ပီပီပီ(public-private partnership)

သတိထားလုပ္ေဆာင္သင့္သည့္ ပီပီပီမ်ား

ခိုင္၀င္း

ပီပီပီ(public-private partnership) အစီအစဥ္ျဖင့္ ဟဲဟိုး၊ ေကာေသာင္းႏွင့္ေမာ္လၿမိဳင္ေလဆိပ္မ်ား အဆင့္ျမႇင့္တင္ျခင္းႏွင့္ေလဆိပ္၀န္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းမ်ားလုပ္ကိုင္ရန္ ျပည္တြင္းႏွင့္ျပည္ပကုမၸဏီ မ်ားပူးေပါင္းဖြဲ႕စည္းထားသည့္ ကုမၸဏီအုပ္စုမ်ားထံမွတင္ဒါေခၚယူရန္ အီးအိုအိုင္ဟုေခၚသည့္ (expression of interest) စိတ္ပါ၀င္စားေၾကာင္းအဆိုတင္ရန္ ျပည္ေထာင္စုျမန္မာႏိုင္ငံေတာ္အစိုးရ ပို႔ေဆာင္ေရးႏွင့္ဆက္သြယ္ေရး၀န္ႀကီး႒ာနေအာက္ရွိ ေလေၾကာင္းၫႊန္ၾကားမႈဦးစီး႒ာန၏ ဖိတ္ေခၚ ေၾကာ္ျငာကို ၂၀၁၇ခုႏွစ္ၾသဂုတ္လ၂၈ရက္ ရက္စြဲျဖင့္ထုတ္ေဝသည့္ ေၾကးမုံသတင္းစာတြင္ ဖတ္ရႈ လိုက္ရသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ၌ ႀကီးမားသည့္ အေျခခံအေဆာက္အုံလိုအပ္ခ်က္ကို ျဖည့္ဆည္းရန္ ပီပီပီမ်ားသည္ အေရး ပါသည့္ အခန္းက႑မွာရွိေနသည္။  အစိုးရဘ႑ာေငြႏွင့္ႏိုင္ငံတကာအေထာက္အပံ့မ်ားက ျမန္မာ ႏိုင္ငံ၏ အေျခခံအေဆာက္အအုံလိုအပ္ခ်က္ကို မည္သို႔မွ်မျဖည့္ဆည္းႏိုင္ေခ်။ အာရွဖြံ႕ၿဖိဳးေရးဘဏ္ (ေအဒီဘီ)၏ ၂၀၁၆ခုႏွစ္ အာရွႏိုင္ငံမ်ား၏ စီးပြားေရးအလားအလာသုံးသပ္ခ်က္ အစီရင္ခံစာတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ပို႔ေဆာင္ေရးက႑ကိုအဆင့္ျမႇင့္တင္ရန္ အေမရိကန္ေဒၚလာဘီလီယံ၆၀ခန္႔ကို ၂၀၁၆-၂၀၃၀ခုႏွစ္အတြင္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသြားရန္လိုအပ္သည္ဟုေရးသားထားသည္။ ႏွစ္စဥ္ဂ်ီဒီပီ၏ ၃-၄ရာခိုင္ႏႈန္း ပို႔ေဆာင္ေရးက႑တြင္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံရန္လိုအပ္သည္ဟုေဖၚျပခဲ့သည္။  ၿပီးခဲ့သည့္ႏွစ္မ်ား အတြင္းက ပို႔ေဆာင္ေရးက႑တြင္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈသည္ ဂ်ီဒီပီ၏၁ရာခိုင္ႏႈန္းေက်ာ္သာ ရွိသည္ဟုလည္း အဆိုပါအစီရင္ခံစာ၌ေဖၚျပထားသည္။ ထိုကဲ့သို႔ ပို႔ေဆာင္ေရးက႑တြင္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံျခင္းျဖင့္ သယ္ယူပို႔ ေဆာင္ေရးစရိတ္ သုံးပုံတစ္ပုံခန္႔ သက္သာသြားမည္ဟုလည္းဆိုထားသည္။ ထိုအတြက္ေၾကာင့္ ပုဂၢလိကရင္းႏွီးျမႇပ္ႏွံမႈမ်ား အေျခခံအေဆာက္အအုံက႑အတြင္းစီး၀င္ျခင္းျဖင့္ ျမန္မာ့စီးပြားေရး အတြက္ မရွိမျဖစ္လိုအပ္သည့္ အေျခခံအေဆာက္အအုံမ်ားဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္လာမည္ျဖစ္သလို စီးပြားေရး ဦးေမာ့လာမႈကိုလည္းမ်ားစြာအေထာက္အကူျဖစ္ႏိုင္သည္။ ေလဆိပ္အဆင့္ျမႇင္တင္ျခင္းကဲ့သို႔ေသာ စီမံခ်က္မ်ားမွ အလုပ္အကိုင္အခြင့္အလမ္း ေျမာက္ျမားစြာကို ဖန္တီးေပးႏိုင္လိမ့္မည္။ ၿပီးခဲ့သည့္  ၾသဂုတ္လအတြင္းက ေနျပည္ေတာ္တြင္က်င္းပခဲ့သည့္ ဒီမိုကေရစီအသြင္ကူးေျပာင္းေရးဖိုရမ္၌လည္း ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ စီးပြားေရးဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈအတြက္ ပီပီပီမ်ားသည္ အေရးပါသည့္ အခန္းက႑မွာ ရွိေၾကာင္း ပညာရွင္မ်ားေဆြးေႏြးခဲ့သည္ကို ၾကားသိရသည္။

ပီပီပီတိုင္းေအာင္ျမင္သည္လား၊ ပီပီပီတိုင္းအမ်ားျပည္သူအတြက္အက်ိဳးျဖစ္ထြန္းေစသည္လား

ပီပီပီတိုင္းေအာင္ျမင္သည္ေတာ့မဟုတ္ပါ။ ပီပီပီတိုင္းအမ်ားျပည္သူအတြက္ အက်ိဳးျဖစ္ထြန္းေစသည္ ေတာ့မဟုတ္ပါ။ ပီပီပီမ်ားကို လက္မခံသင့္ေၾကာင္း၊ အစိုးရႏွင့္ပုဂၢလိကပူးေပါင္းလုပ္ေဆာင္မႈမ်ား မည္သည့္အတြက္ေၾကာင့္ မေအာင္ျမင္ရသနည္းဟုေသာေခါင္းစဥ္ျဖင့္ Public Services Inter- national (PSI) အဖြဲ႕မွထုတ္ျပန္သည့္ “Why Public Private Partnerships Don’t Work” အစီရင္ခံစာ၌ အင္တာဗ်ဴးေျဖၾကားသူတစ္ဦးက ေအာက္ပါအတိုင္းေျဖၾကားထားသည္ကိုေတြ႕ရသည္။

“If you’re a good public sector, you shouldn’t need PPPs. If you’re bad, you shouldn’t go near them.”

သင္တို႔၏ျဗဴ႐ိုကေရစီယႏၲရားသည္ ေကာင္းမြန္သည့္ျဗဴ႐ိုကေရစီယႏၲရားျဖစ္လွ်င္ ပီပီပီမ်ားကို မလိုအပ္သင့္။ သင္တို႔၏ျဗဴ႐ိုကေရစီယႏၲရားသည္ မေကာင္းမြန္သည့္ျဗဴ႐ိုကေရစီယႏၲရား ျဖစ္လွ်င္လည္း ပီပီပီမ်ားကို မလုပ္ေဆာင္သင့္ဟုေျဖၾကားထားသည္။

ဆိုလိုသည္မွာ စြမ္းေဆာင္ရည္ရွိသည့္ ျဗဴ႐ိုကေရစီယႏၲရားအေနျဖင့္ အေျခခံအေဆာက္အအုံဆိုင္ရာ စီမံကိန္းႀကီးမ်ားကိုအေကာင္အထည္ေဖၚေဆာင္႐ြက္ရန္ ပုဂၢလိကျဖင့္ ပူးေပါင္း လုပ္ေဆာင္ရန္မလို။ ကိုယ္တိုင္ကိုယ္က် လိုအပ္သည့္ ေငြအရင္းအႏွီးကို အစိုးရမွပင္ တိုက္႐ိုက္ ေခ်းငွား၍ေသာ္၄င္း သို႔တည္းမဟုတ္ ႏိုင္ငံေတာ္ဘတ္ဂ်က္ ေငြလုံးေငြရင္းအသုံးစရိတ္ျဖင့္ေသာ္၄င္း ေဆာင္႐ြက္ႏိုင္သည္။ တဖန္ ျဗဴ႐ိုကေရစီယႏၲရား၌ စီမံခန္႔ခြဲမႈ စြမ္းေဆာင္ရည္မရွိပါကလည္း ပီပီပီမ်ားကို မလုပ္ေဆာင္သင့္။ အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ ပီပီပီခ်ဳပ္ဆိုသည့္ စာခ်ဳပ္စာတမ္းမ်ား၊ စာခ်ဳပ္ပါ အခ်က္အလက္မ်ားသည္ ရႈပ္ေထြးလွၿပီး ႏွစ္ရွည္စာခ်ဳပ္ခ်ဳပ္ဆိုလုပ္ကိုင္သည့္ ပီပီပီမ်ားကို စီမံခန္႔ခြဲရန္ ခက္ခဲလွေသာေၾကာင့္ ျဖစ္သည္။

ႏိုင္ငံမ်ားစြာ၌လည္း မေအာင္ျမင္ခဲ့သည့္ ပီပီပီမ်ားစြာရွိေနသျဖင့္ အထက္ပါကဲ့သို႔ ပီပီပီမ်ားကို မေထာက္ခံသူမ်ား၏ ေျပာဆိုေဆြးေႏြးမႈမ်ားကို ကြၽႏ္ုပ္တို႔အေနျဖင့္ အေလးအနက္ျပဳသင့္သည္။ ပီပီပီမ်ားတြင္ လန္ဒန္ေျမေအာက္ရထားစီမံကိန္း (Metronet London)၊ အိႏၵိယႏိုင္ငံရွိ နယူး ေဒလီေလဆိပ္သစ္ႏွင့္ယင္းအားခ်ိတ္ဆက္ထားသည့္ အျမန္ရထား ေဒလီမက္ထ႐ို (Delhi Metro) စီမံကိန္း၊ မဂၢာ၀ပ္၄၀၀၀ေက်ာ္ထုတ္လုပ္မည့္ တာတာ(TaTa)အုပ္စု၏ ဂူဂ်ာရက္ျပည္နယ္၌ အေကာင္အထည္ေဖၚသည့္ ေက်ာက္မီးေသြးသုံးလွ်ပ္စစ္ဓါတ္အား ထုတ္လုပ္ေရး စီမံကိန္းမ်ားသည္ ထင္ရွားေသာ မေအာင္ျမင္သည့္ ပီပီပီမ်ားျဖစ္ၾကၿပီး ပညာရွင္မ်ား၏စာတမ္းမ်ားတြင္ ပီပီပီမ်ား၏ အားနည္းခ်က္မ်ားကို ကိုးကားေဆြးေႏြးရာ၌ ယင္းတို႔ကိုေဖၚျပေလ့ရွိသည္။ လက္တင္အေမရိက တိုက္ရွိ ခ်ီလီ၊ပီယူးႏွင့္ကိုလံဘီယာႏိုင္ငံမ်ားတြင္လည္း အေဝးေျပးလမ္းစီမံကိန္းမ်ားအတြက္ ပုဂၢလိက ျဖင့္ ခ်ဳပ္ဆိုထားသည့္ ပီပီပီ အေျမာက္အျမားကို ျပန္လည္ေဆြးေႏြးညႇိႏႈိင္းခဲ့ရၿပီး ၄င္းတို႔၏အစိုးရမ်ား အေနျဖင့္ ျပန္လည္ေဆြးေႏြးညႇိႏႈိင္းမႈမ်ားအတြက္ အပိုဘ႑ာေငြမ်ားစြာသုံးစြဲခဲ့ရသည္။ အလားတူပင္ ဥေရာပရွိ ေပၚတူဂီႏွင့္ဆိုက္ပရပ္စ္ႏိုင္ငံမ်ားတြင္လည္း မေအာင္ျမင္သည့္ ပီပီပီမ်ားစြာရွိခဲ့သည္။ အေမ ရိကန္ႏိုင္ငံ ခ်ီကာဂိုၿမိဳ႕တြင္ ယာဥ္ရပ္နားစခန္းမ်ားကို ပုဂၢလိကသို႔ ၇၅ႏွစ္ ႏွစ္ရွည္စာခ်ဳပ္ခ်ဳပ္ဆို လႊဲေျပာင္းေပးအပ္လိုက္ျခင္းျဖင့္ ယာဥ္ရပ္နားခမ်ား အဆမတန္ျမင့္တက္သြားခဲ့သလို ခ်ီကာဂိုၿမိဳ႕ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအဖြဲ႕မွလည္း ေဒၚလာသန္းေပါင္းမ်ားစြာ နစ္နာဆုံးရႈံးခဲ့သည္။ ပုဂၢလိကကုမၸဏီသာ ေဒၚလာသန္းရာေထာင္ခ်ီ အက်ိဳးအျမတ္ရရွိသြားခဲ့သည္။

ထိုေၾကာင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္လည္း မေအာင္ျမင္သည့္ ပီပီပီ (ဘီအိုတီဟု လူသိမ်ား)မ်ား အမ်ားအျပား ရွိေနသျဖင့္ လက္ရွိအစိုးရအေနျဖင့္ ပုဂၢလိကႏွင့္ပူးေပါင္း၍ ပီပီပီမ်ားေဆာင္႐ြက္မည္ဆိုလွ်င္ ပီပီပီ၏ အားသားခ်က္၊ အားနည္းခ်က္ႏွင့္ မည္သည့္အတြက္ေၾကာင့္ ပီပီပီလုပ္ေဆာင္သင့့္ေၾကာင္းကို ဘက္စုံ ေဒါင့္စုံမွ တြက္ခ်က္စဥ္းစားၿပီးမွသာ အေကာင္အထည္ေဖၚသင့္သည္။

ပီပီပီဆိုသည္မွာ

ပီပီပီဆိုသည္ကို အလြယ္ေျပာရလွ်င္ ယခင္က အစိုးရတစ္ဦးတည္းကသာ လုပ္ကိုင္ခဲ့ၿပီး ပုဂၢလိကအား ၀င္ေရာက္လုပ္ကိုင္ခြင့္မျပဳခဲ့သည့္ လွ်ပ္စစ္ထုတ္လုပ္ေရး၊ ေလဆိပ္တည္ေဆာက္ျပဳျပင္အဆင့္ ျမႇင့္တင္ျခင္း၊ အေဝးေျပးလမ္းမ်ားတည္ေဆာက္ျခင္းအစရွိသည့္ ႀကီးမားသည့္ အေျခခံအေဆာက္ အအုံဆိုင္ရာ ၀န္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းမ်ားတြင္ ပုဂၢလိကအားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံခြင့္ျပဳၿပီး လုပ္ကိုင္ခြင့္ေပးျခင္း၊ ႏိုင္ငံေတာ္ပိုင္ ေလာပိတကဲ့သို႔ ဓါတ္အားထုတ္လုပ္သည့္စက္႐ုံမ်ား၊ လွ်ပ္စစ္ဓါတ္အားျဖန္႔ျဖဴးသည့္ လုပ္ငန္းမ်ား၊ ႏိုင္ငံေတာ္ပိုင္စက္႐ုံမ်ားအား ပုဂၢလိကသို႔အၿပီးလႊဲေျပာင္းေရာင္းခ်ျခင္း (သို႔) ႏွစ္ရွည္ ငွားရမ္းစာခ်ဳပ္မ်ားခ်ဳပ္ဆို၍ ပုဂၢလိကအားလုပ္ကိုင္ခြင့္ျပဳျခင္းတို႔ကိုေခၚဆိုျခင္းျဖစ္သည္။ ပီပီပီမ်ားကို ဘီအိုတီဟုသိသည္ကမ်ားသည္။ ပီပီပီဆိုသည္မွာ ပုဂၢလိကပိုင္ျပဳလုပ္ျခင္း (privatization) ျဖင့္လည္း သက္ဆိုင္သည္။

ပီပီပီအေကာင္အထည္ေဖၚေဆာင္ျခင္း၏ ရည္႐ြယ္ခ်က္မ်ား

လွ်ပ္စစ္ထုတ္လုပ္ျဖန္႔ျဖဴးျခင္း၊ ေရျဖန္႔ျဖဴးေရး၊ လမ္းတံတားတည္ေဆာက္ေရးလုပ္ငန္းမ်ားကဲ့သို႔ အေျခခံအေဆာက္အအုံဆိုင္ရာ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ားသည္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈပမာဏ အလြန္အမင္း ႀကီးမား ၿပီး  ၿပိဳင္ဆိုင္မႈအားနည္းကာ တစ္ဦးတည္းက လက္ဝါးႀကီးအုပ္လုပ္ကိုင္ႏိုင္သည့္ လုပ္ငန္းမ်ား ျဖစ္သျဖင့္ ယခင္ကအစိုးရတစ္ဦးကသာ ထိန္းခ်ဳပ္လုပ္ကိုင္ရာမွ ပုဂၢလိကကို လုပ္ပိုင္ခြင့္ေပးလာ ျခင္းတြင္ အဓိက အေၾကာင္းရင္း(၂)ခုရွိသည္။

ပထမအေၾကာင္းရင္းမွာ အစိုးရမ်ား ဘ႑ာေငြ အက်ပ္အတည္းမ်ားျဖင့္ ရင္ဆိုင္လာရျခင္းႏွင့္ အေျခခံ အေဆာက္အအုံလိုအပ္ခ်က္မ်ား မ်ားျပားလာေသာေၾကာင့္ျဖစ္သည္။ လူဦးေရတိုးပြားလာမႈ၊ သုံးစြဲသူအသစ္ဦးေရးတိုးပြားလာမႈတို႔ေၾကာင့္လည္း လွ်ပ္စစ္အပါအ၀င္အေျခခံအေဆာက္အအုံ လို အပ္ခ်က္မ်ားသည္ တစ္ေန႔တျခား ႀကီးထြားလာခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ ထိုလိုအပ္ခ်က္အသစ္မ်ားကို ျဖည့္ဆည္းရန္ ႏိုင္ငံေတာ္တြင္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံရန္ ဘ႑ာ၀င္ေငြမရွိသည့္အျပင္ လက္ရွိေပးေဝေနသည့္ ၀န္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းမ်ားကလည္း အရႈံးေပၚေနသည့္ ျပႆနာျဖင့္ ရင္ဆိုင္ေနရျခင္းေၾကာင့္ ပုဂၢလိက အားခြင့္ျပဳလာျခင္းျဖစ္သည္။ ပုဂၢလိကရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈအား ဆြဲေဆာင္လာျခင္းျဖစ္သည္။ ေလဆိပ္မြမ္းမံျပင္ဆင္ျခင္း စီမံကိန္းမ်ားတြင္လည္း လက္ရွိတည္ရွိေနသည့္ ဟဲဟိုး၊ေမာ္လၿမိဳင္၊ ေကာ့ေသာင္းေလဆိပ္မ်ားသည္ ေျပးလမ္းတိုးခ်ဲ႕ရန္လိုအပ္ျခင္း၊ ေခတ္မီေလေၾကာင္းအခ်က္ျပ စက္ကိရိယာမ်ားတပ္ဆင္ျခင္း၊ ေလဆိပ္အေဆာက္အအုံအား မြမ္းမံျခင္း (သို႔) အသစ္တိုးခ်ဲ႕ေဆာက္ လုပ္ျခင္းတို႔ျပဳလုပ္ရန္ လိုအပ္ေနသည္။ သို႔ေသာ္ ႏိုင္ငံေတာ္တြင္လည္း လုံေလာက္သည့္ ဘ႑ေငြအသုံးစရိတ္မရွိျဖစ္ေနၿပီး ပုဂၢလိကအားဖိတ္ေခၚျခင္းျဖစ္သည္။ ႏိုင္ငံေတာ္ပိုင္ အမ်ားျပည္သူ ၀န္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းမ်ားအား ပုဂၢလိကသို႔ ေရာင္းခ်ျခင္းျဖင့္လည္း အစိုးရမ်ားသည္ ဘ႑ာ၀င္ေငြ ရွာေဖြႏိုင္သည္။ ပုဂၢလိကပိုင္ျပဳလုပ္ျခင္းမွ ရရွိလာသည့္ ဘ႑ာ၀င္ေငြမ်ားအား အျခား အစိုးရ အသုံးစရိတ္မ်ားအတြက္ သုံးစြဲႏိုင္ျခင္းေၾကာင့္လည္း ပုဂၢလိကပိုင္ျပဳလုပ္လာျခင္းျဖစ္သည္။

ဒုတိယအေၾကာင္းရင္းမွာေတာ့ လက္ရွိႏိုင္ငံေတာ္ပိုင္ ၀န္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းမ်ား အရႈံးေပၚေနျခင္းျဖင့္ လည္းသက္ဆိုင္သည္။ အရႈံးေပၚရျခင္းသည္ စီမံခန္႔ခြဲမႈအားနည္းျခင္း၊ လက္ရွိလည္ပတ္ေနသည့္ လုပ္ငန္းမ်ား၌လိုအပ္သည့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈအသစ္မ်ားမျပဳလုပ္ႏိုင္ျခင္း၊ စက္ကိရိယာအသစ္မ်ား မတပ္ဆင္ႏိုင္ျခင္းတို႔ျဖင့္ သက္ဆိုင္ေလသည္။ ဥပမာ ႏိုင္ငံေတာ္ပိုင္ လွ်ပ္စစ္ျဖန္႔ျဖဴးသည့္ ကုမၸဏီမ်ား အရႈံးေပၚေနျခင္းတြင္ လွ်ပ္စစ္ခိုးယူသုံးစြဲသူဦးေရးမ်ားျပားလာျခင္းေၾကာင့္ ဆုံးရႈံးသည့္ လွ်ပ္စစ္ ပမာဏ ႀကီးထြားလာျခင္းျဖင့္ သက္ဆိုင္ေလသည္။ တခ်ိန္တည္းမွာပင္ လွ်ပ္စစ္ျဖန္႔ျဖဴးရာတြင္ လိုအပ္သည့္ စက္ပစၥည္းမ်ား မတပ္ဆင္ႏိုင္မႈေၾကာင့္ လမ္းခုလတ္၌ ဆုံးရႈံးရမႈမ်ား ဓါတ္အား ျပတ္ေတာက္မႈမ်ားျဖင့္ ရင္ဆိုင္ၾကရသည္။ ထိုအတြက္ေၾကာင့္ ပုဂၢလိကအား လႊဲေျပာင္းေပးျခင္းျဖင့္ စီမံခန္႔ခြဲမႈ ပိုမိုအားေကာင္းလာၿပီး လွ်ပ္စစ္သုံးစြဲသူမ်ားထံမွ ထိေရာက္စြာ မီတာခ ေကာက္ခံႏိုင္ျခင္း၊ ျပဳျပင္ထိန္သိမ္းရန္ လိုအပ္သည့္ေနရာမ်ား၌ ျပဳျပင္ထိန္သိမ္းျခင္းျဖင့္ လုပ္ငန္းထိေရာက္မႈႏွင့္ လုပ္ငန္း စြမ္းေဆာင္ရည္မ်ား တိုးျမင့္လာမည္ဟုေသာ ယူဆခ်က္ျဖစ္သည္။ လုပ္ငန္းစြမ္းေဆာင္ရည္ (Efficiency) တိုးျမင့္လာသျဖင့္ ကုန္က်စရိတ္မ်ား သက္သာလာၿပီး ၀န္ေဆာင္မႈႏႈန္းထားမ်ားလည္း က်ဆင္းလာမည္ဟု ယူဆေသာေၾကာင့္ျဖစ္သည္။ နည္းပညာသစ္မ်ားကိုရွာေဖြျခင္းျဖင့္လည္းသက္ ဆိုင္သည္။ ျပည္တြင္းပုဂၢလိကကုမၸဏီႏွင့္ႏိုင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈကုမၸဏီတို႔ ဖက္စပ္ေဆာင္႐ြက္ျခင္း ျဖင့္ ႏိုင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူထံမွနည္းပညာသစ္မ်ား ဆန္းသစ္တီထြင္မႈမ်ား (innovations)ရရွိ ႏိုင္သည့္ ရည္႐ြယ္ခ်က္ျဖင့္လည္း ပီပီပီမ်ားကို အေကာင္အထည္ေဖၚေဆာင္ျခင္းျဖစ္သည္။ ေလဆိပ္စီမံကိန္းမ်ားတြင္လည္း ေခတ္မီေလဆိပ္တည္ေဆာက္ျပဳျပင္ျခင္းႏွင့္ထိန္းသိမ္းျခင္း၊ ၀န္ ေဆာင္မႈေပးျခင္းလုပ္ငန္းမ်ားတြင္ အစိုးရ၌ နည္းပညာအားနည္းခ်က္မ်ားရွိေနျခင္းေၾကာင့္ ျပည္တြင္း ျပည္ပ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ားကို ဖိတ္ေခၚရန္ျပင္ဆင္ျခင္းျဖစ္သည္။

အက်ဥ္းခ်ဳပ္တင္ျပရလွ်င္ မိမိႏိုင္ငံလိုအပ္သည့္ အေျခခံအေဆာက္အအုံမ်ားအတြက္ ပုဂၢလိက၏ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈကိုရယူရန္ႏွင့္ အစိုးရ၌မရွိသည့္ နည္းပညာႏွင့္ဆန္းသစ္တီထြင္မႈမ်ားကို ပုဂၢလိကထံမွ ရယူျခင္းျဖင့္ အေျခခံအေဆာက္အအုံဆိုင္ရာ ၀န္ေဆာင္မႈမ်ား၏ စြမ္းေဆာင္ရည္ႏွင့္ကုန္က်စရိတ္မ်ား သက္သာလာၿပီး ႏႈန္းထားမ်ားလည္းက်ဆင္းလာရန္ အဓိကရည္႐ြယ္ခ်က္၂ခုျဖင့္ ပီပီပီမ်ားကို အေကာင္အထည္ေဖၚေဆာင္ျခင္းျဖစ္သည္။

ထိုေၾကာင့္ ပီပီပီမ်ား အေကာင္အထည္ေဖၚရန္ ဆုံးျဖတ္သည့္အခါ အစိုးရအေနျဖင့္ ထိုရည္႐ြယ္ခ်က္ ၂ခ်က္အား မ်က္ေျခမျပတ္သင့္ေပ။

