ထိုင်း - မြန်မာ စီးပွားရေး၊ နိုင်ငံရေး၊ လူမှုရေး (၂၀၁၈)
အခုတလော ထိုင်းနိုင်ငံ မြန်မာ-ထိုင်း-လာအို ရွှေကြိဂံ နယ်မြေအနားက ၃မိုင်ရှည်တဲ့ လှိုင်ဂူကြီးထဲမှာ ထိုင်း ကျောင်းသား ၁၂ယောက် နဲ့ ဘောလုံးနည်းပြ တို့ ဝင်ရောက် ပျောက်ဆုံးသွားတဲ့ သတင်း နဲ့အတူ ၉ရက်အကြာ နိုင်ငံတကာ ကူညီမှုများနဲ့ ပြန်လည်တွေ့ရှိသွားတဲ့ သတင်းကို ဖတ်ရပါတယ်။ ဒါကြောင့် ထိုင်း-မြန်မာ အကြောင်း၊ မြန်မာနိုင်ငံသား ၅သန်း နီးပါး သွားရောက် အလုပ်လုပ်ကိုင် ခွင့် ပေးထားတဲ့ ထိုင်းနိုင်ငံ အကြောင်း၊ ရှေးယခင်က မြန်မာ-ထိုင်း အိမ်နီးချင်း အမြဲစစ်ချီ စစ်တိုက် နေကြတဲ့ ရာဇဝင်တွေကို ချေဖျက်ကြဖို့ လိုကြောင်း သတိရမိပါတယ်။ ဒါကြောင့် ၂၀၁၂ တုန်းက ဆောင်းပါး ၂ပုဒ်ကို ပြန် တင်ပြ၊ သုံးသပ် လိုပါတယ်။
.
///// … Thai-Myanmar 2012 Articles … /////
မြန်မာ-ထိုင်း ဆက်ဆံရေ: (၂၀၁၂) .. နိဒါန်း
အာဆီယမ် အရှေ့တောင်အာရှနိုင်ငံများသည် ယခုခေတ်ကျမှသာ စီးပွားရေးပါပူးပေါင်းမှဖြစ်တော့မည်ဟု ယူဆကာ ပူးပေါင်းလုပ်ဆောင်လာကြသည်။ အဓိကမှာ တရုတ်၏တဟုန်ထိုး စီးပွားရေးတိုးတက်မှုနှင့် အမေရိကန်၏ အကျိုးစီးပွားများကြောင့်ဖြစ်သည်။
ထိုင်းနိုင်ငံ သားများက သူတို့နိုင်ငံ ကို ဆိုင်ယမ် Siam ဟု ခေါ်ကြ သည်။ မြန်မာကို Burma ဘားမားဟု ခေါ်ကြ သော်လည်း မြန်မာ တို့က Myanmar ဟု မိမိ အသံထွက်အတိုင်း ပြောင်းလဲ ခေါ်ဆို ကြသည်။ ၁၂၃၈ ခုနှစ်မှ ထိုင်း လူမျိုး များက မူလ အုပ်စိုးသူ ခမာ များကို အနိုင် ယူပြီး၊ ထိုင်းနိုင်ငံ ထူထောင် လာခဲ့သည်။ မြန်မာ များက ထို့ထက် ပိုစော သည်။ ၁ဝ၄၄ ခုနှစ်တွင် မူလ နေထိုင်သူ၊ ပျူနှင့် မွန်များကို အနိုင် ယူပြီး မြန်မာ နိုင်ငံ (ပုဂံမင်းဆက်) ဖြစ်ပေါ် လာခဲ့သည်။ မြန်မာ လူမျိုး သည် ယခင်က တရုတ် နိုင်ငံတွင် ယန်စီမြစ်ဝှမ်းတွင် နေထိုင်ပြီး နန်ကျောက် ဒေသ ထူထောင်အခြေစိုက်နေထိုင်ခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်း တွင် နယ်မြေ တိုက်ပွဲ များမှ အောက်ပိုင်း သို့ ရွှေ့ပြောင်း လာခဲ့ သည်။ ထိုင်း လူမျိုး များက ခမာ အင်ပါယာ တွင် သွားရောက် အခြေစိုက်ရင်း၊ ခမာ အင်ပါယာ ကျဆုံး သောအခါ၊ ထိုင်းနိုင်ငံ ဖြစ်ပေါ် လာခဲ့သည်။
.
မြန်မာ နှင့် ထိုင်း သည် အိမ်နီးချင်း နိုင်ငံများ ဖြစ်ကာ ယဉ်ကျေးမှု၊ ဗုဒ္ဓဘာသာ၊ ဓလေ့စရိုက်များ ဆင်တူ ကြသည်။ မြန်မာ နိုင်ငံ အပါအဝင် အရှေ့တောင် အာရှ နိုင်ငံ အားလုံး ဥရောပ နယ်ချဲ့များ လက်အောက် ရောက်ခဲ့ သော်လည်း ထိုင်း နိုင်ငံမှာမူ လွတ်လပ် စွာ ရပ်တည် နိုင်ခဲ့ သည်။ မြန်မာ ဘုရင် များ သည် သြဇာ အာဏာ ကြီးမား လာသော အခါ ထိုင်းနိုင်ငံ ကို စစ်ချီ တိုက်ခိုက် လေ့ရှိသည်။ တပင်ရွှေထီး၊ ဘုရင့်နောင်၊ နန္ဒဘုရင်၊ အလောင်းဘုရား နှင့် ကုန်းဘောင် ဘုရင်များ ဖြစ်သော နောင်တော်ကြီး၊ ဆင်ဖြူရှင်၊ ဘိုးတော်ဘုရား၊ ဘကြီးတော်ဘုရား စသည့် မြန်မာဘုရင် များသည် ထိုင်းနိုင်ငံ ကို တိုက်ခိုက် ကြသည်။ ဘုရင့်နောင် (၁၅၆၃-၆၉) နှင့် ဆင်ဖြူရှင် (၁၇၆၅-၆၇) လည်း ထိုင်းနိုင်ငံ အယုဒ္ဓယ မြို့တော်ကို သိမ်းပိုက် နိုင်ခဲ့ သော်လည်း၊ ကြာကြာ ထိန်းမထား နိုင်ကြပေ။ ဆင်ဖြူရှင် သည် ၁၇၆၇ ခုနှစ်တွင် အယုဒ္ဓယ မြို့တော် ကို သိမ်းပိုက် ပြီး၊ မြေလှန် ဖျက်ဆီး ခဲ့သည်။ ထိုအချိန် တွင် တရုတ် တပ်များ က အထက် မြန်မာပြည် သို့ ကျူးကျော် ဝင်ရောက် လာကြ သည်။ တရုတ်-မြန်မာစစ်ပွဲ ၃ ကြိမ် တိုင် တရုတ် တပ် များကို အနိုင် ရအောင် တိုက်ရ သောကြောင့် ထိုင်းနိုင်ငံ ၏ ပြန်လည် တွန်းလှန်ခြင်း ခံခဲ့ ရသည်။ ခေတ္တခဏသာ မြန်မာများသည် ထိုင်းနိုင်ငံ ကို သိမ်း နိုင်ခဲ့သည်။ မြန်မာအင်ပါယာ ပြိုကွဲ ချိန်များ တွင် ရှမ်း (ထိုင်း) မင်း များက မြန်မာနိုင်ငံ ကိုအုပ်ချုပ် ခဲ့သည့် သမိုင်း များ ရှိပါ သည်။
.
