္ျပိး ေဆးကုသမႈခံယူျခင္းေၾကာင့္ စရိတ္ ၇၀% ပိုျပီးကုန္က်လာသည္။ ဆင္းရဲသားမ်ားကို အဓိကထား အခမဲ့ေဆးကုျခင္းကို လူလတ္တန္းစားေတြလည္း ဝင္ျပီးတန္းစီ၊ ကုသခံယူသည္။ ေနာက္ဆံုး လူတစ္ဦးစီ တန္းစီေနေသာ ေနရာကို ေဒၚလာ၁၅ ႏႈန္းႏွင့္ တန္းစီေရာင္းစား သည္အထိ ျဖစ္လာေသာေၾကာင့္ ဝုိင္းအျပစ္တင္ေနၾကပါသည္။ ျမိဳေတာ္ဝန္ကေတာ့ ခုခံေျပာဆိုျပီး ယံုၾကည္မႈႏွင့္ ဆက္လုပ္ေဆာင္လွ်က္ရွိပါသည္။ သူက ဂ်ာကာတာျမိဳ႕၏ အုပ္ခ်ဳပ္ ဗ်ဴရိုကရက္ေရးအရာရွိၾကီးမ်ား ကို ေစာင့္ၾကည့္ေနသည္ဟု ဆိုပါသည္။ နာမည္ေက်ာ္ အဂတိလိုက္စားလွေသာ အင္ဒိုနီးရွားမွာ ရာထူးအရွိန္ႏွင့္ ေငြခ်မ္းသာေအာင္ မလုပ္သူ၊ သန္႕ရွင္းသူအျဖစ္ နာမည္ေက်ာ္ပါသည္။ ၁၅ႏွစ္တာ အင္ဒိုနီးရွားႏိုင္ငံ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈမွာ ဒီႏွစ္ သန္႕ရွင္း၊ ပြင့္လင္းသူ၊ အဂတိမလိုက္စားသူအျဖစ္ သူ႕ပါတီေခါင္းေဆာင္ မဂၢါဝတီ ထက္ပင္ လူၾကိဳက္ အလြန္မ်ားေနပါသည္။

၂၀၀၈ ခု အင္ဒိုနီးရွားႏိုင္ငံ သမိုင္း အေကာင္းဆံုးျမိဳ႕ေတာ္ဝန္ (၁၀)ဦးစာရင္းဝင္ ေဖၚျပခံရပါသည္။ ၂၀၁၁ သမၼတယူဒိုယိုႏို၏ ဂုဏ္ထူးေဆာင္ဆုကို ရရွိခဲ့ပါသည္။ ၂၀၁၂ တြင္ ကမၻာ့ရာဇဝတ္မႈ ထူေျပာေသာျမိဳ႕ကို ကမၻာ့အဆင့္ျမိဳ႕အျဖစ္ ေျပာင္းလဲႏိုင္သည့္အတြက္ 2012 World Mayor Prize ကမၻာ့ျမိဳ႕ေတာ္ဝန္ တတိယဆုကို ရရွိခဲ့ျပီး၊ ၂၀၁၃ The City Mayors Foundation လစဥ္ကမၻာ့အေကာင္းဆံုး ျမိဳ႕ေတာ္ဝန္ဆုကိုလဲ ရရွိခဲ့ပါသည္။

● အင္ဒိုနီးရွားသမၼတေရြးေကာက္ပြဲ ၂၀၁၄
လာမည့္ ၂၀၁၄ ဇူလိုင္မွာ အင္ဒိုနီးရွား သမၼတေရြးေကာက္ပြဲ ရွိပါသည္။ လက္ရွိသမၼတ ယူဒိုယိုႏို သည္ စစ္ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေဟာင္း တစ္ဦးျဖစ္ျပီး၊ ၂၀၁၄၊ ၂၀၀၉ ေရြးေကာက္ပြဲ၂ခုစလံုးကို Democratic Party ပါတီႏွင့္ အႏိုင္ရရွိခဲ့သူျဖစ္ပါသည္။ အင္ဒိုနီးရွားနိင္ငံကို ပြင့္လင္းျမင္သာတဲ့ စနစ္အျဖစ္ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲျပီး၊ အဂတိတိုက္ျဖက္သူအျဖစ္ နာမည္ရပါသည္။ ယခင္သမၼတေရြးပြဲ ၂ၾကိမ္ အႏိုင္ရခဲ့သူ၊ ယခု ၂၀၁၄ တြင္ အနားယူရမည္ ျဖစ္ပါသည္။ သူ႕၏ပါတီက သမၼတေလာင္း မေၾကျငာေသးပါ။ သမၼတေရြးေကာက္ပြဲ ၆လေက်ာ္ မွ်သာ လိုပါေတာ့သည္။

အင္ဒိုနီးရွားႏိုင္ငံတြင္  ၅ႏွစ္တစ္ၾကိမ္ သမၼတေရြးေကာက္ပြဲ လုပ္ပါသည္။ အေမရိကန္ႏိုင္ငံကဲ့သို႕ ပါတီမ်ားက သမၼတေလာင္းကို ေရြးခ်ယ္ရပါသည္။ ျပည္သူလူထု မဲဆႏၵခံယူပြဲလုပ္ျပီး၊ မဲတစ္ဝက္ေက်ာ္ရသူကို သမၼတအျဖစ္ ေရြးခံရပါသည္။ သို႕မဟုတ္ရင္ မဲအမ်ားဆံုးရတဲ့ ထိပ္ဆံုး၂ဦး ထပ္ျပိဳင္ရပါသည္။ ျမန္မာသမၼတ ေရြးပြဲမွာ တစ္မူထူးပါသည္။ ဒု-သမၼတ(၃)ဦးကို စစ္တပ္ႏွင့္လႊတ္ေတာ္၂ခုက ေရြးျပီး ထိုအထဲမွ တစ္ေယာက္ကို မဲေပးေရြးစနစ္ပါ။ ျပည္သူမ်ားက သမၼတ တိုက္ရိုက္ ေရြးခ်ယ္ခြင့္မရွိပါ။ တရုပ္ႏိုင္ငံ ပံုစံ သမၼတေရြးေကာက္ပြဲျဖစ္ပါသည္။

လက္ရွိဂ်ာကာတာျမိဳ႕ဝန္ ဂ်ိဳကိုဝီ ၏ ပါတီမွာ Indonesian Democratic Party – Struggle ျဖစ္ပါသည္။ ပါတီေခါင္းေဆာင္မွာ ယခင္သမၼတေဟာင္း မဂၢါဝသီ ျဖစ္ပါသည္။ သူမက  “၂ၾကိမ္တိုင္တိုင္ သမၼတေရြးပြဲမွာ ရံႈးထားသည့္အတြက္ ဒီတစ္ၾကိမ္မွာ အသက္လဲ ၆၇ႏွစ္ရွိျပီျဖစ္လို႕ ဝင္မျပိဳင္ေတာ့ပါဘူး..ေနာက္တက္လာတဲ့ ငယ္ရြယ္သူကို ပါတီကေရြးပါမယ္” ဟု ေျဖပါသည္။  ေလာေလာဆယ္ သူ႕တို႕ပါတီက ဂ်ာကာတာျမိဳ႕ဝန္ ဂ်ိဳကိုဝီ လူၾကိဳက္မ်ားလွ်က္ရွိပါသည္။ မူဆလင္ဘာသာဝင္ ဂ်ိဳကိုဝီ ၏ လူတန္းစားခြဲျခားမႈ မရွိေၾကာင္းကို သူေရြးထားေသာ လက္ေထာက္ ဂ်ာကာတာျမိဳ႕ေတာ္ဝန္ကို ၾကည့္ပါ။ ခရစ္ယန္၊ တရုပ္အႏြယ္ Ahok ဆိုသူ၊ လူမ်ိဳးေရးခြဲျခားမႈမ်ားကို ခံစားေနရသူျဖစ္ပါသည္။ ဂ်ိဳကိုဝီ သမၼတအေရြးခံလွ်င္ Ahok  ဂ်ာကာတာျမိဳ႕ဝန္ ျဖစ္မည္။
.
အင္ဒိုနီးရွားတြင္ အစိုးရ၏ အဂတိတိုက္ဖ်က္ေရး KPK အဖြဲ႕ရွိပါသည္။ မၾကာခဏ အေရးယူမႈမ်ားႏွင့္ အဂတိျပႆနာ က်ဆင္းမသြားပဲ၊ ပိုဆိုးလာသလို ျဖစ္ေနပါသည္။ ဂီတႏွစ္သက္ေသာ ဂ်ိဳကိုဝီ လက္ခံယူလိုက္သည့္ လက္ေဆာင္ Metallica ေတးဂီတအဖြဲ႕က လက္မွတ္ထိုးျပီး ေပးခဲ့ေသာ လွ်စ္စစ္ ေဘာ့စ္ဂီတာ တစ္လက္  ရွိပါသည္။ KPK အဖြဲ႕က သိမ္းဆည္းလိုက္ျပီး ျပတိုက္မွာ လူထုကို ျပသထားပါသည္။ ဂ်ိဳကိုဝီ က သူ႕ကို သမၼတ ျဖစ္ဖို႕ျမွင့္တင္ေနသူမ်ားကို ..” ကြ်န္ေတာ့္ဘဝဟာ ရိုးစင္းလွျပီး ဘာမွထူးျခားမႈမရွိတဲ့အတြက္ သမၼတအျဖစ္ မထိုက္တန္ပါဘူး … ဟု ေျပာဆိုပါသည္။
.
ႏွစ္အနည္းငယ္အတြင္း ဂ်ိဳကိုဝီ လူၾကိဳက္မ်ားလာျခင္းျဖစ္ပါသည္။ သူ႕ကို သမၼတအေရြးမခံရလွ်င္လဲ ယိုယြင္းေနေသာ အင္ဒိုနီးရွားျမိဳ႕ေတာ္ ဂ်ာကာတာကို ကမၻာ့အဆင့္ ျပဳျပင္မည့္ ပုဂၢိဳလ္ျဖစ္ပါသည္။  ျမန္မာျပည္ ျမိဳ႕ၾကီးမ်ား မႏၱေလး၊ ပုဂံ၊ ေမာ္လျမိဳင္၊ ေတာင္ၾကီး၊ မံုရြာ စတဲ့ျမိဳ႕မ်ားမွာ  ဂ်ိဳကိုဝီ ကဲ့သို႕ေသာ အရည္ခ်င္းရွိသူမ်ားစြာ ရွိပါသည္။ ဂ်ိဳကိုဝီ ကဲ့သို႕ ျမိဳေတာ္ဝန္မ်ားစြာ ျမန္မာျပည္တြင္ ေပၚထြက္လာဖို႕.. ေမွ်ာ္လင့္ပါသည္။
.