ပီပီပီ၏ စိန္ေခၚမႈမ်ား

အစိုးရႏွင့္ပုဂၢလိကပူးေပါင္းၿပီး ပီပီပီမ်ားကို ႏွစ္ရွည္စာခ်ဳပ္ခ်ဳပ္ဆိုလုပ္ကိုင္သည့္အခါ ႏွစ္ဦးစလုံးတြင္ ဆုံးရႈံးနစ္နာႏိုင္သည့္ အေျခအေနမ်ားရွိၾကသည္။ အစိုးရႏွင့္ျပည္သူ႔ဘ႑ာေငြေျမာက္ျမားစြာ ထိခိုက္ နစ္နာႏိုင္သကဲ့သို႔ ပုဂၢလိကအေနျဖင့္လည္း သန္းေပါင္းမ်ားစြာ ဆုံးရႈံးနစ္နာႏိုင္သည္။ ပီပီပီမ်ား အေကာင္အထည္ေဖၚရာတြင္ ေခ်းေငြထုတ္ေပးထားသူမ်ားတြင္လည္း ဆုံးရႈံးႏိုင္သည့္အႏၲရာယ္ ရွိသည္။ အဆိုပါ ႏွစ္ဦးႏွစ္ဘက္ ဆုံးရႈံးႏိုင္သည့္အႏၲရယ္ (risks)မ်ားကို အစိုးရႏွင့္ပုဂၢလိကမွ မိမိတို႔ႏွင့္သက္ဆိုင္ရာ ဆုံးရႈံးႏိုင္သည့္အႏၲရာယ္မ်ားကို မွ်ေဝယူမွသာ ေအာင္ျမင္သည့္ ပီပီပီမ်ား ေပၚထြက္လာမည္ျဖစ္သည္။ အထက္ေဖၚျပပါ မေအာင္ျမင္သည့္ ပီပီပီမ်ားတြင္ တာတာ၏ ေက်ာက္မီးေသြးသုံးလွ်ပ္စစ္စီမံကိန္းမွလႊဲၿပီး က်န္ပီပီပီမ်ား၌ အစိုးရဘက္မွနစ္နာခဲ့သည္ကမ်ားသည္။ တာတာစီမံကိန္းတြင္ေတာ့ ေမွ်ာ္လင့္မထားဘဲ အင္ဒိုနီးရွားႏိုင္ငံမွ ဓါတ္အားထုတ္လုပ္ရန္ တင္သြင္းရသည့္ ေက်ာက္မီးေသြးေစ်းႏႈန္းျမင့္တက္သြားျခင္းေၾကာင့္ တာတာကုမၸဏီအေနျဖင့္ ဆုံးရႈံးမႈ မ်ားျဖင့္ရင္ဆိုင္ခဲ့ရျခင္းျဖစ္သည္။

ႏွစ္ဦးႏွစ္ဘက္ ဆုံးရႈံးႏိုင္သည့္အႏၲရာယ္မ်ား၏ အဓိက အေၾကာင္းရင္း၂ခုမွာ ႏွစ္ရွည္စာခ်ဳပ္မ်ား၏ အနာဂတ္ကို တင္ႀကိဳမခန္႔မွန္းႏိုင္မႈေၾကာင့္ ေရွ႕ျဖစ္လာႏိုင္သည့္ အေျခအေနအကုန္လုံး ထည့္သြင္း စဥ္းစား၍ ေရးဆြဲထားသည့္ စာခ်ဳပ္မ်ားမဟုတ္ျခင္း (incompleteness)ႏွင့္ အက်ိဳးစီးပြားအုပ္စုတစ္ခု၏ ထိန္းခ်ဳပ္အျမတ္ထုတ္ျခင္း(capture)တို႔ျဖစ္သည္။ ယင္းအဓိကအေၾကာင္းရင္း၂ခုသည္လည္း အေျခခံ အေဆာက္အအုံဆိုင္ရာ ပီပီပီမ်ား၏ သေဘာသဘာျဝဖင့္လည္းသက္ဆိုင္သည္။ ေရအားလွ်ပ္စစ္၊ အေဝးေျပးလမ္း၊ ၿမိဳ႕သစ္စီမံကိန္း၊ ေလဆိပ္အသစ္ (သို႔) လက္ရွိေလဆိပ္အားအဆင့္ျမႇင့္တင္ျခင္း အစရွိသည့္ အေျခခံအေဆာက္အအုံဆိုင္ရာစီမံကိန္းမ်ားသည္ အရင္းအႏွီးႀကီးမားၿပီး ႏွစ္ရွည္ရင္းႏွီး ျမႇဳပ္ႏွံမႈကိုျပဳလုပ္ရသည္။ ထိုျပင္အေျခခံအေဆာက္အအုံမ်ားသည္ တည္ေဆာက္ၿပီး အဆင္မေျပ၍ ေျပာင္းေ႐ႊ႕သြားလို႔လည္းမျဖစ္ႏိုင္။ ထိုအတြက္ေၾကာင့္ ပုဂၢလိကဘက္တြင္ ဆုံးရႈံးႏိုင္သည့္ အႏၲရာယ္မ်ားစြာရွိသကဲ့သို႔ ႏိုင္ငံေတာ္အစိုးရဘက္တြင္လည္း  ခ်ီကာဂိုၿမိဳ႕ယာဥ္ရပ္နားစခန္းမ်ားကဲ့သို႔ ပုဂၢလိကအက်ိဳးစီးပြား၏ ထိန္းခ်ဳပ္မႈကိုခံရပါက ယင္းတို႔အတြက္သာ အက်ိဳးရွိမည့္ တဘက္သတ္ စာခ်ဳပ္မ်ားခ်ဳပ္ဆိုမိၿပီး ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ထိခိုက္ဆုံးရႈံးျခင္းကို ခံစားရမည္ျဖစ္သည္။ သို႔တည္းမဟုတ္ တရား႐ုံးတြင္ ပုဂၢလိကအား နစ္နာေၾကးသန္းေပါင္းမ်ားစြာ ေပး၍ေျဖရွင္းရမည္။ အထက္ေဖၚျပပါ ဆုံးရႈံးႏိုင္သည့္အႏၲရာယ္မ်ား၏ အဓိကအခ်က္၂ခ်က္အား မတင္ျပမီ ဆုံးရႈံးႏိုင္သည့္အႏၲရာယ္မ်ားကို တင္ျပလိုပါသည္။

ပီပီပီမ်ားကို အမ်ားအားျဖင့္ ဘီအိုတီ(Build-Operate-Transfer:BOT)ဟုလူသိမ်ားၾကသည္။ ဘီအိုတီ မ်ား၏ အထက္ေဖၚျပပါ သေဘာသဘာ၀မ်ားေၾကာင့္ ယင္းတို႔၏ရင္းႏွီးျမႇပ္ႏွံမႈပုံစံကလည္း ပုံမွန္ ကုမၸဏီမ်ား၏ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈပုံစံျဖင့္လည္းမတူညီ။ ျမစ္ဆုံကဲ့သို႔ ဘီအိုတီစီမံခ်က္၏ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ပုံစံမွာ မိခင္ကုမၸဏီ၏အစုရွယ္ယာႏွင့္ပိုင္ဆိုင္မႈတို႔အားမထိခိုက္ေစရန္ စီမံခ်က္အတြက္ သီးျခား ရင္းႏွီးျမႇဳပ္သည့္ ကုမၸဏီတစ္ခုထူေထာင္လုပ္ကိုင္ျခင္းျဖစ္သည္။ ၿပီးလွ်င္ အစုရွယ္ရာထည့္၀င္မႈမွာ ၂၅ရာခိုင္ႏႈန္းခန္႔သာရွိၿပီး က်န္လိုအပ္သည့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ၇၅ရာခိုင္ႏႈန္းအား ႏိုင္ငံတကာေငြေၾကး ေစ်းကြက္မွေခ်းယူေလ့ရွိသည္။ တနည္းအားျဖင့္ဆိုရလွ်င္ equityထည့္၀င္မႈနည္းၿပီး ေခ်းေငြ မ်ားသည့္ highly leveraged ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈပုံစံျဖစ္သည္။ ထိုျပင္ မိခင္ကုမၸဏီျဖင့္ မသက္ဆိုင္သျဖင့္ ေခ်းေငြေပးအပ္သူမ်ားအတြက္လည္း ႏွစ္စဥ္အတိုးႏွင့္အရင္း ျပန္လည္ရရွိမႈသည္ စီမံခ်က္တစ္ခု တည္းျဖင့္သာသက္ဆိုင္သည္။ စီမံခ်က္မွခန္႔မွန္းထားသည့္ ႏွစ္စဥ္၀င္ေငြမရရွိပါက ေခ်းေငြမ်ား ဆုံးရႈံးႏိုင္သည့္ အႏၲရာယ္ရွိသည္။ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈတစ္ခုလုံးသည္ စီမံခ်က္ေအာင္ျမင္မႈအေပၚ လုံး၀တည္မွီေနသည္။ အႏၲရာယ္ေလွ်ာ့နည္းရန္ risk diversification လုပ္မရေခ်။ ထိုအတြက္ေၾကာင့္ စီမံခ်က္ ဘ႑ာေငြရွာေဖြမႈ (project finance)ႏွင့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ဆုံးရႈံးႏိုင္သည့္အႏၲရာယ္မ်ား ေလွ်ာ့ခ်ေရးသည္ ဘီအိုတီ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ားအတြက္ အဓိကက်သည္။

စီမံခ်က္ကာလတေလွ်ာက္လုံးတြင္ႀကဳံရႏိုင္သည့္ ဆုံးရႈံးႏိုင္မႈမ်ားကို ေအာက္ပါအတိုင္းခြဲျခားသတ္မွတ္ ႏိုင္သည္။

၁။ စီမံခ်က္အေကာင္အထည္ေဖၚရန္ စတင္ျပင္ဆင္မႈႏွင့္ တည္ေဆာက္ေရးကာလ (development and construction)

၂။ လုပ္ငန္းလည္ပတ္ျခင္းႏွင့္ ထိန္းသိမ္းျပဳျပင္ျခင္း (operation and maintenance)

၃။ ဘ႑ေငြေၾကးဆိုင္ရာ (financial)

၄။ ႏိုင္ငံေရးႏွင့္ဥပေဒဆိုင္ရာ (political and legal)

၅။ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ဆိုင္ရာ (environmental)

၆။ သဘာဝေဘးအႏၲရာယ္ကဲ့သို႔ေသာ တင္ႀကိဳမွန္းဆ၍မရသည့္ အျဖစ္အပ်က္မ်ား (force majeure)

ေခ်းေငြထုတ္ေပးသူမ်ားႏွင့္အျခားေသာရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ားအေနျဖင့္  မိခင္ကုမၸဏီ၏ လုပ္ငန္းအသီး သီးမွရရွိသည့္၀င္ေငြျဖင့္ မသက္ဆိုင္ဘဲ စီမံခ်က္မွရရွိမည့္ ၀င္ေငြတခုတည္းအေပၚ မွီခိုအားထားေနရ ျခင္းသည္ အႏၲရာယ္မ်ားလြန္းလွသည္။ စီမံံခ်က္ျဖစ္သည့္အတြက္ ေရအားလွ်ပ္စစ္စီမံခ်က္မ်ိဳးတြင္ ၀င္ေငြသည္ စီမံခ်က္တည္ေဆာက္ေရးကာလၿပီး၍ လုပ္ငန္းလည္ပတ္မွသာ စတင္ရရွိမည္ ျဖစ္သည္။ တည္ေဆာက္ေရးကာလသည္ အေရးႀကီးဆုံးအပိုင္းျဖစ္သည္။ ဥပမာ ျမစ္ဆုံကဲ့သို႔ ရပ္ဆိုင္းခံထားရျခင္း၊ ကုန္က်စရိတ္ ခန္႔မွန္းသည္ထက္ ပိုကုန္ျခင္း၊ ကြန္ထရက္တာမွ သတ္မွတ္ အခ်ိန္အတြင္း ၿပီးစီးေအာင္ မေဆာင္႐ြက္ႏိုင္ျခင္းႏွင့္ နည္းပညာအလြဲအေခ်ာ္မ်ားေၾကာင့္ ခန္႔မွန္းထား သည့္ ပမာဏအတိုင္း မထြက္ရွိျခင္းတို႔ျဖစ္ႏိုင္သည္။ ေဆာက္လုပ္ေရးကာလ၌ စီမံခ်က္အတြက္ ေျမယာသိမ္းဆည္းရမႈမ်ားရွိႏိုင္ၿပီး အစိုးရ၏ တိက်ခိုင္မာသည့္ ဥပေဒမ်ား၊ စည္းမ်ဥ္းစည္းကမ္းမ်ား မရွိျခင္းက ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈကို တည္ေဆာက္ေရးကာလ၌ပင္ မ်ားစြာထိခိုက္သြားႏိုင္သည္။

ေဆာက္လုပ္ၿပီးစီးသြားၿပီး လုပ္ငန္းလည္ပတ္သည့္အဆင့္တြင္လည္း အခက္အခဲမ်ားစြာႀကဳံေတြ႕ရ ႏိုင္သည္။ ေရအားလွ်ပ္စစ္စီမံခ်က္မ်ိဳးတြင္ လွ်ပ္စစ္ထုတ္လုပ္ရန္ ေလာင္စာဆီမလိုေသာ္လည္း တာတာကဲ့သို႔ ေက်ာက္မီးေသြးလွ်ပ္စစ္ဓါတ္အားထုတ္လုပ္ေရးစီမံခ်က္တြင္ ျပည္ပမွတင္သြင္းရမည္ ဆိုပါက တင္သြင္းမည့္ေက်ာက္မီးေသြးေစ်းႏႈန္းတည္ၿငိမ္ေရးသည္ လုပ္ငန္းလည္ပတ္မႈအတြက္ အင္မတန္အေရးႀကီးသည္။  လွ်ပ္စစ္ဓါတ္အား ထုတ္လုပ္ၿပီးလွ်င္လည္း အစိုးရဘက္မွ ထြက္ရွိသည့္ ပမာဏ၏ ရာခိုင္ႏႈန္း အမ်ားစုကို ၀ယ္ယူမည္ျဖစ္ေၾကာင္း အာမခံခ်က္ေပးရမည္။ ဓါတ္အားစက္႐ုံမွ ဓါတ္အားမ်ားထြက္လာေသာ္လည္း အဆိုပါဓါတ္အားမ်ားကို ပို႔လႊတ္ရန္ႏွင့္ျဖန္႔ျဖဴးရန္ သြယ္တန္း ထားသည့္ ဓါတ္အားလိုင္းမ်ားမရွိပါက လုပ္ငန္းလည္ပတ္ရန္ အခက္အခဲမ်ားစြာရွိႏိုင္သည္။ ထိန္းသိမ္း ျပဳျပင္ရာတြင္လည္း အလားတူ အခက္အခဲမ်ားရွိႏိုင္သည္။

ဘ႑ာေငြေၾကးဆိုင္ရာ အႏၲရာယ္မွာလည္း ႀကီးမားလွသည္။ လွ်ပ္စစ္ကဲ့သို႔ေသာ အေျခခံအေဆာက္ အအုံဆိုင္ရာ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈတြင္ ၀န္ေဆာင္မႈအတြက္ အခြန္မီတာခမ်ားကို  ျပည္တြင္းသုံးေငြျဖင့္သာ ေကာက္ခံရသည္။ သို႔ေသာ္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူသည္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈအတြက္လိုအပ္သည့္ စက္ယႏၲရားမ်ား အပါအ၀င္ အျခားလိုအပ္ခ်က္အားလုံးကို အမ်ားအားျဖင့္ အေမရိကန္ေဒၚလာျဖင့္ေပးေခ်ရသလို ယူထားသည့္ ေခ်းေငြမ်ားႏွင့္အတိုးတို႔ကို အေမရိကန္ေဒၚလာျဖင့္သာ ေပးဆပ္ရမည္ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ အစိုးရျဖင့္ စာခ်ဳပ္ခ်ဳပ္ဆိုရာတြင္ ေဒၚလာႏႈန္းသတ္မွတ္ခ်ဳပ္ဆိုမည္ျဖစ္သည္။ ထိုအတြက္ေၾကာင့္ ျပည္တြင္းသုံးေငြတန္ဘိုးက်ဆင္းသြားပါက အစိုးရအေနျဖင့္ အရႈံးေပၚမည္ျဖစ္သည္။ ေငြတန္ဘိုး က်ေလအရႈံးမ်ားေလျဖစ္မည္။ ေငြတန္ဘိုးက်ျခင္းေၾကာင့္ အစိုးရအေနျဖင့္ ဗဟိုဘဏ္မွ ေခ်းေငြမ်ား တိုးယူလွ်င္လည္း ေငြေၾကးေဖါင္းပြမႈျဖစ္ေစၿပီး မက္ခ႐ိုစီးပြားေရးတည္ၿငိမ္မႈကို ထိခိုက္ႏိုင္သည္။ မတည္ၿငိမ္မႈေၾကာင့္ ေငြတန္ဘိုးက်ေလ ခ်ဳပ္ဆိုထားသည့္ ဘီအိုတီမ်ားအတြက္ ေပးေခ်ရာတြင္ အရႈံးမ်ားေလျဖစ္ၿပီး မက္ခ႐ိုစီးပြားေရးတည္ၿငိမ္မႈကို ပိုထိခိုက္ေလျဖစ္ႏိုင္သည္။ ထိုအတြက္ ေၾကာင့္လည္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ားသည္ အစိုးရအဖြဲ႕၏ ႏိုင္ငံစီးပြားေရးစီမံခန္႔ခြဲမႈ စြမ္းရည္ကို စဥ္ဆက္မျပတ္ သုံးသပ္ေလ့ရွိသည္။ ထိုျပင္ ႏိုင္ငံတကာေငြေၾကးေစ်းကြက္မွလည္း ေခ်းေငြေတာင္းခံရာ၌ ကန္႔သတ္ခ်က္မ်ားရွိသည္။ တတိယႏိုင္ငံအမ်ားစု၏ ေခ်းေငြထုတ္ေပးရန္ အဆင့္အတန္းသတ္မွတ္ခ်က္သည္ နိမ့္က်သည္။ ဥပမာ ေအေအ၊ဘီဘီ၊စီဟု ရွိလွ်င္ ျမန္မာႏိုင္ငံလို တတိယႏိုင္ငံအတြက္ အဆင့္အတန္းသတ္မွတ္ခ်က္ပင္ မရွိျဖစ္ႏိုင္သည္။ ထိုအခါ အႏၲရာယ္မ်ားသည့္ ေရရွည္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈဟုသတ္မွတ္ၿပီး ထိုအႏၲရာယ္အတြက္ အတိုးႏႈန္း သာမန္ေခ်းေငြထက္ ပိုမိုေကာက္ယူသည္။ ယင္းကို risk premium ဟုေခၚသည္။ ထိုအခါမွာ စီမံခ်က္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈသည္လည္း အတိုးႏႈန္းျမင့္မားသည္ႏွင့္အမွ် အရင္းအႏွီးပိုမိုႀကီးမားသြားသည္။ တဖန္ ထိုသို႔ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ပမာဏႀကီးမားသြားသည့္အတြက္ ေကာက္ခံရမည့္ အခြန္မီတာႏႈန္းထား မ်ားသည္လည္း ျမင့္တက္သြားမည္ျဖစ္သည္။ ထပ္မံၿပီး အခြန္မီတာႏႈန္းထားမ်ား တိုးျမႇင့္ေကာက္ခံ သည့္အတြက္ ျပည္သူလူထုမွလည္း ယခင္ကေပးေနက်ထက္ အဆေပါင္းမ်ားစြာ ျမင့္တက္သြားပါက မေက်မနပ္ ျဖစ္ၿပီး ဆူပူဆႏၵျပမႈမ်ားျဖစ္ပြားႏိုင္သည္။ ထိုအခါအဆိုးသံသရာလည္ေတာ့သည္။

အခြန္မီတာႏႈန္းထားမ်ားျမင့္တက္မႈေၾကာင့္ ႏိုင္ငံေရးမတည္ၿငိမ္မႈမ်ားျဖစ္ပြားလွ်င္လည္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံ မႈကို ထိခိုက္နစ္နာႏိုင္ေလသည္။ ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံမ်ားသည္ ယခင္က လွ်ပ္စစ္အပါအ၀င္ ၀န္ေဆာင္မႈ အမ်ားစုကို ႏိုင္ငံေတာ္မွ အရႈံးခံျဖန္႔ျဖဴးေပးေနသည့္ သမိုင္းေၾကာင္းရွိခဲ့သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ၌ ယေန႔ထက္တိုင္ေအာင္ လွ်ပ္စစ္ကို ႏိုင္ငံေတာ္မွ အရႈံးခံ ထုတ္လုပ္သြယ္တန္းျဖန္႔ျဖဴးေပးေနရသည္။ ထိုအတြက္ေၾကာင့္ ျပည္သူအမ်ားစုသည္ အခြန္မီတာႏႈန္းမ်ားတက္မည္ဆိုလွ်င္ ေဒါသတႀကီး ကန္႔ကြက္ဆႏၵျပတတ္က်သည္။ ျပည္တြင္းစစ္ျဖစ္ပြားေနျခင္း (သို႔) ျဖစ္ပြားရန္ အလားအလာရွိျခင္း၊ အျခားလူမ်ိဳးေရး ဘာသာေရးဆိုင္ရာ အၾကမ္းဖက္မႈမ်ားျဖစ္ပြားေနသည့္ (သို႔) ျဖစ္ပြားႏိုင္သည့္ ႏိုင္ငံမ်ားကို ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူအမ်ားစုက ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံရန္ ၀န္ေလးတတ္ၾကသည္။ အျမတ္အစြန္းမ်ားမ်ား အတိုးႏႈန္းျမင့္ျမင့္မားမား ရရွိမွသာ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံက်မည္ျဖစ္သည္။ ထိုျပင္ တတိယႏိုင္ငံ အမ်ားစုတြင္ ႏိုင္ငံတကာႏွင့္ဆက္ဆံရန္၊ ႏိုင္ငံတကာမွ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ား လြယ္ကူစြာ ျပဳလုပ္ႏိုင္ရန္ ခိုင္မာသည့္ ဥပေဒမ်ားမရွိျခင္းကလည္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ားကို လက္တြန္႔ေစသည္။

သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ဆိုင္ရာ တက္ႂကြလႈပ္ရွားသူမ်ား၏ ေတာင္းဆိုမႈမ်ား၊ ႏိုင္ငံ၏ သဘာ၀ပတ္၀န္း က်င္ဆိုင္ရာ စည္းမ်ဥ္းစည္းကမ္းမ်ား တိက်ခိုင္မာမႈမရွိျခင္းက ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူကို မ်ားစြာထိခိုက္ေစ ႏိုင္သည္။ ရင္းႏွီးျမႇပ္ႏွံသူအပိုင္းမွလည္း ႏိုင္ငံတကာ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ဆိုင္ရာ စံခ်ိန္စံႏႈန္းမ်ား အတိုင္း လိုက္နာက်င့္သုံးသင့္သည္။

ေနာက္ဆုံး ဘီအိုတီ စီမံခ်က္မ်ား အႏၲရာယ္ကေတာ့ သဘာဝေဘးကဲ့သို႔ မေမွ်ာ္လင့္ဘဲ က်ေရာက္ ႏိုင္သည့္ အႏၲရာယ္ျဖစ္ပါသည္။ စီမံခ်က္တည္ရွိသည့္ေနရာတြင္ ေရႀကီးျခင္း၊ ေျမငလ်င္လႈပ္ျခင္း ျဖစ္ႏိုင္ေခ် ရွိမရွိကို ႀကိဳတင္တိုင္းတာေလ့လာထားရန္လိုအပ္သည္။

ထိုသို႔ ဆုံးရႈံးႏိုင္သည့္အႏၲရာယ္မ်ားစြာရွိသည့္ ပီပီပီ ဘီအိုတီမ်ားကို အေကာင္အထည္ေဖၚေဆာင္ရာ၌ စာခ်ဳပ္မ်ား၏ မျပည့္စုံမႈ (incompleteness)ႏွင့္ အက်ိဳးစီးပြားအုပ္စုတစ္ခု၏ထိန္းခ်ဳပ္မႈ(capture)မႈကို စနစ္တက် ေျဖရွင္းႏိုင္မွသာ အစိုးရ-ပုဂၢလိကႏွင့္ ျပည္သူအားလုံးအက်ိဳးရွိၿပီး ေအာင္ျမင္သည့္ ပီပီပီမ်ားေပၚထြက္လာမည္ျဖစ္သည္။