စီးပွားရေးတိုးတက်မှု
စီးပွား အချက် လက် များကို နှိုင်းယှဉ် ကြည့် ပါက .. ဦးနေဝင်း စစ်အာဏာ မသိမ်းမီ (၁၉၆၂ ခုနှစ် မတိုင်ခင်) မြန်မာ နိုင်ငံ စီးပွားရေး သည် အာရှ ထိပ်တန်း ဖြစ်ခဲ့ပြီး၊ ထိုင်းနိုင်ငံ ထက် အပြတ် သာသည် ဟူသော ပြောဆိုချက် များသည် အချက် အလက် မပါဘဲ လေထဲမှ လာရောက် သော စကားများ၊ စာသား များ ဖြစ်ပါသည်။ ၁၉၆ဝ ခုနှစ် စီးပွား အချက် လက် များ အရ မြန်မာနှင့်ထိုင်း စီးပွားရေးသည် အတူတူမျှ သာဖြစ် သည်။ နောက်ပိုင်း တွင် ထိုင်းနိုင်ငံ သည် ၃ ဆမက တိုးတက် သွား ပါသည်။
.
ကျွန်ုပ် ငယ်စဉ် ၁၉၈၈ ခုနှစ် အရေး တော်ပုံ အချိန်တွင် မြန်မာအစိုးရ ထုတ်ဝေသော နိုင်ငံတကာ စာစောင်၌ ထိုင်းနိုင်ငံ စီးပွားရေး ကို ကြည့်လိုက် သော အခါ လယ်ယာ ကဏ္ဍ သည် ၂ဝ ရာနှုန်းပင် မရှိ သည်ကို အံ့သြစွာ တွေ့ရှိ ရသည်။ လူပြိန်း ဘဝတွင် ကမ္ဘာပေါ်၌ ဆန် အများဆုံး ပြည်ပ ပို့နိုင်သော ထိုင်း နိုင်ငံသည် လယ်ယာ လုပ်ငန်းဖြင့် ၎င်းတို့၏ စီးပွားရေး ကို တိုးတက် အောင် ပြုလုပ် သည်ဆိုသည့် ကျွန်ုပ်၏ ထင်မြင်ချက်မှာ မှားယွင်း ကြောင်း သိခဲ့ရသည်။ ယခု အခါ ထိုင်း လယ်ယာ ထုတ်ကုန်မှာ အမျိုးသား ထုတ်ကုန်၏ ၁၂ ရာနှုန်းသာ ရှိပါ တော့သည်။
လက်ရှိ အခြေအနေ တွင် အောက်ပါ ဇယားကိုကြည့် ပါက ထိုင်း-မြန်မာ လူဦးရေ (၆၆ သန်း – ၅၃ သန်း)၊ ဂျီဒီပီ (ကန်ဒေါ်လာ ၆ဝ၉ ဘီလျံ – ၈၂ ဘီလျံ)၊ တဦးချင်း ဝင်ငွေ (ကန်ဒေါ်လာ ၉၇ဝဝ – ၁၃ဝဝ)၊ လယ်ယာ လုပ်ငန်းရငွေ (၁၂ ရာခိုင်နှုန်း – ၄၃ ရာခိုင်နှုန်း) တို့ကို မြင်နိုင် ပါသည်။ လယ်ယာ လုပ်ငန်း အတွက် ထိုင်းနိုင်ငံ ဂျီဒီပီ၏ ၁၂ ရာနှုန်း ဆိုသည်မှာ ကန်ဒေါ်လာ ၇၂ ဘီလျံ တန်ဖိုး ရှိသော ကြောင့် မြန်မာ တနိုင်ငံလုံး ထွက်ကုန် စုစုပေါင်း ဂဏန်း ခန့် ရှိနေ ပါသည်။
.
မြန်မာနိုင်ငံ ၏ နိုင်ငံခြား ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု FDI တရားဝင် စာရင်းတွင် Shwe Gas by Dawoo, Shwe Oil & Gas pipe (by China), Yadana gas (Total), Garment Industry, Myanmar Dawei (TAVOY), Jade (China), Copper (China), Hydro Electric ,Myitsone & others (China), Fishery (Thailand) .. စသဖြင့် ရှိပါ သည်။ ၂ဝ၁၂ ခုနှစ် တွင် ဗီယက်နမ် ထက်ပင် သာမည်ဟု မှန်းဆ လျက်ရှိသည်။ လက်ရှိ အခြေအနေ တွင် မြန်မာ နှင့် ရင်းနှီး ကျွမ်းဝင်ပြီး သော ထိုင်း၊ တရုတ်၊ အိန္ဒိယ တို့သာမက အမေရိကန်၊ ဗြိတိန်၊ ပြင်သစ် စသည့် နိုင်ငံများမှ FDI မဟုတ် သော တရား မဝင် ဒေါ်လာ များစွာ ဝင်လာ သောကြောင့် ကျပ်ငွေ ဈေးကောင်း လျက်ရှိပါသည်။ အများဆုံး မှာ နယ်စပ် ကုန်သွယ်ရေး ဖြစ်သည်။ ထိုင်းနှင့် တရုတ်တို့ ဖြစ်သည်။ မြန်မာ အစိုးရ သည် ထိုင်း နိုင်ငံကို ဦးစား ပေး သော်လည်း တရုတ်၏ အင်အား ကြီးမားစွာ ဝင်လာ မှုကို တားဆီး ရန် ခက်ခဲ နေပါသည်။
.