.
လူထုၾကားကေခါင္းေဆာင္၊ အင္ဒိုနီးရွားသမၼတသစ္နဲ႕မိသားစု
(မိုးမခ) ေအာက္တိုဘာ ၂၅၊ ၂၀၁၄
“ဂ်ိဳကိုဝီယိုဒို” –  လက္သမား၊ ပရိေဘာကအေရာင္းအဝယ္လုပ္သူ၊ သစ္ေတာအင္ဂ်င္နီယာေက်ာင္းဆင္းတစ္ဦးဟာ အင္ဒိုနီးရွားက စစ္ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေတြၾကီးစိုးတဲ့ စနစ္ကိုေတာ္လွန္ဖို႕ အေရွ႕ေတာင္အာရွရဲ့ ဒီမိုကေရစီႏိုင္ငံၾကီးရဲ့ သမၼတအျဖစ္ က်မ္းသစၥာက်ိန္ဆိုပါတယ္။ က်မ္းက်ိန္ပြဲကို စင္ကာပူႏိုင္ငံက ဝန္ၾကီးခ်ဳပ္လီရွန္လုန္း တက္ေရာက္ႏႈတ္ဆက္ပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံလည္း ၾကိဳဆိုရပါမယ္။ ထိုင္းႏိုင္ငံေခါင္းေဆာင္ စစ္ဗိုလ္ခ်ဳပ္ၾကီး၊ အင္ဒိုနီးရွားသမၼတသစ္၊ မေလးရွား၊ စင္ကာပူ၊ တရုပ္၊ အေမရိကန္ စတဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံေရးကို လြမ္းမိုးတဲ့ အနီနားအျဖစ္အပ်က္ေတြပါ။
လူထု စိတ္ဝင္စားစရာေကာင္းတာ တခုကေတာ့ သမၼတဇနီးသည္၊ သမၼတ သားသမီးမ်ားအေၾကာင္းျဖစ္ပါတယ္။ ယခင္သမၼတ ယူဒိုယိုႏိုနဲ႕ဇနီးသည္ဟာ စစ္ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေဟာင္းျဖစ္ျပီး၊ အင္ဒိုနီးရွား လူ႕မလိုင္ေလာကရဲ့၊ ေျမွ်ာက္စားမႈေၾကာင့္ အေဆာင္ေယာင္၊ ခမ္းနားစြာေနထိုင္ၾကပါတယ္။ မေနခ်င္လဲမရပါဘူး။ ဒီေနရာေရာက္လာသူတိုင္း ဒီလိုအိမ္၊ အေစာင့္ေရွာက္နဲ႕ထည္ထည္ဝါဝါေနရေတာ့ ေရွာင္လြဲလို႕မရပါဘူး။ သူတို႕သားသမီးေတြကေတာ့ စိန္နားကပ္အေရာင္နဲ႕ပါးေျပာင္..ဆိုသလို စီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္ၾကီးေတြက ေျပးကပ္၊ ေျမွာက္ပင့္ေတာ့ သားသမီးမ်ားလည္း ထိပ္တန္းအဝတ္အစား၊ ကားၾကီးေတြ၊ ေလယာဥ္ၾကီးေတြနဲ႕ သြားလာလႈပ္ရွားၾကပါတယ္။ အခု သမၼတအသစ္ ဇနီးေမာင္ႏွံကို ၾကည့္လိုက္ရင္ ရိုးသားစြာ ေနထိုင္တဲ့၊ ျပည္သူ႕ၾကားကေခါင္းေဆာင္ျဖစ္ေၾကာင္း ျမင္တာနဲ႕သိႏိုင္ပါတယ္။ 
သူက ဘယ္လိုအေျပာင္းလဲမ်ား လုပ္မလဲဆိုတာ ေစာင့္ၾကည့္ရပါမယ္။ လြန္ခဲ့တဲ့ ၁၀ႏွစ္က ျမိဳ႕ေတာ္ဝန္ေရြးေကာက္ခံရျပီး သူတို႕ျမိဳ႕ငယ္ေလး ဆူရာကာတာျမိဳ႕ Surakarta ကို ကမၻာ့ထိပ္တန္းျမိဳ႕အျဖစ္ေျပာင္းလဲေစခဲ့သူျဖစ္ပါတယ္။ လာဘ္စားသူမ်ားနဲ႕ လာဘ္မစားပဲ ၊ လာဘ္စားသူမ်ားကို အျပစ္မတင္ပဲ ပူေပါင္းလုပ္ေဆာင္ႏိုင္သူ ေခါင္းေဆာင္အျဖစ္ အားလံုးက လက္ခံၾကပါတယ္။ ၂၀၁၃မွာ အင္ဒိုနီးရွားျမိဳ႕ေတာ္ ဂ်ာကာတာျမိဳ႕ဝန္အျဖစ္ အေရြးခံရျပီး ၂၀၁၄မွာ လွ်င္ျမန္စြာနဲ႕ သမၼတေရြးေကာက္ပြဲအတြက္ လူစာရင္းတင္သြင္းခံရပါတယ္။ ျမွင့္တင္ေပးသူကေတာ့ အင္ဒိုနီးရွားေခါင္းေဆာင္ ဆူကာႏို္ ရဲ့ သမီးျဖစ္သူ မဂါဝတီ ျဖစ္ပါတယ္။ သူတို႕ႏွစ္ဦးက သမၼတေရြးပြဲမွာ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ၾကီးေဟာင္း ပရာဗိုမို နဲ႕အၾကိတ္အနယ္ယွဥ္ျပိဳင္ အႏိုင္ရရွိခဲ့ျခင္းျဖစ္ပါတယ္။
သမၼတရဲ့ သားျဖစ္သူ Gibran Rakabuming ၂၇ႏွစ္အရြယ္ကေတာ့ သူတို႕ျမိဳ႕ငယ္ေလး ဆူရာကာတာျမိဳ႕ေလးမွာ မာဇဒါကားငယ္ေလးကို စီးျပီး၊ သူ႕ရဲ့ စီးပြားေရးလုပ္ငန္း၊ သူ႕ရဲ့ မဂၤလာေဆာင္ပြဲလုပ္ဖို႕ အလုပ္မ်ားေနဆဲျဖစ္ပါတယ္။ သူဟာ စင္ကာပူနဲ႕ၾသစေၾတးလွ်ားေတြမွာ ပညာသင္ၾကား၊ ဘြဲ႕ရရွိခဲ့သူျဖစ္ပါတယ္။ သူ႕အေဖ ဆူရာကာတာျမိဳ႕ေတာ္ဝန္ျဖစ္တုန္းကေလည္း အစိုးရလုပ္ငန္းေတြမွာ ဝင္မပါခဲ့ဘူး။ သူ႕ဖာသာပဲ ေနထိုင္လုပ္ကိုင္ပါတယ္။ အခု သူ႕အေဖ ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတၾကီး ျဖစ္သြားေတာ့ သူေနထိုင္က် ပံုစံအတိုင္း မျဖစ္ေတာ့ဘူးဆိုတာ သိလာပါတယ္။ လံုျခံဳေရးနဲ႕သူ႕အေဖဂုဏ္သိကၡာေတြက ရွိေသးေတာ့ အေနအထိုင္ ဆင္ျခင္ရပါေတာ့မယ္။ ဇိမ္ခံကားစီး၊ အေခြ်အရံနဲ႕ ခမ္းနားစြာ ေနမဲ့ပံုစံေတာ့ မဟုတ္ပါဘူး။ 
“ဘာမွမေျပာင္းလဲဖူးလို႕ပဲ ေမွ်ာ္လင့္ပါတယ္။ က်ေနာ္စီးပြားေရးလုပ္ငန္းနဲ႕ ေနထိုင္သြားလာမႈမ်ားက က်ေနာ္အေဖ ျမိဳ႕ေတာ္ဝန္ကာလအတုိိင္း အတူတူပဲမဟုတ္လား”.. လို႕ေျပာပါေသးတယ္။ 
ဒါေပမဲ့ ေျပာင္းလဲရပါမယ္။
ဖခင္ျဖစ္သူ သမၼတဂ်ိဳကိုဝီယိုဒို ကို သူရဲ့သားၾကီးျဖစ္သူနဲ႕အတူ မီဒီယာဓါတ္ပံု၊ သတင္းေတြမွာ မျမင္ေတြ႕ရသလို၊ ဒုတယသမီးျဖစ္သူ Kahiyang Ayu ၂၃ႏွစ္ နဲ႕ အငယ္ဆံုးသားျဖစ္သူ Kaesang Pagerep ၁၈ႏွစ္တို႕နဲ႕လည္း သမၼတေရြးေကာက္ပြဲ ခရီးစဥ္ေတြမွာ အတူမေတြ႕ရပါဘူး။ သမီးျဖစ္သူကေတာ့ သူတို႕ျမိဳ႕က ဆူရာကတာတကၠသိုလ္ေက်ာင္းသူ ျဖစ္ျပီး၊ သားအငယ္ဆံုး ၁၈ႏွစ္ကေတာ့ စင္ကာပူမွာေက်ာင္းတက္ေနပါတယ္။ သူ႕အေဖ သမၼတအျဖစ္ က်မ္းက်ိန္တယ္ဆိုေပမဲ့ သူကေတာ့ ဘာမွမထူးပါဘူးလို႕ ဆိုပါတယ္။ 
“ဘာမွမေျပာင္းလဲပါဘူး။ ေက်ာင္းကသူငယ္ခ်င္းေတြကလည္း က်ေနာ့္အေဖ သမၼတျဖစ္တာနဲ႕ ေပါင္းသင္းဆက္ဆံေရး ဘာမွမထူးပါဘူး။ ဒီလိုပဲ ဆက္ျပီးျဖစ္ေနမယ္ေမွ်ာ္လင့္ပါတယ္” ..လို႕ စင္ကာပူမွေက်ာင္းတက္ေနတဲ့ အငယ္ဆံုးသားက ေျပာပါတယ္။
ဂ်ိဳကိုဝီယိုဒို ရဲ့ သားသမီး၃ဦးဟာ သာမန္လူမ်ားအျဖစ္ၾကီးျပင္းလာေစခဲ့ပါတယ္။ စီးပြားေရးေအာင္ျမင္ေပမဲ့လဲ ခ်မ္းသာၾကြယ္ဝသူမ်ားလို႕ ခမ္းနားထည္ဝါစြာ မေနထိုင္ပဲ၊ သာမန္လူမ်ားလို႕ ေအးေဆးစြာေနထိုင္လာတဲ့ အသိုင္းဝိုင္းမွာပဲ ၾကီးျပင္းေစခဲ့ပါတယ္။ ျမိဳ႕ေတာ္ဝန္အျဖစ္ ၁၀ႏွစ္ေက်ာ္ လုပ္ကိုင္စဥ္မွာလဲ မိသားစုကို အစိုးရလုပ္ငန္းမ်ားနဲ႕ ေဝးေဝးပဲ ေနေစခဲ့ပါတယ္။