အနာဂတ္ကို တင္ႀကိဳမခန္႔မွန္းႏိုင္မႈေၾကာင့္ ျဖစ္ေပၚလာႏိုင္သည့္ ဆုံးရႈံးမႈမ်ားသည္ အစိုးရေပၚ က်ေရာက္ႏိုင္သလို ပုဂၢလိကရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူအေပၚလည္း က်ေရာက္ႏိုင္သည္။ ဥပမာ လွ်ပ္စစ္မီတာ ေစ်းႏႈန္းမ်ားကို တသမတ္တည္း သတ္မွတ္ထားမႈေၾကာင့္ အင္ဒိုနီးရွားႏိုင္ငံမွ တင္သြင္းရသည့္ ေက်ာက္မီးေသြးေလာင္စာေစ်းႏႈန္း ျမင့္တက္သြားျခင္းေၾကာင့္ တာတာကုမၸဏီ ဆုံးရႈံးမႈမ်ား ႀကဳံေတြ႕ခဲ့ ရသည္။ တဘက္တြင္လည္း ေက်ာက္မီးေသြးေစ်းႏႈန္းမ်ား စာခ်ဳပ္ခ်ဳပ္ဆိုစဥ္ကထက္ အဆမတန္ က်ဆင္းသြားခဲ့ပါကလည္း တာတာကုမၸဏီအေနျဖင့္ ခ်ဳပ္ဆိုထားသည့္ စာခ်ဳပ္သက္တမ္းကာလ တေလွ်ာက္ အျမတ္ေငြမ်ားစြာရရွိမည္ျဖစ္ၿပီး ျပည္သူမ်ားကိုယ္စား တာတာကုမၸဏီမွ လွ်ပ္စစ္၀ယ္ယူ ျဖန္႔ျဖဴးသည့္ ႏိုင္ငံေတာ္အစိုးရမွာေတာ့  ျမင့္မားသည့္ လွ်ပ္စစ္မီတာႏႈန္းထားခမ်ားျဖင့္ ေပးေခ် ေနရမည္ျဖစ္သည္။ အလားတူ တိုင္းျပည္စီးပြားေရးအေျခအေနေၾကာင့္ လွ်ပ္စစ္လိုအပ္ခ်က္ က်ဆင္း သြားေနခ်ိန္ အစိုးရအေနျဖင့္ စာခ်ဳပ္ထဲတြင္ ထြက္ရွိသည့္ဓါတ္အားအားလုံးကို ၀ယ္ယူမည္ဟု ခ်ဳပ္ဆို ထားပါက တိုင္းျပည္စီးပြားေရးက်ဆင္းသျဖင့္ ဘ႑ာေငြေၾကး အက်ပ္အတည္း ႀကဳံေတြ႕ေနရ ေသာ္လည္း မလိုအပ္သည့္ လွ်ပ္စစ္မ်ားကို ဆက္လက္၀ယ္ယူေနရမည္။ ေလဆိပ္၀န္ေဆာင္မႈ လုပ္ငန္းမ်ားတြင္လည္း ခရီးသြားလုပ္ငန္းမ်ားက ေမွ်ာ္လင့္ထားသကဲ့သို႔ ျဖစ္မလာပါက အသစ္ တည္ေဆာက္ထားသည့္ ေလဆိပ္သို႔ ေလယာဥ္ႏွင့္ခရီးသည္ ၀င္ေရာက္ထြက္ခြာမႈႏႈန္း မ်ားစြာ က်ဆင္းသြားပါက ရင္းႏွီးျမႇပ္ႏွံသူအေနျဖင့္ ခန္႔မွန္းထားသေလာက္ ၀င္ေငြမရရွိဘဲ ဘ႑ာေငြ အခက္အခဲမ်ားျဖင့္ ရင္ဆိုင္ရႏိုင္သည္။ အစိုးရဘက္မွလည္း အနည္းဆုံး ၀င္ေငြမည္မွ်ရရွိရမည္၊ မ၀င္ပါက ႏိုင္ငံေတာ္မွ လိုအပ္သည့္ ပမာဏကို က်ခံမည္ဆိုသည့္ အပိုဒ္မ်ိဳး စာခ်ဳပ္တြင္ လက္မွတ္ ေရးထိုးမိပါက ႏိုင္ငံေတာ္ဘတ္ဂ်က္မွ ႏွစ္စဥ္ ပုဂၢလိကကုမၸဏီကို ေငြသန္းေပါင္းမ်ားစြား ေပးေခ်ေန ရမည္။ လ်င္ျမန္စြာေျပာင္းလဲေနသည့္ နည္းပညာကလည္း စာခ်ဳပ္ပါအခ်က္မ်ားႏွင့္ ၀ယ္ယူသည့္ ႏႈန္းထားမ်ားအေပၚ မ်ားစြာသက္ေရာက္မႈရွိႏိုင္သည္။ ယခုပင္ ေနေရာင္ျခည္စြမ္းအင္သည္ ေစ်းႏႈန္း က်ဆင္းေနၿပီျဖစ္သည္။ အစဥ္အၿမဲ ေက်ာက္မီးေသြးသည္ ေစ်းအခ်ိဳဆုံး ေလာင္စာမျဖစ္ႏိုင္။ ျပည္လည္ျဖည့္ၿဖိဳးစြမ္းအင္ဆိုင္ရာ နည္းပညာမ်ား အဆင့္ျမင့္လာသည္ႏွင့္အမွ် ယင္းမွထုတ္လုပ္သည့္ လွ်ပ္စစ္ေစ်းႏႈန္းမ်ားလည္း က်ဆင္းသြားမည္ျဖစ္သည္။ ထိုအခ်ိန္တြင္ ကြၽႏ္ုပ္တို႔သည္ ေက်ာက္မီး ေသြးေလာင္စာမွ ထုတ္လုပ္သည့္ လွ်ပ္စစ္ဓါတ္အားကို ၀ယ္ယူရန္ စာခ်ဳပ္မ်ားခ်ဳပ္ဆိုထားပါက ေစ်းခ်ိဳၿပီး သန္႔ရွင္းသည့္ေလာင္စာစြမ္းအင္ကို ရရွိႏိုင္လ်က္ႏွင့္ ေက်ာက္မီးေသြးေလာင္စာသုံး လွ်ပ္စစ္ကို ဆက္လက္၀ယ္ယူေနရမည္။ ထိုေၾကာင့္ စာခ်ဳပ္ပါအခ်က္မ်ားသည္ အစိုးရႏွင့္ ပုဂၢလိကရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူ ႏွစ္ဦးစလုံးအတြက္ အေရးႀကီးသည္။ တဘက္သတ္မျဖစ္ေစရ။ မည္သူမွ အနာဂတ္ကို  တင္ႀကိဳမခန္႔မွန္းႏိုင္သည့္အတြက္ စာခ်ဳပ္မ်ားသည္ ေျပာင္းလြယ္ျပင္လြယ္ျဖစ္သင့္ သည္။  သို႔ေသာ္ စာခ်ဳပ္ပါအခ်က္မ်ားကို မည္သို႔ေျပာင္းလဲသင့္သည္၊ ႏႈန္းထားအသစ္မ်ား မည္သို႔ သတ္မွတ္သင့္သည္ကို အဆုံးအျဖတ္ေပးႏိုင္မည့္ ပုဂၢလိကရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူႏွင့္ အစိုးရကိုယ္စား ေဆြးေႏြးညႇိႏႈိင္းေပးမည့္ ေကာ္မရွင္ေကာ္မတီမ်ား ထူေထာင္ေရးသည္လည္း ပီပီပီမ်ား ေအာင္ျမင္စြာ အေကာင္အထည္ေဖၚေဆာင္ေရးတြင္ အေရးပါလွသည္။ စာခ်ဳပ္မ်ား၏ မျပည့္စုံမႈကို ေျဖရွင္းေရးတြင္ ကြၽမ္းက်င္သူပညာရွင္မ်ားျဖင့္ ဖြဲ႕စည္းထားသည့္ ေကာ္မရွင္ေကာ္မတီမ်ားသည္ အဓိကက်သည္။

ဒုတိယအခ်က္ျဖစ္သည့္ အက်ိဳးစီးပြားအုပ္စုတစ္ခု (သို႔) အုပ္စုမ်ား၏ ထိန္းခ်ဳပ္ခံရျခင္းသည္ ပီပီပီမ်ား အေကာင္အထည္ေဖၚရာတြင္ အႀကီးမားဆုံး ျပႆနာျဖစ္သည္။ အက်ိဳးစီးပြားဟုဆိုရာတြင္ ပီပီပီ မ်ားကို ေစာင့္ၾကပ္ၾကည့္ရႈရမည့္ (သို႔) တာ၀န္ယူ အေကာင္အထည္ေဆာင္႐ြက္ရမည့္ လွ်ပ္စစ္ႏွင့္စြမ္း အင္၀န္ႀကီး႒ာနကဲ့သို႔ ၀န္ႀကီး႒ာနမ်ား၏ အႀကီးအကဲမ်ားကိုယ္တိုင္က အက်င့္ပ်က္ျခစားသူမ်ား ျဖစ္ေနပါက ႏိုင္ငံႏွင့္ျပည္သူအက်ိဳးထက္ ပုဂၢလိကရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူ၏အက်ိဳးကို တဘက္သတ္ ၾကည့္ျခင္းမ်ိဳးျဖစ္လာႏိုင္သည္။ စာခ်ဳပ္၌ ႏိုင္ငံေတာ္မွ အာမခံခ်က္ မေပးသင့္သည့္ ပုဂၢလိက ေခ်းယူသည့္ ေခ်းေငြမ်ားအေပၚ ယင္းတို႔ ျပန္လည္ေပးဆပ္ႏိုင္ျခင္းမရွိပါက ႏိုင္ငံေတာ္မွ ၀င္ေရာက္ေပးဆပ္မည္ဟု ေခ်းေငြထုတ္ေပးသူမ်ားအား အာမခံခ်က္ေပးျခင္းမ်ိဳးျဖစ္ႏိုင္သည္။ အက်င့္ ပ်က္ျခစားမႈမ်ားမရွိလွ်င္ပင္ ပုဂၢလိကရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူသည္ အမ်ားအားျဖင့္ အစိုးရထက္ ပီပီပီမ်ား၏ အားနည္းခ်က္ အားသာခ်က္မ်ားကို ပိုမိုသိရွိနားလည္သျဖင့္  ယင္းတို႔ယူရမည့္ ဆုံးရႈံးႏိုင္သည့္ အႏၲ ရာယ္မ်ားကို ယင္းတို႔ကမယူဘဲ အစိုးရအေပၚပုံခ်ျခင္းမ်ိဳးလည္းျဖစ္ႏိုင္သည္။ အျမတ္မ်ားကို ရသ ေလာက္ယူၿပီး ဆုံးရႈံးလာပါက အစိုးရကို က်ခံေစျခင္းမ်ိဳးျဖင့္ ပုဂၢလိကရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူ၏ ထိန္းခ်ဳပ္မႈကို ခံရႏိုင္သည္။ ထိုအတြက္ေၾကာင့္ ပီပီပီမ်ား အေကာင္အထည္ေဖၚရာ၌ တာ၀န္ယူအေကာင္အထည္ ေဖၚေဆာင္သည့္ ေလေၾကာင္းဦးစီး႒ာနကဲ့သို႔ေသာ႒ာနမ်ားတြင္ ပီပီပီမ်ားကို ေကာင္းစြာ နားလည္ သေဘာေပါက္ၿပီး စနစ္တက် ဆန္းစစ္ႏိုင္သည့္ စြမ္းေဆာင္ရည္ႏွင့္ကြၽမ္းက်င္မႈ အင္မတန္ လိုအပ္သည္။ တဘက္တြင္လည္း ပီပီပီမ်ားသည္ အမ်ားျပည္သူ ၀န္ေဆာင္မႈမ်ားျဖစ္သည့္အတြက္ သုံးစြဲသူမ်ားမွ ေခတ္ကာလေျပာင္းလဲလာေသာ္လည္း ေပးသင့္ေပးထိုက္သည့္ အခြန္ႏႈန္းထားမ်ား ေပးေဆာင္ရန္ ျငင္းဆိုျခင္းျဖင့္လည္း ရင္ဆိုင္ႏိုင္သည္။ ယင္းကို သုံးစြဲသူမ်ား၏ ထိန္းခ်ဳပ္ခံရျခင္းဟု ေခၚဆိုသည္။ ဥပမာ လက္ရွိ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ အစိုးရျဖန္႔ျဖဴးသည့္  လွ်ပ္စစ္ဓါတ္အား၏ မီတာႏႈန္းထား မ်ားသည္  ထုတ္လုပ္စရိတ္ပင္ မကာမိျဖစ္ေနျခင္းမ်ိဳးျဖစ္သည္။

ႏိုင္ငံေတာ္အစိုးရအေနျဖင့္ သတိထားသင့္သည့္အခ်က္မ်ား

ႏိုင္ငံေတာ္အစိုးရအေနျဖင့္ ပီပီပီမ်ားကို လုပ္ကိုင္မည္ဟုဆုံးျဖတ္လွ်င္ အထက္တြင္ေဖၚျပခဲ့သည့္ ပီပီပီ မ်ား၏ အဓိက ရည္႐ြယ္ခ်က္ (၂)ရပ္အား မေမ့ေလွ်ာ့သင့္။ ပီပီပီမ်ားကိုေဆာင္႐ြက္ရျခင္း၏ ပထမ ရည္႐ြယ္ခ်က္မွာ ပုဂၢလိကရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူ၏ အရင္းအႏွီးကို ရယူလိုျခင္းျဖစ္သည္။ ႏိုင္ငံေတာ္တြင္ အေျခခံအေဆာက္အအုံ လိုအပ္ခ်က္အားလုံးကို ျဖည့္ဆည္းရန္ ဘ႑ာေငြေၾကးမရွိသျဖင့္ ပုဂၢလိ ကျဖင့္ ပူးေပါင္းလုပ္ေဆာင္ရျခင္းျဖစ္သည္။ အကယ္၍ ပုဂၢလိကရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူ စီမံခ်က္အတြက္ လိုအပ္သည့္ ေခ်းေငြမ်ားကို ႏိုင္ငံေတာ္မွရယူေပးရျခင္း (သို႔) ယင္းတို႔ျပန္လည္မေပးဆပ္ႏိုင္ပါက အစိုးရမွေပးဆပ္မည္ဟု အာမခံျခင္းမ်ိဳးျပဳလုပ္ပါက မူလပထမ ရည္႐ြယ္ခ်က္ျဖင့္ မကိုက္ညီေတာ့ေပ။ အစိုးရအေနျဖင့္ ေလာေလာဆယ္ ဘတ္ဂ်က္မွဘ႑ာေငြသုံးစြဲရန္မလိုေသာ္လည္း အာမခံခ်က္မ်ား ေၾကာင့္ ဆုံးရႈံးမႈမ်ားျဖစ္ေပၚလာသည့္အခါ ႏိုင္ငံေတာ္ဘ႑ာေငြမွေပးေလွ်ာ္ရျခင္းမ်ိဳးျဖစ္လာႏိုင္သည္။ ထိုအခ်က္ကို အဂၤလိပ္လို contingent liabilities ဟုေခၚသည္။ ဥပမာ လန္ဒန္ေျမေအာက္ရထား စီမံကိန္းတြင္ ပုဂၢလိကရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ားသည္ ယင္းစီမံကိန္းအတြက္ ေခ်းေငြမ်ားကို ႏိုင္ငံတကာ ေငြေၾကးေစ်းကြက္မွ ရယူထားေသာ္လည္း အစိုးရပို႔ေဆာင္ေရး႒ာနမွ ေခ်းေငြမ်ား၏ ၉၅ရာခိုင္ႏႈန္းကို အာမခံေပးထားျခင္းေၾကာင့္ ပုဂၢလိကရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ား အရႈံးေပၚသည့္အခါ ပို႔ေဆာင္ေရး႒ာနမွ ယင္းတို႔၏ေခ်းေငြမ်ား အားလုံးလိုလိုကို ယင္းတို႔ကိုယ္စားေပးဆပ္ေပးရသည္။ ထိုကဲ့သို႔ အစိုးရမွ အာမခံေပးထားျခင္းေၾကာင့္ ေခ်းေငြထုတ္ေပးသူမ်ားအေနျဖင့္လည္း စီမံကိန္း၏ျဖစ္ႏိုင္ေခ် အက်ိဳး အျမတ္ အမွန္တကယ္ ရရွိႏိုင္ေခ်ကို စနစ္တက်မတြက္ေတာ့ဘဲ စီမံကိန္းမေအာင္ျမင္၍ ေခ်းေငြမ်ားကို ပုဂၢလိကရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူ ျပန္မဆပ္ႏိုင္ပါက အစိုးရဆပ္လိမ့္မည္ဟု သေဘာထားၿပီး ေပါ့ေလွ်ာ့ႏိုင္ သည္။ ထိုအတြက္ေၾကာင့္ ဆုံးရႈံးမႈျဖစ္ေပၚပါက အစိုးရကိုပုံခ်ႏိုင္သည့္ contingent liabilities ျဖစ္ေပၚႏိုင္သည့္ အာမခံခ်က္မ်ားကို အစိုးရအေနျဖင့္ ေရွာင္ရွားသင့္သည္။

ဒုတိယရည္႐ြယ္ခ်က္ျဖစ္သည့္ ပုဂၢလိကရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူသည္ နည္းပညာႏွင့္စြမ္းေဆာင္ရည္ အစိုး ရထက္ ပိုရွိေသာေၾကာင့္ ၀န္ေဆာင္မႈႏႈန္းထားႏွင့္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈကုန္က်စရိတ္ သက္သာႏိုင္သည္ ဆိုသည့္ ယူဆခ်က္ကိုလည္း ပထမရည္႐ြယ္ခ်က္ကဲ့သို႔ပင္ ဆန္းစစ္ရမည္ျဖစ္သည္။ အရင္းအႏွီး ကုန္က်စရိတ္ (capital cost)တြက္ခ်က္မႈသည္ အေရးႀကီးသည္။ ပုဂၢလိကရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူအေနျဖင့္ အထက္တြင္ေဖၚျပခဲ့သည့္ အေျခခံအေဆာက္အအုံမ်ား၏ သေဘာသဘာဝေၾကာင့္ ဆုံးရႈံးႏိုင္သည့္ အႏၲရာယ္မ်ားကို ေကာင္းစြာနားလည္သျဖင့္ မိမိ၏အရင္းအႏွီးႏွင့္အျမတ္အား အခ်ိန္တိုအတြင္း ျပန္လည္ရရွိရန္ အေဝးေျပးလမ္း၊ေလဆိပ္၊ဆိပ္ကမ္းမ်ားတည္ေဆာက္ရာတြင္ က်ခံရမည့္ အရင္းအ ႏွီးကို အမွန္တကယ္ ကုန္က်သင့္သည္ထက္ ပိုမိုတြက္ခ်က္တင္ျပျခင္းမ်ိဳးလည္းျဖစ္ႏိုင္သည္။ ဥပမာ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ ေလဆိပ္တည္ေဆာက္ရာတြင္ ေငြလုံးေငြရင္းအသုံးစရိတ္သည္ အေမရိကန္ ေဒၚလာ သန္း၁၀၀၀ခန္႔ရွိႏိုင္သည္။ သို႔ေသာ္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူမွ သန္း၂၀၀၀ဟုတင္ျပထားျခင္းကို အစိုးရ ဘက္မွ လက္ခံခဲ့ပါက ယင္းတို႔အေနျဖင့္ အမွန္တကယ္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံရသည့္ေငြပမာဏ ျပန္လည္ရရွိၿပီး ျဖစ္ေသာ္လည္း အရႈံးေပၚေနသည္ (သို႔) အရင္းမရရွိေသးဟုဆိုႏိုင္သည္။ အထူးသတိထားရမည္မွာ ဘီအိုတီစာခ်ဳပ္တြင္ ေလဆိပ္စီမံကိန္းအား အေကာင္အထည္ေဖၚမည့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသည့္ကုမၸဏီႏွင့္ ေလဆိပ္တည္ေဆာက္မည့္ ကန္ထ႐ိုက္အတူတူျဖစ္ေနျခင္းျဖင့္သည္။ ထိုကဲ့သို႔ျဖစ္ျခင္းမ်ိဳးကို tied supply change ဟုေခၚေဝါသည္။ အထက္တြင္တင္ျပခဲ့သည့္အတိုင္း ပီပီပီ ဘီအိုတီမ်ားတြင္ ရင္းႏွီး ျမႇဳပ္ႏွံသူက အမွန္တကယ္ ထည့္၀င္သည့္ အရင္းအႏွီး အစုရွယ္ရာ (equity)က စုစုေပါင္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ ႏွံမႈ၏ ၂၅ရာခိုင္ႏႈန္း (သို႔) တခါတရံ ထိုထက္ပင္နည္းႏိုင္ၿပီး၊ က်န္လိုအပ္သည့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈကို ႏိုင္ငံ တကာေငြေၾကးေစ်းကြက္မွေခ်းယူၿပီး ရင္းႏွီးၾကသည္။ အရႈံးအျမတ္သည္လည္း မိခင္ကုမၸဏီျဖင့္ မသက္ဆိုင္ဘဲ စီမံကိန္းေအာင္ျမင္မႈႏွင့္သာ သက္ဆိုင္ေသာေၾကာင့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ပမာဏ တြက္ခ်က္မႈသည္ အေရးႀကီးလွသည္။ ေလဆိပ္တည္ေဆာက္ေရး ဘီအိုတီစီမံခ်က္ကို ဆက္လက္ၿပီး ဥပမာအျဖင့္ တင္ျပပါမည္။ အေမရိကန္ေဒၚလာ သန္း၁၀၀၀ကုန္က်မည့္ စီမံခ်က္တြင္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံ သူ၏ အစုရွယ္ရာသည္ ၂၅ရာခိုင္ႏႈန္းဆိုလွ်င္ သန္း၂၅၀ျဖစ္မည္။ သန္း၇၅၀ကိုေခ်းေငြယူရမည္။ အကယ္၍သူက သန္း၂၀၀၀ကုန္က်မည္ဟုတင္ျပၿပီး သန္း၁၅၀၀ကိုေခ်းယူခဲ့သည္ဆိုပါစို႔။ တည္ ေဆာက္မည့္ ကန္ထ႐ိုက္မွာလည္း မိမိ၏ကုမၸဏီပင္ျဖစ္ေနေသာေၾကာင့္ ေခ်းေငြကို ယင္းအား ေပးလိုက္ျခင္းျဖင့္ ယင္းအေနျဖင့္ အရင္းႏွင့္အျမတ္ရရွိၿပီးျဖစ္ေနႏိုင္သည္။ ပို၍ဆိုးသည္က ေခ်းေငြ မ်ားကို အစိုးရမွ ယင္းတို႔ျပန္လည္မေပးဆပ္ႏိုင္ပါက ယင္းတို႔ကိုယ္စားျပန္လည္ေပးဆပ္ပါမည္ဟု အာမခံခ်က္ေပးထားခဲ့လွ်င္ျဖစ္သည္။ အစိုးရအာမခံခ်က္ရရွိၿပီးျဖစ္ေသာေၾကာင့္ ေခ်းေငြထုတ္ေပး သူမ်ားအေနျဖင့္လည္း အထက္တြင္တင္ျပခဲ့သလို ေပါ့ေလွ်ာ့ေနႏိုင္သည္။ လန္ဒန္ေျမေအာက္ရထား စီမံကိန္း ပီပီပီတြင္ ဘူတာ႐ုံမ်ား၊ ရထားလမ္းမ်ား၊အခ်က္ျပမ်ား ျပင္ဆင္မြမ္းမံတည္ေဆာက္သည့္ ကန္ထ႐ိုက္မ်ားႏွင့္ ေျမေအာက္ရထားလိုင္းအား ၀န္ေဆာင္မႈေပးရန္ အစိုးရျဖင့္ ႏွစ္ရွည္ဘီအိုတီ စာခ်ဳပ္ခ်ဳပ္ဆိုသည့္ ကုမၸဏီအုပ္စုအဖြဲ႕၀င္မ်ား အတူတူျဖစ္ေနသည္ကိုေတြ႕ရသည္။ အက်ိဳးစီးပြား ပဋိပကၡ (conflict of interest) ရွိေနျခင္းျဖစ္သည္။ ထိုေၾကာင့္လည္း လန္ဒန္ေျမေအာက္ရထား စီမံခ်က္ ပီပီပီ မေအာင္ျမင္ရျခင္းျဖစ္သည္။ ထိုျပင္ ပုဂၢလိကရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူအေနျဖင့္ အက်ိဳးအျမတ္ မည္သည့္ရာခိုင္ႏႈန္း (rate of returns) ရသင့္သည္ဆိုသည္ကိုလည္း စနစ္တက် တြက္ခ်က္သုံးသတ္ ထားသင့္သည္။

ထိုေၾကာင့္ ႏိုင္ငံေတာ္အစိုးရအေနျဖင့္ ပီပီပီေဆာင္႐ြက္ရျခင္း၏ အဓိက ရည္႐ြယ္ခ်က္ (၂)ရပ္ကို မေသြဖီေစရန္ႏွင့္ ပီပီပီမ်ား အေကာင္အထည္ေဖၚရာတြင္ ထည့္၀င္ရမည့္ ေငြလုံးေငြရင္း အသုံးစရိတ္ (capital cost)ကိုစနစ္တက် တြက္ခ်က္ႏိုင္ရန္ ႀကိဳးပမ္းသင့္သည္။ တည္ရွိၿပီး ေလဆိပ္၊ ဆိပ္ကမ္းႏွင့္ ႏိုင္ငံပိုင္အေဆာက္အအုံမ်ားကို ပီပီပီျဖင့္ အဆင့္ျမင့္ျခင္း၊ မြမ္းမံျပင္ဆင္ျခင္း ျပဳလုပ္ၿပီး ၀န္ေဆာင္မႈေပးရာတြင္လည္း မူလတည္ရွိၿပီး အေျခခံအေဆာက္အအုံမ်ား၏ တန္ဘိုးကို ကာလ ေပါက္ေစ်းျဖင့္ စနစ္တက် တြက္ခ်က္ႏိုင္ရန္လည္း အေရးႀကီးသည္။

တတိယ သတိထားသင့္သည့္ အခ်က္မွာ ပုဂၢလိကအား မူလတည္ရွိၿပီးျဖစ္သည့္ ႏိုင္ငံေတာ္ပိုင္ အေျခခံအေဆာက္အအုံမ်ားအား ႏွစ္ရွည္ ဘီအိုတီစာခ်ဳပ္ျဖင့္ ငွားရမ္းမည္ဆိုပါက ႏိုင္ငံေတာ္၏ ရည္မွန္းခ်က္ႏွင့္ ပုဂၢလိက၏ ငွားရမ္းသည့္ ရည္႐ြယ္ခ်က္တို႔ ကိုက္ညီရန္လိုအပ္သည္။ ယခင္တည္ရွိၿပီး ႏိုင္ငံေတာ္ပိုင္ စက္႐ုံမ်ားသည္ ၿမိဳ႕တြင္းတြင္တည္ရွိေနခဲ့လွ်င္ လူဦးေရထူထပ္လာမႈႏွင့္အတူ ေျမငွားရမ္းခမ်ားလည္း ထိုၿမိဳ႕တြင္ ျမင့္တက္လာႏိုင္ခဲ့သည္။ ထိုအခါ ငွားရမ္းသူသည္ စက္႐ုံတြင္ အမွန္တကယ္ ကုန္ထုတ္စြမ္းအား ျမင့္တက္လာရန္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံျခင္းထက္ စက္႐ုံပိုင္ေျမကို ထပ္ဆင့္ ငွားရမ္းမႈကို အဓိကထားလုပ္ေဆာင္ႏိုင္သည္။ ထိုေၾကာင့္ ဘီအိုတီမ်ားကို စနစ္တက် ေစာင့္ၾကပ္ၾကည့္ရႈႏိုင္သည့္ ေကာ္မရွင္မ်ားေကာ္မတီမ်ား ဖြဲ႕စည္းေရးသည္ ႏိုင္ငံေတာ္အတြက္ အေရးႀကီးသည္။

အထက္ပါအခ်က္၃ခ်က္သည္ အဓိက သတိထားသင့္သည့္အခ်က္မ်ားျဖစ္ၿပီး လက္ေတြ႕လုပ္ေဆာင္ သည့္အခါမွာလည္း အျခားသတိထားစရာမ်ားေပၚေကာင္းေပၚလာႏိုင္သည္။ ထိုေၾကာင့္ ပီပီပီမ်ားကို စနစ္တက် ဆန္းစစ္ေလ့လာၿပီးမွသာ လုပ္ေဆာင္သင့္သည္ဟုထင္ျမင္ပါသည္။