ယခု ၂ဝ၁၂ ခုနှစ် သို့ ရောက်ရှိ လေပြီ။ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် နှင့် အတိုက်အခံ များ၏ နှစ်ပေါင်း များစွာ ကြာမြင့် သည့် ဒီမိုကရေစီ တိုက်ပွဲ၏ အသီးအပွင့် ရရှိ လာပြီဖြစ်သည်။ ရေရှည် တည်တံ့ရန် စစ်အာဏာရှင် များက ပြည်တွင်း ရှိ လူငယ် တတ်သိ ပညာရှင်များ နှင့် ပြည်ပမှ မြန်မာပညာရှင် များကို နေရာပေး သွားပါ လိမ့်မည်။ စစ်အင်အား သည် နိုင်င ံအတွက် အဓိက ကျသော ကြောင့် စစ်တပ် အကြောင်း သိရှိကာ ဦးဆောင် နိုင်သူ သည် နိုင်ငံ ခေါင်းဆောင် ဖြစ်ရ ပါမည်။
.
မြန်မာ နိုင်ငံတွင် ယခုအခါ ပြုပြင် ပြောင်းလဲမှု တဟုန်ထိုး ပြုလုပ ်လိုသူအုပ်စု နှင့် အာဏာကို အသေဆွဲ ကိုင်ပြီး တဖြည်းဖြည်း ပြုလုပ်လိုသ ူအုပ်စု ၂ ခု အပြိုင် ဖြစ်နေ ပါသည်။ ယခု အချိန်တွင် ပြုပြင် ပြောင်းလဲ လိုသော စစ်ဗိုလ်ချုပ်ဟောင်း များကို ကြည့်ပါ က ဦးသိန်းစိန် ခေါင်းဆောင်သော အုပ်စုကို မြင်နိုင် ပေသည်။ လူထု ခေါင်းဆောင် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် လည်း ပူးပေါင်း ကူညီလျက် ရှိသည်။ အကျိုးရလဒ် မှာ ယခု ဧပြီလ ကြားဖြတ် ရွေးကောက်ပွဲ တွင် ၄၈ နေရာရှိသည့် အနက် အမျိုးသား ဒီမိုကရေစီ အဖွဲ့ချုပ် NLD ပါတီ သည် အရွေး ခံမည်။ လွှတ်တော် တွင် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် ရောက်ရှိ သွားပါက ပြုပြင် ပြောင်းလဲ လိုသူ အုပ်စုအတွက် အလွန် အားကောင်း လာမည်။ မကြာမီ လက်ဝါးကြီးအုပ် စီးပွားရေး လုပ်ရပ်များ တုံ့ဆိုင်း သွားပါမည်။
.
မည်သို့ပင် ဖြစ်စေ စီးပွားရေး နမူနာ ယူရမည့် အဓိက နိုင်ငံမှာ ထိုင်းနိုင်ငံ ဖြစ်သည်။ အစစ အရာရာ သာလွန် နေသော ထိုင်းနိုင်ငံ ကို ညီအကို ကဲ့သို့ ပူပေါင်း လုပ်ဆောင် သွားရ ပါမည်။
.
ကိုယ်တွေ့ အတွေ့ အကြုံ တခုမှာ ကျွနု်ပ်တို့ ဇနီးမောင်နှံ ယာဉ်မတော်တဆ မှုဖြင့် ပါသမျှငွေ၊ ပတ်စ်ပို့၊ စာရွက်စာတမ်း အားလုံးပြန့်ကျဲ ကာ ထိုင်းရွာ တခုတွင် ဒုက္ခရောက် စဉ် ထိုင်းရွာသား ရာနှင့်ချီ ရောက်ရှိ လာကာ မြို့နယ် ဆေးရုံသို့ သယ်ဆောင် ပို့ပေး ပါသည်။ ထိုမှတဆင့် မြို့ပေါ်ဆေးရုံကြီး သို့ ရောက်ပြီး အဆင့်မြင့် ဆေး ကုသမှု ခံယူကာ အတိတ် မေ့နေသော ဇနီးသည် သည် နာရီ ၂ဝ အကြာတွင် သတိပြန်လည် လာပါခဲ့ ပါသည်။
.
လွင့်ကျ နေသော အကြွေ တစေ့ မကျန် အထုပ် ကလေးနှင့် ထုပ်ပြီး ဆေးရုံ တွင် ပြန်လည် ရရှိခဲ့ ပါသည်။ ထိုစဉ်က ကူညီ ပေးခဲ့သော ချင်းမိုင် မြို့မှ ထိုင်း လူမျိုး ရွာသား၊ မြို့သား၊ ဆရာဝန်၊ သူနာပြု အားလုံးကို အထူး ကျေးဇူးတင် လျက်ပင် ရှိ၏။ အချို့မှာ နာကျည်းမှု များကို ရင်ထဲ ထည့်ကာ ထိုင်း လူမျိုး အလုပ်ရှင်ကို ရှေ့တွင် ရိုသေဟန်ပြ နေခြင်းသည် ညီအကို စိတ် အစစ် အမှန် မရှိနိုင် သေးခြင်း ဖြစ်သည်။ မိမိက နိမ့်ကျ ချိန် တွင် ညီငယ်တဦး အနေဖြင့် ဆက်ဆံ ပါက၊ ထိုင်းလူမျိုး များ ကလည်း အကို နေရာမှ အကူ အညီ ပေးမည် သာ ဖြစ်ပါ သည်။ မြန်မာ နိုင်ငံသို့ လာ အလုပ် လုပ်သော ထိုင်းကုမ္ပဏီ အလုပ်သမား များ အတွက်မူ မြန်မာများ က အကို သဖွယ် ပြန်လည် ဆက်ဆံကြ ပါသည်။
.
ကျွနု်ပ်တို့ အားလုံး၏ ညီအကို စိတ်ထားဖြင့် ထိုင်းနှင့်မြန်မာ ၂ နိုင်ငံ ပူးပေါင်း လုပ်ဆောင် ပါက မကြာခင် အရှေ့၊ အနောက် ဂျာမဏီ ၂ ခု ပေါင်းသော စီးပွားရေးစနစ် ကဲ့သို့ မြန်မာ-ထိုင်း ၂ နိုင်ငံပေါင်း စီးပွားရေး သည် အာဆီယမ် တွင် အလွန်ကြီးမား လာမည်မှာ သေချာ ပါသည်။
.