ဂ်ိဳကိုဝီယိုဒို ရဲ့ ဇနီးသည္ျဖစ္သူ  အီရီယာနာ Iriana ကိုယ္တိုင္လည္း ဘယ္ေသာအခါမွာ အဆင့္ျမင့္၊ ေတာ္ဝင္လက္ေပြ႕အိတ္မ်ား ကိုင္ေဆာင္ေလ့မရွိသလို၊ သူမအဝတ္အစားအမ်ားစုဟာ ဂ်ာကတာ၊ ေရွာ့ပင္စင္တာမ်ားက ဝယ္ယူျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ ႏိုင္ငံျခားျမိဳ႕ေတာ္ၾကီးမ်ားက ဝယ္ယူ၊ ဝတ္ဆင္တာမ်ိဳးမဟုတ္ပါဘူး။ သူမကို အနီးနား၊ ပတ္ဝန္းက်င္က ေရွာ့ပင္စင္တာမ်ားမွာပဲ ေစ်းဝယ္သြားေနတာကို သိမ္နီးနားခ်င္းေတြက သတိထား၊ ေတြမိၾကပါတယ္။ အျခား အစိုးရအရာရွိ ကေတာ္ၾကီးမ်ားလို အခမ္းအနားၾကီး၊ ဧည့္ခံပြဲၾကီးမ်ားမွာ ခမ္းနားၾကီးက်ယ္စြာ တက္ေရာက္ေနျခင္းမရွိပါဘူး။ ဒါမ်ိဳးပြဲလမ္းသဘင္ေတြကိုလည္း သူမ တတ္ႏိုင္သမွ် ေရွာင္ရွားေလ့ရွိပါတယ္။ 
“က်မေယာကၤ်ားက ရိုးရွင္းစြာ ေနထိုင္၊ သြားလာတာ ရွင္တို႕ေတြ႕ၾကတာပဲ၊ က်မ သူ႕နဲ႕လိုက္ဖက္ေအာင္ပဲ ေနပါတယ္။ ဖက္ရွင္၊ ဝတ္ေကာင္းစားလွေတြထက္ သက္ေတာင့္သက္သာရွိတဲ့ အဝတ္အစားမ်ိဳးကို သေဘာက်၊ ဝတ္ဆင္ခ်င္ပါတယ္” ..လို႕ သမၼတကေတာ္ျဖစ္လာတဲ့ အီရီယာနာ က ေျပာပါတယ္။
ျမန္မာႏိုင္ငံအေၾကာင္း ဆက္ၾကည့္ရင္၊ လက္ရွိသမၼတဦးသိန္းစိန္ရဲ့ ရိုးရွင္းစြာေနထိုင္ပံု၊ သူ႕ဇနီးသည္နဲ႕ သမီးမ်ား လူ႕ျမင္ကြင္းမွာမေတြ႕ရျခင္း၊ အခမ္းအနားၾကီးမ်ားမွာ မေတြ႕ရျခင္းေတြက ျမန္မာ့ေခါင္းေဆာင္တစ္ဦး ႏိုင္ငံကိုျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေစနိုင္တဲ့ အရည္အခ်င္းေတြျဖစ္လို႕ အားရစရာေကာင္းပါတယ္ (လို႔ ဆိုရမလားပဲ)။  အင္ဒိုနီးရွားသမၼတသစ္ ဂ်ိဳကိုဝီယိုဒို တက္၃ႏွစ္ေက်ာ္ ေစာစီးစြာ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ့ ဂုဏ္ပကာသနာကင္းစြာ ေနထိုင္တဲ့ ႏိုင္ငံေခါင္းေဆာင္ျဖစ္ပါတယ္လို႔မ်ား ေျပာခ်င္ၾကမလားေတာ့ မသိပါ။
ဗိုလ္ခ်ဳပ္ၾကီးဘဝနဲ႕ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ေနထိုင္ျခင္းေၾကာင္း စစ္ဗိုလ္ခ်ဳပ္မ်ားရဲ့ စရိုက္မ်ားကေတာ့ ရွိေနမွာပါပဲ။ သားသမီး၊ မိသားစုမ်ားလည္း အင္ဒိုနီးရွားသမၼတၾကီးရဲ့ မိသားစုလို လူပရိသတ္ၾကားမွာ သြားလာဝံ့မွာေတာ့ မဟုတ္ပါဘူး။ 
ဆင္းရဲတဲ့ ႏိုင္ငံနဲ႕ညီေလွ်ာ္ေအာင္ ႏိုင္ငံေခါင္းေဆာင္မ်ားက အေဆာင္အေယာင္ေတြ ေလွွ်ာ့ခ်ေနၾကပါတယ္။ လူေတြလည္း ေခါင္းေဆာင္မ်ားပံုစံ လိုက္ေလ့ရွိပါတယ္။ အင္ဒိုနီးရွား ဒီမိုကေရစီစနစ္ဟာ အခု ၂၀၁၄မွာေတာ့ အေရွ႕ေတာင္အာရွမွာ ထိပ္တန္းျဖစ္ပါတယ္။ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေနတဲ့အင္ဒိုနီးရွားႏိုင္ငံရဲ့ ျပည္သူမ်ားရဲ့ ဝင္ေငြ GDP per Capital ဟာ ၃ႏွစ္အတြင္ ၂ဆ 100% ေလာက္ Us$4300 အထိ တက္သြားပါတယ္။ 
ဗီယက္နမ္ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲကေတာ့ ေႏွးေကြးစြာနဲ႕ US$4700 ကို ၂၅% တိုးတက္လာပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံကေတာ့ ၅၀% US$1700 အထိတက္လာပါတယ္။ လက္ရွိျမန္မာႏိုင္ငံဟာ အေရွ႕ေတာင္အာရွနဲ႕ကမၻာမွာ အဆင္းရဲ၊ မြဲေတဆံုး ေအာက္ဆံုးအေျခအေနက အနည္းငယ္လြတ္ေျမာက္လာတာကို ေတြ႕ရပါတယ္။
 အင္ဒိုနီးရွားမွာ အာဇာနီသမၼတဆူကာႏိုရဲ့ သမီးျဖစ္သူ မဂါဝတီ ထက္မ်ားစြာ ဂုဏ္သိကၡာၾကီးတဲ့ ျမန္မာေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ရွိေနျခင္းဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ့ အားသာခ်က္တစ္ခု ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာ့ ေခါင္းေဆာင္မ်ား ႏိုင္ငံေခါင္းေဆာင္အဆင့္ကေန ရပ္ကြက္ေက်းရြာ၊ အိမ္ေထာင္ေခါင္းေဆာင္အထိ မိမိဂုဏ္သိကၡာ၊ မ်ိဳးရိုးနဲ႕ ႏိုင္ငံနဲ႕လူမ်ိဳး တိုးတက္ေရးအတြက္ ကိုယ္တိုင္ပဲ၊ ရိုးရွင္းစြာ၊ အဂတိနည္းပါးစြာ ေနထိုင္ၾကဖို႕ ေမွ်ာ္လင့္ပါတယ္။
Reference
Indonesia New President’s Life Style  25 oct 2014, JAKATA POST/ASIA NEWS NETWORK
.
//////// End of 2014 Article - ၂၀၁၄ ေဆာင္းပါး၂ပုဒ္ အဆံုးသပ္ ////////

.
.

သမၼတ ဂ်ိဳ ကို ၀ီ လုပ္ေဆာင္မႈ မ်ား
စီးပြားေရး မွာ တိုင္းျပည္ GDP တိုးတက္ႏႈန္း ၂၀၁၅ အစပိုင္းမွာ ၄.၉၂ % ရွိပါတယ္။ ေနာက္ပိုင္း က်ဆင္းသြားေပမဲ့ အႏၱရယ္ျဖစ္ေစမဲ့ ၄% ေအာက္ကို မက်ေအာင္ ထိန္းထားပါတယ္။ ၂၀၁၇ မ်ာေတာ့ ၅.၂% တိုးတက္လာျပီး၊ ယခု ၂၀၁၈ ခုႏွစ္ မွာေတာ့ ၅.၈% ျဖစ္လာပါတယ္။  ၆% အထက္ ဆိုရင္ ႏိုင္ငံစီးပြားေရး အျခခိုင္မွာ ျဖစ္ေပမဲ့ အေမရိကန္ နဲ႕ တရုပ္ႏုိင္ငံ တို႕ရဲ့ ကုန္သြယ္ေရး စစ္ပြဲကာလ ျဖစ္ေနျခင္း၊ ၂၀၁၉ ေရြးေကာက္ပြဲ အတြက္ ျပင္ဆင္ျခင္း မ်ားက အစိုးရ စီးပြားေရး ေပၚလစီ မ်ားကို ထိခိုက္ မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ေအာက္ေျခ ျပည္သူလူထု အတြက္ သိသိ သာသာ ေျပာင္းလဲ တိုးတက္မႈ မရွိ ေပမဲ့၊ အထက္တန္း နဲ႕ အလယ္လတ္တန္း လူတန္းစားမ်ား အတြက္ေတာ့ သိသိ သာသာ အက်ိဳး ရရွိ လာပါတယ္။ ႏိုင္ငံ ရဲ့ ေရ ရွည္ စီးပြား ေရး အျဖစ္ လမ္း တံတား၊ ေလဆိပ္၊ အေ၀းေျပးကားလမ္း၊ အျမန္ရထားလမ္း၊ သေဘၤာဆိပ္ မ်ားကို ဦးစားေပး ေဆာက္လုပ္ျခင္းက ကုန္ထုတ္လုပ္မႈ စရိတ္မ်ား က်ဆင္းျပီး၊ လူသံုးကုန္၊ စားသံုးကုန္ ေစ်းႏႈန္း က်ဆင္းေစပါတယ္။
.