ေအာင္ျမင္သည့္ ပီပီပီမ်ား ေပၚထြန္းရန္ ေဆာင္႐ြက္သင့္သည္မ်ား

ရႈပ္ေထြးလွသည့္ ပီပီပီမ်ားကို ေအာင္ျမင္စြာ အေကာင္အထည္ေဖၚေဆာင္ရန္ အစိုးရ၏ စီမံခန္႔ခြဲမႈစြမ္း ရည္သည္ အဓိကက်သည္။ လွ်ပ္စစ္၊စြမ္းအင္၊ပို႔ေဆာင္ေရး အစရွိသည့္ က႑မ်ားတြင္လိုအပ္သည့္ အေျခခံအေဆာက္အအုံဆိုင္ရာ စီမံကိန္းမ်ားကို ပီပီပီျဖင့္ အေကာင္အထည္ေဖၚသည့္အခါ ႏိုင္ငံေတာ္ အစိုးရအေနျဖင့္ ေတြးဆႏိုင္သည္မွာ ယင္းက႑မ်ားျဖင့္ သက္ဆိုင္သည့္ အင္ဂ်င္နီယာမ်ားက ဦးေဆာင္သင့္သည္ဟုျဖစ္သည္။ နည္းပညာရႈေထာင့္တခုတည္းမွသုံးသပ္ႏိုင္သည္။ တကယ္ေတာ့ ပီပီပီမ်ားသည္ သက္ဆိုင္ရာက႑၏ နည္းပညာ ကြၽမ္းက်င္မႈတစ္ခုတည္းျဖင့္ သက္ဆိုင္သည္မဟုတ္။  အထက္တြင္ေဖၚျပခဲ့သည့္ စီမံကိန္းကာလတေလွ်ာက္ ႀကဳံေတြ႕ရႏိုင္သည့္ ဆုံးရႈံးႏိုင္သည့္အႏၲရာယ္ အားလုံးျဖင့္သက္ဆိုင္သည္။ ထိုအတြက္ေၾကာင့္ ပီပီပီစာခ်ဳပ္မ်ားမခ်ဳပ္ဆိုမီ ပုဂၢလိကမွတင္ျပလာသည့္ စီမံကိန္းအဆိုျပဳလႊာမ်ားကို စနစ္တက် ဆန္းစစ္သုံးသပ္ႏိုင္သည့္ အင္ဂ်င္နီယာကြၽမ္းက်င္သူမ်ား၊ စီးပြားေရးႏွင့္ဘ႑ာေရးကြၽမ္းက်င္သူမ်ား၊ ဥပေဒေရးရာႏွင့္ႏိုင္ငံေရး ကြၽမ္းက်င္သူမ်ား၊ သဘာ၀ပတ္ ၀န္းက်င္ႏွင့္လူမႈေရးရာကြၽမ္းက်င္သူ ပညာရွင္မ်ားအဖြဲ႕မွ ဆန္းစစ္သုံးသပ္ေပးသင့္သည္။ ၿပီးမွသာ ဆက္လက္ေဆာင္႐ြက္သင့္မသင့္ကို သက္ဆိုင္ရာအာဏာပိုင္အဖြဲ႕အစည္းက ဆုံးျဖတ္သင့္သည္။

အဆိုျပဳလႊာမ်ားကိုလည္း စနစ္တက် ေတာင္းခံတတ္သည့္ စြမ္းေဆာင္ရည္ တင္ဒါေခၚသည့္ ၀န္ႀကီး ႒ာနအဖြဲ႕အစည္းမ်ားတြင္ရွိရန္လိုအပ္သည္။ အထူးသျဖင့္ တင္ဒါအဆိုျပဳလႊာ၌ တည္ေဆာက္မည့္ အေျခခံအေဆာက္အအုံ၏ တည္ေဆာက္ေရးပုံစံႏွင့္နည္းပညာ၊ ကုန္က်စရိတ္တြက္ခ်က္မႈ၊ စီမံကိန္း၏ စီးပြားေရးအရ ျဖစ္ႏိုင္ေခ်တြက္ခ်က္မႈႏွင့္အစီအစဥ္ (business feasibility and plan)၊ စီမံကိန္း၏ ဘ႑ေငြအရင္းအႏွီးရွာေဖြမႈႏွင့္ဘ႑ာေငြစီးဆင္းမႈအစီအစဥ္ (financial plan and cash flows) အစရွိသည္တို႔သည္ မပါမျဖစ္ ေတာင္းခံရမည့္အရာမ်ားျဖစ္သည္။ ယင္းတို႔တင္ျပလာသည့္ အေသးစိတ္ အစီအစဥ္မ်ားေပၚမူတည္၍ ပီပီပီမ်ားကို ဆုံးျဖတ္သင့္သည္။ အေသးစိတ္ အစီအစဥ္မ်ား မပါရွိသည့္ အဆိုျပဳလႊာမ်ားကို လက္မခံသင့္။

ပီပီပီမ်ားေအာင္ျမင္မႈတြင္ ပြင့္လင္းျမင္သာမႈသည္ အေရးႀကီးဆုံးျဖစ္သည့္အတြက္ မည္သည့္ ပီပီပီ စီမံကိန္းမဆို အေသးစိတ္ အစီအစဥ္မ်ားကို ျပည္သူလူထုသို႔ ခ်ျပရွင္းလင္းသင့္သည္။

အာရွဖြံ႕ၿဖိဳးေရးဘဏ္၏ ပီပီပီႏွင့္ပတ္သက္ၿပီး ၂၀၁၆ခုႏွစ္က ရွင္းလင္းတင္ျပမႈတစ္ခုအရ ျမန္မာအစိုး ရသည္ မည္ကဲ့သို႔ေသာ ပီပီပီမ်ားသည္ ေကာင္းမြန္သည့္ ပီပီပီမ်ားျဖစ္သည္ကို မသိရွိ (Not knowing what is a good deal in the PPP context)၊ ၀န္ေဆာင္မႈ မ်ား၏ ေစ်းကြက္တန္ဘိုးကိုလည္းမသိရွိ (Not knowing what is market price for goods)၊ ပုဂၢလိကရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူထံမွ ဘာေတြ ေတာင္းဆို၍ရႏိုင္သည္ဆိုသည္ကိုလည္းမသိ (Not knowing what is possible to ask from private sector)ႏွင့္ အစိုးရထံမွယင္းတို႔ဘာေတြျပန္ေတာင္းဆိုလိမ့္မည္ဆိုသည္ကိုလည္းမသိ(Not knowing what they will demand from government)ဟုတင္ျပထားသည္ကိုဖတ္ရႈခဲ့ရသည္။

ေနာက္ဆုံးတင္ျပလိုသည္မွာ လက္ရွိအစိုးရ၀န္ႀကီး႒ာနမ်ားတြင္ အာရွဖြံ႕ၿဖိဳးေရးဘဏ္ ရွင္းလင္းတင္ ျပခဲ့သလို ပီပီပီမ်ားကို အေကာင္အထည္ေဖၚေဆာင္ရန္ႏွင့္စီမံခန္႔ခြဲရန္ စြမ္းေဆာင္ရည္မရွိသျဖင့္ အစိုးရအေနျဖင့္ ပီပီပီ ဗဟိုေကာ္မတီကဲ့သို႔ ျပည္ေထာင္စုအဖြဲ႕တစ္ခုကို ဥပေဒအရဖြဲ႕စည္းၿပီး ပီပီပီမူေဘာင္ေရးဆြဲရမည္။ ထိုေနာက္ ၄င္းအဖြဲ႕မွ က႑အလိုက္ ပီပီပီျဖင့္ အေကာင္အထည္ေဖၚေဆာင္လိုသည့္ စီမံကိန္း အမ်ိဳးအစား၊ တည္ေနရာ၊ အစရွိသည္တို႔ကို စံခ်ိန္စံၫႊန္းမ်ားသတ္မွတ္၍ ေဖၚထုတ္သင့္သည္။ ၿပီးမွသာ ယင္းဗဟိုအဖြဲ႕၏လမ္းၫႊန္ခ်က္အတိုင္း သက္ဆိုင္ရာ ၀န္ႀကီး႒ာနမ်ားမွ တင္ဒါမ်ားေခၚယူ၍ တင္လာသည့္အဆိုျပဳလႊာမ်ားကိုလည္း ဗဟိုေကာ္မတီမွ ဆန္းစစ္သုံးသပ္ၿပီး အေကာင္အထည္ေဖၚေဆာင္ရန္ ခြင့္ျပဳသင့္သည္။ တခ်ိန္တည္း မွာပင္ သက္ဆိုင္ရာ အေကာင္အထည္ေဖၚေဆာင္မည့္ ၀န္ႀကီး႒ာနမ်ားတြင္လည္း ပီပီပီယူနစ္မ်ား ဖြဲ႕စည္း၍ ပီပီပီမ်ားကို ထိေရာက္စြာ စီမံခန္႔ခြဲႏိုင္သည့္  စြမ္းေဆာင္ရည္ျမင့္မားလာေအာင္ ေလ့က်င့္ သင္ၾကားေပးရမည္။ တိုင္းေဒသႀကီးႏွင့္ျပည္နယ္အစိုးရမ်ား ပီပီပီလုပ္ေဆာင္လိုလွ်င္လည္း ဗဟိုပီပီပီအဖြဲ႕၏ လမ္းၫႊန္ခ်က္ႏွင့္ခြင့္ျပဳခ်က္ရမွသာ ၀န္ႀကီး႒ာနမ်ားကဲ့သို႔ပင္ လုပ္ေဆာင္သင့္သည္။ ေအာင္ျမင္သည့္ ပီပီပီမ်ားေပၚထြန္းေရးတြင္ ျပည္ေထာင္စုအဆင့္ ပီပီပီ ဗဟို႒ာန ဖြဲ႕စည္းေရးႏွင့္ ယင္း၏စြမ္းေဆာင္ရည္ျမႇင့္တင္ေရး၊ ယင္းမွတဆင့္ အစိုးရ၀န္ႀကီး႒ာနမ်ားႏွင့္တိုင္းေဒသႀကီး ျပည္နယ္ အစိုးရမ်ား၏ ပီပီပီ စြမ္းေဆာင္ရည္ျမႇင့္တင္ေရးကို အလ်င္အျမန္ေဆာင္႐ြက္သင့္သည္။ လတ္တေလာ အေကာင္အထည္ေဖၚေဆာင္မည့္ ပီပီပီမ်ားကိုလည္း နည္းပညာ၊ စီးပြားေရး၊ဘ႑ာေရး၊ သဘာ၀ ပတ္၀န္းက်င္ႏွင့္ႏိုင္ငံေရး ဆန္းစစ္သုံးသပ္သူမ်ားျဖင့္ စနစ္တက် ဆန္းစစ္သုံးသပ္ၿပီးမွသာ အေကာင္ အထည္ေဖၚေဆာင္သင့္သည္။ အလ်င္စလို မေဆာင္႐ြက္သင့္ပါ။ ျဖစ္ႏိုင္လွ်င္ ႏိုင္ငံတကာအဖြဲ႕ အစည္းမ်ားထံမွ ပီပီပီဆိုင္ရာ နည္းပညာအကူအညီ ေတာင္းခံသင့္သည္။

ေနာက္ဆုံးတင္ျပရလွ်င္ ေအာင္ျမင္သည့္ ပီပီပီမ်ားဆိုသည္မွာ အစိုးရႏွင့္ပုဂၢလိကရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူတို႔ အၾကား စီမံကိန္းကာလတေလွ်ာက္ ေပၚေပါက္လာႏိုင္သည့္ ဆုံးရႈံးႏိုင္သည့္ အႏၲရာယ္မ်ားကို ယူသင့္သူက မွ်ေဝယူျခင္းျဖင့္သာ ေပၚထြန္းလာမည္ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ ေအာက္ပါ အာရွဖြံ႕ၿဖိဳးေရး ဘဏ္၏ ၂၀၁၇ခုႏွစ္ကထုတ္ျပန္သည့္ အာရွတိုက္၏ အေျခခံအေဆာက္အအုံဆိုင္ရာလိုအပ္ခ်က္ ျပည့္မီရန္ “Meeting Asia’s Infrastructure Needs” အထူးအစီရင္ခံစာ၌ေဖၚျပထားသည့္ ဆုံးရႈံးႏိုင္ သည့္အႏၲရာယ္မ်ား မည္သို႔ခြဲေဝယူသင့္သည္ဆိုသည့္ ဇယားမ်ားကို ထည့္သြင္းေဖၚျပလိုက္ပါသည္။



လူလိမ္တင္ထြန္း (အင္ဂ်င္နီယာအတု၊ စစ္ဗိုလ္အတု)

လူလိမ္ တင္ထြန္

း
အဂတိေကာ္မ႐ွင္ က (ရာထူးမ႐ွိေတာ့တဲ့) လူလိမ္ ကိစၥေတြကို အေရးယူေပးဖို႔ ..အရမ္းခက္တယ္ ေလ။ ရာထူးဝန္ ကို တိုင္တဲ့ကိစၥ.. အဂတိက အေရးယူမရပါ အေၾကာင္းျပန္ ၿပီး..သမၼတရံုးက ျပည္ေထာင္စုဝန္ႀကီး 3ဦးနဲ႔ စံုစမ္းေကာ္မတီ က ေခၚၿပီးစစ္တယ္။ စာနဲ႔ ျပင္းထန္စြာ သတိေပးလိုက္တယ္.. လို႔ သမၼတရံုး ေျပာဆိုခြင့္႐ွိသူ ဦးေဇာ္ေဌးက (အရင္လက) သတင္းစာ႐ွင္းတယ္။ ..

အဲဒီလူ တင္ထြန္း က ၂၀၀၆ တုန္းက သူ႔ကားေပၚမွာ စစ္အုပ္ထုပ္တင္.. ကားထိုင္ခံုေပၚ ဗိုလ္မႈးႀကီး စစ္အက်ီၤ စြတ္ထားၿပီး..က်ေနာ့္မိတ္ေဆြတေယာက္ကို သိန္း၁၀၀ ဖိုး ကြၽန္းသစ္ ကြန္တိန္နာ ၃ခုစာ လိမ္သြားတယ္။ ေနာက္ ႏွစ္ မၾကာခင္ အင္ဂ်င္နီယာေကာင္စီက လူႀကီးလူေကာင္း ေတြနဲ႔ စားေသာက္ဆိုင္မွာ ဆံုေတာ့ ဟာ အစ္ကိုေရ..ဆိုၿပီး (မ်က္ႏွာေျပာင္) ထလာ ႏွဳတ္ဆက္တယ္။ အဲဒီ ၂၀၀၆ ကတည္းက ဗိုလ္မႈးႀကီး အေယာင္ေဆာင္ၿပီး အေျပာေကာင္း အမူယာေကာင္း နဲ႔ လိမ္စားေနတာ။ အဲဒီ သိန္း ၁၀၀ အလိမ္ခံရသူ စီးပြားေရးသမား ချမာလည္း လူလိမ္တင္ထြန္းကို တရားစြဲဖို႔..အဂတိေကာ္မ႐ွင္ တိုင္ဖို႔ မလုပ္ခ်င္ဘူး။ သိန္း ၁ေထာင္ အလိမ္ခံရသူ လဲ. သူကိုယ္တိုင္ ေတြ႕ လိုက္ရေတာ့. "ငါက ေတာ္ေသးတယ္ " ပဲ ေျဖသိမ့္. သင္ခန္းစာ ယူ လိုက္ ပါ တယ္ လို႔ ေျပာျပတယ္။ ..
.
အခု အဲဒီလူ သူလိမ္ၿပီး ရတဲ့ေငြေတြ.. ပါနီထဲကေရ ပါနီထဲ ေရာက္သြားၿပီလို႔.. ၾကားရတယ္..တဲ့။ Engineer Never Fail ဆိုသူလည္း တင္ထြန္းကိစၥ မေျပာ မေရး.. မိမိ စီးပြား အျမတ္စြန္းရဖို႔ပဲ စိတ္ဝင္စားၾကတယ္။ နစ္နာသူေတြကေတာင္ တရားမစြဲဘူး။ အင္ဂ်င္နီယာ ေကာင္စီ က လိမ္လည္မွဳ 420 နဲ႔ တရားစြဲထားတယ္ ေျပာတယ္။ ေ႐ွာင္ေနမွာပါ။ ပိုင္မွပဲ တိုင္ရမယ္ ထင္ပါတယ္။

ဒီအတိုင္းပဲ ထားရမလား။ အဂတိ ေကာ္မ႐ွင္ က တိုင္ရင္ အေရးယူဖြယ္ ႐ွိပါသလား။ တိုင္စာျကမ္း နဲ႔ Catch Me If You Can.Pdf ဖိုင္ မွာ ပံုမွာ ေရးထားတဲ့ အေၾကာင္းအရာမ်ား၊ လက္႐ွိ အေျခအေန လိမ္လည္မွဳ ဖိုးတြမ္တီး နဲ႔ အင္ဂ်င္နီယာေကာင္စီ က တရားစြဲဆိုထားေၾကာင္း ေကာင္စီလူႀကီးတစ္ဦးက သတင္းေကးပါတယ္။

အဂတိေကာ္မ႐ွင္ ဆီ တရားဝင္ တိုင္စာ ပို႔လဲ အလကား ျဖစ္မလား?။ တိုင္ရင္ ဘယ္သူ လက္မွတ္ထိုး ႏိုင္သူမ်ား ကြန္မင့္ မွာ
.
အမည္
BE ဘြဲ႔ ရ ေမဂ်ာ၊ ခုႏွစ္
TU အမည္

မ်ားကို မန္႔ၿပီး ဝန္းရံေပးပါရန္ ေမတၱာ ရပ္ခံပါတယ္။

Zaw Aung
BE (Ec) 1985
RIT
12.9.2019

ဆက္ဖတ္ရန္လင့္ (web)
https://engrmyanmar.blogspot.com/2019/01/blog-post.html?m=1

RSE, PE လက္မွတ္ရအင္ဂ်င္နီယာနဲ႕ ျမန္မာအင္ဂ်င္နီယာေကာင္စီ

RSE, PE လက္မွတ္ရအင္ဂ်င္နီယာနဲ႕ ျမန္မာအင္ဂ်င္နီယာေကာင္စီ က်ေနာ္ စင္ကာပူမွာ အလုပ္လုပ္တုန္းက သက္ဆိုင္ရာက႑ေတြမွာ PE လက္မွတ္ရထားသူက Drawing Approve လုပ္ဖို႕ လက္မွတ္ထိုး၊ တံုးထု ျပီး တရြက္ကို ေဒၚလာဘယ္ေလာက ဆိုျပီး စာရြက္တိုင္းကို တံုးထုခ ယူပါတယ္။ သူမႏွစ္သက္ရင္ ျပန္ျပင္ဖို႕ PDF file ကိုပဲ ကြန္ျပဴတာနဲ႕ မွတ္ခ်က္ေတြေရး၊ ဟိုဆြဲသည္ဆြဲ လုပ္ျပီး အီးေမးနဲ႕ ျပန္ပို႕ပါတယ္။ က်ေနာ္တို႕က ျပန္ျပင္ရပါတယ္။ .. PE က သူအတည္ျပဳ လက္မွတ္ထိုးလိုက္တဲ့ ေဆာက္လုပ္ေရး လမ္းတံတား၊ အေဆာက္အဦ၊ စက္မႈ ဘြိဳင္လာ၊ ဓါတ္ေလွခါး၊ လွ်ပ္စစ္ ထရန္စဖြန္မာ၊ ဂ်င္နေရတာ၊ Fire System, SCADA system , Lighting System စတဲ့ Drawing ပံုဒီဇိုင္းမ်ားကို ဖတ္မွတ္ျပီး အတည္ျပဳလက္မွတ္ ထိုးရပါတယ္။

.

PE အတည္ျပဳတဲ့အတိုင္း လုပ္ငန္းပိုင္ရွင္က တပ္ဆင္၊ ေဆာက္လုပ္ရပါတယ္။ တခုခု မွားရင္ P.E ဆီကို အဆံုးအျဖတ္ Drawing ျပင္သင့္ရင္ ျပင္၊ လက္မွတ္ အသစ္ျပန္ထိုးရျပန္ပါတယ္။ လက္မွတ္ထိုးတိုင္း ေငြေပးရပါတယ္။

.

ျမန္မာျပည္မွာေတာ့ P.E ဆိုတာ ဘာမွ ေရရာစြာ မလုပ္ႏိုင္ေသးပါဘူး။ ႏိုင္ငံျခားက တတ္ၾကြမ္းတဲ့ ျမန္မာအင္ဂ်င္နီယာမ်ားကို လည္း ထိုင္ခံု ျပသနာေၾကာင့္ အ၀င္မခံခ်င္ပါဘူး။

.

.

ဒါေပမဲ့

.

အလြန္ၾကီးမားတဲ့ Offshore Projects, Shwe Gas Pipeline, Copper Mine, Power Plants, စတဲ့ အေဆာက္အဦးၾကီးမ်ားကိုေတာ့ ႏိုင္ငံျခားကုမဏီ ၾကီးမ်ားကပဲ တာ၀န္ခံ ေဆာက္လုပ္တယ္။ P.E က Drawing စစ္ေဆးရင္ ရူးသြားႏုိင္တယ္။ အလားတူTelenor, Mytel, Ooredoo, Mpt စတဲ့ ဆက္သြယ္ေရး ကုမဏီၾကီးမ်ားရဲ့ လုပ္ငန္း Drawing ပံုဒီဇိုင္းကို ျမန္မာ P.E စစ္ေဆးလို႕ မျဖစ္ႏိုင္ပါဘူး။ P.E Communication မရွိေသးပါဘူး။ P.E Electronic ကလဲ ဘာမွ မလုပ္ႏိုင္ပါဘူး

.

.

ဒီေတာ့

ျမန္မာ P.E ေတြ လက္ရွိ ဘာလုပ္ေနသလဲ ဆိုေတာ့ AGTI အဆင့္မဟုတ္သူေတာင္ ေဆာက္ႏိုင္တဲ့ ေက်ာင္း၊ ေဆးခန္း၊ လမ္း၊ တံတားေလးေတြကို လက္မွတ္လုိက္ထိုး ေနရတတယ္။ စိတ္မေကာင္းမျဖစ္ပါနဲ႕။ စခါစ ဆိုေတာ့ ဒီလိုနဲ႕ပဲ စရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

.

.

ေနာက္ဆံုး

က်ေနာ္တို႕ P.E ေရြးခ်ယ္ေရး အဖြဲ႕က ကိုးရိုးကားယား၊ အင္ဂ်င္နီယာေကာင္စီ ဥပေဒနဲ႕ ေဘာင္၀င္ေအာင္ RSE, PE ေတြကို ေရြးခ်ယ္ရပါေတာ့တယ္။ ဒီေတာ့လည္း ပုဂိုလ္ခင္ရာပဲ ေရြးၾကတယ္။ ပါေမာကၡတိုင္း ၊ ညြန္ခ်ဳပ္တိုင္း P.E အတင္းေပးလို႕ တခ်ိဳ႕ မလုပ္ခ်င္လို႕ ေရွာင္ေျပးေနၾကတယ္။ ဘယ္လုပ္ခ်င္စရာ ေကာင္းမလဲ။ တေန႕ က်ပ္ တေသာင္းပဲ ရျပီးေတာ့ လူေတြကို အရည္အခ်င္းစစ္ေနရတာ၊ အရည္အခ်င္း ရွိသူေတြကလဲ ..စာေမးပြဲလာမေျဖဘူး။ P.E လက္မွတ္ထိုးျပီး အသက္ေမြးမယ္ ဆိုသူမ်ားပဲ RSE, PE လက္မွတ္ေတြ ရေအာင္ ယူၾကတယ္။ ရျပီးလည္း တကယ္လက္မွတ္ထိုးခ်ိန္ မွာ ၉၀% RSE, PE ေတြက လက္မွတ္ထိုးခြင့္ မရွိပါဘူး။

.

.ကိုတင့္လြင္ ပို႕ေအာက္မွာ ေရးထားတယ္

https://www.facebook.com/groups/173723859950012/permalink/300560250599705/
.
က်ေနာ့္ ေ၀ါ မွာလဲ သက္ေမြးပညာနဲ႕မိုက္ကယ္ဖာရာေဒး အေၾကာင္း ေရးထားပါတယ္။ 
https://www.facebook.com/myanmarjobstudent/posts/10156307447078472
.
ျမန္မာျပည္ MEngC PE flow chart မွာေတာ့ AGTI လည္း PE ေျဖခြင့္ရွိေပမဲ့ တေယာက္မွ မေပးေသးဘူး ဆိုပဲ..

. . .

သံုးသပ္ရရင္ေတာ့

.

တေလာက္ အင္ဂ်င္နီယာေကာင္းစီ ၆၀ဦး ေရြးေကာက္ေတာ့ ဥပေဒအေဟာင္းက သိပ္မစြံေတာ့ အသစ္ျပဌာန္းလိုက္တယ္။ ထံုးစံအတိုင္း ဆူညံေနၾကတယ္။

.

ေနာက္တဖန္ AGTI ဒီပလိုမာ သမားေတြက သူတို႕ကို ခြဲျခားတယ္ ေျပာျပီး ဆူပူၾကျပန္တယ္။

.

၂၀၁၆ တုန္းက လူလိမ္တင္ထြန္း ဆိုသူကို ၁၀တန္းမေအာင္ေပမဲ့ (ကြယ္လြန္သူ) ၀ါရင့္အင္ဂ်င္နီယာၾကီး တစ္ဦးနဲ႕ အဖြဲ႕က P.E ေပးလိုက္တယ္။ ေနာက္ အဲဒီလူလိမ္ တင္ထြန္းက အာစီယံပီအီး၊ က်ေနာ္တို႕ YTU (RIT) မွာ ဧည့္ပါေမာခ ျဖစ္လာျပီး၊ စီမံကိန္းမ်ားစြာကို အေျခခံပညာမတတ္ပဲ လက္မွတ္ထိုး လိမ္စားေနတာ မိသြားေပမဲ့ အဲဒီလူလိမ္ကို အေရးမယူရဲဘူး။ လမ္မဲၾကီးေတြ ေနာက္ကြယ္မွာ ရွိတယ္ ေျပာၾကတယ္။

.