စစ်တိုက်၊ နယ်ချဲ့ကြသော ခေတ် စနစ် မဟုတ်တော့ ဘဲ၊ စီးပွားရေး ဖြင့် နိုင်ငံ အင်အား တည်ဆောက် နေသည့် စူပါပါဝါ ဖြစ်လာမည့် တရုတ်၊ အိန္ဒိယ တိုးတက်မှု ကို ကြည့်ပါ။ အာဆီယမ် လည်း စူပါပါဝါ များ လွှမ်းမိုးမှု ကို စုပေါင်း ကာကွယ် ရပါမည်။ အထူးသဖြင့် ထိုင်းနှင့် မြန်မာတို့ အိမ်နီးချင်း ၂ နိုင်ငံ စီးပွားရေး ပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်မှု များသည် အားရ စဖွယ် ဖြစ်သည်။ မြန်မာ စစ်ဦးစီးချုပ် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင် နှင့်အဖွဲ့ ၂ဝ၁၂ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ထဲတွင် ထိုင်းနိုင်ငံသို့ ၉ ရက် လေ့လာရေးခရီးသည် အားရဖွယ် ဖြစ်သည်။ ထိုင်းနိုင်ငံ သည် မိတ်ဆွေ၊ ညီအကို နိုင်ငံဖြစ်ပြီး၊ တရုတ်နှင့် အိန္ဒိယမှာ ပေါက်ဖော် သာ ဖြစ်ကြောင်း မြန်မာ ခေါင်းဆောင် များ သိ ပါသည်။
.
.
ထိုင်းနိုင်ငံ အကြောင်း ဖြစ်သော ကြောင့် ထိုင်းနိုင်ငံ နှင့် မြန်မာပြည် နှိုင်းယှဉ် ကာ အဆုံး သပ်ပါမည်။ လက်ရှိ ထိုင်းနိုင်ငံ သည် မြန်မာပြည် ထက် အဆ များစွာ သာလွန် နေသည်ကို မြန်မာခေါင်းဆောင်များ လက်ခံ ပါသည်။ ထိုင်းသည် မြန်မာ၏ ညီအကို နိုင်ငံ ဖြစ်သည် ကိုလည်း လက်ခံ ပါသည်။ ရေမြေ အနေထားနှင့် ဘာသာရေး၊ ယဉ်ကျေးမှု များ အတူတူ ဖြစ်သည်။
.
တဦးနှင့် တဦး နားလည် သဘော ပေါက်ပြီး အတူ နေထိုင်နိုင် ပါသည်။ ထိုင်းနိုင်ငံ အတွက် နိုင်ငံရေး ညီညွတ ်မှုမှာ မြန်မာပြည် ထက်စာ လျှင် အများကြီး သာပါ သည်။ မြန်မာပြည် တွင် နယ်မြေ နှင့် လူဦးရေ သုံးပုံ တပုံမှာ တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင် များ လွှမ်းမိုး နေမှုသည် အဓိက အခက်အခဲ ဖြစ်သော် လည်း တရား ဥပဒေပြုမှု ဖြင့် ဖြေရှင်း နိုင်ပါသည်။ တိုင်းပြည် ငြိမ်းချမ်း ရန် စွန့်လွှတ် အနစ်နာ ခံတတ်သော ခေါင်းဆောင် တဦး လိုအပ် ပါသည်။
.
ထို ခေါင်းဆောင် သည် ဦးသိန်းစိန် လား၊ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် လား၊ အခြား တဦးလား ..ဆိုသည်မှာ အချိန်က အဆုံးအဖြတ် ပေးသွား ပါမည်။ နောင် တချိန် မြန်မာပြည် သို့ အလုပ် လာလုပ်သော သူဋ္ဌေး အများစုမှာ ထိုင်းကုမဏ္ဍီ များ ဖြစ် လာမည် မလွဲပါ။ ထိုအခါ ညီအကို စိတ်ထား ထားနိုင် ပါက မြန်မာ များသည် အချိန်တို အတွင်း ထိုင်း နိုင်ငံ လူမှု အခြေအနေများ ကို ခံစား ရမည်မှာ မလွဲပင်။
၁၀-ဖေဖော်ဝါရီ-၂ဝ၁၂ ..
........။။။။။။ ........
.
ထိုင်း PTT နဲ့ မြန်မာ့ရေနံ၊ ဓါတ်ငွေ့ ဘာလဲ၊ ဘယ်လဲ
Petroleum AuThority of Thailand ထိုင်းနိုင်ငံအစိုးရပိုင် ရေနံကုမ္ပဏီဖြစ်ပါတယ်။ Fortune 500 မှာတော့ ကမ္ဘာ့အဆင့် ပိုင်ဆိုင်မှု ၇၉.၆ဘီလျှံနဲ့ ကမ္ဘာ့မှာ အဆင့် ၉၅၊ ၂၀၁၂မှာ သတ်မှတ်ထားပါတယ်။ မြန်မာနိုင်ငံနဲ့အထူး ပတ်သက်နဲ့ ကုမ္ပဏီကြီးဖြစ်ပြီး၊ မြန်မာကမ်းလွန် (ရတနာဓါတ်ငွေ့) ပိုက်လိုင်းအားဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံအတွက် နိုင်ငံခြားငွေ အမြောက်အများ စတင်ရရှိစေတဲ့ ကုမ္ပဏီဖြစ်ပါတယ်။ လက်ရှိ ထားဝယ်ရေနက်ဆိပ်ကမ်းမှာလည်း ပါဝင်ပတ်သက်ပါတယ်။ မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုမှာ ထိုင်းနိုင်ငံကုမ္ပဏီများဟာ နောက်ကွယ်က အကြီးမားဆုံး ရင်းနှီးမြှတ်နှံမဲ့ နိုင်ငံဖြစ်နေပါတယ်။
.