ရူျပား ေငြေစ်းႏႈန္း က ၾသဂုတ္-၂၀၁၅ မွာ
US$1.00= Rp 14,000 ႏႈန္းထားကေန ဒီဇင္ဘာ-၂၀၁၆ မွာ  Rp13.473/USD ျဖစ္လာပါတယ္။ အခု ေမ-၂၀၁၈ မွာေတာ့ Rp 14,000 ႏႈန္းကို ျပန္လည္ ေရာက္ရွိလာပါတယ္။ ေငြေဖာင္းပြ ႏႈန္း ကေတာ့ ဇြန္-၂၀၁၅ မွာ ၇.၂၆% ျဖစ္ျပီး၊ ၂၀၁၇ မွာ ၆.၇%၊  ေမ-၂၀၁၈ မွာ ၇.၁၅% ျဖစ္ပါတယ္။ ေရြးေကာက္ပြဲ နီးလာခ်ိန္ ႏိုင္ငံ စီးပြားေရး မတည္ျငိမ္မႈ ျဖစ္လာ ပါတယ္။
.
စြမ္းအင္ နဲ႕ လွ်ပ္စစ္ ေပၚလစီ
ယခင္ သမၼတ Yudhoyono
လက္ထက္မွာ အစိုးရ အရံႈးခံ ေရာင္းခ်တဲ့ ေလာင္စာဆီ နဲ႕ လွ်ပ္စစ္ မွာ ေစ်းႏႈန္းျမွင့္တင္ လိုက္တဲ့ အတြက္ တတိုင္းျပည္လံုး မျငိမ္မသက္၊ ဆူပူမႈေတြ ျဖစ္ေပၚလာခဲ့လို႕ နဂိုအတိုင္း ျပန္ေစ်းေရွာ ့ ေပးလိုက္ရပါတယ္။ သမၼတ ဂ်ိဳ ကို ၀ီ လက္ထက္ ၂၀၁၅ မွာ ေလာင္စာ ေထာက္ပံ့ေရး အစီစဥ္ သစ္ ေပၚလစီ ျပဌာန္းခဲ့မႈကို IMF ဥေရာဘေငြေၾကးအဖြဲ႕ က ခ်ီးက်ဴး ခဲ့ပါတယ္။ ဒီ ေပၚလစီ အသစ္ကို လဲ တခ်ိဳ႕ ေဒသမ်ားမွာ ဆႏၵျပခဲ့ ေပမဲ့ အဲဒီ ေဒသမ်ားရဲ့ လမ္းတံတား၊ ပညာေရး၊ က်န္းမာေရး မ်ားကို ပံ့ပိုး ေပးမႈ နဲ႕ ထိန္းခ်ဳပ္ ႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။ အင္ဒို နီးရွာ ႏိုင္ငံ က ေရနံ နဲ႕ ဓါတ္ေငြ အေျမာက္ အမ်ား ထြက္တဲ့ အတြက္ ေလာင္စာဆီ နဲ႕ လွ်ပ္စစ္ ကို အစိုးရက မ်ားစြာ အရံႈးခံ ပံ့ပိုးႏိုင္ ပါတယ္။ အျခား အာစီယံ ႏိုင္ငံ မ်ားထက္ ပိုျပီး ေစ်းႏႈန္း သက္သာ ပါတယ္။ ၂၀၁၅ ေလာင္စာဆီ အစိုးရ ေထာက္ပံ့တဲ့ စီမံကိန္းက အစိုးရအေပၚ မထိ ခိုက္ေပမဲ့ အစိုးရပိုင္ ေရနံကုမဏီၾကီး ျဖစ္တဲ့ Pertamina ကိုေတာ့ အေတာ္ ထိခိုက္သြားခဲ့ ပါတယ္။
.
.
ပင္လယ္ခရီးသြားလာ၊ စီးပြားေရး ေပၚလစီ (Maritime)
ယခင္ သမၼတ Yudhoyono က အင္ဒိုနီးရွား ကို ကမၻာ ့ ပင္လယ္ခရီးသြား ႏိုင္ငံၾကီး ျဖစ္ဖို႕ ၊ သေဘ္ာမ်ား၊ သေဘၤာသားမ်ား ၊ ကမ္းလြန္ေရနံမ်ား နဲ႕ ျမွင့္တင္ေပးခဲ့ပါတယ္။ ကြ်န္းေပါင္း တေသာင္း ၇ေထာင္ ေက်ာ္ ဟာ ပင္လယ္ခရီးလမ္း နဲ႕ ပဲ ဆက္သြယ္ ရပါတယ္။ အိႏၷိယ သမုဒၵရာ နဲ႕ ပစၥဖိတ္ သမုဒၵရာ ၾကီး ၂ခု ေပၚမ်ာ ကြ်န္းမ်ား တည္ရွိပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အဲဒီ ကြ်န္းစုမ်ားမွာ ႏိုင္ငံေတာ္ အခ်ဳပ္အခ်ာ အာဏာ ပိုင္စိုးဖို႕ သမၼတ ဂ်ိဳ ကို ၀ီ လက္ထက္မွာ ဆက္လက္ ၾကိဳးစား ရပါတယ္။ အဓိက က်တဲ့ ဂ်ာဗား ကြ်န္း ၾကီးကို တျခား ကြ်န္းမ်ားက ခရီးသြားလာ လြယ္ကူဖို႕ သေဘၤာဆိပ္မ်ား။ ေရနက္ဆိပ္ကမ္းမ်ား၊ ေလဆိပ္မ်ား၊ လမ္းတံတားမ်ား၊ လွ်ပ္စစ္မီးမ်ား ကို တည္ေဆာက္ ေပးရပါတယ္။ ငါးဖမ္း လုပ္ငန္းက အလြန္ ၾကီးမား တဲ့ လုပ္ငန္းၾကီး ျဖစ္ျပီး၊ ေလာင္စာဆီ သယ္ေဆာင္၊ ေရာင္း၀ယ္ တဲ့ လုပ္ငန္းအတြက္ သေဘၤာအေျမာက္အမ်ား အသံုးျပဳရပါတယ္။ ေရေၾကာင္းဆိုင္ရာ တရားမ၀င္ ငါးဖမ္းျခင္း၊ ေလာင္စာဆီလုပ္ငန္း။ နယ္ေျမလံုျခံဳေရး အခက္ခဲ မ်ားစြာ သမၼတ ဂ်ိဳ ကို ၀ီ လက္ထက္မွာ လဲ ရွိေန ဆဲ ျဖစ္ပါတယ္။
.
.
အင္ဖရာစထရပ္ခ်ာ Infrastructure
အေျခခံ အေဆာက္အဦ မ်ားျဖစ္တဲ့ လမ္းတံတား၊ ေလဆိပ္၊ ေရနက္ဆိပ္ကမ္း၊ ေရနံပိုက္လိုင္း၊ လွ်ပ္စစ္၊ ျမိဳ႕ျပ ဖြံ႕ျဖိဳးေရး၊ ေက်းလက္ဖြံ႕ျဖိဳးေရး လုပ္ငန္းမ်ား၊ ဆည္ေျမာင္း၊ ေရကာတာမ်ား လုပ္ေဆာင္ရာ ၂၀၁၆ မွာ ေဒၚလာ ၂၂ဘီလ်ံ သံုးစြဲခဲ့ပါတယ္။ အင္ဒိုနီးရွား သမိုင္းမွာ အျမင့္မားဆံုး ေငြေၾကး စံခ်ိန္တင္ သံုးစြဲ ျခင္းျဖစ္ပါတယ္။  သုေတသန ျပဳခ်က္မ်ားအရ အာစီယံႏိုင္ငံမ်ားရဲ့ P.P.P  Public Private Partnership ႏိုင္ငံျခား ရင္းႏွီးျမွတ္ႏွံ မႈမ်ားမွာ ဂ်ပန္ႏိုင္ငံ က ၾကီးစီး ေနရာက တရုပ္ႏိုင္ငံ ကလည္း ထိုးေဖာက္ ၀င္ေရာက္လာ ပါတယ္။ တခ်ိဳ႕ ႏိုင္ငံမ်ား မွာ တရုပ္ႏိုင္ငံ ရဲ့ China Debt Trap ဆိုတဲ့ ေစ်းပိုမ်ားတဲ့ ရင္းႏွီးျမွတ္ႏွံမႈ အေၾကြးဒဏ္ ခံေနရပါတယ္။ အာစီယံ အခ်က္အလက္ မ်ားအရ အင္ဒိုနီးရွားကို အင္ဖရာစထရပ္ခ်ာ နဲ႕ အေထြေထြ P.P.P ရင္းႏွီးျမွတ္ႏွံ ေငြ စုစုေပါင္းက ၂၀၁၃ အထိ ဂ်ပန္ $53 billion နဲ႕ တရုပ္ $45 billion ရွိေနပါျပီ။
.

ႏိုင္ငံျခား ေပၚလစီ နဲ႕ မူးရစ္ေဆး၀ါး ေပၚလစီမ်ားမွာ
အျခားႏိုင္ငံမ်ား အထူးသျဖင့္ အိမ္နီးျခင္း ၾသစေၾတးလ် အပါ၀င္ ႏိုင္ငံၾကီးမ်ားရဲ့ ၾသဇာ လြမ္းမိုးမႈ မခံရေအာင္ သမၼတ ဂ်ိဳ ကို ၀ီ လက္ထက္မွာ ဆက္လက္ လုပ္ေဆာင္ ေနပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ မူးရစ္ေဆး သယ္ေဆာင္၊ ျဖန္႕ျဖဴးမႈ ႏိုင္ငံျခားသားမ်ားကို ေသဒဏ္ အျပစ္ေပးရာမွာ မၾကာခဏ ႏိုင္ငံေရး ၀င္ေရာက္ စြတ္ဖက္ ခံေနရပါတယ္။ သမၼတ ဂ်ိဳ ကို ၀ီ က မူးရစ္ ေရာင္းသူမ်ားကို
 pro-death penalty stance ဆိုတဲ့ ေသဒဏ္ ေပးျခင္း ဥပေဒ အသစ္ ထပ္မံ ထုတ္ ျပန္ပါတယ္။ ျပင္သစ္၊ ဘရာဇီး၊ နယ္သာလန္။ ၾသစေၾတးလ် ႏိုင္ငံသားမ်ားကို သူတို႕အစိုးရ မ်ားက ကန္႕ကြက္ေပမဲ့ ေသဒဏ္ ေပးခဲ့ ပါတယ္။ လက္ရွိ ေသဒဏ္ ခ်ခံရသူ ၁၃၀ ဦး ရွိ ပါတယ္။ ဒါကေတာ့ အမ်ိုး သားေရး မွာ မူးရစ္ ေဆး၀ါးကို အထူး ဂရုျပဳ တိုက္ ဖ်က္ျခင္း ျဖစ္ ပါတယ္။
.