ဒါနဲ႕ပဲ P.E ရထားသူေတြ အရည္အခ်င္းမရွိ၊ ၁၀တန္း က်ဴရွင္ပဲ ျပစားေနတဲ့လူ၊ အသက္အလြန္ငယ္ရြယ္သူ စသျဖင့္ PE လက္မွတ္ ရထားတာေတြ ဆူညံလာတယ္။ P.E ရျပီးရင္ ႏွစ္စဥ္ စာတမ္းတစ္ေစာင္၊ စာအုပ္တစ္အုပ္ စသျဖင့္ ျပဳစုရမယ္ ဆိုတဲ့ လမ္းညြန္ခ်က္ မရွိ။ P.E လက္မွတ္ကိုင္ျပီး အီလက္ထရြန္းနစ္ တင္ဒါ ဆိုရင္ Ec P.E လက္မွတ္ထုိးရမယ္၊ Civil, Road/Bridge တင္ဒါဆိုရင္ P.E လက္မွတ္ထိုးရမယ္၊ စက္မႈ P.E ေတာ့ ဘာ တင္ဒါေတြ ထုိးသလဲ မသိရ။

. တကယ္ေတာ့ Engineer Council က လူၾကီးေတြချမာ အေကာင္းဆံုး လုပ္ေနေပမဲ့ ယိုယြင္းေနတဲ့ စနစ္ဆိုးၾကီးေၾကာင့္ ဆူပူမႈဒဏ္ကို အလူးအလဲ ခံေနရပါတယ္။ အလြန္ သနားစရာ ေကာင္းတာကေတာ့ လစာလဲ မရပဲ ျမန္မာျပည္ အင္ဂ်င္နီယာေလာက ပညာရပ္ဆိုင္ရာ တိုးတက္ေအာင္ လုပ္ေနၾကတဲ့ စီနီယာ ၀ါရင္ အင္ဂ်င္နီယာၾကီးမ်ား ျဖစ္ပါတယ္။ ဘာပဲ ျဖစ္ပါေစ၊ အင္ဂ်င္နီယာမ်ား စိတ္ထား ေကာင္းၾကမယ္ ဆိုရင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ တိုးတက္မႈ ျမန္ဆန္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ . ျမန္မာအင္ဂ်င္နီယာေကာင္စီ ျပဳလုပ္တဲ့ သင္တန္းမ်ား၊ ေဆြးေႏြးပြဲမ်ား၊ ဥပေဒမ်ားမွာ ကိုယ္က်ိဳးစီးပြား ပါ၀င္မွာေတာ့ မလြဲဧကန္ ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာအင္ဂ်င္နီယာအသင္း၊ ျမန္မာအင္ဂ်င္နီယာေကာင္စီ၊ အခု အရည္အေသြးစစ္ေဆးေရး စသျဖင့္ ျမန္မာျပည္မွာ ျဖစ္ေနတဲ့အတိုင္း လူတစ္စု လက္၀ါးအုပ္ဖို႕ ၾကိဳးစားေနၾကတာ ေခတ္ကာလရဲ့ ျပယုတ္ျဖစ္ပါတယ္။ . ဒီ လူနဲ႕မူ ျပသနာကေတာ့ ဆက္လက္ ရွိေနဥိးမွာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ အျမင့္ဆံုးေသာ ျမန္မာျပည္ဖြဲ႕စည္းပံု အေျခခံဥပေဒ က အစ တပ္မေတာ္က ၂၅% ေနရာယူထားသလို၊ အဖြဲ႕အစည္း၊ အစိုးရဌာန အသီးသီးမ်ာလည္း အလားတူ ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ အခု သမၼတဦး၀င္းျမင့္ လက္ထက္မွာ တပ္မေတာ္နဲ႕ အစိုးရ နားလည္မႈ ရွိလာျပီး၊ အဂတိမ်ား ( တနည္းေျပာရရင္ ..COI Conflict of Interest ကိုယ္က်ိဳးစီးပြား) ကို စတင္ အေရးယူေနခ်ိန္မွာ.. အင္ဂ်င္နီယာေလာက ပညာရွင္မ်ားလည္း စိတ္ႏွလံုးေကာင္းမ်ား ထားႏိုင္ၾကပါေစ။ . ေဇာ္ေအာင္ (M Zaw Aung) Website: http://www.myanmarengc.org/ Facebook: https://www.facebook.com/Myanmar-Engineering-Council-596849123795862/ Date: 28.1.2019

ေက်ာင္းၿပီးကတည္းက ဆယ္တန္းက်ဴရွင္ ျပစားေနတဲ့သူမ်ိဳးကို P.E ေပးႏိုင္ၿပီး..

ေက်ာင္းၿပီးကတည္းက 

ဆယ္တန္းက်ဴရွင္ ျပစားေနတဲ့သူမ်ိဳးကို 

P.E ေပးႏိုင္ၿပီး..

ေက်ာင္းမၿပီးခင္ကတည္းက လုပ္ငန္းခြင္ဝင္ကာ၊ 

အင္ယာေလာကထဲ တစ္စိုက္မတ္မတ္ လုပ္လာသူ က်ေနာ့္ကိုက် 

P.E နဲ႔ မထိုက္တန္ေသးဘူး ဆိုတာ..

#နည္းနည္းေတာ့_ရင္နာတယ္၊

ဆယ္တန္းေတာင္ မေအာင္တဲ့သူကို P.E ေပးႏိုင္ခဲ့ၿပီး...

ME ဆက္တက္ခြင့္ရပါလ်က္နဲ႔ မတက္ျဖစ္ခဲ့ဘဲ

လုပ္ငန္းခြင္မွာ ႏွစ္ ၂၀ ေက်ာ္ စာေတြ႕လက္ေတြ႕ ႀကိဳးစားခဲ့ရတဲ့ က်ေနာ့္က်မွ

P.E interview က်တယ္ဆိုတာ..

#နည္းနည္းေတာ့_ရင္နာတယ္၊

ဘာသာျပန္ translation ေတြေလာက္နဲ႔ သင္ၾကားေရးဖက္ ေရာက္ေနတဲ့ 

TU ေက်ာင္းအုပ္ေတြကို P.E ေခၚေပးဖို႔ ႀကိဳးစားခဲ့ၾကၿပီး...

လက္ေတြ႕လုပ္ငန္းခြင္မွာ textbook ေတြ ဘာသာျပန္ျပ၊ လက္ေတြ႕ပါ လုပ္ျပၿပီး တပည့္ေပါင္းမ်ားစြာ ေမြးထုတ္ေပးေနတဲ့ က်ေနာ့္ကိုက် 

P.E မေပးခ်င္ေသးဘူး ဆိုတဲ့အေပၚ..

#နည္းနည္းေတာ့_ရင္နာတယ္၊

ရန္ကုန္မွာ ေနေနတဲ့သူေတြက်

အစ္ကိုႀကီး ညီေလး နဲ႔

အလြယ္တကူပဲ P.E ရႏိုင္ၾကၿပီး...

ျပည္နယ္မွာ ေနေနတဲ့ 

က်ေနာ္တို႔လို တစ္ေကာင္ႂကြက္ေတြအတြက္

P.E ရဖို႔ ခက္ေနရတဲ့ အေပၚ..

#နည္းနည္းေတာ့_ရင္နာတယ္၊

ျပည္နယ္ေတြမွာ 

P.E ေတြ ရွိကုန္ၾကရင္...

P.E ေတြ စုကာ

ေတာခို သူပုန္ထ

မိုင္းေထာင္ လူသတ္ 

ဆက္ေၾကးေကာက္

မူးယစ္ေဆးဝါး ေရာင္းဝယ္ ေဖာက္ကား

ကုန္ ၾကမွာကို

စိုးရိမ္ေနလို႔ မ်ားလား..

.

.

Facebook link

https://m.facebook.com/story.php?story_fbid=1994722327232223&id=100000834260595

လူလိမ္တင္ထြန္း. အင္ဂ်င္နီယာ. ပေရာဖက္ဆာ

လူလိမ္တင္ထြန္း
မယမင္း (အင္ဂ်င္နီယာ ဂန္႔ေဂါ အမတ္) ဘက္က ၁၀၀% ေထာက္ခံတယ္။ Personal Attack နဲ႔ ဘာမဟုတ္တဲ့ကိစၥကို AGTI,  နဲ႔ BE ေသြးခြဲ တိုက္ခိုက္တယ္။  ဒီ MEngCအင္ဂ်င္နီယာ ေကာင္စီက လူေတြ ပိုက္ဆံလဲ သိပ္မရပဲနဲ႔ ေငြ၊ အာဏာ႐ွိသူေတြ ျပည္ပကုမဏီႀကီး ေတြ အက်ိုးပဲ လုပ္ခ်င္ လက္ဝါးအုပ္ခ်င္ေနတယ္။ လူတစု ႀကီးစိုးေနတယ္။ အဲဒီလူတစု  ႀကီးက်ယ္ေနတာ ဇီးပိန္ေဖာင္ႀကီး လိုမ်ိဳး.. အေရးယူဖို.့လိုေနပါၿပီ။ အေရးယူရမဲ့ ပထမ အမွဳကေတာ့...လူလိမ္တင္ထြန္း အမွဳနဲ႔ အပိုင္ကိုင္ရေတာ့မယ္.. သူတို႔ ခြင့္ျပဳလို႔ (အသံုးမက်လို႔) အလိမ္ခံရတာ.. ၁၀တန္း မေအာင္တဲ့ စကာပူမွာ အလုပ္လုပ္သူ က B.E အတု ဟန္ေဆာင္ျပီး. ကပ္ဖားလုပ္ၿပီး. P.E ေလ်ွာက္တာ ရတယ္။ ..အဲဒီ လူလိမ္တင္ထြန္းက အာစီယံ P.E ေလ်ွာက္တာ ရျပန္တယ္။ အေဆာက္အဦမ်ားစြာ ဒီ လူလိမ္တင္ထြန္း လက္မွတ္နဲ႔ ေဆာက္ခဲ့ပံုရတယ္။ ေနာက္ဆံုး ႐ွက္စရာအေကာင္းဆံုးက RIT, YTU ေက်ာင္းေတာ္ႀကီးမွာ ဧည့္ပါေမာကၡ ျဖစ္လာၿပီး. ဆရာႀကီး တစ္ဆူ ျဖစ္လာတယ္။ လူမိ လူသိသြားတဲ့ အခါ..လူမသိသူမသိ PE, Professor အျဖစ္က  ျပန္႐ုတ္သိမ္းလိုက္တယ္။ 
.
ေအာ္.အခုက်မွ P.E အင္တာဗ်ဴးတဲ့ PE ညီေလး. ညီမေလး ေတြက. အစ္ကိုႀကီး အင္ယာႀကီးေတြရဲ႕ BE လက္မွတ္ကို ပြတ္ၾကည့္ၿပီး အတုျဖစ္မွာစိုးေနတယ္။.. 1984 batch Ec ဆိုရင္ အဲဒီ batch. P.E ရထားသူေတြကို ဖုန္းဆက္ခိုင္းလိုက္.. အေသခ်ာဆံုး အတု အစစ္ စစ္ေဆးနည္းပဲ.။ .ထားပါေတာ့။
.
စစ္အစိုးရေခတ္က..ရပ္ကြက္ေထာက္ခံစာ ေတာင္းသလို...အက်င့္စာရိတၱမေကာင္းသူ ထံက အက်င့္စာရိတၱေကာင္းေၾကာင္း ေထာက္ခံစာ ေတာင္း သလို..အေတြၾကံဳ႐ွိတဲ့ အင္ဂ်င္နီယာႀကီးေတြက PE လာမေလ်ွာက္ ခ်င္ ဘူးး...တဲ့။..သိကၡာ က်တယ္ ..တဲ့။  ေငြလိုလို႔.. လက္မွတ္ထိုးစားဖို႔ ေလ်ွာက္သူမ်ားေပမဲ့ က်ေနာ္လိုလူကေတာ့ ကိုယ္မသိတဲ့ အလုပ္ကို ၅ေသာင္း၊ ၁သိန္း နဲ႔ လက္မွတ္မထိုးခ်င္ဘူး။ အခု ေပါက္ေစ်း ၁၅ သိန္း လဲ မလိုခ်င္ဘူး။ ..ပိုက္ဆံ မ႐ွိေပမဲ့ လိမ္စားတဲ့ အလုပ္ မလုပ္ခ်င္ဘူး။ လုပ္ေနရသူမ်ားကိုလဲ အျပစ္မတင္ဘူး။ စနစ္ႀကီးက တႏိုင္ငဲလံုး က႑အသီးသီး ဒီလို စနစ္ႀကီးျဖစ္ေနတာေလ။ ေျပာင္းလဲမွဳေတြ ျမန္လာမွ ေသခ်ာပါတယ္။
...
MEngC က လူေတြ ေကာင္စီဝင္ ဥကၠဌ အတြင္းမွဳး လူႀကီးေတြ.. နာယက လူႀကီးေတြေတာ့ အရမ္းအားနာ လွပါတယ္။ လူလိမ္တင္ထြန္းကို ၅၀၅ နဲ႔ အျမန္ဆံုး အေရးယူပါေတာ့။ ..တျခားအင္ဂ်င္နီယာ MEngC လူႀကီးေတြ သိကၡၤာ က်မက် မသိဘူး.. က်ဳပ္ သိခၤါ အင္မတန္ ညိွဳးႏြမ္းလွတယ္ဗ်ာ.. ။ ဝမ္းနည္းစရာ အင္ဂ်င္နီယာ ပကတိ ေျမျပင္အေျခအေနပါ။
.
ကိုယ္လူ ကိုယ္ေရြးတဲ့ ေကာင္စီဝင္ ၆၀ ၊ နယ္ပယ္၄ခု က ေရြးတဲ့ Nepotism စနစ္ကို မၾကာခင္ေလးက မ်ွတတဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲစနစ္ နဲ႔ အစားထိုးလိုက္တယ္။ အစိုးရ၊ တကၠသိုလ္၊ အဖြဲ႔အစည္း နဲ႔ ျပင္ပပညာ႐ွင္ ၄မ်ိဳး မွာ ၁၀ဦးစီေရြးခ်ယ္ တင္ေျမႇာက္ၿပီး က်န္ ၂၀ဦးကိုေတာ့ အစိုးရခန္႔ထားတဲ့ နာယကႀကီး ၄ဦးက ယခင္၆၀ဦးထဲက ေရြးခ်ယ္ေပးမယ္ ဆိုတဲ့ ဥပေဒသစ္ပါ။ အေရးအႀကီးဆံုးက စိတ္ရင္းေကာင္းသူမ်ား ေကာင္စီဝင္လုပ္ရပါမယ္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ အလုလ ကခ်င္ျပည္နယ္မွာ  ေျပာစကား အတိုင္း ေရးရရင္.. သူေဌးျဖစ္ခ်င္ရင္ ကုမဏီေထာင္ပါ။ အင္ဂ်င္နီယာေကာင္စီ မွာ ဝင္ၿပီး သူေဌးျဖစ္ဖို႔ မႀကိဳးစားပါနဲ႔...။
.
.
လူလိမ္တင္ထြန္း အေရးမယူ ေထာင္မက်သေရြ႔ေတာ့..MEngC ေကာင္းလာဖြယ္မ႐ွိေသးပါ။ ႐ိုးသားစြာ ျမင္ပါတယ္။
.
P.E ေရြးခ်ယ္စနစ္.
အင္ဂ်င္နီယာ Ethic, Discipline, PE experience ေတြမွာ ဥပမာ လ်ွပ္စစ္၊ အီလက္ထရြန္းနစ္ Project ေဒၚလာ ၁သန္းဖိုးေတာင္မွ ေခါင္းေဆာင္ မလုပ္ဖူးပဲ.. ႏိုင္ငံျခားကုမဏီက Project Manager ေျပာသမွ ေခါင္းၿငိမ့္.. လက္မွတ္ထိုး လုပ္ေနတဲ့ လ်ွပ္စစ္. အီလက္ထရြန္းနစ္ P.E ေတြ.အိမ္သံုး uto Stepup Transformer , Inverter တလံုးမွ ကိုယ္တိုင္ ဝက္အူလွဲ႔ ဖြင့္ တိုင္း တာ မျပင္ဆင္ဖူးသူေတြ P.E လက္မွတ္ ရထားရင္လဲ. အသာေလးၿငိမ္ေနတာ မဟုတ္..အဲဒီ P.E ေတြက. တကယ္လုပ္ဖူးတဲ့ ရထိုက္တဲ့ P.E ေတြက စိတ္ပ်က္ ေဘးထိုင္ေနရ.. P.E ဘုတ္အဖြဲ႔ထဲ ဝင္ထိုင္ၿပီး. P.E, RSE, RE ေတြ ေရြးခ်ယ္ ေနရတာကေတာ့.. စစ္အစိုးရ လက္ထက္..@ အက်င့္စာရိတၱမေကာင္းတဲ့လူဆီက အက်င့္စာရိတၱေကာင္းေၾကာင္း ေခါက္ခံစာ ယူေနရသလို.. လူငယ္မ်ားစြာ ခံစားေနရတယ္။ လက္မွတ္ထိုး အခေၾကးယူခြင့္ မ႐ွိတဲ့ Honor P.E ေတြ ျပည္တြင္း ျပည္ပ ျမန္မာပညာ႐ွင္ေတြကို Head Hunter လိုက္႐ွာ ၿပီး..အေဝးကေန ကူဖို႔ အကူညီေတာင္းရမယ္။ Honor PE ေတြက Technical Document & Law ေတြကို ေရးရမယ္။ ကမၻာအဆင့္ ကုမဏီႀကီးမ်ား ျမန္မာျပည္ တဖြဲဖြဲ ေရာက္လာေနပါတယ္။ ကိုယ့္ ျမန္မာ အင္ဂ်င္နီယာေတြ ကမၻာ့အဆင့္ မ႐ွိတာ ဝန္ခံၿပီး၊ စင္ကာပူ၊ ဗီယက္နမ္ ပညာ႐ွင္ေတြကို တိုင္ပင္ခ ၅% ေပးၿပီး MoU စာခ်ဳပ္ေတြ အားကိုးရပါမယ္။ ျမစ္ဆံုစီမံကိန္း၊ ေၾကးနီစီမံကိန္း၊ ေက်ာက္ျဖဴစီမံကိန္း ေတြလို မျဖစ္သင့္ေတာ့ပါဘူး။ လူငယ္ ေသြးသစ္ေတြကို ဗီယက္နမ္၊ စင္ကာပူလို ပ်ိဳးေထာင္ရပါမယ္။
.
စနစ္ကို ေျပာင္းဖို႔ ပထမဆံုး လူလိမ္တင္ထြန္း ကို အင္ဂ်င္နီယာေလာက ဂုဏ္သိကၡာ ညိွဳးႏြမ္း ေစမွဳနဲ႔.. အေရးယူ၅၀၅ နဲ႔ အာမခံမေပးပဲ  ဖမ္းဆီးရမယ္။
.
ေဇာ္ေအာင္ (မံုရြာ)
17.Jan.2019
.
Ref Links
https://engrmyanmar.blogspot.com/2018/04/blog-post_16.html

https://engrmyanmar.blogspot.com/2018/03/2016.html

ဆရာဝန္ငယ္. ​ေဒါက္​တာစိုးသူရ​ေဇာ္​၊ ... အင္ဂ်င္နီယာမ်ား အတုယူဖို႔..

........#ဇီးပင္ႀကီး_စစ္တမ္း ( အပိုင္း - ၁+၂+၃ )

အခုေရးသားထားေသာ ေရးသားခ်က္မ်ားအားလံုးကို က်ြန္ေတာ့အေနနဲ႔ အၿပည္႔အ၀တာ၀န္ယူေႀကာင္း

​ေရးသူ - ​ေဒါက္​တာစိုးသူရ​ေဇာ္​

ဇီးပင္ႀကီး တနည္းအားၿဖင္႔ ဗဟို၀န္ထမ္းတကၠသိုလ္ အထက္ၿမန္မာၿပည္ နဲ႔ ေဖာင္ႀကီး ဗဟို၀န္ထမ္းတကၠသိုလ္ ေအာက္ၿမန္မာၿပည္မွာ ဘာေတြသင္ေနသလဲဆိုတာ အစိုး၇၀န္ထမ္းမဟုတ္တဲ႔လူေတြက အင္မတန္မွကို သိခ်င္ႀကပါတယ္။ စကားႀကံုတိုင္းလည္း ေမးေလ႔ရွိႀကတယ္ ။
ဇီးပင္ႀကီးမွာ ေတြ႔ႀ႕ကံုဳခဲ႔ရတဲ႔ အေတြ႔အႀကံဳေတြနဲ႔ အၿဖစ္အပ်က္ေတြကို ကိုယ္တိုင္လည္း ေဖာက္သည္ခ်ခ်င္တာႀကာလွပါၿ႔ပီ
အလုပ္စ၀င္ကတည္းက မအားတာနဲ႔ မေရးၿဖစ္တာပါ ၊

ဒီေနရာမွာ ပထမဆံုး ေၿပာၿပလိုတာက
ဗ၀တရဲ႕ ေန႔စဥ္လည္ပတ္ပံု ဇယားပါ
မနက္ ငါးနာရီခြဲကို အိပ္ယာကထ၇ပါတယ္။ မနက္ေၿခာက္နာရီကေန ခုနစ္နာရီမတ္တင္းထိ က်န္းမာေရးေလ႔က်င္႔ခန္း ဆင္းရပါတယ္ ။ၿပီးရင္ ေရမိုးခ်ိဳး မနက္စားစားၿပီးတာနဲ႔ ၅ ေယာက္တတြဲတန္းစီၿပီး မိမိတို႔ သက္ဆိုင္ရာ အိပ္ေဆာင္ကေန စာသင္ခန္းမကို ခ်ီတက္ၿကရပါတယ္။
လက္ခ်ာေတြက မနက္ ၈ နာရီမွာ စပါတယ္။ ေန႔လည္ ၁၂ နာရီမွာ သင္တန္း ခဏနားၿပီး မိမိတို႔ သက္ဆိုင္ရာ အိပ္ေဆာင္  အေဆာင္၀င္း ထဲမွာ ရွိတဲ႔ ထမင္းစားေဆာင္မွာ ထမင္းၿပန္စားရပါတယ္ ။
ထမင္းစားၿ႔႔ပီးတာနဲ႔ တၿပိဳင္နက္ ေန႔လည္တစ္နာရီလက္ခ်ာခ်ိန္အမီကို မနက္ကလိုဘဲသင္တန္းခန္းမဆီ ငါးေယာက္တတြဲ ခ်ီတက္ၿကရၿပန္ပါတယ္။
ညေနခင္းလက္ခ်ာေတြက ညေနေလးနာရီထိသင္ပါတယ္။
လက္ခ်ာၿပီးတာနဲ႔ မိမ္တို႔အိပ္ေဆာင္ေတြမွာ ညေနခင္း PT ဆင္းရၿပန္ပါတယ္
ၿပီး၇င္ေတာ႔ ညစာကို ည၇နာရီ မတိုင္ခင္ စားရပါတယ္။ အိပ္ေဆာင္ကေက်ြးတဲ႔ထမင္းကို စားခ်င္ရင္စား မစားခ်င္ရင္ေတာ႔ ေစ်းတန္းမွာ သြားစားလုိ႔ရပါတယ္ ။ ည ၇နာရီ လူစစ္အမီကိုေတာ႔ ၿပန္ကိုၿပန္လာရပါတယ္။
( အမ်ိဳးသမီး သင္တန္းသူေတြအေနနဲ႔ကေတာ႔ တပါတ္ကို နွစ္ရက္သာ ေစ်းတန္းထြက္ခြင္႔ရပ့ါတယ္)

ဒီဇယားထဲမွာ ပထမဆံုး ေတြ႔ရတဲ႔ ၿပသနာကေတာ႔ အိပ္ရာသိမ္း ႀကိဳးတိုင္း ဖိနပ္စီ ဆိုတဲ႔ ကိစၥပါဘဲ ။
ဒါကို မေၿပာခင္ က်ေတာ္တို႔ရဲ႕ အိပ္ေဆာင္အေနအထားကို အရင္ရွင္းၿပပါရေစ
ခ်င္းတြင္း သံလြင္ အစရွိသၿဖင္႔နာမည္ေပးထားတဲ႔ အေဆာင္၀င္းၿကီးေတြထဲမွာ အနည္းဆံဳး အိပ္ေဆာင္ တန္းလ်ား ရွစ္ေဆာင္နဲ႔ ထမငး္စားေဆာင္ တေဆာင္ပါပါတယ္ ။ အိပ္ေဆာင္တေဆာင္မွာ အနည္းဆံုး သင္တန္းသား ၂၅ ေယာက္က အလယ္စၿကၤန္ရဲ႕ တဖက္တခ်က္စီမွာ ကုတင္တလံုးစီနဲ႔ အိပ္ႀကရပါတယ္
မနက္ခင္း ခ်ိန္အၿပီး မနက္စာမစားခင္မွာ ကုတင္တလံုးစီရဲ႕  ေၿခရင္းမွာ ေသတၱာတလံုးနဲ႔ PT ဆငိးရင္စီးတဲ႔ ကင္းဘတ္ဖိနပ္ အၿဖဴတရံဘဲထားခြင္႔ရွိပါသတဲ႔ေလ ။
ကုတင္ေၿခရင္းေတြမွာ ရွိေနတဲ႔ ေသတၱာေတြကို အိပ္ေဆာင္ဟိုဘက္ထိပ္ ဒီဘက္ထိပ္ ၿကိုးနဲ႔တန္းၿပိး ညီေနေအာင္စီရပါသတဲ႔
ေသတၱာနဲ႔ကပ္ရပ္ထားထားတ႔ဲ႔ ကင္းဘတ္ဖိနပ္ ကိုလည္း တ၇ံနဲ႔တရံ ညီေနေအာင္ထားရပါတယ္တဲ
ဒီေတာ႔ေမးစရာရွိလာတာက မိမိတို႔နဲ႔ ပါလာတဲ႔ အၿခားေသာအသံုးေဆာင္ေတြကိုဘယ္လို ထားမလဲေပါ႔ေနာ္ 🔕🔔

ေသခ်ာတာတခုကေတာ႔ ဒ္သင္တန္းကို ရက္ရွည္လမ်ား လာတက္ေနရတဲ႔ သင္တန္းသားေတြဟာ သူတုိ႔ရဲ႔စည္းကမ္းခ်က္အတိုငိး လူတကိုယ္ ေသတၱာတလံုး ဖိနပ္တ၇ံနဲ႔လာတ႔ဲလူ ဘယ္သူမွမရွိပါဘူး
ဒီေတာ႔
မိမိတို႔ပါလာသမ်ွ ပိုင္ဆုိင္မႈအားလံုးကို စုၿပံဳၿ႔ပီး အိပ္ေဆာင္ထဲမွာရွိတဲ႔ ႏွာေခါင္းေပါက္ေလာက္သာသာ ဲ႔ စတိုခန္းထဲ စုၿပံဳထည္႔ရပါသတဲ႔ေလ ။
ကိုယ္သံုးေနတဲ႔ ေခါင္းအံုး ေစာင္ ၿခင္ေထာင္ေတြက ကုတင္ေပၚမွာ ထားခြင္႔မရွိပါ ။
သင္တန္းစ၀င္တဲ႔ ေန႔ကစၿပိး သူတို႕အိပ္ေဆာင္ကေန ပိုက္ဆံေပးငွားထာရတဲ႔ ွလွလွပပေလး ထုပ္ပုိးထားတဲ႔ အိပ္ယာလိပ္ကေလးကိုဘဲ ကုတင္ေပၚမွာ ေက်ာေက်ာ႔ေလး ဟန္ၿပအၿဖစ္ တင္ထားရပါတယ္ ။ အေဆာင္၀န္းက်င္ မွာလည္း အ၀တ္လွန္းထားခဲ႔ခြင္႔မရွိတဲ႔ အတြက္ ေ၇လဲပုဆိုးေတြေရာ ေလ်ွာ္ထားသမွ်အ၀တ္စို ထဘီစို အားလံုး အားလံုးကို စုၿပံဳၿပီး အဆိုပါ စတိုခန္းငယ္ထဲ ဖိသိပ္ထည္႔ထားဘဲ။