ဗီယက်နမ်နိုင်ငံရဲ့ အကြီးမားဆုံး ရေနံချက်စက်ရုံ $28.7 billion oil refinery in central Vietnam ဆောက်လုပ်ဖို့ စီစဉ်နေတယ်လို့ ဗီယက်နမ်အစိုးရသတင်းဌာန Tuoi Tre newspaper မှာ ဖေါ်ပြထားပါတယ်။
ဗီယက်နမ်အစိုးရဟာ ထိုင်း PPT ကို ရေနံချက်လုပ်ငန်းအတွက် ရင်းနှီးမြုတ်နှံမှုလုပ်ဖို့ ဖြစ်နိုင်ချေရှိမရှိ လေ့လာရေးအတွက် ငှားရမ်းလုပ်ကိုင်စေပါတယ်။ အလွန်အရေးကြီးတဲ့ ရင်းနှီးမြှတ်နှံမှုဖြစ်ပြီး အရေးကြီးတဲ့ ရင်းနှီးမြှတ်နှံမှုကို ဗီယက်နမ်ဟာ အနောက်နိုင်ငံ၊ တရုပ်၊ဂျပန်များကို မငှားရမ်းပဲ ဘာကြောင့် ထိုင်း PTT ပညာရှင်များကို ငှားရမ်းရသလဲ၊ ပြီးတော့ ထိုင်း PTT ကုမ္ပဏီနဲ့ လုပ်ချင်နေသလဲဆိုတာ မြန်မာများအတွက် အထူးစဉ်းစားစရာဖြစ်ပါ။
.
ဗီယက်နမ်ဟာ နှစ်ပေါင်း၂၀နီးပါး ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုလုပ်ခဲ့ပြီးတဲ့အခါမှာ သူတို့ကို အကျိုးအမြတ် အများဆုံးလုပ်ပေးသူဟာ ထိုင်းကုမ္ပဏီများဖြစ်တယ် ဆိုတာကို သဘောပေါက်ပြီး ဖြစ်ပါတယ်။ မြန်မာအစိုးရကလည်း မြန်မာနိုင်ငံမှာ ရေနံချက်စက်ရုံဆောက်ဖို့ PPT ကို ကမ်းလှမ်းထားပါတယ်။
.
.
ဗီယက်နမ်ရေနံလုပ်ငန်း
ပြည်တွင်းသုံးစွဲဖို့ ဓါတ်ဆီ၊ဒီဇယ်များကို ထိုင်း၊မလေးရှား ရေနံချက်စက်ရုံများက တင်သွင်းရပါတယ်။ ဒါကြောင့် ရေနံချက်လုပ်ငန်းကို ပြည်တွင်းမှာတည်ဆောက်နိုင်ရင် အကောင်းဆုံးဖြစ်ပေမဲ့ နည်းပညာလိုအပ်ပါတယ်။ ကုန်ချောထုတ်လိုရင် နည်းပညာပိုင်းဆိုင်ရာကို တိုးတက်တဲ့နိုင်ငံကြီးများထံမှာ ဝယ်ယူရပါတယ်။
.
လက်ရှိ Dung Quat ဒေသမှာ 135,000 bpd ကနေ ၂၀၁၇မှာ ၂ဆ ထုတ်ဖို့ လုပ်နေပါတယ်။ မလုံလောက်တဲ့အတွက် ဗီယက်နမ်မှာ အကြီးဆုံး $7.5 billion တခု 200,000 bpd Nghi Son refinery Project လုပ်နေပါတယ်။ Nghi Son Project ဟာ ကူဝိတ်၊ဂျပန် Petrovietnam, Kuwait Petroleum International, Japan’s Idemitsu Kosan Co Ltd and Mitsui Chemicals Inc. တို့နဲ့ ဖက်စပ်ဖြစ်ပါတယ်။ အခု ထိုင်း PTT နဲ့ လုပ်ဖို့စီမံနေတဲ့ $28 billion Refinery Project ဆိုတာ အလွန်ကြီးမားတဲ့ စီမံကိန်းကြီးဖြစ်ပါတယ်။ မလေးရှား Petronas ကလည်း ပြည်တွင်းမှာပဲ ရင်းနှီးမြှတ်နှံတဲ့ $20 billion refinery, 300,000 bpd Project ကို ဂျဟိုးပြည်နယ်မှာ တည်ဆောက်ဖို့ စီမံလျှက်ရှိပါတယ်။
.
အရှေ့တောင်အာရှရေနံလုပ်ငန်းများ
ရေနံနဲ့ဓါတ်ငွေဟာ အခုခေတ် ရေပန်းအစားဆုံး စီးပွားရေးလုပ်ငန်းကြီးဖြစ်တဲ့အတွက် အရှေ့တောင်အာရှမှာ ရေနံအထွက်ဆုံး၊ အင်ဒိုနီးရှား၊ မလေးရှားနိုင်ငံများကို မှီပြီး ရေနံချက်လုပ်ငန်းများလည်း တိုးတက်ကြီးပွားနေပါတယ်။ နည်းပညာလိုအပ်တဲ့အတွက် ကမ္ဘာထိတ်တန်း Shell, Exxon Mobile, BP British Petro, Chevron စတဲ့ ရေနံကုမ္ပဏီများပဲ ဦးဆောင်နေပါတယ်။ အခုတော့ တရုပ်ရေနံကုမ္ပဏီများ ထိပ်တန်းရောက်လာပါပြီ။ ဒီကြားထဲမှာ အရှေ့တောင်အာရှ မလေးရှား၊စင်ကာပူ၊ထိုင်း အစိုရပိုင် ရေနံကုမ္ပဏီများက ကိုယ့်ဖာသာလုပ်ဖို့ကြိုးစားရပါတယ်။ အမြက်စွန်းအများဆုံးလုပ်ငန်းဖြစ်တော့ ကိုယ့်ဖာသာကိုယ် ရင်းနှီးမြှတ်နှံ လုပ်ချင်တာ မဆန်းပါ။ သို့သော် နည်းပညာနဲ့ ဈေးကွက်အတွက် အနောက်နိုင်ငံနဲ့ အခုတရုပ်ကုမ္ပဏီများက ဦးဆောင်နေဆဲဆိုတာ သတိပြုရပါတယ်။ နောက်ဆုံးတော့ အရှေ့တောင်အာရှ နိုင်ငံအချင်းချင်းပဲ ခေါင်းပုံဖြက်မှု အနည်းဆုံး၊ ညှိနှိုင်းလုပ်ကိုင်ဖို့ ဆိုတာ နားလည်ရပါတယ်။ ကိုယ့်ပြည်တွင်းမှာပဲ နည်းပညာ Refinery များလုပ်ဆောင်နေပါတယ်။
.