.
နိဂံုး (အင္ဒိုနီးရွား သမၼတ ဂ်ိဳ ကို ၀ီ)
မိသားစု က ရိုးရွင္းစြာ ေနထိုင္ပါတယ္။ သားသမီး မ်ား က စင္ကာပူ နဲ႕ ၾသစေၾတးလ်ား မွာ ပညာ ဆက္လက္သင္ၾကတယ္။ ေဆြမ်ိဳးမ်ား စီးပြားေရး လုပ္ေပမဲ့ ၊ အစိုးရ ကန္ထရိုက္၊ တင္ဒါမ်ား ကို ေရွာင္ရွား ၾကပါတယ္။ သားႏွစ္ေယာက္ နဲ႕ သမီးငယ္ ၃ေယာက္ ရွိပါတယ္။
.
ဂ်ိဳ ကို ၀ီ ေတးဂီတကို ႏွစ္ျခိဳက္ တဲ့ သူျဖစ္ျပီး၊ ေရာ ့ခ္ ေတးဂီတ ပိုမို စိတ္၀င္ စားသူ ျဖစ္ပါတယ္။ သမၼတ မျဖစ္ခင္က ကမၻာေက်ာ္
 Metallica ေတးဂီတ အဖြဲ႕က တန္ဖိုးၾကီးလွတဲ့ ဂီတာ တလက္ လက္ေဆာင္ေပးပါတယ္။ အင္ဒိုနီးရွား အဂတိတိုက္ဖ်က္ေရး အဖြဲ႕ PKP က သတ္မွတ္တန္ဖိုး ထက္ မ်ားျပားတဲ့ အတြက္ သိမ္းဆည္းျပီး အဂတိတိုက္ဖ်က္ေရး ျပခန္းမွာ ျပည္သူေတြကို ျပသထားပါတယ္။ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္မွာ ဒိန္းမတ္ ၀န္ၾကီးခ်ဳပ္ အင္ဒိုနီးရွားကို အလည္လာျပီး သမၼတ ဂ်ိဳ ကို ၀ီ ကို Metallica Master of Puppets vinyl box ေတးဂီတ ပစၥည္း လက္ေဆာင္ ေပးခဲ့ ပါတယ္။ အဲဒီ ပစၥည္း အတြက္ သမၼတ ဂ်ိဳ ကို ၀ီ က အခြန္ေငြ 11 million rupiah (US$ 7850 = က်ပ္ ၅၆သိန္း) ေပးေဆာင္ လိုက္ရပါတယ္။
.
ျမန္မာႏိုင္ငံ ထက္ အင္ဒိုနီးရွား ႏုိင္ငံက အစစ အရာရာ မွာ သာလြန္ ေနပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အေျခခံ လူတန္းစားမွာေတာ့ အမ်ားၾကီး မသာပါဘူး။ တစ္ဦးခ်င္း ၀င္ေငြက ၃ဆေလာက္ပဲ ကြာပါတယ္။ (GDP per capital per year, Indonesia $3362 vs Myanmar $1212)၊ အင္ဒိုနီးရွားက ၁၉၉၈ ကတည္းက ျမန္မာထက္ ၁၂ႏွစ္ ေစာျပီး ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲ ခဲ့တာေၾကာင့္ပါ။ လူသား အရင္း အျမစ္ မွာေတာ့ ျမန္မာ ႏိုင္ငံ က အင္အားၾကီး၊ တရုပ္ အိႏၷိယ တို႕နဲ႕ အိမ္နီးခ်င္း ျဖစ္ ေနလိုက ပိုျပီး အခြင့္ အလမ္း ရွိ ပါတယ္။
.
အနာဂါတ္ ျမန္မာ ေခါင္းေဆာင္မ်ားဟာ  ကိုယ့္ ျမိဳ႕။ ကိုယ့္ရြာ မွာ ျမိဳ႕ေတာ္၀န္၊ စည္ပင္ဌာန အၾကီးအကဲ မ်ားအျဖစ္က ထူးထူး ျခား ျခား တိုးတက္ ဖြံ႕ျဖိဳးေအာင္ လုပ္ႏိုင္သူမ်ား၊ လူငယ္မ်ားစြာ ေပၚလာမယ္ ေမွ်ာ္ လင့္ပါတယ္။ ရန္ကုန္ ျမိဳ႕ေတာ္ စည္ပင္ ဥပေဒကို ကန္႕ကြက္မႈ မ်ားစြာ ျပန္လည္ ျပင္ဆင္ျပီး အတည္ျပဳလိုက္ ပါျပီ။ ေကာ္မတီ၀င္ ၁၁ဦး မွာ ၆ဦးကို ေရြးေကာက္ တင္ေျမွာက္ျပီး၊ ၅ဦးကို အစိုးရက ေရြးခ်ယ္ ရမယ္ ျဖစ္ပါတယ္။ အလားတူ ျမိဳ႕တိုင္းမွာ စည္ပင္ ဥပေဒမ်ား နဲ႕ ေရြးေကာက္ခံ စည္ပင္အၾကီးကဲ (အင္ဒိုနီးရွား သမၼတ ဂ်ိဳ ကို ၀ီ ကဲ့သို႕) အစိုးရက မခန္႕အပ္ပဲ ျပည္သူက ေရြးေကာက္ တင္ေျမွာက္မဲ့ စနစ္ ျဖစ္လာရင္ အနာဂါတ္ မ်ိဳးဆက္သစ္ ျမန္မာလူငယ္ မ်ား ပိုမို တိုးတက္ ဖြံ႕ျဖိဳး လာမွာ ျဖစ္ပါတယ္။
.
ေဇာ္ေအာင္ (မံုရြာ)
၂. ဇူလိုင္. ၂၀၁၈

.
.
.
ကုိးကား
၁။ ယခင္ မိုးမခ ေဆာင္းပါးမ်ား
၂။ ၀ီကီ  https://en.wikipedia.org/wiki/Joko_Widodo

စြမ္းအင္ (လွ်ပ္စစ္) က႑ အပိုင္း(၂) ဦးေမာ္သာေထြး (လွ်ပ္စစ္ ဒု၀န္ၾကီးေဟာင္း) ႏွင့္ MRTV ေတြ႕ဆံုျခင္း၊


စြမ္းအင္ (လွ်ပ္စစ္) က႑ အပိုင္း(၂)
ဦးေမာ္သာေထြး (လွ်ပ္စစ္ ဒု၀န္ၾကီးေဟာင္း) ႏွင့္ MRTV ေတြ႕ဆံုျခင္း၊
လွ်ပ္စစ္ အရင္းအျမစ္ေတြကို ဘယ္လိုအသံုးခ်မယ္၊ လွ်ပ္စစ္ကို ဘယ္လိုသံုးစြဲမယ္၊ လွ်ပ္စစ္မူ၀ါဒေတြ၊ လွ်ပ္စစ္ ရင္းႏွီးျမွတ္ႏွံမႈ အက်ိဳးအျမတ္၊ ဘယ္လိုရရွိမယ္ မ်ားကို ရွင္းျပပါတယ္။

ႏိုင္ငံတစ္ခုရဲ့ အုပ္ခ်ဳပ္မႈ ဥပေဒအားလံုး ဟာ ဖြဲ႕စည္းပံု အေျခခံဥပေဒ ေပၚမွာ မူတည္ေနသလို၊ စြမ္းအင္က႑ ပတ္သတ္ရင္လဲ စြမ္းအင္ ႏိုင္ငံတိုင္းမွာ ဒီ ေပၚလစီ (၃) ခုေပၚ မူတည္ေနပါတယ္။ လွ်ပ္စစ္ က႑မွာလဲ (၄)ခ်က္ ေပၚလစီေပၚ မူတည္ပါတယ္။ ျပန္ေရးပါမယ္။
.
စြမ္းအင္ေပၚလစီ ၃ခု ကေတာ့ ..
.... ၁။ Physical Energy လက္ရွိ စြမ္းအင္အရင္းအျမစ္မ်ား
.... ၂။ Price စြမ္းအင္ေစ်းႏႈန္း (အတက္အက်မရွိရန္၊ ျငိမ္ရန္)
.... ၃။ Geo Political ဘူမိ (ပထ၀ီႏိုင္ငံေရး) တို႕ျဖစ္ပါတယ္။ ဘယ္အရင္းအျမစ္ကို အေျခခံျပီး စြမ္းအင္ ထုတ္လုပ္၊ တင္ပို႕ သံုးစြဲမလဲ ေပၚလစီ ခ်ရပါမယ္။
.
လွ်ပ္စစ္စြမ္းအင္ ေပၚလစီ္ (၄)ခ်က္ကေတာ့
ဒီတစ္ခုကိုပဲ အာရံုစိုက္ ၾကည့္မယ္ဆိုရင္ ေတာ့ ၄ခ်က္ရွိပါတယ္။
.... ၁။ Price ေစ်းႏႈန္းကို နံပါတ္(၁) ထားရပါမယ္။
.... ၂။ Quality လွ်ပ္စစ္ အရည္အေသြး
.... ၃။ Physical လွ်ပ္စစ္အရင္းအျမစ္
... ၄။ Geo Political သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ တို႕ျဖစ္ပါတယ္။
.
သဘာ၀ ပတ္၀န္းက်င္ ကိစၥကိုေတာ့ ရင္းႏွီးျမွတ္ႏွံသူေတြ ထည့္မတြက္ပါဘူး။ ဒါက သက္ဆိုင္ရာ အစိုးရနဲ႕ ဆိုင္ပါတယ္။
.
ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ့ စြမ္းအင္ေပၚလစီ ျပသနာက တယူနစ္ေစ်းႏႈန္း Price Policy မရွိေသးတာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ရင္းႏွီးျမွတ္ႏွံတဲ့ ကုမဏီ က လွ်ပ္စစ္ ထုတ္လုပ္ျပီး အစိုးရက ၀ယ္မဲ့ တယူနစ္ေစ်းႏႈန္း ကို တိက်ျပတ္သားတဲ့ ေစ်းႏႈန္း ေပၚလစီ မရွိေသးတဲ့အတြက္ ရင္းႏွီးျမွတ္ႏွံသူေတြ က သိပ္မလာၾကပါ။ တျခား အိမ္နီးျခင္း ႏိုင္ငံမ်ား ျဖစ္တဲ့ ဗီယက္နမ္၊ တရုပ္၊ လာအို ကိုပဲ သြားလုပ္ၾကတယ္။
.
ႏိုင္ငံေတြမွာ တယူနစ္ေစ်းႏႈန္းကို အေျခခံလူတန္းစားကို တယူနစ္ 7.1 cents (၁၀၀က်ပ္) ေရာင္းေပးပါတယ္
(US$1.00 = Kyat 1400, June-2018)။ ၂၅ယူနစ္ ထက္ပိုသံုးရင္ 11 cents စသျဖင့္ ပိုသံုးရင္ သံုးသလို ေစ်းျမွင့္လာပါတယ္။ ဗီယက္နမ္ႏိုင္ငံမွာေတာ့ 5 cent to 8 cents, တရုပ္ႏိုင္ငံမွာ 6 cents to 7 cents အေျခခံ လူတန္းစားကို ေလွ်ာ ့ ျပီး ေရာင္းခ်ပါတယ္။ ရင္းႏွီးျမွတ္ႏွံတဲ့ ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းမ်ားထံ သိပ္ေစ်းမၾကီးတဲ့ ေစ်းႏႈန္း ေပၚလစီ ခ်မွတ္ရပါတယ္။
.
ဗီယက္နမ္၊ ထိုင္း ႏိုင္ငံမ်ားမွာ ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းမ်ားအတြက္ လွ်ပ္စစ္ ေစ်းမၾကီးဖို႕  အရင္းအျမစ္မ်ားျဖစ္တဲ့ ေရအား၊ ေက်ာက္မီးေသြး စသျဖင့္ အစြမ္းကုန္ သံုးေနျပီး ညူကလီယာအထိ သြားေနၾကပါျပီ။ ျပည္ပက အရင္းအျမစ္ေတြ ကိုလည္း တင္သြင္းျပီး လ််ပ္စစ္ထုတ္လုပ္ ေနၾကရပါတယ္။
.
.
ေက်ာက္မီးေသြး အရင္းအျမစ္ိ
လွ်ပ္စစ္ ေပၚလစီနဲ႕ ပတ္သက္ျပီး အရင္းအျမစ္ အသံုးခ်ပံု မ်ားက ဆင္းရဲ၊ ခ်မ္းသာ ႏိုင္ငံမေရြး၊ အားလံုး အတူတူပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ေက်ာက္မီးေသြး နဲ႕ ပတ္သက္ရင္ အေမရိကန္က ႏိုင္ငံ လွ်ပ္စစ္ရဲ့ ၃၁% ကို ေက်ာက္မီးေသြးလွ်ပ္စစ္ အသံုးျပဳေနတယ္။ ႏိုင္ငံတကာ ေက်ာက္မီးေသြး လွ်ပ္စစ္သံုးစြဲမႈ ယူနစ္သန္းေပါင္း ကို ၾကည့္ရင္
* အေမရိကန္ ၁၁၀၀၀ ယူနစ္
* ျမန္မာ ၂၅၀ ယူနစ္
* လာအို ၅၁၀
* တရုပ္ ၄၀၀၀
* ထိုင္း - ၃၀၀၀
* မေလးရွား - ၄၀၀၀  .. စသျဖင့္ ေက်ာက္မီးေသြးလွ်ပ္စစ္ ကို မွီခို ေနရပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံက ေက်ာက္မီးေသြး အသံုးခ်မႈ အနည္းဆံုး ႏိုင္ငံ ျဖစ္ပါတယ္။
.
ဓါတ္ေငြ႕ အရင္းအျမစ္
အေမရိကန္ႏိုင္ငံမွာ ဓါတ္ေငြအေျမာက္အမ်ား အရင္းျမစ္ ရွိပါတယ္။ ဓါတ္ေငြ ေစ်းႏႈန္းက ေနရာ ေဒသအေပၚ မူတည္ျပီး ေစ်းႏႈန္းမတူပါဘူး အေမရိကန္ႏိုင္ငံမွာ ရွဲလ္ ဆိုတဲ့ ေက်ာက္ေျမမ်ားက ဓါတ္ေငြ႕ထုတ္ႏုိင္တဲ့ အတြက္ အလြန္ေစ်းခ်ိဳပါတယ္။ LNG ကို ေစ်းသက္သာစြာ ထုတ္လုပ္ ႏိုင္လာပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဓါတ္ေငြ ေစ်းႏႈန္းက အေမရိကန္မွာ 3 cents အထိ ေစ်းျပဳတ္က် သြားပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ က ထုတ္တဲ့ ဓါတ္ေငြ႕ကို တရုပ္က 8 cents to 9 cents ေစ်းနဲ႕ ၀ယ္ပါတယ္။ ထိုင္းႏိုင္ငံက 10 cents ေစ်းႏႈန္းနဲ႕ ၀ယ္ပါတယ္။ ဓါတ္ေငြ႕ကိုလဲ မ်ားစြာ မမွီခိုလိုၾကပါဘူး။
.
ေရအား အရင္းအျမစ္
အေမရိကန္ ႏိုင္ငံ လွ်ပ္စစ္က႑ နဲ႕ ေပၚလစီကို ၾကည့္မယ္ဆိုရင္ ဓါတ္ေငြ႕ကို ၃၄% ၊  ေက်ာက္မီးေသြး ၃၁% ႏိုင္ငံရဲ့ ပါ၀ါဂရစ္ Power Grid ထဲ ထည့္ထားျပီး၊ ညူကလီယာ စြမ္းအင္ကို တြဲေမာင္းႏွင္ထားပါတယ္။ သူ႕ႏိုင္ငံတြင္း ထြက္တဲ့ သဘာ၀ တြင္းထြက္ အရင္းအျမစ္မ်ားကို အေသအခ်ာ ထိန္းသိမ္းထားပါတယ္။ မိမိ ႏိုင္ငံရဲ့ လွ်ပ္စစ္အရင္းအျမစ္ သာမက တျခားအရင္းအျမစ္မ်ား (လူသားအရင္းအျမစ္) အထိ ထိမ္းသိမ္း အသံုးခ်ႏိုင္တဲ့ အတြက္ ကမၻာေပၚ အခ်မ္းသာဆံုး ႏိုင္ငံ ျဖစ္ေနတာ မဆန္းပါဘူး။
.
အခုဆို တရုပ္ တိုးတက္လာေတာ့ တရုပ္ကို အေမရိကန္ အေတာ္ျဖဳန္ ေနျပီ ျဖစ္ပါတယ္။ စီးပြားေရး ေပၚလစီမ်ားမွာ တရုပ္နဲ႕ ကုန္သြယ္မႈ ျပသနာမ်ား ျဖစ္လာပါျပီ။ အေမရိကန္ႏိုင္ငံ က ျပည္တြင္းထြက္ ကုန္ပစၥည္းမ်ား အစား အေမရိကန္ကြာလတီ မီဗအာင္ တရုပ္က ထုတ္လုပ္တဲ့ ပစၥည္းေတြကို ၀ယ္သံုးရာက အေမရိကန္ စီးပြားထိခိုက္လာတယ္။ (စကားခ်ပ္။ အခု ၂၀၁၈ အေမရိကန္ ကုန္သြယ္မႈ ေပၚလစီမ်ား ေျပာင္းလဲလို႕ အေမရိကန္ေဒၚလာေစ်း တက္လာပါတယ္)။
.
တရုပ္ႏိုင္ငံက ရင္းႏွီးျမွတ္ႏွံတဲ့ ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းေတြကို တယူနစ္ 5 cents to 6 cents နဲ႕ ေရာင္းခ် ေပးႏိုင္ျပီး၊ မဂါ၀ပ္ ၃သိန္းေက်ာ္ ျပည္တြင္း ထုတ္လုပ္ေနပါတယ္။ ေက်ာက္မီးေသြးကို ၆၃% အထိ အသံုးျပဳေနျပီး၊ 
.
ဂ်ာမဏီးႏိုင္ငံ .. ပတ္၀န္းက်င္ထိန္းသိမ္းမႈကို က်ယ္ေလာင္စြာ ေျပာေနတဲ့ ဂ်ာမဏီ မွာေတာင္ ေက်ာက္မီးေသြးကို ၄၁% အသံုးျပဳေနရပါတယ္။

ဒိန္းမတ္ႏိုင္ငံ ခ်မ္းသာတယ္။ ေလစြမ္းအင္ အၾကီးစား ေလရဟတ္မ်ား ထုတ္လုပ္ျပီး၊ ကမၻာ ့ႏိုင္ငံမ်ားကို ေရာင္းခ်ဖို႕ ၾကိဳးစားေနတယ္။ ဒါေပမဲ့ သူလဲ ေက်ာက္မီးေသြး ၃၀%၊ Renewable ဆိုတဲ့ ေလ၊ေနေရာင္ျခည္ ၆၀% အသံုးျပဳေနပါတယ္။ ဓါတ္ေငြ႕ လွ်ပ္စစ္က ၂% ပဲ အသံုးျပဳပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ျပသနာက ဒိန္းမတ္ႏိုင္ငံမွာ လွ်ပ္စစ္ တယူနစ္ ေစ်းႏႈန္းက 32 cents (ျမန္မာေငြ ၄၅၀က်ပ္ ) ေစ်းအရမ္းၾကီးေနတယ္။
.
ႏိုင္ငံမ်ား ႏိႈင္းယွဥ္ျပျခင္းက လွ်ပ္စစ္ အရင္းအျမစ္ မ်ားကို ဘယ္လို အသံုးခ်ေနသလဲ ဆိုတာကို ရွင္းျပျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။
.
.
ျမန္မာႏိုင္ငံ လွ်ပ္စစ္ တာ၀န္ရွိသူမ်ားအတြက္
ပုဂၢလိက IPP Independent Power Production, တယူနစ္ေစ်းႏႈန္း PPA Power Purchase Agreement ေတြအေၾကာင္း ၊ ျမန္မာ၀န္ၾကီးဌာနမ်ား ဒီလုပ္ငန္းအတြက္ အားနည္းခ်က္မ်ား ရွိတာကို ေဆြးေႏြးပါတယ္။
.