ကိုယ္ေတြအားလံုး သင္တန္းခန္းမမွာ လက္ခ်ာတက္ေနခ်ိန္မွာ က်ြန္ေတာ္တို႔ရဲ႕ အိပ္ေဆာင္တာ၀န္ခံေတြက တေဆာင္ခ်င္းစီအလိုက္ ေသတၱာေတြ ညီမညီ သူတို႔ဆီက ပိုက္ဆံေပးငွားထားရတ႔ ဲ အ္ိပ္ရာလိပ္ကေလးေတြ ညီမညီ အလွပ်က္မပ်က္ ကို လုိက္စစ္ၿပီး သင္တန္းသား တဦးခ်င္းစီအလိုက္အမွတိေလးေတြေပးပါသတဲ႔ေလ 💯💯
စတိုခန္းထဲမွာ ရွိသမ်ွပစၥည္းေတြ စုၿပံဳထည္႔ထားသည္ကို အနွီဆရာမ်ားမွ သိရွိေသာ္လည္း အဆိုပါစတိုခန္းေလးသည္ အိပ္ေဆာင္ထဲတြင္ မရွိသကဲ႔သို႔ပင္ သေဘာထားကာ ကုတင္ေလးမ်ား ေသတၱာေလးမ်ား အိပ္ယာလိပ္ကေလးမ်ား For Show လွမလွ ကိုဘဲ စစ္သြားေလ႔ရွိပါသည္
အယ္႔ …..တခါတရံေတာ႔ စတိုခန္းတံခါးေသာ႔မပိတ္မိထားလ်ွင္ေတာ႔  ``စတိုခန္းတံခါးပိတ္မထား ´´ဆုိေသာ မွတ္ခ်က္အား မွင္နီၿကီးနွင္႔ ေရးသြားကာ တေဆာင္လံုးအား အမွတ္ေလ်ာ႔ေလေတာ႔ သည္။⚠⚠⚠
 အင္းေပါ႔ေလ …..
အားလံုးေႀကညက္ေအာင္ တိုက္ထားတဲ႔ ၿပဇာတ္တပုဒ္မွာ တေယာက္ေယာက္က ေဖာက္လိုက္ရင္ ဒါရိုက္တာႀ႕ကီးေတြမွာ ေရြွစိတ္ေတာ္ေကာက္သလိုေနမွာေပါ႔……
ညေနခင္း သင္တန္းကၿပန္လာတဲ႔ အခ်ိန္ စတိုခန္းတံခါးဖြင္႔လိုက္လို႔ကေတာ႔ ေရစို၀တ္ေတြရဲ႕ ေအာက္သိုးသိူး မိႈန႔ံေတြ တဦးခ်င္းစီရဲ႕ကိုယ္ပိုင္ ကိုုယ္သငး္ရနံ႔ေတြ စုေပါင္းကာ လ်ံွထြက္လာေသာ ၿငီးစ၊ီစီ အန႔ံေလးေတြနဲ႔ အလြန္တရာမွ စိတ္ခ်မ္းေၿမ႔႔၇တာပါဘဲ😍😙😘😚
ဒီလို အပံုႀ႕ကီးထဲကေန ေၿမြေပြး ေၿမြေဟာက္အစရွိေသာ ေၿမြေပါငး္စံဳ ကင္းေၿခမ်ား ကငး္ၿမီးေကာက္ အစရွိေသာ သတၱ၀ါေတြေတြ႔ရရင္ေတာ႔ ပိုလို႔ေတာင္ေပ်ာ္စရာ စိတ္ခ်မ္းေၿမ႔စရာေကာငး္တာပါဘဲ

ဆက္ပါဦးမည္
အေရးၿကီးဆံုး ၿဖစ္တဲ႔ လက္ခ်ာခ်ိန္မွာ ဘာေတြသင္သလဲ ဆိုတာနဲ႔ ေန႔စဥ္ စားေသာက္မႈ ပံုစံမ်ာကို ဆက္လက္တင္ၿပပါအံးုးမည္

ဇီးပင္ႀကီး စစ္တမ္း ( အပိုင္းနွစ္)

``ဝန္ထမ္းသတ္လို႔ အစိုးရေသျခင္း ´´

မွတ္မွတ္ရရ အဲ႔ဒီေန႔က Political Science ႏိုင္ငံေရးသိပၸံ ဘာသာရပ္ အခ်ိန္ပါ
ပထမဆံုးအေနနဲ႔
ႏိုင္ငံ႔၀န္ထမ္းအေနနဲ႔ ပထမဆံုး တာ၀န္ထမ္းေဆာင္မယ္႔လူေတြကို ဇိီးပင္ႀ႕ကီး တကၠသိုလ္ၿပည္ကေနသင္ေပးလိုက္တဲ႔ အဌာရသ တဆယ္႔ရွစ္ရပ္ ေတြအေႀကာင္း အရင္ရွင္းၿပပါရေစ ။
လက္ခ်ာေတြက မနက္ ၈ နာရီကေန ညေန ၄ နာရီထိပါ
ဌာနာဆိုင္ရာေငြစာရင္းထားသိုနည္း
နိုင္ငံေရးသိပၸံ
အဂၤလိပ္စာ
ေဘာဂေဗဒ
သတင္းအခ်က္အလတ္နဲ႔ နည္းမညာ စတာေတြအၿပင္ က်ြန္ေတာ္တို႕ကေတာ႔ ဆရာ၀န္ေတြနဲ႔ သြားဆရာ၀န္ေတြခ်ည္းသီးသန္႔ သင္တန္းၿဖစ္တဲ႔ အတြက္ မိခင္ ကမ၀ ရဲ႔႕လက္ေအာက္မွာရွိတဲ႔ ဦးစီးဌာနေတြကလည္း မိတ္ဆက္အေနနဲ ႔႔ လာေရာက္သင္ႀကားပါတယ္ ။

မွတ္မွတ္ရရ အဲ႔ေန႔က နိုင္ငံေရးသိပၸံရဲ႕ ပထမဆံဳး လက္ခ်ာေန႔ပါ
ဌာနမွဴး ပါေမာကၡကိုယ္တိုင္ ပထမဆံဳးလက္ခ်ာက္ုိသင္မယ္ဆိုလို႔ က်ြန္ေတာ႔အေနနဲ႔ အေတာ႔ကို စိတ္၀င္စားေနခဲ႔တာပါ ။
ေရွ႕ေရွ ႔ဘာသာရပ္ေတြကေတာ႔ ကိုယ္နဲ႔ မရငး္ႏွီးတဲ႔ ဘာသာေတြၿဖစ္တာကတေႀ႕ကာင္း လူေပါငး္ ေၿခာက္ရာေက်ာ္ကို ခန္းမႀကီးထဲမွာ စုၿပံဳထည္႔ထားၿပီးသင္တာတစ္ေႀကာငး္ ကိုယ္ကိုယ္တုိင္လည္း ပ်င္းတာတေႀကာငး္း😂😂😂 စတဲ႔ အေႀကာငး္ေႀကာင္းေတြေႀကာင္႔ ၿပီးခဲ႔တဲ႔ လက္ခ်ာေတြက အေတာ႔ကို စိတ္၀င္စားမႈမရွိခဲ႔ပါ။

PS လက္္ခ်ာစသင္သင္ခ်င္း မႀကာခင္မွာဘဲ လာသင္တဲ႔ ဌာနမွဴးပါးစပ္ကေန
တပ္မေတာ္သာ အမိ တပ္မေတာ္သာ အဖ 🚩🚩
တပ္မေတာ္ အင္အားရွိမွ တုိင္းၿပည္အင္အားရွိမည္ 🔫
မ်ိုးခ်စ္တပ္မေတာ္ အဖတပ္မေတာ္
ေခ်ာက္ထဲ က်ခံနီး မွ တခုတ္တရ ကယ္တင္ေပးခဲ႔ပါေသာ တပ္မေတာ္ ⚠⚠
ဆိုတဲ႔ ဆုိတဲ႔ ဆိုတဲ႔ Slogan ေတြကို ခုနစ္ဆယ္နဲ႔ ငါးႀကိမ္ေလာက္ႀကားေနရေတာ႔ ……………….😆😆
( စိတ္ထဲေတာ႔ ေတြးလိုက္ပါတယ္ …..အင္း ဇီးပင္ႀကီး ဆိုတာ ေမၿမိဳ႕နဲ႔ နီးေတာ႔ ဒီအသံေတြ ပဲ႔တင္ရုိက္တာေနမွာပါေလလို႔စ္😂😂 )
အဲ႔ဒီေန႔က တေန႔လံုး PS လက္ခ်ာဘဲယူပါတယ.္ အဆိုပါ ဌာနမွဴးကဘဲ ေန႔လည္ခင္းမွာဆက္သင္ပါတယ္
ေန႔လည္ခင္း လက္ခ်ာမွာ သင္ရင္း သင္ရင္းကေန ၿပည္တြင္းၿငိမ္းခ်မ္ေရးဘက္ေရာက္သြားေတာ႔ သူ႔ဘက္က ဘာေၿပာလာသလဲ ဆိုေတာ႔
မွန္တာေၿပာရရင္ အခုၿပည္တြင္းၿငိမ္းခ်မ္းေရး မေအာင္ၿမင္နုိုင္တာ လက္ရွိ အစိုးရ (NLD )က ေစတနာမရွိလို႔ မေအာင္ၿမင္ ရတာပါတဲ႔
ဘု၇ားစူးရေစ႔ ……ႀကားႀကားခ်င္း မ်က္လံုးကို ဇေကာေလာက္ က်ယ္သြားၿ႔ပီး ပါးစပ္ကို တဆယ္႔ႏွစ္ယူဇနာေလာက္ ဟ သြားေတာ႔တာပါဘဲ

အစိုးရဟာ စတက္လာကတည္းက ၿပည္တြင္းၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆိုတဲ႔ ေခါင္းစဥ္ကိုကိုင္ဆြဲၿ႔ပီး ၿငိမ္းခ်မ္းေရးရေအာင္ (ကန္ေတာ႔ပါ ရ႕ဲ )ခ်ီးၿပဲ႕ အီးၿပဲ လုပ္ေနရတာကို သိေနၿမင္ေနပါရက္နဲ႔ ဗဟို၀န္ထမ္းတကၠသိုလ္ အထက္ၿမန္မာၿပည္ နုိင္ငံေရးသိပၸံ ဌာနရဲ႕ ဌာနမွဴးတေယာက္ ပါးစပ္ကေန ဒီလိုစကားမ်ိဳးထြက္လာတာက အင္မတန္မွ စဥး္စားစရာေကာငး္ၿပီး ေမးခြန္းထုတ္စရာပါ။

တကယ္လည္း ေမးခြန္း၀ိုင္းထုတ္ခဲ႔ႀကပါတယ္
သူ႔ စကားဆံုးတာနဲ႕တၿပိုင္နက္ လက္ခ်ာမၿပီးေသးခင္မွာ ဘဲ သင္တန္းသားအခ်ိုဳ႕က မုိက္ေတာင္းၿပီး အတိအလင္း
Counter question ေတြ ထုတ္ပါေတာ႔တယ္
ဒီလုိေမးခြန္းေတြ ထုတ္လာတဲ႔အခါမွာေတာ႔ ခုနကေၿပာခဲ႔တဲ႔ စကားေတြက သူ႔ပါးစပ္က မေၿပာခဲ႔သလို ေလ်ာခ်ပစ္ၿပီး လက္ခ်ာခ်ိန္ကို တန္းၿဖဳတ္ပစ္လုိက္ပါေတာ႔တယ္။
အင္မတန္မွ ရုပ္ပ်က္တဲ႔ လက္ခ်ာျဖစ္ခဲ့ပါတယ္ ၊

ေနာက္ရက္မွာေတာ႕ နုိင္ငံေရးသိပၸံဘာသာရပ္ေအာက္က ပထ၀ီနုိင္ငံေရး ဘာသာရပ္ကို တၿခားဆရာတေယာက္ လာသင္ၿပန္ပါတယ္
ဒီလက္ခ်ာမွာက ပိုဆိုးပါတယ္ ..။

ဘာေၿပာသလဲဆိုေတာ႔
ၿမန္မာနုိင္ငံဟာ လူမ်ိုဳးႀကီး နုိင္ငံႀကီး နွစ္ခုႀကားမွာတည္ရွိတဲ႔ အတြက္ မိမိတို႔ နုိင္ငံကုိ မေပ်ာက္ပ်က္ေအာင္ထိန္းသိမ္းေစာင္႔ေရွာက္သင္႔ေႀကာင္းေၿပာရာကေန
မိမိတို႔ အမ်ိုုးမေပ်ာက္ဖို႔ အတြက္ ဘာသာၿခားေတြနဲ႔ လက္ထပ္ထိမ္းၿမားတာမလုပ္ႀကဖို႔
ဘာသာၿခားေတြရဲ႕ ဆိုင္ေတြကို အားမေပးႀကဖို႔
786 ဆိုတဲ႔ အဓိပၸါယ္ ကိုသိႀကသလားတုိ႔
သာကီ၀င္မ်ိုဳး ဗုဒၶဘာသာဘာသာ အ၇ိုးစည္းရုိးထို း blah blah blah အစရွိေသာ တရားေတြကို အဆိုပါဆရာမွ အာေပါင္အာရင္းသန္သန္နဲဲ႕ ေဟာေၿပာပါေတာ႔တယ္.....💣💣
ငါတို႔ဟာ နိုင္ငံေရးသိပၸံသင္ေနရတာလား မဘသ တရားပြဲထဲေရာက္ေနသလားဆိုတာ ကိုယ္႔ကိုကုိယ္မနည္းၿပန္စဥး္စားယူရတယ္💤💤💤💤
တနိင္ငံလံုးက လူမ်ိဳးေပါင္းစံု ဘာသာေပါငး္စံုနဲ႔ သင္တန္းသားေပါငး္း ေၿခာက္ရာေက်ာ္ရွိေနတဲ႔ သင္တန္းမွာ ဒီလို ထိလြယ္ရွလြယ္တဲ႔ Isssue မ်ိုးကို ေၿပာဆိုတဲ႔ အဲ႔ဒီဆရာဟာ အေတာ႔ကို ဦးေနွာက္မရွိတာလ်ွင္ေသာ္လည္းေကာငး္ ၿဖစ္ရင္ၿဖစ္ရမယ္ ။ မဟုတ္ဘူးဆိုရင္ေတာ႔ ဒါဟာ တမင္ကို ရည္၇ြယ္ခ်က္ရွိရွိနဲ႔ ေၿပာတာဘဲ။

အစိုးရရဲ႕ ေပၚလစီကို လက္ေတြ႔႕အေကာင္အထည္ေဖာ္ေတာ႔မယ္ ႔သစ္လြင္၀န္ထမ္းေတြရဲ႕ ဦးေနွာက္ေတြထဲကို ဒီလို Idealogy အမွားေတြကို ရိုက္သြငး္ေနတာဟာ ဂ်င္းအႀ႕ကီးစားၿဖစ္သြားပါၿပီ
တိုင္းၿပည္ကို ငါးပါးေမွာက္ေစမယ္႔ ဒုကၡလွလွ ေရာက္ေစမယ္႔ ဂ်င္းေတြပါ။
ေၿပာေတာ႔ သူတို႔ တကၠသိုလ္ရဲ႕ ေဆာင္ပုဒ္က ၀န္ထမ္းေကာငး္မွ တုိင္းၿပည္ေကာငး္မည္တဲ႔
တဖက္ကလွည္႔ေတြးႀကည္႔ၿပန္ရင္ေတာ႔
ေအာက္ေၿခက ၀န္ထမ္းေတြရဲ႕ mindset ကို မိႈင္းတိုက္ႏုိင္ရင္
၀န္ထမ္းေတြကို ဂ်င္းထည္႔နုိင္ရင္ အေပၚကအစိုးရမ၇ႈမလွ က်ဆံုးပါတယ္ ။

သူငယ္ခ်င္း
K pop fan  ေတြ သူတို႔ ဖန္ေတြအခ်င္းခ်င္းရန္ျဖစ္ရင္ ေျပာေနက်စကား႐ွိပါတယ္

Fan သတ္ရင္ Idol ေသတယ္တဲ့
အဲ့လိုပါဘဲ....ဝန္ထမ္းသတ္ရင္ အစိုးရေသပါတယ္
တိုင္းျပည္လည္း မုခ်နစ္မြန္းပါတယ္

တကယ္႔လက္ေတြ႔မွာေတာ႔ ၿပည္သူကို မ်က္နွာမမူတဲ႔ အေတြးအေခၚေတြ
ၿပည္သူက ေရြးေကာက္တင္ေၿမွာက္ထားတဲ႔ အစိုးရသြားေနတဲ႔လမ္းမွာ ဟပ္ထိုးလဲေစမယ္႔ ေၿခထိုးေနတာေတြနဲ႕ဘဲ ဒီတကၠသိုလ္ဟာ တုိငး္ၿပည္ဘ႑ာကို ၿဖုန္းတီးေနသလားဆိုတာ ေနာက္အပိုင္းမွာ တင္ၿပပါအံုးမယ္
(အခုေရးသားထားေသာ ေရးသားခ်က္မ်ားအားလံုးကို က်ြန္ေတာ႔ အေနနဲ႔ အၿပည္႔အ၀တာ၀န္ယူေႀကာင္း အာမခံပါသည္)

ဇီးပင္ႀကီး စစ္တမ္း ( အပိုင္း သံုး )

``ပလံု ပလံု ၿမည္သြားေသာ ၂၅၂ သိန္းနွင္႔ ေဖာ္ရိႈးနုိင္ငံေတာ္ႀကီးတည္ေထာင္ေတာ္မူခဏ္း´´

အလုပ္တခု ေအာင္ၿမင္တယ္ မေအာင္ၿမင္ဘူုးဆိုတာ အဆိုပါအလုပ္ကထြက္လာတဲ႔ result ေပၚအေၿခခံပါတယ္။ ဘယ္ေလာက္ဘဲ ၿပဲေနေအာင္လုပ္လုပ္ Result က မေကာင္းရင္ ပင္ပန္းတာဘဲ အဖက္တင္ပါလိမ္႔မယ္ ။
#ၿပာသာၿပာတယ္ဖြဲမထြက္ဘူး ဆိုတဲ႔ စကားပံုလုိေပါ႔ ။

အခု ဗ၀တ နွစ္ေက်ာင္းမွာလဲ အဲ႔လိုပါဘဲ ၊
(1) မိမိ္တို႔ သင္ႀကားပို႔ခ်လိုက္တဲ႔ ပို႔ခ်ခ်က္ေတြဟာ သင္တန္းသားေတြရဲ႕ တဦးခ်င္းစီဘ၀မွာ ဘယ္ေလာက္မ်ား အက်ိုဳးရွိသြားလဲ ၊
(2) ၀န္ထမ္းတဦးခ်င္းစီကေနေရာ ၀န္ထမ္းေလာက ကိုဘယ္ေလာက္သက္ေရာက္မႉ ရွိသြားလဲ

ဒီသက္ေရာက္မႈ ကေရာ ၿပည္သူကို ဘယ္႔ေလာက္ အက်ိဳးရွိသြားေစလဲ

တဖန္ ဒီလို Training ရထားတဲ႔ ၀န္ထမ္းေတြကေရာ ၿပည္သူကို ဘယ႔္ေလာက္မ်က္နွာမူသလဲ စသၿဖင္႔ စသၿဖင္႔ အားလံုးက တခုနဲ႔တခု ဆက္စပ္မႈ ရွိေနပါတယ္။

ဒီ ၀န္ထမး္တကၠသိုလ္္ ႏွစ္ခုကေန တုိင္းၿပည္ဘ႑ာကို သံုးစြဲေနတာ မနည္းပါဘူး
က်ြန္ေတာ္တုိ႔ အရာထမ္းေလာင္းအေၿခံသင္တန္းဆိုရင္ သင္တန္းသားတေယာက္ရဲ႕ အစားအေသာက္အတြက္ တေန႔စာ ေန႔တြက္စားရိတ္က ၇၀၀ က်ပ္ပါ ။
တေယာက္ကုိ ၇၀၀
ဆယ္ေယာက္ဆို ၇၀၀၀
အေယာက္တရာ ၇၀၀၀၀
က်ြန္ေတာ္တိုိ႔သင္တန္းသည္ အေယာက္ ေၿခာက္ရာနီးပါးရွိေတာ႔ ေလးသိန္းနွစ္ေသာင္း
တရက္ကုိ ၄၂၀၀၀၀ က်ပ္. တလကို ၁၂၆ သိန္း
သင္တန္းကာလက နွစ္လဆိုေတာ႔ ၂၅၂ သိန္း 😆😆😆

ဒီကုန္က်စရိတ္သည္ အရာထမ္းေလာင္းအေၿခခံ အထူးသင္တန္း အမွတ္စဥ္ (၅) တခုတည္း အတြက္ ကုန္က်စရိတ္ပါ ။
က်ြန္ေတာ္တို႔သင္တန္း တက္ေနစဥ္ အတြင္းမွာ တၿခားေသာ သင္တန္းအမ်ိုဳးအစားေတြဟာလည္း တၿပိဳင္တည္း တနွစ္ပတ္လံုး အဆက္မၿပတ္ရွိေနတာပါ ၊

ရာထူးၿမင္႔သင္တန္းေတြဆုိရင္ ေန႔တြက္စားရိတ္သတ္မွတ္ခ်က္က ပိုမ်ားပါတယ္၊
ဒီေတာ႔ သင္တန္းသားေတြအတြက္ ကုန္က်စားရိတ္ေတြ တကၠသိုလ္ ႀကီး တခုလံုးက ၀န္ထမ္းေတြရဲ႕လစာေတြ တကၠသိုလ္ႀကီးလည္ပတ္ဖို႔အၿခားေသာ အေသးသံုး အႀကီးသံဳး နဲ႔တကြ အေထြေထြအသံုးစရိတ္ေတြနဲ႕ တြက္ႀကည္႔ရင္ တုိင္းၿပည္ဘ႑ာ ကိုမနည္းမေနာသံုးစြဲထားတာပါ

ဒီလို နုိင္ငံေတာ္က အကုန္အက်ခံေနလို႔ ို႔သင္တန္းသားေတြဘက္ကလည္း ကုန္က်စားရိတ္မရွိဘူးလားဆုိေတာ႔ အဲ႔လိုလည္း မဟုတ္ၿပန္ပါဘူး ။

ဒီသင္တန္းလာတက္ဖို႔ ၀ယ္၇ၿခမ္းရကုန္က်စားရိတ္ေတြ သင္တန္းတက္ေနစဥ္မွာ အမ်ိဳးမ်ိိဳးေသာ ကုန္က်စားရိတ္ေတြ ခရီးသြားလာရစရိတ္ေတြ နဲ႔ ထိုက္သင္႔သေလာက္ေတာ႔ ကုန္က်တာပါဘဲ၊ အထူးသၿဖင္႔ေတာ႔ တဦးခ်င္းစီမွာ ေပးဆပ္လိုက္ရတဲ႔ အခ်ိန္ေတြက ပိုလို႔ တန္ဖိုးရွိတာအမွန္ပါ
ဒီေတာ႔ ဒီလုိေတြအကုန္အက်ခံၿပီးမွ ထိုက္သင္႔တဲ႔ အက်ုိဳးရလဒ္ေရာ ရႀကရဲ႕လား

``နုိင္ငံေတာ္ဘက္ကေရာ ကုန္က်ခံလုိက္ရတာနဲ႔ တန္တဲ႔ ၀န္ထမ္းေတြ ရလိုက္ရဲ႕လား´´

``သင္တန္းသားေတြဘက္ကေရာ ကိုယ္ေပးလုိက္္႔ ရတဲ႔ အခ်ိန္ေတြအတြက္ အက်ိုဳးရွိတာကို
ၿမိဳးၿမိဳးၿမတ္ၿမတ္ရလိုက္ရဲ႕လား ´´

ဆိုတာကို က်ြန္ေတာ္တို႔ ၀န္ထမ္းေတြ နဖူးေပၚလက္တင္ၿပီး စဥ္းစားခ်ိန္တန္ေနပါၿပီ

ဒီတကၠသိုလ္ကို တည္ေထာင္ရတဲ႔ ရည္ရြယ္ခ်က္က လက္ရံုးရည္ နွလံုးရည္ နဲ႔ၿပည္႔စံုတဲ႔ ၿပည္သူ႔၀န္ထမ္းေတြကို ေမြးထုတ္ေပးဖို႔္ပါ ။
လက္ရံုးရည္ ဆုိတဲ႔ေနရာမွာ ၀န္ထမ္းေတြရဲ႕ သက္ဆုိင္ရာလုပ္ငန္းခြင္မွာ က်ြမ္းက်ြမး္က်င္က်င္ စြမ္းေဆာင္နုိင္မႈကို ဆိုလုိတာပါ ။
အခု ဗဟုိ၀န္ထမ္းတကၠသိုလ္မွာ သင္တန္းသားေတြကို သင္ေနရတဲ႔ သိုင္းသင္တန္းေတြကို မဆိုလိုပါဘူးေနာ္😂😂😂
ဤကားစကားခ်ပ္
( အင္းေပါ႔ေလ ……နုိင္ငံေတာ္ႀကီးကို စစ္လက္နက္အားကိုးနဲ႔မွ ကာကြယ္နုိင္မယ္လုိ႔ ထင္ေနျကတဲ႔ အထံုကလည္း ေဖ်ာက္ဖို႕အေတာ္ခက္တာပါကလား အရပ္ကတုိ႔ေရ😆😆😆)

အေရးႀကီးဆံဳးက နွလံုးရည္တၿဖစ္လဲ Mindset ပါ ။
Mindset သည္ အင္မတန္႔ အင္မတန္မွကို ေၿပာငး္လဲဖို႔ခက္ပါတယ္
လက္ရွိ ၿမန္မာနိုင္ငံ ၀န္ထမ္းေလာကကို ေလ႔လာႀကည္႔ရင္ သံုးမ်ိုဳးသံုးစားေတြ႔ရပါလိမ္႔မယ္

ပထမ အမ်ိဳးအစားကေတာ႔ ၿပီးခဲ႔တဲ႔ အာဏာရွင္စနစ္မွာ အသားက်ၿပီးသား ထိုစဥ္ကေရြွေရာင္ေတာက္ပခဲ႔ေသာ ေန႔ရက္မ်ားကိုသာ ႏွစ္သက္သေဘာက်ၿပီး လက္ရွိ ဒီမိုကေရစီ စနစ္နဲ႔ အံေခ်ာ္ေနတတ္ေသာာ ၿပန္လည္တမ္းတ ငယ္ဘ၀ ပိုင္ရွင္မ်ား
( ဒီ၀န္ထမ္း အမ်ိဳးအစားကေတာ႔ နည္းပါတယ္)

ဒုတိယအမ်ိုဳးအစားကေတာ႔ ေခတ္စနစ္ႀ႕ကီးကို ေၿပာင္းလိုက္မဟဲ႔ အလုပ္ေတြကို ႀကိဳးစားလုပ္လိုက္မဟဲ႔ လို႔ႀကံဳး၀ါးကာ ႀကိဳးစားေနေသာ ၀န္ထမ္းမ်ား
( ဒီအမ်ိဳးအစားကလည္း ၊ မ်ားေသာအားၿဖင္႔ကေတာ႔ ၀န္ထမ္းပါးမ၀ေသးတဲ႔ သစ္လြင္၀န္ထမ္းေပါက္စေလးေတြ မ်ားပါတယ္)နည္းေတာ႔နည္းေသးပါတယ္

တတိယအမ်ိဳးအစားကေတာ႔ မလုပ္ မရႈပ္ မၿပဳတ္ ထားရာေစ ေနရာသြား ၿပန္မေၿပာ ခိုင္းတာမွန္သမွ် ၿပန္လွန္ေမးခြန္းမထုတ္ဘဲ အကုန္လုပ္ေပးတတ္ေသာ ဘာသိဘာသာ ေနတတ္ေတာ္မူေပထေသာ အႀကင္ ၀န္ထမ္းအမ်ိဳးအစားသည္ကေတာ႔ အမ်ားစုပင္ၿဖစ္ေခ်ေတာ႔သည္တကား......