Fortune 500 ကမ္ဘာ့အကြီးဆုံး ကုမ္ပဏီပေါင်း ၅၀၀
မလေးရှားနိုင်ငံ Patronas က ပိုင်ဆိုင်မှု ၉၇.၃ ဘီလျှံ၊ အဆင့် ၆၈။ အရှေ့တောင်အာရှမှာ အကြီးဆုံးကုမ္ပဏီဖြစ်ပါတယ်။ ထိုင်းနိုင်ငံ PPT Thailand ဟာ ဒုတိယအကြီးဆုံးဖြစ်ပါတယ်။ ရေနံလုပ်ငန်း၊ ဘဏ်လုပ်ငန်း၊ အရှေ့တောင်အာရှမှာ အရင်က စင်ကာပူဘဏ်လုပ်ငန်းများ DBS, UOB, OCBC များ ဒီနှစ် Fortune 500 စာရင်းမှာ မပါတော့ပါဘူး။ စင်ကာပူအခြေစိုက် Wilma International (Rank 222) စိုက်ပျိုးရေးစက်မှု, Flextronics (Rank 372) အထွေထွေစက်မှု ဒီလုပ်ငန်း၂ခုပဲ ပါဝင်ပါတယ်။
.
အမေရိကန်က ကုမ္ပဏီပေါင်း ၁၃၂ခုနဲ့ ထိပ်ဆုံးမှာ အပြတ်အသတ် ရှိနေဆဲမှာ တရုပ်က ၇၃ခု၊ ဂျပန်က ၆၈ခု နဲ့ရှိနေပါတယ်။ အာရှတိုက်က တောင်ကိုးရီးယား၊ အိန္နိယ၊ တိုင်ဝမ်တို့လည်း ထိပ်ဆုံးအဆင့်များမှာ ရှိနေပါတယ်။ ၂၀၁၂ ထိပ်တန်း ကုမ္ပဏီ ၅၀၀စာရင်းမှာ စင်ကာပူက ၂ခု၊ ထိုင်း၊မလေးရှား တခုစီပဲ ပါဝင်နေပါတယ်။ ထိုင်းနီုင်ငံ PPT နဲ့ မလေးရှားနိုင်ငံ Patronas ၂ခုကို မှတ်တမ်းတင်ဂုဏ်ပြုရမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
.
.
မြန်မာ့ရေနံနဲ့ဓါတ်ငွေ့
အခုခေတ် မြန်မာအစိုးရအတွက် အဓိကဝင်ငွေဖြစ်နေပါတယ်။ MOGE Myanma Oil and Gas Enterprise အဖြစ် မြန်မာအစိုးရက ဦးစီးလုပ်ဆောင်နေပါတယ်။ လက်ရှိ ရတနာဓါတ်ငွေပိုက်လိုင်း၊ ရွှေဓါတ်ငွေပိုက်လိုင်းများက ဝင်ငွေအဓိကရယူတဲ့လုပ်ငန်းများမှာ မြန်မာအစိုးရ MOGE အဖြစ် ဖက်စပ်လုပ်ကိုင်လျှက်ရှိပါတယ်။
.
ကျွန်တော် မြန်မာပြည်ရောက်ရှိစဉ်က မြန်မာရေနံတနိုင်လုပ်ငန်းများကို လေ့လာမိပါတယ်။ လက်တွင်းများက ရေနံ တနေ့ တစည်၊ ၂စည်လောက် ထွက်တာလေးကို သယ်ယူတယ်။ မုံရွာမြို့မှာ တနိုင်ရေနံချက်လုပ်ငန်းများလုပ်ကြတယ်။ အစိုးရနဲ့ပိုင်တဲ့ပြည်တွင်းက ရေနံကုမ္ပဏီများက ကြီးနိုင်ငယ်ညှင်းလုပ်ရင်း၊ ဘုမသိဘမသိ ရေနံဟေ့ဆိုပြီး၊ လက်တွင်းကလေးများ တူးကြတဲ့လူများ ခွက်ခွက်လန် ရှုံးနှိမ့်ပျက်စီးရတဲ့ ဝိသမရေနံလုပ်ငန်းရှင်များရဲ့ ကြီးစိုးမှုကို မျက်မြင်တွေ့ခဲ့ဖူးပါတယ်။
.
အခု လက်ပတောင်းတောင် ကြေးနီစီမံကိနု်းလိုပဲ မြေယာများကို ကုမ္ပဏီများက မတရားဈေးနှုန်းနဲ့ ဝယ်ယူ၊ရင်းနှီးရင်း ကုမ္ပဏီအကြီးက၊ အသေးကို ဝါးမြို၊ ငွေအနည်းငယ်ရှိသူများမိမိအိမ်မြေကို ရောင်းပြီး၊ ရင်းနှီးမြှတ်နှံလို့ အရှုံးကြီးရှုံးသွားတဲ့ လူများစွာ တွေ့ခဲ့ရပါတယ်။
.
ဒါက ပြည်တွင်းက တနိုင်လုပ်ငန်း SME Small & Median Oil & Gas business လုပ်ငန်းလေးများကို ကာကွယ်၊မြျှင့်တင်ပေးဖို့ ဥပဒေမရှိသေးပါဘူး။ မြန်မာအစိုးရက အရှေ့တောင်အာရှနိုင်ငံများနဲ့ အတူ လုပ်ဆောင်လျှက်ရှိပါတယ်။ SME တွေကပဲ နိုင်ငံစီးပွားရေးရဲ့ ၇၀ရာနှုန်းလောက်ကို ဖြည့်ဆည်းနေချိန် SME တွေကို ဝိသမစီးပွားကုမ္ပဏီကြီးများက ဝါးမျိုခြင်းဟာ မြန်မာ့ရေနံလုပ်ငန်းမှာ အရုပ်ဆိုးလှတဲ့ဖြစ်ရပ်ပါ။
.