ျမန္မာဆိုရွယ္လစ္ လမ္းစဥ္ပါတီ (မ.ဆ.လ) ေခတ္မွာေတာ့ အားလံုး ႏိုင္ငံပိုင္ ျဖစ္ပါတယ္။ သူ႕ေခတ္ သူ႕အခါ ကလည္း ဟုတ္ပါတယ္။ အရင္းရွင္ေတြက မတရား အႏိုင္က်င့္လာေတာ့ ကြန္ျမဴနစ္ စနစ္ ေပၚလာျပီး ရုရွား၊ တရုပ္ စတဲ့ ကြန္ျမဴနစ္ႏိုင္ငံမ်ားစြာ အရင္းရွင္စနစ္ကို ျခိမ္းေျခာက္ခဲ့ပါတယ္။ ေနာက္ပိုင္းမွာ အရင္းရွင္စနစ္က ဒီမိုကေရစီ လူထုအခြင့္ေရး မ်ားကို ျပန္လည္ၾကည့္လာခ်ိန္ ကြန္ျမဴနစ္ စနစ္ၾကီးကလည္း ယိုယြင္းပ်က္စီးလာေတာ့ စနစ္ေတြ ေျပာင္းရပါတယ္။ ေခတ္ေျပာင္းသြားတယ္။ ဥေရာပႏိုင္ငံေတြက ေစာေစာ ေျပာင္းလဲတယ္။ လွ်ပ္စစ္ က႑ကို အစိုးရကပဲ Regulate ညွိႏိႈင္းတဲ့ စနစ္ကို ေျပာင္းသြားပါတယ္။
.
.
လွ်ပ္စစ္ က႑မွာ (၃)ပိုင္း ရွိပါတယ္။
၁။ ျဖန္႕ခ်ိေရး (ျမိဳ႕ရြာ အိမ္၊ အလုပ္ရံုမ်ားအထိ သြယ္တန္းျခင္း)
၂။ ပို႕လႊတ္ျခင္း (ပါ၀ါဂရစ္ ဆိုတဲ့ မဟာဓါတ္အားလိုင္း)
၃။ ထုတ္လုပ္ျခင္း (အရင္းအျမစ္မ်ား သံုးျပီး လွ်ပ္စစ္ဓါတ္အားစက္ရံုမ်ား) .. ျဖစ္ၾကပါတယ္။
.
တရုပ္ႏုိင္ငံမွာ ေမာ္စီတုန္း ကြယ္လြန္ျပီး ေနာက္တက္လာတဲ့ ဟြကိုဖုန္း ျပီးေတာ့၊ တိန္ေရွာက္ပိန္ အာဏာရရွိလာတယ္။ တရုပ္ႏိုင္ငံရဲ့ သမ၀ါယမ စုေပါင္းလုပ္ေဆာင္မႈ အားနည္းခ်က္ကို ျပင္ဆင္ျပီး ပုဂၢလိက အားေပးစနစ္၊ အထူး စီးပြားဇံုမ်ား စတင္ခဲ့ပါတယ္။ တရုပ္ႏိုင္ငံ က ကံေကာင္းပါတယ္။ ၁၉၉၀ အေရွ႕ဥေရာပ ကြန္ျမဴနစ္ႏိုင္ငံမ်ား ျပိဳလဲသြားခ်ိန္မွာ တရုပ္ႏုိင္ငံက ေပၚလစီ ေကာင္းေတြ ရွိျပီးျဖစ္ေတာ့ ျပိဳလဲ မသြားပါဘူး။ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး ေကာ္မတီတစ္ကို ဖြဲ႕ျပီး လုပ္ေဆာင္ပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံလို DG, MD စနစ္ မဟုတ္ေတာ့ပဲ စီးပြားေရးဆန္ဆန္ President, Governor ေတြ ျဖစ္သြားျပီး၊ ေငြေၾကး တိုးတက္မႈ (အရံႈးအျမတ္) အေျခခံ၊ အျပိဳင္ဆိုင္ လုပ္ေဆာင္ေစပါတယ္။
.
ဗီယက္နမ္ႏိုင္ငံမွာလဲ အဓိက မဟာဓါတ္အားလိုင္းၾကီး ၄ခု ရွိျပီး၊ အဲဒီ ၄ခု စလံုးကို ၁၀၀% အစိုးရပိုင္ လုပ္ငန္းအျဖစ္ ခြဲခန္႕ စီမံေစပါတယ္။
.
ထိုင္းႏိုင္ငံမွာလဲ အစိုးရ ထိမ္းေၾကာင္းတဲ့ လွ်ပ္စစ္ Governor စနစ္ပဲ က်င့္သံုးပါတယ္။
.
အဲဒီ လွ်ပ္စစ္ တာ၀န္ခံမ်ား ရွိတဲ့ အတြက္ တခုခု ျဖစ္ရင္ အစိုးရ (၀န္ၾကီးဌာန) ကို ေျပးေဆာင့္ သလို အစိုးရျပသနာ မဟုတ္ေတာ့ပါ။ အစိုးရဦးစီးတဲ့ စီးပြားေရး ကုမဏီမ်ားကိုပဲ လွ်ပ္စစ္ ျပသနာမ်ားကို ေျဖရွင္းေစပါတယ္။ အစိုးရက Regulate ညွိႏိႈင္းေရးကို ပဲ ျပဳလုပ္ေပးပါတယ္။
.
တကယ္ေတာ့ ယခုေခတ္ကာလမွာ လွ်ပ္စစ္သည္ ႏိုင္ငံေရး၊ လွ်ပ္စစ္သည္ စီးပြားေရး၊ လွ်ပ္စစ္သည္ လူမႈေရး ျဖစ္ေနပါတယ္။ ႏိုင္ငံတကာနဲ႕ ယွဥ္ျပီး ရင္းႏွီးျမွတ္ႏွံမႈေတြ ဆြဲေဆာင္ ရာမွာ လွ်ပ္စစ္ ေစ်းႏႈန္း ခ်ိဳသာဖို႕ အဓိက က်ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္း ကုမဏီမ်ားက မိမိထုတ္ကုန္ပစၥည္း ကမၻာနဲ႕ယွဥ္ျပိဳင္ ေရာင္းခ်ရတဲ့အခါ လွ်ပ္စစ္ ေစ်းႏႈန္းခ်ိဳသာမႈ အေရးအၾကီးဆံုး ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ လွ်ပ္စစ္ က႑ တခုလံုးကို ျခံဳျပီး System Control လုပ္ဖို႕ အစိုးရ Regulation Body တစ္ခု ဖြဲ႕ျပီး လုပ္ေဆာင္ေနၾကပါတယ္။
.
ႏိုင္ငံ အမ်ားစုမွာ လွ်ပ္စစ္ က႑ (၃)ခုကို စီးပြားေရးက႑ အျဖစ္ လုပ္ေဆာင္ပါတယ္။
၁။ ျဖန္႕ခ်ိေရး ကိုေတာ့ သက္ဆိုင္ရာ ေဒသမ်ားက အစိုးရက End User အသံုးျပဳသူမ်ားထံ ေရာင္းခ် ၾကပါတယ္။
၂။ ပို႕လႊတ္ျခင္း (ပါ၀ါဂရစ္ ကိုေတာ့ 100% own by government စီးပြားေရး ကုမဏီက လုပ္ေဆာင္ပါတယ္)။ ဒီက႑က ဥပေဒအမ်ိဳးမ်ိဳးရွိၾကတဲ့ ျပည္နယ္အမ်ားျပား ျဖတ္သန္းသြားရလို႕ ပုဂလိက လုပ္ဖို႕ မလြယ္ပါဘူး။ အစိုးရပဲ လုပ္ကိုင္ရပါတယ္။
၃။ ထုတ္လုပ္ျခင္း (လွ်ပ္စစ္ဓါတ္အားစက္ရံုမ်ား) .ကိုေတာ့ ပုဂလိက ရင္းႏွီးျမွတ္ႏွံျပီး ပါ၀ါဂရစ္မ်ားထံ ေရာင္းခ်ၾကပါတယ္။ .
.
.
.
ပုဂၢလိက လွ်ပ္စစ္ ရင္းႏွီးျမွတ္ႏွံမႈ
အစိုးရမွာ ပိုက္ဆံ မရွိဘူး၊ ဘယ္လို လွ်ပ္စစ္ က႑ကို ရင္းႏွီးျမွတ္ႏွံဖို႕  ျပည္တြင္း၊ ျပည္ပ ကုမဏီမ်ားကို ဘယ္လို ဖိတ္ေခၚရမလဲ ဆိုတဲ့ အေၾကာင္းကို ရွင္းျပပါတယ္။
.
မဟာဓါတ္အားလိုင္း ေတြကိုေတာ့ အာဏာပိုင္ အစိုးရကပဲ လုပ္ကိုင္၊ ရင္းႏွီးရပါမယ္။ ေခ်းေငြ ရေအာင္ ရွာျပီး ရင္းႏွီးရပါမယ္။ P.P.P လို ပုဂၢလိက ရင္းႏွီးျမွတ္ႏွံဖို႕ ခက္ခဲပါတယ္။
.
ျဖန္႕ျဖဴးေရးမွာေတာ့ အခု အစိုးရ စီးပြားေရးအဖြဲ႕ျဖစ္တဲ့ ရန္ကုန္ YESB နဲ႕ မႏၱေလး MESB တို႕က လုပ္ေဆာင္ေနပါတယ္။ ျပည္နယ္တိုင္း ေတြမွာေတာ့ အစိုးရလုပ္ငန္း (ယခင္ EPC) ကပဲ လုပ္ေဆာင္ေနပါတယ္။ အဲဒီ အဖြဲ႕ေတြ မရံႈးေအာင္ ေနာက္က အစိုးရက ပံ့ပိုးေပးေနရပါတယ္။ ျမန္မာ ျပည္သူေတြက ဆင္းရဲေတာ့ အာစီယံ ႏုိင္ငံမ်ား ေပါက္ေစ်း တယူနစ္ ၁၀၀က်ပ္ ေစ်းမေပးႏိုင္ေတာ့ ေလာေလာ ဆယ္ အရံႈးခံျပီး အေျခခံ လူတန္းစားေတြကို ျဖန္႕ျဖဴးေပးေနရပါတယ္။
.
.