၀န္ထမ္းေလာကမွာအရိုးစြဲေနတဲ႔ mindset ကို လက္ရွိသြားေနတဲ႔ ဗ၀တမွာသင္ႀကားေနတဲ႔ ပံုစံနဲ႔ေတာ႔ ဘယ္လိုမွ အစြဲခ်ြတ္လို႔ရမွာမဟုတ္ဘူးဆိုတာ ေၿမႀကီးလက္ခတ္မလြဲေၿပာရဲတယ္။

ဘာလို႔လဲ........ ႐ွင္းျပပါရေစ
သင္တန္းသားေတြကို သင္႔တင္႔ေလ်ာက္ပတ္တဲ႔ အိပ္ေဆာင္မစီစဥ္ေပးနုိင္ေတာ႔ ဘားတုိက္တခုထဲမွာ အေယာက္ အစိတ္ေလာက္ထည္႔ထားရတယ္ ။ ဒီအေယာက္ အစိတ္က တေယာက္ခ်င္းစီရဲ႕ ပစၥည္းေတြနဲ႔ဆိုရင္ ဘားတိုက္က ႀကြက္သိုက္သာသာၿဖစ္သြားမွာဆိုေတာ႔ ေန႔လည္ေန႔ခင္း လူႀ႕ကီးေတြလာစစ္တဲ႔အခါ တခါတရံ သသည္ေတာ္ေတြကို လိုက္ၿ႔ပတဲ႔အခါ အရာရာဟာ အစီစဥ္တက်နဲ႔ သန႔္ရွင္းသပ္ရပ္ေနပါတယ္ိလို႔ ယူဆသြားေအာင္ ၇ွိသမ်ွပစၥည္း စတိုထဲသိမ္းႀကံဳးထည္႔လို႔ အိပ္ရာေပၚမွာ Kit ခင္းခုိင္းတယ္
#ဒါဟာ For Show ဘဲ

လက္ခုပ္တီးရင္ အခမ္းအနားအဖြင္႔ အပိတ္ဆိုရင္ ဘယ္ႏွစ္ခ်က္ မိန္႔ခြန္းၿပီးသြားရင္ ဘယ္နွစ္ခ်က္ဘဲတီးရမယ္ဆိုၿပီး ႀကိဳတင္မွာထားတယ္
#ဒါဟာ For Show ဘဲ

လူႀကီးေတြနဲ႔ သည္ေတြလာရင္ ဒံေပါက္တို႔ ၀က္သားဟငး္တုိ႔ခ်က္ၿပီး ဒီလူႀကီးေတြ ည္ေတြကိုပါ
သင္တန္းသားေတြနဲ႔ ထမင္းအတူစားခုိင္းတယ္ ၊
#ဒါဟာလည္း For Show ဘဲ

သင္တန္းဆင္းစုေပါင္း ဓါတ္ပံုရိုက္ဖို႔ဆိုၿ႔ပီး ရွိသမွွ် သင္တန္းသားအကုန္လံဳးကို အရပ္တိုင္းၿပီး အနိမ္႔အၿမင္႔စီတယ္ ။ ၇ီဟာဇယ္လုပ္တယ္
#ဒါေတြဟာလည္း for Show ဘဲ

သင္ခနု္းစားေတြပို႔ခ်ၿပန္ေတာ႔ေရာ မူ၀ါဒနဲ႔ မကိုက္ညီတာေတြကို သင္တဲ႔ဆရာေတြက သူတိ႔ုရဲ႕ Emotion အရ ထည္႔ေၿပာႀကတယ္

သင္တန္းကာလေတြမွာ ေဖာ္ရိႈဴးေတြ သင္ရင္ သင္တန္းသားေတြက ေဖာ္ရိႈးေတြဘဲ တတ္မွာဘဲ
ေဖာ္ရိႈူးေတြတတ္ၿပီး လုပ္ငနး္ခြင္ထဲ ေရာက္သြားေတာ႔ေဖာ္၇ိဴႈးအလုပ္ေတြလုပ္ႀကၿ႔႔ပီး ေဖာ္ရိႈးသမၼတၿမန္မာနိုင္ငံေတာ္ႀကီးကုိတည္ေဆာက္ႀကေပေရာ႔ဘဲ

ဒါကိုၿပင္ခ်င္ရင္ ရာထူး၀န္အဖြဲ႔အေနနဲ႔ အၿမစ္ကစၿပီးၿဖတ္မွဘဲရမွာ
သားဖြားဆရာမ တိုက္နယ္ဆရာ၀န္ လက္ေထာက္ဆရာ၀န္ အငယ္တန္းစာေရး ရံုးအုပ္ အထက္တန္းစားေရး စတဲ႔ တကယ္႔ေအာက္ေၿခက ၀န္ထမ္းေတြရဲ႕ အသံကို မ်ားမ်ားနားေထာင္ေပးပါ
တကယ္႔ On Ground မွာ ဘာေတြၿဖစ္ေနလဲ ၀န္ထမ္းေတြမွာ ဘာအခက္အခဲေတြႀကံဳေနႀကလဲ
ဒါေတြကို အေၿခခံၿပီးမွ
၀န္ထမ္းေတြရဲ႕ ွQuality ကိုတိုးတက္ေစဖို တကယ္တမ္းလက္ေတြ႔က်တဲ႔ သင္တန္းေတြ မြမ္းမံေတြ ဖြင္႔လွစ္ႀကပါလို႔ အေလးအနက္တိုက္တြန္းလုိက္ရပါတယ္

နုိင္ငံေတာ္အတိုင္ပင္ခံ ပုဂၢိဳလ္နွင္႔ ၿပည္သူ႔၀န္ထမ္းမ်ား စကား၀ိုင္း ဆိုတာမိ်ဳးလည္း ၿမင္ပါရ ႀကားပါရေစ

ခုနစ္ၿပည္ေထာင္မင္းသားေတြဟာ တကၠသိုလ္ၿပည္ႀကီးမယ္ အဌာရသ ဆယ္႔ရွစ္ရပ္ေတြ သင္ႀကားၿ႔ပီး မိမိတို႔ သက္ဆိုင္ရာ ၀န္ႀကီးဌာနေတြၿပန္ေရာက္တဲ႔အခါ မွာ ယခုလိုိ ဇီးပင္ႀကီးစစ္တမ္းမ်ိဳးေတြလည္း ေနာက္ထပ္ေနာက္ထပ္မေရးပါရေစနဲ႔လို႔ ဆုေတာင္းရင္း

Dr. Soe Thuya Zaw

#Copy Credit.....
.
.
...........................
.
Dr. စိုးသူရေက်ာ္
သူလုပ္ခ်င္လို႔ လုပ္တာပဲ..
လုပ္ရပ္က ေကာင္းလြန္းေတာ့ ညံ့ဖ်င္းတဲ့ ဗဟိုဝန္ထမ္း တကၠသိုလ္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအဖြဲ႔ကို အႀကီးက်ယ္ ထိခိုက္တယ္။ စာထုတ္ၿပီး D.E တရားခံ စစ္ေဆးဖို႔ လုပ္ေတာ့.. အခု တႏိုင္ငံလံုး ပ်ားအံုတုတ္ထိုးသလို ျဖစ္သြားၿပီ။ လူေကာင္းေတြ ၿငိမ္ေနရင္ လူဆိုးေတြ ဆက္ႀကီးစိုးေနမယ္.. ဒီေတာ့ လူေကာင္းေတြ Dr. စိုးသူရေက်ာ္ ကို ဝန္းရံၾကပါ။
႐ွယ္ၾကပါ..။
........................
.
အင္ဂ်င္နီယာ လူငယ္ေတြ
လဲ ဒီလို ညံဖ်င္း ရံုမက လိမ္လည္တဲ့ လူႀကီးေတြကို ေဖာ္ထုတ္ ေနၾကပါတယ္။ ဘယ္သူ႔ မွမထိခိုက္ ေစလိုပါ။ လူလိမ္ တင္ထြန္း ဆိုတဲ အင္ဂ်င္နီယာ အတုႀကီး. ကို MEngC က မစီစစ္ႏိုင္ပဲ..
.................
....အျမင့္ဆံုး ပ႐ိုဖက္႐ွင္နယ္ P.E ဘဲြ႕ေပးရံုသာမက ၊
....အျမင့္ဆံုး အင္ဂ်င္နီယာတကၠသိုလ္ YTU(RIT ႀကိဳ႕ကုန္း) မွာ ဧည့္ပါေမာကၡ ရာထူးေပးတယ္။
....အာစီယံႏိုင္ငံမ်ား ကလဲ P.E လက္မွတ္ခ်ီးျမႇင့္တယ္။
.................
အခု အားလံုး ျပန္႐ုတ္သိမ္းလိုက္ၿပီး၊ ဒီလူလိမ္ကို လိမ္လည္မွဳ ပုဒ္မ၄၂၀ နဲ႔ တရားစြဲတယ္ ဆိုေပမဲ့ အမွဳ က ႏွစ္ခ်ီၾကာေနၿပီ။
.
လူလိမ္ တင္ထြန္း ေအးေအးေဆးေဆး ျမန္မာျပည္မွာ ႐ွိေနတယ္ သိရတယ္။ သူ႕ကို အေရးယူ ေထါင္၁လ ျဖစ္ေစ ျပစ္ဒဏ္ခ်ႏိုင္မွ က်ေနာ္တို႔ အင္ဂ်င္နီယာ ေလာက အနာဂါတ္မ်ိဳးဆက္သစ္ အတြက္ အားအင္သစ္ ျဖစ္မယ္။ အင္ဂ်င္နီယာ အမ်ားစု စိတ္ထား ပိုေကာင္းလာၾကပါမယ္။
..
ဖတ္႐ွဳသူ အားလံုးကို ေက်းဇူးတင္ပါေၾကာင္း။
.
ေဇာ္ေအာင္(မံုရြာ) MZawAung
24.Dec.2018
..............

အင္ဂ်င္နီယာေကာင္စီ ဥပေဒ ေဆြးေႏြး (ဆက္သြယ္ ေဆာက္ လုပ္ ေကာ္မတီ)

Yinmin Hlaing
အင္ဂ်င္နီယာေကာင္စီဥပေဒ ျပင္ဆင္ရန္
 (လႊတ္ေတာ္ မတင္မီ မူၾကမ္း ေဆြးေႏြး ေနၿပီ)
......
 10.12.18
ဒီေန႔ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္အျပီး
အင္ဂ်င္နီယာေကာင္စီဥပေဒျပင္ဆင္ရန္
ဥပေဒႀကမ္းေကာ္မတီသို႔
အစည္းအေဝးမစတင္မီ
......................
.
ေဒၚယမင္းလိွဳ င္ (NLD အမတ္) ဟာ ဂန္႔ေဂါ ၿမိဳ႕နယ္က ၾကံ့ခိုင္ေရးပါတီ ေဖ့ဘုတ္ မင္းသားႀကီး စစ္ဗိုလ္ေဟာင္း (ဘူးလက္လွေဆြ) လို႔ နာမည္တြင္တဲ့ ဦးလွေဆြ ကို ၂၀၁၅ ေရြးေကာက္ပြဲ. အျပတ္ အႏိုင္ရခဲ့သူ RIT/YIT (1997 Mechnical) အင္ဂ်င္နီယာ အမ်ိဳး သမီး ျဖစ္ပါတယ္။
.
ပထမေန႔ ေဆြးေႏြးမွဳ အသံဖိုင္ နဲ႔ ဗြီဒီယိုမ်ား နားဆင္ ၾကည့္႐ွဳ ႏိုင္ပါၿပီ။
Link
.
...........

ဘယ္သူေတြအင္ဂ်င္နီယာ အမည္တပ္ခြင့္
ရွိသလဲ

                 ျမန္မာႏိုင္ငံအင္ဂ်င္နီယာ
ေကာင္စီ နည္းဥပေဒ ပုဒ္မ ၇၈ အရ                       အမည္ေရွ႕မွာ Engr. တပ္ခြင့္ရွိသူ ၃ မ်ိဳး
ရွိပါတယ္။
(1)မွတ္ပံုတင္အင္ဂ်င္နီယာ
   (Registered Engineer, R.E)
(2) အၾကီးတန္းမွတ္ပံုတင္အင္ဂ်င္နီယာ
   (Registered Senior Engineer, R.S.E) နဲ႕
(3) အင္ဂ်င္နီယာပညာရွင္
     (Professional Engineer, P.E)   တို႕ပဲ
       ျဖစ္ပါတယ္။
                 တကယ္လို႕ အမည္ေရွ႕မွာ
Engr. တပ္ခြင့္မရွိပဲတပ္ခဲ႕ရင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ
အင္ဂ်င္နီယာေကာင္စီ ဥပေဒ ပုဒ္မ ၃၈ နဲ႕
ပုဒ္မ ၄၁ အရ တႏွစ္ထက္မပိုတဲ႕ ေထာင္ဒဏ္
ျဖစ္ေစ   ေငြဒဏ္ျဖစ္ေစ ႏွစ္မ်ိဳးစလံုးျဖစ္ေစ
 က်ခံရမွာျဖစ္ပါတယ္။
               ေငြဒဏ္ရဲ႕ပမာဏ ကိုေတာ့
သတ္မွတ္ထားျခင္းမရွိပါဘူး။
                အခု နည္းပညာေက်ာင္းဆင္း
B.E ေတြ ဘယ္အခ်ိန္မွာ ကိုယ့္အလုပ္
အကိုင္ကို " အင္ဂ်င္နီယာ" လို႕ေဖာ္ျပခြင့္
ရမလဲ ေျပာျပပါမယ္။
            B.E ဘြဲ႕ရျပီးရင္ အလုပ္သင္
အင္ဂ်င္နီယာ ၄ ႏွစ္လုပ္ရပါမယ္။ ျပီးရင္
ကိုယ့္ရဲ႕ အလုပ္က P.E ရဲ႕ ေထာက္ခံစာ
ကိုယူျပီး R.E ေလ်ာက္ရပါမယ္။
            လိုအပ္တဲ႕ သင္တန္းေတြ
ေရးေျဖေတြ အင္တာဗ်ဴးး ေတြ ျဖတ္သန္းျပီး
တဲ႕အခါ R.E လက္မွတ္ရပါမယ္။
            R.E ေလ်ာက္တဲ႕ ကာလကို
ပ်မ္းမ်ွ ၁ ႏွစ္နဲ႕တြက္ရင္ B.E ေက်ာင္းဆင္း
တေယာက္ဟာ ေက်ာင္းျပီးလို႕ ၅ ႏွစ္အၾကာမွ
အလုပ္အကိုင္ကို " အင္ဂ်င္နီယာ" လို႕
ေဖာ္ျပခြင့္ ရပါမယ္။
             တကယ္လို႕သာ မိမိ company
မွာ P.E မရွိခဲ႕ရင္ (သို႕) မိမိက အလုပ္ေျပာင္း
ခဲ႕ရင္ (သို႕) P.E ကအလုပ္ေျပာင္းသြားရင္
(သို႕) P.E က မိမိကို အျမင္မၾကည္လို႕
ေထာက္ခံစာ မေရးေပးဖူးဆိုရင္ေတာ့
အလုပ္သင္အင္ဂ်င္နီယာ အျဖစ္ ၆ ႏွစ္
ၾကာမွ R.E ေလ်ာက္ခြင့္ရပါမယ္။
ဒါဆိုရင္ေက်ာင္းျပီးလို႕ ၇ ႏွစ္ေလာက္
ၾကာမွ R.E ျဖစ္ပါမယ္။
             ဒါက B.E ေက်ာင္းဆင္းအတြက္
တြက္ျပထားတာပါ။ B.Tech ဆင္းအတြက္
ေနာက္ထပ္ ၂ ႏွစ္ပိုၾကာပါမယ္။
        A.G.T.I ေက်ာင္းဆင္းအတြက္
ေနာက္ထပ္ ၄ ႏွစ္ပိုၾကာပါ့မယ္။
                 R.E မျဖစ္ခင္ အခ်ိန္မွာ
ကိုယ့္အမည္ေရွ႕မွာ Engr. တပ္ခ်င္ရင္ေတာ့
ေထာင္ဒဏ္ ၁ ႏွစ္နဲ႕ ဘယ္ေလာက္မွန္း
မသိတဲ႕ေငြဒဏ္ကို သတိရဖို႕ လိုပါလိမ့္မယ္။

×××××××××××××××××××××

MEC Law နဲ႕ Bylaw ကိုျပင္ဖို႕   
    TU ေက်ာင္းသားတခ်ိဳ႕က                    Save Myanmar Engineers       
      လႈပ္ရွားမႈကိုစတင္လိုက္ပါျပီ။

           MEC နဲ႕ပတ္သက္တဲ႕     
    post ေတြကို   
  Save Myanmar Engineers  group

ျပည္နည္းပညာတကၠသိုလ္         
    ေက်ာင္းသားသမဂၢ page                   

Shadow Government group နဲ႕

Kyaw Thet Aung   
   account       မွာ ဖတ္ရႈႏိုင္ပါတယ္။                         ဝန္းရံေပးဖို႕ေတာင္းဆိုပါတယ္။

အင္ဂ်င္နီယာဆိုတာ သူခိုးလား ေဆြးေႏြးျခင္း

၂၀၁၈၊ ႏိုဝင္ဘာလ ၅-ရက္ (ယေန႔) ထုတ္ ျမန္မာတိုင္းမ္ ေန႔စဥ္သတင္းစာ (Myanmar Times Daily) အတြဲ ၂၊ အမွတ္ (၂၉၂) မွာ ေဖာ္ျပပါရွိတဲ့ က်ေနာ့္ ေဆာင္းပါး "အင္ဂ်င္နီယာ၊ က်င့္ဝတ္နဲ႔ အယူလြဲမ်ား" ...

အလြယ္တကူဖတ္လို႔ရေအာင္ အျပည့္အစံု ျပန္တင္ေပးလိုက္ပါတယ္။

#အင္ဂ်င္နီယာ၊ က်င့္ဝတ္နဲ႔ အယူလြဲမ်ား

ေအာက္တိုဘာလ ၁၉-ရက္ေန႔မွာ ႏိုင္ငံေတာ္၏ အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ျမစ္ႀကီးနားခရီးစဥ္မွာ တစ္ဖက္ကေနတာဝန္သိတတ္မႈ၊ တစ္ဖက္ကေန ကိုယ္ရသင့္ရထိုက္တဲ့ အခြင့္အေရးေတြအတြက္ ႀကိဳးပမ္းမႈ၊ ဒီႏွစ္ခု ခ်ိန္ခြင္လၽွာညီမၽွေအာင္ ျပည္သူတစ္ဦးခ်င္းက လုပ္ေဆာင္သြားရင္ တိုင္းျပည္ဟာ ေန႔ခ်င္းညခ်င္း ခ်မ္းသာလာႏိုင္တယ္။ ဒီအတြက္လည္း ႀကိဳးစားေလ့က်င့္ယူရမယ္ လို႔ ေျပာၾကားသြားပါတယ္။

ဒါ့အျပင္ ေအာက္တိုဘာလ ၂၈-ရက္ေန႔မွာလည္း သမၼတႀကီးဦးဝင္းျမင့္က စီမံကိန္းမ်ား ေဆာင္ရြက္ရာမွာ ျပည္သူ႔ဘ႑ာေငြ ဆံုးရႈံးမႈ အေျခအေနမ်ား ျဖစ္ေပၚပါက ေက်ာသားရင္သား မခြဲျခားဘဲ ဥပေဒနဲ႔အညီ ေဆာင္ရြက္မယ္ လို႔ ဧရာဝတီတိုင္း ခရီးစဥ္မွာ ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

ႏိုင္ငံ့ေခါင္းေဆာင္ႏွစ္ဦးရဲ႕ ေရွ႕ဆင့္ေနာက္ဆင့္ ဆိုသလုိ ေျပာၾကားခ်က္ဟာ ျပည္သူကို မ်က္ႏွာမူတဲ့၊ ျပည္သူ႔အတြက္၊ တိုင္းျပည္အက်ိဳးအတြက္ ေျပာၾကားခ်က္ေတြပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ အေရးတႀကီး လိုက္နာဖို႔ လိုအပ္ေနတဲ့ လမ္းညႊန္မႈေတြလည္း ျဖစ္ပါတယ္။ သူတို႔ ေျပာၾကားသြားတဲ့ တာဝန္သိတတ္မႈ၊ ရသင့္ရထိုက္တဲ့ အခြင့္အေရးနဲ႔ စီမံကိန္းမ်ားမွာ ျပည္သူ႔ဘ႑ာေငြ မဆံုးရႈံးေရး တို႔ဟာ ဆက္စပ္မႈလည္း ရွိေနပါတယ္။

ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ စီမံကိန္းမ်ားကို အေကာင္အထည္ေဖၚ ေဆာင္ရြက္ရာမွာ တာဝန္ရွိသူေတြက တာဝန္သိတတ္မႈမရွိဘဲ ရသင့္ရထိုက္တဲ့ အခြင့္အေရးလို႔ ယူဆၿပီး အဂတိလိုက္စားမႈ၊ အလြဲသံုးစားျပဳမႈေတြ ရွိေနရင္ ျပည္သူ႔ဘ႑ာေငြေတြ ဆံုးရႈံးရမွာ ျဖစ္လို႔ပါ။

ဒီလို ျဖစ္ရပ္ေတြ အရင္ကတည္းက ရွိေနတယ္ ဆိုတာလည္း ၾကားေနရ႐ံုမက မၾကာေသးမီကလူမႈကြန္ယက္ျဖစ္တဲ့ ေဖ့ဘုတ္ေပၚက ပို႔စ္တစ္ခုေၾကာင့္ အင္ဂ်င္နီယာေလာကမွာ အေတာ္လႈပ္လႈပ္ရွားရွား ျဖစ္သြားခဲ့တာ ေတြ႕ရပါတယ္။

"အင္ဂ်င္နီယာဆိုတာသူခိုးလား" ဆိုတဲ့ ေခါင္းစဥ္နဲ႔ အင္ဂ်င္နီယာတစ္ေယာက္က ပို႔စ္ ေရးတင္လိုက္ပါတယ္။ ပို႔စ္ပိုင္ရွင္က ဌာနဆိုင္ရာတစ္ခုမွ တာဝန္ႀကီးႀကီးရွိသူ ရာထူးႀကီးႀကီးအင္ဂ်င္နီယာတစ္ေယာက္ လို႔သိရပါတယ္။ Like လုပ္ၾကတာ၊ Share လုပ္ၾကတာ ေထာင္ဂဏန္း ရွိၿပီး Comment ေတြမွာလည္း အမ်ိဳးမ်ိဳး ျငင္းခုံေဝဖန္ၾကပါတယ္။

အဲဒီမွာ ဆရာဝန္တစ္ဦးက "အင္ဂ်င္နီယာဆိုတာ သူခိုးေတြ" ဆိုတဲ့ ပို႔စ္တစ္ခုတင္ၿပီး ျပန္ေျဖလိုက္ပါတယ္။ သူကလည္း ဌာနဆိုင္ရာတခုက အရာရွိႀကီးတစ္ဦးလို႔ ေျပာၾကပါတယ္။ အဲဒီပို႔စ္မွာလည္း Like ေတြ၊ Share ေတြ၊ Comment ေတြ ပလူပ်ံပါတယ္။

ဒီေတာ့ ျပန္ၿပီးေျဖထားတဲ့ပို႔စ္နဲ႔ ပတ္သက္လို႔ အရင္ေျပာရရင္ စာကိုယ္မွာ ေရးထားတဲ့ အေၾကာင္းအရာေတြက လက္ခံႏိုင္စရာ ရွိေပမဲ့ ေခါင္းစဥ္ကို လံုးဝလက္ခံႏိုင္စရာ မရွိပါဘူး။ "အင္ဂ်င္နီယာဆိုတာ သူခိုးေတြ" လို႔ ေခါင္းစဥ္တပ္ရင္ ဘာေၾကာင့္ပဲေရးေရး၊ စာကိုယ္မွာ ဘယ္လိုပဲ ေရးထားေရးထား ဒါဟာ အင္ဂ်င္နီယာအားလံုးကို 'သူခိုးေတြ' လို႔ သိမ္းက်ံဳးေစာ္ကားရာေရာက္ပါတယ္။ ေခါင္းစဥ္ဆိုတာ ဆက္ေရးမယ့္ စာကိုယ္ပါ အေၾကာင္းအရာေတြကို ထင္ဟပ္ေဖာ္ျပခ်က္သာ ျဖစ္ရတယ္၊ တလြဲစီမျဖစ္ရဘူး ဆိုတာ စာေရးသူတိုင္း သိတဲ့ အေျခခံအက်ဆံုးအခ်က္ပါ။

ဒီေခါင္းစဥ္ကိုဝိုင္းေဝဖန္ၾက၊ ကန္႔ကြက္ၾကလို႔ ေနာက္ပိုင္းမွာ ေခါင္းစဥ္ကို 'အင္ဂ်င္နီယာဆိုတာသူခိုးေတြလားလို႔ ေမးလို႔ ေျဖရရင္' ဆိုၿပီး ျပန္ျပင္လိုက္ပါတယ္၊ ဒါကိုေတာ့ လက္ခံႏိုင္စရာ ရွိပါတယ္။ ဒီေတာ့ သူ႔ပို႔စ္နဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ဆက္ေျပာစရာ မရွိေတာ့ပါဘူး။