အရှေ့တောင်အာရှ သယံဇာတကြွယ်ဝမှုကို နှိုင်းယှဉ်ရင် ဓာတ်ငွေ့ထွက်နှုန်းမှာ အိမ်နီးချင်းထိုင်းက 20 billion cu m, မလေးရှားက 66 billion cu m နဲ့ ဗီယက်နမ်က 7.8 billion cu m ထွက်ပါတယ်။ မြန်မာပြည်က တနှစ်မှာ ဓာတ်ငွေ့ 11 billion cu m ထွက်တဲ့အတွက် ဗီယက်နမ်ထက်တော့ သာပါတယ်။
.
.
ရေနံဘယ်လောက်ထွက်သလဲ ယှဉ်ကြည့်ရင်
ထိုင်းက တနှစ်ကို ရေနံစည်ပေါင်း 406,000 barrels, မလေးရှားက တနေ့ကို ရေနံစည် 716,000 barrels , ဗီယက်နမ်က 304,000 barrels ထွက်ပြီး၊ ကျနော်တို့က 21,000 barrels ပါ။ နည်းနည်းပဲ ထွက်ပါတယ်။
ရေနံ၊ ဓာတ်ငွေ့ သယံဇာတထွက်မှုကို ကြည့်ရင် မြန်မာပြည်ဟာ ထိုင်း၊ မလေးရှားနဲ့ ဗီယက်နမ်ကို မမီပါဘူး။ သို့သော်လည်း ကုန်ကြမ်းထွက်သမျှကို နိုင်ငံခြား တရုပ်၊ထိုင်းနိုင်ငံများကိုပဲ ရောင်းချပြီး၊ အဲဒီနိုင်ငံများက ဓါတ်ဆီ၊ဒီဇယ်ဆီများကို ပြန်လည်ဝယ်ယူနေရတဲ့ ဗိယက်နမ်နိုင်ငံရဲ့ အားနည်းချက်က နည်းပညာမလိုက်နိုင်ခြင်းဖြစ်ပါတယ်။
.
မြန်မာနိုင်ငံလည်း ကုန်ကြမ်း (ရေနံဓါတ်ငွေ့) ရောင်းချတဲ့နိုင်ငံကနေ ကုန်ချော (ဓါတ်ဆီ၊ဒီဇယ်ဆီ) ပြည်တွင်းမှာပဲ ထုတ်လုပ်ဖို့ အရေးကြီးဆုံးဖြစ်တဲ့ ကျွမ်းကျင်သူ၊ မြန်မာပညာရှင်များ၊ ကမ္ဘာအရပ်ရပ်က ပြန်လာကြဖို့အချိန်ကို မျှော်လင့်လျက် ထိုင်းနိုင်ငံ PPT ရေနံကုမ္ပဏီအကြောင်း အကျဉ်းရေးလိုက်ပါတယ်။
.
///// … End. Of .Thai-Myanmar 2012 Articles … /////
.
.
သုံးသပ်ချက် (ထိုင်း-မြန်မာ ၂၀၁၈)
၁။ ၂၀၁၂ နောက်ပိုင်းမှာ နှစ်နိုင်ငံ နိုင်ငံရေး အခြေအနေ များစွာ ပြောင်းလဲ သွားပါပြီ။ ထိုင်းနိုင်ငံမှာ ဝန်ကြီးချုပ်(ဟောင်း) တာဆင် နဲ့ သူ့ညီမ လူထုထောက်ခံမှု ရပေမဲ့ စစ်တပ်က အာဏာသိမ်းခံ ရတဲ့ အတွက် စစ် အစိုး ရ ဖြစ် နေ ပါတယ်။ ဖွဲ့ စည်း ပုံ အခြေ ခံ ဥပဒေ ရေး ဆွဲ ပြီး ရွေး ကောက်ပွဲ ပြန်လုပ် ပေးမယ် ဆိုတာ ကြာနေ ပါပြီ။ မြန်မာ နိုင်ငံ မှာတော့ ၂၀၁၅ မှာ ရွေးကောက်ပွဲ လုပ်ပြီး ဒေါ်အောင် ဆန်း စု ကြည် ရဲ့ အင် အယ် ဒီ ပါတီ နဲ့ တပ်မတော် ၂၅% အတူ အုပ်ချုပ် ပြုပြင် ပြောင်း လဲ နေ ပါတယ်။
.
ဒါ ပေ မဲ့၊ ထိုင်း-မြန်မာ စီးပွားရေး နဲ့ တစ်ဦးချင်း ကြွယ်၀ ချမ်းသာမှု က အရမ်း ကွာ ခြား နေ ဆဲ ဖြစ်ပါတယ်။ နှစ် ပေါင်း များစွာ မြန်မာ အခြေခံ လူတန်းစား များနဲ့လူလတ်တန်းစားများ၊ အထက်တန်းစားများ ထိုင်းနိုင်ငံ ကို မှီ အုန်း မှာ မဟုတ်ပါဘူး။ လွန်ခဲ့ တဲ့ နှစ် ၂၀ လောက် က ဗီယက်နမ် နိုင်ငံ ပြု ပြင် ပြောင်းလဲ မှု ပြုလုပ် ရာမှာ ထိုင်း ကုမဏီ များစွာ သွားရောက် ရင်းနှီး မြှတ် နှံကြပါတယ်။ ၁၀နှစ် အကြာမှာ ထိုင်း ကုမဏီများ ရင်းနှီးငွေ + အမြတ်ငွေ များစွာ ရရှိ သွားပြီး၊ လုပ်ငန်းများကို ဗီယက်နမ် များက လုပ်ကိုင် တတ်သွားပြီး ဗီယက်နမ် လူမျိုး များ လက်ထဲ ရောက်သွား ကြပြီ ဖြစ် ပါတယ်။
.
၂။ ဒါကြောင့် ဗီယက်နမ် တိုးတက် သွားခြင်းက ထိုင်း နိုင်ငံ ရဲ့ လူသားအရင်း မြစ်၊ နည်းပညာများ နဲ့ ငွေအရင်းအနှီး များး ကြောင့် ဖြစ်ပါတယ်။ ဗီယက်နမ် လူမျိုး များ ဟာ တရုပ်၊ အမေရိကန်၊ ဥရောပနိုင်ငံများကို မမှီ ခို လို ကြပါ။ အဲ ဒီ နိုင်ငံ များက အလွန် အမြတ်ထုတ် တတ်ကြတယ် ဆိုတာ ဗီယက်နမ် များ သိရှိပါတယ်။ ဒါကြောင့် ဗိယက်နမ် ရင်းနှီးမြှတ် နှံမှု အများစုက အာစီယံ နိုင်ငံများက တဆင့် လာရောက်ပြီး၊ ဂျပန် က ဒုတိယ အများဆုံး၊ တောင်ကိုးရီး ယား နဲ့ တိုင်ဝမ် များက လည်း ရင်းနှီး မြှတ် နှံမှု အများအပြား လာပါတယ်။
.