ေနာက္ဆံုး MRTV ေမးခြန္း
ဦးေမာ္သာေထြး အဓိက ထားျပီး ရွင္းျပလိုတဲ့ အခ်က္က ေတာ့ Generation Mix ဆိုတဲ့ လွ်ပ္စစ္ မူ၀ါဒ (၄)ခ်က္ ျဖစ္ပါတယ္။
.
လွ်ပ္စစ္ ေစ်းႏႈန္း ပိုင္းဆိုရင္၊ ျဖန္႕ျဖဴးရာမွာ အေျခခံ လူတန္းစားေတြကို ေစ်းႏႈန္းသက္သာစြာ ျဖန္႕ျဖဴးေရး (အရံႈးခံ ျဖန္႕ျဖဴးေရး) ကေတာ့ ႏိုင္ငံတိုင္းရဲ့ တယူနစ္ေစ်းႏႈန္း ေပၚလစီပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ထိုင္းႏိုင္ငံမွာ ပထမ ယူနစ္ ၅၀ ကို တေစ်း၊ ေနာက္ပိုသံုးေလေလ ေစ်းျမွင့္လာတယ္။ ဟိုတယ္၊ ရံုး၊ စီးပြားေရး ၀န္ေဆာင္မႈေတြကို ေစ်းအျမင့္ဆံုး ေတာင္းျပီး၊ ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းေတြအတြက္ေတာ့ ေစ်းေလွ်ာ ့ေပးရျပန္ပါတယ္။ ဒါက ေစ်းႏႈန္း ေပၚလစီ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီလိုနည္းလမ္းနဲ႕ ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္း ရင္းႏွီးျမွတ္ႏွံမဲ႕ ကုမဏီၾကီးမ်ား ျမန္မာႏိုင္ငံကို ေရာက္လာဖို႕ လွ်ပ္စစ္ ေစ်းႏႈန္းခ်ိဳသာတဲ့ နည္းလမ္း နဲ႕ ဆြဲေဆာင္ရပါမယ္။ ရင္းႏွီးျမွတ္ႏွံမႈ ဆိုတာ ခ်မ္းသာတဲ့ ႏိုင္ငံမ်ားကို ပဲ အမ်ားဆံုး လာၾကပါတယ္။ ထိုင္းႏိုင္ငံ လွ်ပ္စစ္ ရင္းႏွီးျမွတ္ႏွွံမႈက တႏွစ္ကို ေဒၚလာ ၁၀ဘီလ်ံ လာေနခ်ိန္ ျမန္မာႏိုင္ငံက အေၾကာင္းအမ်ိဳးမ်ိဳးေၾကာင့္ အဲဒီလို ရင္းႏွီးျမွတ္ႏွံမႈေတြ မလာႏိုင္ေသးပါဘယ္။
.
.
ျမန္မာအစိုးရ ျပင္ဆင္ေနတဲ့၊ (ျပင္ဆင္ရမဲ့) အျခခံ အခ်က္မ်ားကေတာ့
* လက္ရွိ စီမံခန္႕ခြဲမႈ စနစ္ကို ျပင္ဆင္ရပါမယ္
* စီးပြားေရး ဆန္ဆန္း လုပ္ရပါမယ္။
* ႏိုင္ငံပိုင္ 100% own by government ကုမဏီ ကိုလဲ စီးပြားဆန္ဆန္ လုပ္ႏုိင္ရပါမယ္။
.
ျခံဳငံု လုပ္ေဆာင္ဖို႕ ဆိုရင္ ၀န္ၾကီးဌာန မ်ားျပားစြာနဲ႕ ဆက္ႏြယ္ေနတဲ့အတြက္ အဲဒီခ်ိတ္ဆက္မႈကို အျမန္လုပ္ႏိုင္ဖို႕ ၀န္ၾကီးဌာန အထက္မွာ Regulation Body တခု ဖြဲ႕ျပီး လုပ္ေဆာင္ရပါမယ္။ ၀န္ၾကီးဌာန ေတြကို ေခ်ာဆီ ထိုးေပးရပါမယ္။
.
MRTV အင္တာဗ်ဴး ကိုကို (စက္မႈတကၠသိုလ္) က ဟိုဘက္ကမ္းက မီးထိန္ထိန္ ကဗ်ာကို ရြတ္ျပီး အဆံုးသတ္ပါတယ္။
.
.
မိမိသံုးသပ္ခ်က္မ်ား
အပိုင္း(၁) ကေတာ့ ေပၚလစီမ်ားအေၾကာင္း ၊ အပိုင္း(၂)ကေတာ့ ေပၚလစီမ်ားကို ဘယ္လိုအေကာင္ထည္ေဖာ္ရမဲ့ အေၾကာင္း ပတ္၀န္းက်င္ႏုိင္ငံမ်ားနဲ႕ ႏိႈင္းယွဥ္ ရွင္းျပသြားပါတယ္။
.
အရင္သံုးသပ္ခ်က္အတုိင္း
လက္ရွိ အစိုးရလုပ္ေဆာင္ေနတဲ့ ေစ်းၾကီးတဲ့ LNG လွ်ပ္စစ္အေၾကာင္း မေျပာပါဘူး။ ျပိးေတာ့ မူေတြ ေျပာင္းလဲ ဖို႕ ေျပာပါတယ္။ မူေတြ ေျပာင္းလဲဖို႕ ဆိုတာ အဓိကလုပ္ေဆာင္တဲ့ လူေတြ ေျပာင္းလဲမွ ရမယ္ ဆိုတာ ေခါင္းေဆာင္ အားလံုး သိထားျပီး ျဖစ္ပါတယ္။ လူေျပာင္းလဲ ျခင္းမွာ လူစားလဲစရာ မလိုတဲ့သူ (သင္လို႕ရတဲ့သူ) နဲ႕ လူစားလဲစရာ လိုသူ (သင္လို႕ မရေတာ့တဲ့လူ) ႏွစ္မ်ိဳးရွိပါတယ္။
.
ျမန္မာႏိုင္ငံ လွ်ပ္စစ္ က႑ စီမံကိန္းမ်ားလုပ္ေဆာင္ေနတဲ့ လက္၀ါးအုပ္ထားတဲ့ ကုမဏီၾကီးမ်ား အုပ္စုကို စနစ္တက် ကိုင္တြယ္ျပီး၊ လက္၀ါးမအုပ္ႏုိင္တဲ့ ေပၚလစီ ခ်မွတ္ႏိုင္ရပါမယ္။
.
ေပၚလစီ ဘယ္ေလာက္ ေကာင္းပါေစ၊ ေဆာင္ရြက္ အေကာင္ထည္ ေဖာ္တဲ့လူ မေကာင္းရင္၊ တရုပ္၊ ဗီယက္နမ္ လို မျပဳျပင္ႏုိင္ပဲ၊ လက္ရွိ အာစီယံႏိုင္ငံ ဖိလစ္ပိုင္လို ဆင္းရဲခ်မ္းသာ အရမ္းကြာဟ သြားျပီး၊ ႏိုင္ငံ အၾကီးအကဲ သမၼတ ကိုယ္တိုင္က မူးရစ္ေဆး၀ါး ဂိုဏ္မ်ားကို အေသပစ္သတ္ တဲ့ ဥပေဒ ထုတ္ရတဲ့ ႏိုင္ငံလို ျဖစ္သြား ႏိုင္ပါတယ္။
.
ေရ႐ွည္ စီမံကိန္း ရင္းႏွီးဖို႔.အျမက္ရဖို႔ ႏွစ္ေပါင္မ်ားစြာ ေစာင့္ရမယ္ ဆိုပါတယ္။ က်ေနာ္ကေတာ့ အဲလိုမျမင္ပါ။ ဘဏ္တိုးႏႈန္း ကာမိရင္. Public List IPO လုပ္ႏိုင္ရင္. . IPP, PPP Production ဆိုတာ ခ်က္ခ်င္းေတာင္ အျမတ္ထြက္ေအာင္ လုပ္ႏိုင္ပါတယ္။ အခု အစိုးရကို လ်ွပ္စစ္ ေရာင္းစားေနတဲ့ ကုမဏီေတြ ခ်က္ခ်င္း အျမတ္ထြက္တာ ျမင္ရပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ စီးပြား ဆန္ဆန္ လုပ္ကိုင္တတ္ဖို႕ နဲ႕ အေျခခံ လူတန္းစားအတြက္ အလုပ္ကိုင္ေကာင္းမ်ားစြာ ရေစမဲ့ ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းမ်ား ပိုမိုေရာက္ရွိလာဖို႕၊ အထူးသျဖင့္ လက္၀ါးအုပ္ တင္ဒါ၊ မပြင့္မလင္း တင္ဒါမ်ား ကို ပြင့္လင္းလာေအာင္၊၊ ကုမဏီမ်ားရဲ့ ပစၥည္း၊ လူ နဲ႕ နည္းပညာမ်ားမွာ အရည္အေသြး ထိန္းသိမ္းေရး Regulation Body ဖြဲ႕စည္းရံုမက၊ စစ္ေဆး ထိမ္းသိမ္းဖို႕ ပုဂလိက အဖြဲ႕အစည္းမ်ား အားေပး ဖြဲ႕စည္းေပးဖို႕ လိုပါတယ္။
.
အင္တာဗ်ဴးသူ ကိုကို(စက္မႈတကၠသိုလ္) နဲ႕ ဦးေမာ္သာေထြး (လွ်ပ္စစ္ ဒု၀န္ၾကီးေဟာင္း) ကဲ့သို႕ မီဒိယာမွာ ေဖာ္ထုတ္ တင္ျပ ေနၾကတာ အားရစရာ ေကာင္းပါတယ္။  စာတမ္းတင္သြင္း၊ အၾကံေပးၾကဖို႕ ျပည္တြင္း၊ ျပည္ပ ပညာရွင္မ်ား၊ စီမံဘ႑ာ ေငြေၾကးပညာရွင္မ်ား လည္း လွ်ပ္စစ္ က႑ တိုးတက္မႈ ျမန္ဆန္ေရးအတြက္ အထူး လိုအပ္ပါတယ္။

ေဇာ္ေအာင္ (မံုရြာ)
၃၀. ၆. ၂၀၁၈
.
.
ကိုးကား
ဗီဒီယို (နားဆင္းရန္)
https://m.facebook.com/story.php?story_fbid=1963480187059948&id=100001939578418


MRTV အင္တာဗ်ဴး အပိုင္း(၁) (ဖတ္ရန္)
https://www.facebook.com/myanmarjobstudent/posts/10155835416283472