ဆက္ေျပာစရာရွိတာက မူရင္းပို႔စ္ပါ။ အဲဒီမွာ ဒီအင္ဂ်င္နီယာက တည္ေဆာက္ေရး လုပ္ငန္းေတြကို "အျမတ္အစြန္းတင္မေတာင္းရင္ေတာင္ အေလအလြင့္ေဆာင္းေပးထားတာကို စနစ္တက် စီမံေဆာင္ရြက္ႏိုင္ရင္ ရတ့ဲအက်ိဳးအျမတ္န႔ဲ ေလယာဥ္ဝယ္စီးလည္းရပါတယ္" လို႔ ေရးထားပါတယ္။ ဥပမာေတြလည္း နည္းနည္းျပထားပါတယ္။

အဓိကေျပာခ်င္တာက အဲဒီအခ်က္ပါပဲ။ သူဆိုလိုတာက စီမံကိန္းကေန ပစၥည္းခိုးေရာင္းတာ မဟုတ္ဘဲ အေလအလြင့္ေဆာင္းေပးထားတာကေနပဲ အက်ိဳးအျမတ္ယူရင္ ခိုးတာ မဟုတ္ဘူး လို႔ ဆိုလိုတာပါ။

ဒါေတြဟာ ႏိုင္ငံ့ေခါင္းေဆာင္မ်ား မိန္႔ၾကားသြားတဲ့ တာဝန္သိတတ္မႈ၊ ရသင့္ရထိုက္တဲ့ အခြင့္အေရးနဲ႔ စီမံကိန္းမ်ားမွာ ျပည္သူ႔ဘ႑ာေငြ မဆံုးရႈံးေရးဆိုတဲ့ အခ်က္ေတြနဲ႔ တိုက္႐ိုက္ ပတ္သက္ေနပါတယ္။

သူ႔ အယူအဆဟာ တကယ္ေတာ့ လံုးဝ မွားယြင္းတဲ့အယူအဆပါ။ ဘယ္လို မွားယြင္းသလဲ ဆိုရင္ ...
၁) ေတြးေခၚပံု (Way of thinking) အရ ...
၂) က်င့္ဝတ္ (Ethics) အရ ...
၃) က်င့္ထံုးစည္းမ်ဥ္း (Practice) အရ ... မွားယြင္းပါတယ္

ေတြးေခၚပံုအရ ဘယ္လိုမွားယြင္းလဲ ဆိုရင္ ...
အပိုေဆာင္းေပးထားတာကို ကိုယ္က်ိဳးသံုးတာဟာ ခိုးတာမဟုတ္ဘူးဆိုရင္ 'လိမ္တာ'၊ 'အလြဲသံုးစားလုပ္တာ' ျဖစ္ပါတယ္။ တနည္းအားျဖင့္ မရိုးမသား ေဆာင္ရြက္တဲ့ အဂတိပါပဲ။ အဲဒါကို တရားဝင္လုပ္ခြင့္ရွိတယ္လို႔ ထင္ေနတာကိုက မွားယြင္းတဲ့ အေတြးအေခၚပါ။ သူေျပာတဲ့နည္းက တရားဝင္လုပ္ၾကတာ ရွိပါတယ္။ အဲဒါက ကန္ထ႐ိုက္တာ (Contractor) အေနနဲ႔ လုပ္ၾကပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ စီမံကိန္းကို ႀကီးၾကပ္ကိုင္တြယ္ရတဲ့ ဌာနဆိုင္ရာ အင္ဂ်င္နီယာ ဝန္ထမ္းက လုပ္ရမွာ မဟုတ္ပါဘူး။ သူ႔ကိုယ္သူ ကန္ထ႐ိုက္တာ ထင္သြားလို႔လားေတာ့ မသိပါ။

က်င့္ဝတ္နဲ႔က်င့္ထံုးစည္းမ်ဥ္းအရ မွားယြင္းမႈကေတာ့ ဘယ္စီမံကိန္းမွာ မဆို ဘာပစၥည္းျဖစ္ျဖစ္ ပိုေနရင္ ျပန္အပ္ရပါတယ္။ အိတ္ထဲထည့္ၿပီး အိမ္ယူသြားခြင့္၊ ေရာင္းစားခြင့္ မရွိပါ။ ေလယာဥ္ပ်ံမဆိုထားဘိ ဖိနပ္ေတာင္ ဝယ္စီးခြင့္မရွိပါ။ ကုန္က်စရိတ္အမွန္အတိုင္း စာရင္းတင္ျပရပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ့္ အေနနဲ႔ ႏိုင္ငံတကာကုမၸဏီအမ်ိဳးမ်ိဳးနဲ႔ ျပည္တြင္းျပည္ပ အေဆာက္အဦးေဆာက္လုပ္ေရး (Building Construction) နယ္ပယ္မွာေရာ ေရနံနဲ႔သဘာဝဓာတ္ေငြ႕ (Oil & Gas) နယ္ပယ္မွာပါ စီမံကိန္း (Project) အမ်ိဳးမ်ိဳးလုပ္ခဲ့ဖူးပါတယ္။ ေဆာက္လုပ္ေရး (Construction) အေနနဲ႔ေရာ လုပ္ငန္းလည္ပတ္ေရး (Operations) အရပါ လုပ္ရတဲ့ စီမံကိန္းေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ လူေနအိမ္ရာ၊ ဟိုတယ္၊ ကမ္းလြန္စင္ျမင့္ (Offshore platform)၊ ကုန္းတြင္းပိုက္လိုင္း (Onshore pipeline)၊ ပင္လယ္ေရေအာက္ပိုက္လိုင္း (Subsea pipeline) ေဆာက္လုပ္ေရး စီမံကိန္း ေတြမွာ သာမက တျခား Operational Project ေတြလည္း လုပ္ကိုင္ခဲ့ဖူးပါတယ္။ ဘယ္ျပည္တြင္းျပည္ပ စီမံကိန္းမွာမွ သူေျပာထားသလို လုပ္ခြင့္မရွိပါ။

ပိုၿပီးဆိုးတာက ေနာက္ထပ္ အင္ဂ်င္နီယာတစ္ဦးရဲ႕ မွတ္ခ်က္ပါပဲ။ သူေျပာထားတာက ... "အင္ဂ်င္နီယာက်င့္ဝတ္စာအုပ္ေလး ခ်ျပရမလား? အေလအလြင့္အတြက္ factor ေတြ ထပ္ေပါင္းယူတာကို safety ယူတာလို႔ ေခၚပါတယ္ဗ်ာ။ အေလအလြင့္မျဖစ္ေအာင္ လုပ္ရတာကလည္း ပညာသားပါပါ စီမံခန္႔ခြဲရတာပါ။ အေလအလြင့္နည္းပါးၿပီး ပိုတဲ့ဟာက ပညာရွင္ဆန္ဆန္ အလုပ္လုပ္ႏိုင္တဲ့အတြက္ ရရွိတဲ့ ထပ္ေဆာင္းအက်ိဳးအျမတ္တစ္ခုပါ။ အေလအလြင့္ ျဖစ္ခဲ့ရင္လည္း အဲဒါက ကုန္မွာပဲေလ။ အေလအလြင့္နည္းေအာင္ အလုပ္ကို ေသခ်ာ စီမံခန္႔ခြဲလိုက္ေတာ့ ပိုတဲ့ဟာေတြ အက်ိဳးအျမတ္ ရယူတာက ခိုးတယ္လို႔ မဆိုလိုႏိုင္ပါဘူး။ ေသခ်ာ စီမံခန္႔ခြဲႏိုင္တဲ့ ပညာအတြက္ အက်ိဳးအျမတ္ခပါ။ ရတဲ့လစာက အင္ဂ်င္နီယာပညာအတြက္ ရတဲ့ဝင္ေငြပါ။ လုပ္ငန္းပိုင္းကၽြမ္းက်င္လို႔ ပညာခပိုရသြားတယ္ လို႔ပဲ ေျပာပါရေစ။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ Ethics စာအုပ္ထဲမွာလည္း ပညာရပ္အတြက္ အက်ိဳးအျမတ္ မယူရဘူးလို႔ မပါပါဘူးဗ်" ရယ္လို႔ ျဖစ္ပါတယ္။

ဒါဟာ အေတာ္ေၾကာက္စရာေကာင္းတဲ့ အေတြးအေခၚပါ။ Ethics အရ မွားယြင္းၿပီး Professional လံုးဝ မပီသတဲ့ အေတြးအေခၚ ျဖစ္ပါတယ္။ ဘယ္အင္ဂ်င္နီယာက်င့္ဝတ္ကမွ အလြဲသံုးစားမႈကို ခြင့္ျပဳမထားပါ။

အပိုေဆာင္းပစၥည္းဆိုတာ လိုအပ္ခ်က္အရ ထားရပါတယ္။ Stock Allowance ေခၚပါတယ္။ ဘယ္ေတာ့မွ လိုသေလာက္ အတိအက်ေလးပဲ ဝယ္ထားလို႔ မရပါ။ အေလအလြင့္နည္းပါးေအာင္လည္း စီမံခန္႔ခြဲရပါတယ္။ ဒါလည္း ပညာတစ္ခုပါပဲ။ အဲဒီအထိ မွန္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ပိုေနရင္ ကုမၸဏီကို ျပန္အပ္ရပါတယ္။ ေရာင္းစားလို႔ မရပါ။ ကုန္က်စားရိတ္စာရင္း အမွန္အတိုင္း တင္ျပရပါတယ္။ လိမ္မတင္ရပါ။ အဲဒီလို လိမ္ရင္ သူခိုးအင္ဂ်င္နီယာ မဟုတ္ရင္ေတာင္ လူလိမ္အင္ဂ်င္နီယာ ျဖစ္သြားပါလိမ့္မယ္။ ဒီလို အလြဲသံုးစားျပဳတာဟာ ပညာသည္က်င့္ဝတ္ (Professional ethics) ကို ခ်ိဳးေဖာက္ျခင္းပါ။

ဥပမာတစ္ခု တင္ျပရရင္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ေရနံ/ဓာတ္ေငြ႕ပိုက္လိုင္းေတြ တည္ေဆာက္တဲ့အခါ ပိုက္လိုင္းအရွည္နဲ႔ ပိုက္အရွည္အရ လိုအပ္တဲ့ ပိုက္အေရအတြက္ကို အတိအက်တြက္လို႔ရပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ လိုအပ္တဲ့အေရအတြက္ထက္ ၁၀% ေလာက္ အပိုေဆာင္းၿပီး ဝယ္ရပါတယ္။ ျဖတ္တာ ေတာက္တာ ျပင္ဆင္တာေတြအတြက္ အပိုအလိုရယ္၊ လုပ္မွားကိုင္မွားေၾကာင့္၊ သဘာဝေဘးေၾကာင့္ ပ်က္စီးတာေတြကို အစားထိုးဖို႔ရယ္ပါ။ ပိုတာက အျမဲပိုပါတယ္။ ၿပီးသြားရင္ ပိုေနတဲ့ ပိုက္ေတြကို က်ေနာ္တို႔ ေရာင္းစားၿပီး ခြဲမယူရပါဘူး။ ကုမၸဏီကို ျပန္အပ္ရပါတယ္။ Maintenance အတြက္ Spare pipe ေတြအျဖစ္ သိမ္းထားရပါတယ္။ (တန္ဘိုးကို ျမင္သာေအာင္ ေျပာရရင္ ၁၀-လက္မ API 5L X65 သံမဏိပိုက္တစ္လံုးတန္ဖိုးဟာ အေမရိကန္ေဒၚလာ ၈၀၀ ခန္႔ ရွိပါတယ္၊ ပိုက္လိုင္းအရွည္ေတြဆိုရင္ အလံုး ၅၀-၁၀၀ ေလာက္ အျမဲပိုေလ့ရွိပါတယ္)။

ဒါဆိုရင္ တာဝန္ရွိအင္ဂ်င္နီယာက သူ႔စီမံကိန္းကို သူကန္ထ႐ိုက္ျပန္ဆြဲၿပီးေရာ လုပ္လို႔ မရဘူးလားလို႔ ေမးစရာရွိပါတယ္။ က်င့္ဝတ္အရဆိုရင္ မရပါ။ လုပ္ခြင့္မရွိပါ။ အက်ိဳးစီးပြားခ်င္းပဋိပကၡ (Conflict of Interest) ျဖစ္လာႏိုင္တာေၾကာင့္ပါ။ ႏိုင္ငံတကာကုမၸဏီေတြရဲ႕ Code of Conduct မွာ အတိအလင္း တားျမစ္ထားပါတယ္။

ပိုဆိုးတာက မူရင္းပို႔စ္ပိုင္ရွင္ရဲ႕ 'စကားလက္ေဆာင္' ဆိုတာေလးပါ။
"အက်ိဳးအျမတ္
ဆိုတ့ဲစကားကိုသာ
လက္မခံၾကရင္
သမၼတေတာင္
သူ႔ထမင္းတလုပ္အတြက္
ကိုယ္တိုင္စပါးစိုက္ေနရပါလိမ့္မယ္။" တဲ့ ...

အဲဒါ 'အက်ိဳးအျမတ္' ေၾကာင့္မဟုတ္၊ လံုးဝမဟုတ္၊ မဟုတ္ေရးခ် မဟုတ္ပါ။ အလုပ္တာဝန္ ခြဲေဝလုပ္ကိုင္မႈ (Division of Labour) နဲ႔ အက်ိဳးအျမတ္ကို ခြဲျခားနားမလည္ျခင္းသာ ျဖစ္ပါတယ္။ လူဆိုတာ စားဝတ္ေနေရးအတြက္ လိုအပ္သမၽွ အရာအားလံုးကို ကိုယ္တိုင္ တဦးတည္း မလုပ္ႏိုင္တဲ့အတြက္ အလုပ္တာဝန္ ခြဲေဝလုပ္ကိုင္မႈ ျပဳၾကရပါတယ္။ အဲဒီလို ခြဲေဝခုပ္ကိုင္မႈ မရွိမွသာ ကိုယ္စားဖို႔ စပါး ကိုယ္တိုင္စိုက္၊ ကိုယ္စားမယ့္ဆီ ကိုယ္တိုင္ႀကိတ္၊ ကိုယ္စားမယ့္အသား ကိုယ္တိုင္အမဲလိုက္ လုပ္ရမွာပါ။ လံုးဝ တလြဲတေခ်ာ္ ဥပမာကို ျပျခင္းသာ ျဖစ္ပါတယ္။

အလုပ္လုပ္ရင္ အက်ိဳးအျမတ္က ရွိရမယ္ဆိုတာ မွန္ပါတယ္။ အင္ဂ်င္နီယာဝန္ထမ္းေတြအတြက္ အက်ိဳးအျမတ္အေနနဲ႔ လစာနဲ႔ အျခားအခြင့္အေရးေတြ (ဆုေၾကး၊ ေနအိမ္၊ ကား ... စသျဖင့္) ရထားပါတယ္။ အဲဒီထက္ပိုၿပီး ယူခြင့္မရွိပါ။ နည္းတာ မ်ားတာ ေျပာဖို႔မလိုပါ။ နည္းလို႔၊ မေလာက္ငလို႔ ဆိုၿပီး မသမာမႈ ျပဳလို႔မရပါ။ နည္းလို႔ မေလာက္ငရင္ မ်ားမ်ားရတဲ့ဆီ သြားလုပ္ခ်င္လုပ္၊ မလုပ္ရင္ တျခားသမၼာအာဇီဝနည္းနဲ႔ ဝင္ေငြရွာ ဖို႔ပဲ ရွိပါတယ္။ ခိုးတဲ့ လိမ္တဲ့၊ အလြဲသံုးစားလုပ္တဲ့နည္းနဲ႔ ေျဖရွင္းတာ လက္ခံႏိုင္စရာ မဟုတ္ပါ။

ဝမ္းနည္းစရာေကာင္းတာက ရာထူးနဲ႔တာဝန္ ႀကီးႀကီးမားမား ယူထားရတဲ့ အင္ဂ်င္နီယာတခ်ိဳ႕ရဲ႕ ေတြးေခၚယူဆပံုေတြ ဒီေလာက္ေတာင္ လြဲမွားေနတာပါပဲ။ စိုးရိမ္စရာလည္း ေကာင္းပါတယ္။ စီနီယာအင္ဂ်င္နီယာေတြဟာ ေနာင္မ်ိဳးဆက္သစ္ လူငယ္အင္ဂ်င္နီယာေတြကို ပညာရပ္ပိုင္းသာမက အေတြ႕အၾကံဳ၊ အေတြးအေခၚ၊ လုပ္နည္းကိုင္နည္းေတြပါ လက္ဆင့္ကမ္း ေဝမၽွရပါတယ္။ ဒီလို အေတြးအေခၚ မ်ိဳးနဲ႔သာ ဆိုရင္ လူငယ္မ်ိဳးဆက္သစ္အင္ဂ်င္နီယာေတြ အတြက္ ရင္ေလးမိတာေၾကာင့္ ဒီစာကို ေရးပါတယ္။

ဒီေတာ့ "အင္ဂ်င္နီယာဆိုတာသူခိုးလား" ဆိုတဲ့ ေမးခြန္းအတြက္ က်ေနာ့္အေျဖကေတာ့ "ႏိုး" ပါ။

အင္ဂ်င္နီယာတိုင္း သူခိုးမဟုတ္ပါ။ ဒီေလာက္ဆို သူခိုးအင္ဂ်င္နီယာဆိုတာ ဘာလဲ၊ လူလိမ္အင္ဂ်င္နီယာဆိုတာ ဘာလဲ ဆိုတာ သိသာေလာက္ပါၿပီ။

ဒီလိုလုပ္တာ အလြဲသံုးစားလုပ္ျခင္းမွန္း သိလ်က္နဲ႔ျဖစ္ေစ၊ တရားဝင္ လုပ္ခြင့္ရွိတယ္ ထင္လို႔ ျဖစ္ေစ ဒီလို အလြဲသံုးစားလုပ္မႈေတြေၾကာင့္ တိုင္းျပည္ဘ႑ာ နစ္နာဆံုးရႈံးမႈမ်ား ရွိေနရင္ အျမန္ဆံုးကာကြယ္တားဆီးဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။

အမွားကို အမွန္ထင္ေနတဲ့ အျမင္မွား၊ အက်င့္မွားေတြလည္း အျမန္ဆံုး "ေျပာင္းလဲခ်ိန္တန္ၿပီ" ျဖစ္ပါေၾကာင္း တင္ျပလိုက္ရပါတယ္။

#ဟယ္ရီလြင္
.
.........
..အင္ယာ သူခိုးလား?
https://m.facebook.com/story.php?story_fbid=10157535710364587&id=763419586

P.E Building Service 2018 Singapore, Myanmar

P.E (Mechanical, Building Services) ျဖစ္ျခင္တယ္ဆိုရင္

တကယ္ေတာ့ ဒီေဆာင္းပါးကိုမေရးျခင္ပါဘူး။ လက္ရွိျဖစ္ပ်က္ေနတဲ့ အေျခ အေနအရ မေရးရင္ ပိုဆိုးလာမွာကို ၾကိဳျမင္ေနလို ့ေရးလိုက္ ရတာပါ။ မည္သည့္လူပုဂၢိဳလ္၊ အဖဲြအစည္းကို မွရည္ရြယ္ျခင္းမရွိပါဘူး။ ဆရာလုပ္ျခင္းလည္းမဟုတ္ပါ။ မနာလိုျခင္းလည္းမဟုတ္ပါ။

P.E (Mechanical, Building Services) ျဖစ္ျခင္တယ္ဆိုရင္ေအာက္ပါ အခ်က္မ်ားကို သိထားဖို ့လိုပါလိမ့္မယ္။

၁) Services.

အရင္ဆံုးသိထားသင့္တာကေတာ့ ဘာ services ေတြပါသလဲဆိုတာပါ။ အဓိကပါတာကေတာ့
A) Air-Conditioning System
B ) Mechanical Ventilation System
C) Fire Protection System
D) Plumbing System
E) Sanitary System
F) Vertical Transport System
G) Engineered Smoke Control System
H) Green Mark & Energy Saving

- Air-Conditioning System မွာ Cooling Load Calculation, Duct Design, Pipe Design, Equipment Selection, Static Loss Calculation, တို ့ပါ၀င္ပါတယ္။
- Mechanical Ventilation System မွာ Ventilation Requirement Calculation, M/V design for car park, fire fighting lobby, staircase pressurization, escape corridor, smoke stop lobby, M&E rooms, etc တို ့ပါ၀င္ပါတယ္။
- Fire Protection System မွာ Automatic Sprinkler System, Dry & Wet Risers, Hose reel, Fire Hydrant, Fire Alarm, Water Monitor System, Fire Suppression System, Fire Extinguisher တို ့ပါ၀င္ပါတယ္။
- Plumbing System မွာ water services, Gas Distribution
တို ့ပါ၀င္ ပါတယ္။
- Sanitary System မွာ solid waste, grease trap, water treatment (only pump, not the treatment process) တို ့ပါ ၀င္ပါတယ္။ (သတိထားရမွာက အဲ့ဒီ System က အေဆာက္အဦထဲမွာပဲ အၾကံဳး၀င္ပါတယ္။ အေဆာက္အဦအျပင္ဖက္ Last IC ကေန manhole အထိဆက္ျပီးရင္ Building Services Scope ျပီးဆံုးပါျပီ။ က်န္တဲ့အပိုင္းက Civil Engineer ကဆက္လုပ္ရမွာပါ။)
- Vertical Transport System ကေတာ့ Lift, Escalator, Travelator တို ့ပါ၀င္ပါတယ္။
- Engineered Smoke Control System ကေတာ့မီးေလာင္ခဲ့ရင္ မီးခိုးကို အျမန္ဆံုး ဘယ္လိုထုတ္မလည္းဆိုတာ စဥ္းစားရတာပါ။ Specialist Service တခုျဖစ္လို ့P.E (Mech) တဦးက သပ္သပ္ၾကီးၾကပ္ပါတယ္။
- Green Mark & Energy Saving မွာေတာ့ မီတာခဘယ္လို သက္သာေအာင္လုပ္ရမလည္းဆိုတာ Architect နဲ ့ေပါင္းျပီး Design လုပ္ရတာပါ။ ETTV, RTTV, U value for Roof calculation ကိုလည္း လုပ္ရပါတယ္။

၂) သိထားသင့္ေသာ Codes of Practice မ်ား

ျမန္မာျပည္ကထုတ္ထားတဲ့ code ေတြဆိုရင္ Myanmar National Building Codes (MNBC) ကိုသိထားသင့္ပါတယ္။ ေလာေလာဆယ္ Singapore Codes တခ်ိဳ ့ေတြကို မွီျငမ္းျပဳေနရလုိ ့
SS 553, SS 554, CP 10, CP 52, SS 575, CP 48, Code of practice on Sewerage and Sanitary Works (2004), SS 550, SS 608, Green Mark 2015, Singapore Fire Code (2013) တို ့ကို လည္းေလ့လာထားဖို ့လိုပါတယ္။

ထို ့အျပင္ Design Knowledge, Site Experiences, တို ့လည္းရွိဖို ့လို ပါတယ္။ Safety Rules and Regulations အေၾကာင္းလည္းေလ့လာ ထားသင့္ပါတယ္။ ထို ့အျပင္ ဌာနဆိုင္ရာက ထုတ္ျပန္ထားတဲ့
စည္းမ်ဥ္းမ်ားကိုလည္း သိထားသင့္ပါတယ္။ ဥပမာ ( CQHP, YCDC etc)

အထက္ေဖာ္ျပပါ အခ်က္မ်ားကို နားလည္သိရွိျပီဆိုရင္ P.E (Mechanical, Building Services) ကို ရဲရဲ၀င့္၀င္ ေလွ်ာက္ၾကပါ။

လက္ရွိၾကားေနရေသာ သတင္းမ်ားအရဆိုလွ်င္ အင္တာဗ်ဳးလာေျဖၾက သူမ်ားတြင္ Service တခု၊ ၂ ခုေလာက္သာ သိျခင္း ။ Design အေၾကာင္းနားမလည္ျခင္း။ Codes မ်ား အေၾကာင္းေသေသခ်ာခ်ာ နားမလည္ျခင္း (တခ်ိဳ ့ဆိုလွ်င္ Codes ကိုလံုး၀မဖတ္ထားပါ။ သက္ဆိုင္ရာ code ရွိေၾကာင္းလည္းမသိၾကပါ)။ CQHP ဆိုသည္ ကိုပင္မသိၾကျခင္း။အစရွိသျဖင့္ လိုအပ္ခ်က္မ်ားစြာရွိေနေသးေၾကာင္း သိရွိေနရပါတယ္။ လံုး၀မျဖစ္သင့္ေသာကိစၥမ်ားဟု ယူဆရမွာပါ။

PE တေယာက္ရဲ့ တန္ဖိုးဟာ Codes and Design ကို ဘယ္ေလာက္အထိ နားလည္သေဘာေပါက္သ လဲ ဆိုတဲ့အေပၚ မွာမူတည္ပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လည္းဆိုေတာ့ Codes and Design Compliance အတြက္ တာ၀န္အျပည့္ယူထားရလို ့ပါ။ ေငြရတာတခုတည္းအေနနဲ့ေတာ့ PE အတြက္ မၾကိဳးစားသင့္ပါ။

က်ြန္ေတာ္လည္း တခ်ိဳ ့codes ေတြကို အတိအက်မသိေသးလို ့ကိုယ့္ ထက္ ပိုတတ္ပိုသိတဲ့သူေတြကို ေမးေနရတုန္းပါ။ အကုန္လံုး က-အ သိ
ဖို ့ဆို တာ မျဖစ္နိဳင္ပါ။ အေရးၾကီးတဲ့၊ သိသင့္သိထိုက္တာေတြ
ေတာ့သိထား ေလ့လာထားသင့္ပါတယ္။

တကယ္သိ၊ တကယ္တတ္တဲ့ P.E (Mechanical , Building Services) မ်ား ျဖစ္ၾကပါေစ။

သြင္ေဇာ္တိုး
(၉၂ စက္မွဳ့)

က်ြန္ေတာ္ စကၤာပူ PE ပါ။ ၂၀၁၄ က ရခဲ့တာပါ။ ျမန္မာျပည္က PE ကို ၂၀၁၅ မွာရခဲ့ပါတယ္။ စကၤာပူမွာ Mechanical PE အေနနဲ့ပဲ ရွိတာမွန္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ျမန္မာျပည္မွာ Mechanical PE ကို အမ်ိဳးမ်ိဳး ခဲြၾကလို ့Building Services ဆိုျပီး သပ္သပ္ေပၚ လာတာပါ။လာတာပါ။

https://m.facebook.com/groups/173723859950012?view=permalink&id=265449700777427