တကယ်တော့ ဥရောပနိုင်ငံများ နဲ့ အမေရိကန် နိုင်ငံ တို့ သူတို့စီးပွားရေး နဲ့ အကြပ်တည်း ဖြစ်နေလို့ နိုင်ငံခြား ကို သိပ် မရင်းနှီး နိုင်တော့ပါဘူး။ သူတို့ ရင်းနှီး ထားတဲ့ စင်ကာပူ၊ ဟောင်ကောင်၊ အရှေ့တောင်အာရှ နိုင်ငံများ က တဆင့် မြန်မာ နိုင်ငံ ကို ဝင်ရောက် ရင်းနှီး နေကြပြီ ဖြစ်ပါတယ်။ အများဆုံး အရင်းအနှီး ဝင်ရောက်မဲ့ နိုင်ငံကတော့ ထိုင်း နိုင်ငံ ဖြစ်ပါတယ်။
.
၃။ ၂၀၁၇ ကမ္ဘာ့ဘဏ် အချက်အလက် အရ၊ လက်ရှိ ထိုင်းနိုင်ငံ ရဲ့ GDP က Thailand $409 billion Myanmar $74 billion ဖြစ်ပြီး၊ တစ်ဦးချင်းဝင်ငွေ GDP / Capital per year မှာ ထိုင်းနိုင်ငံက $5748, မြန်မာနိုင်ငံက $1212 ဖြစ်လို့ အရမ်းကွာ ခြားပါတယ်။ ထိုင်းနိုင်ငံ အလည်သွား၊ ဆေးကု၊ အလုပ်လုပ် ဖူးသူများ ပိုသိ ပါတယ်။
.
၄။ ဓန ဥစ္စာ ကွာခြားမှု တွေကို နှိုင်းယှဉ် ရင်တော့ လိုက်လို့ မမှီနိုင် လို့ ထင်စရာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ တစ်ဦးချင်း ပြိုင် ဆိုင် ရင်တော့ မြန်မာ ပညာတတ် များ၊ မြန်မာ သူဌေးများ၊ မြန်မာ အစိုးရ အရာရှိများ၊ မြန်မာ စစ်တပ် စသဖြင့် တစ်ဦးချင်း ထူးချွန်မှုကို အားပေးပြီး ထိုင်းနိုင်ငံ ဆီက ဗိယက်နမ် တို့ အကူညီ ယူသွားသလို မြန်မာအစိုးရ နဲ့ စစ်တပ် ပူးပေါင်း လုပ်ဆောင် ရမယ် ဖြစ်ပါတယ်။
.
၅။ ထိုင်းနိုင်ငံ ရဲ့ စီးပွား အင်အား အလွန် ခိုင်မာ ကြီးမားကြောင်း၊ အမေရိကန် နဲ့ ဥရောပ နိုင်ငံများ ရောက်သွားရင် လေဆိပ်မှာ ငွေလဲလှယ်တဲ့ ကောင်တာများမှာ ထိုင်း ဘတ်ငွေ ပဲ လဲလှယ်နိုင်ပြီး၊ အာစီယံ ငွေကြေးများ စင်ကာပူ ဒေါ်လာကို လဲလှယ်လို့ မရကြောင်း တွေ့ရပါတယ်။ ထိုင်း အစားအစာ နဲ့ လုပ်ငန်းရှင်များ အမေရိက၊ ဥရောပ မြို့ကြီး တိုင်းမှာ နေရာ ယူထား ကြပါတယ်။ ၁၉၇၀ နောက်ပိုင်း ကွန်မြူနစ် စနစ် ကြီးစိုး တဲ့ အချိန် အမေရိကန် နဲ့ အနောက်နိုင်ငံ များက စိုးရိမ်လို့ ထိုင်း နိုင်ငံကို အစွမ်းကုန် ပံ့ပိုး ပေးရင်း၊ အမေရိကန် စစ်တပ်ကြီးလဲ ထိုင်းနိုင်ငံ မှာ အခြေချ ခဲ့ပါတယ်။ ထိုင်း စီးပွားရေး အင်ပါယာ ကမ္ဘာ အနှံ ကြီးမား လာခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။
.
အတက်အဆင်းမြန်တဲ့ ထိုင်းနိုင်ငံရေး၏ နောက်ကွယ်က အားသာချက်များနဲ့ မြန်မာ့နိုင်ငံရေး၊စီးပွားရေး အရွေ့ - မိုးမခ ဆောင်းပါးမှာ ၊ ထိုင်းစီးပွားရေး ၂၀၁၃ အခြေအနေ၊ ထိုင်းနိုင်ငံ မှ ကြွယ်ဝချမ်းသာပါက ကမ္ဘာကျော် စိန်ရွှေ၊ လက်ဝတ် ရတနာများ၊ ထိုင်းနိုင်ငံရဲ့ရတနာသိုက်ကြီး၊ တရာမဝင်စာရင်းအရ မြန်မာ ၆သန်းခန့် ထိုင်းနိုင်ငံတွင် အလုပ်ပေးထားနိုင်ခြင်းမှာ အံ့ဘွယ်ရာ အလုပ်အကိုင်အခွင့် လမ်း ပေါများခြင်း အကြောင်း ရေးထားပါတယ်။ (ကိုးကား လင့်)
.
.
နိဂုံး (ထိုင်း နိုင်ငံ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများ လာရောက်ရန်)
မြန်မာနိုင်ငံ နယ်စပ်တွေမှာ ထိုင်း စီးပွားရေး လုပ်ငန်းများစွာ စက်ရုံ၊ အလုပ်ရုံ အမြောက်အများ တည်ဆောက် ထားပြီး ဖြစ်ပါတယ်။ အခွင့် သာရင် မြန်မာ နိုင်ငံ အတွင်းကို အလွယ် တကူ ရွှေ့ပြောင်း လာကြဖို့ အသင့် ဖြစ်နေ ပါတယ်။ မြန်မာ အစိုးရ ဘာတွေ ပြောင်းဖို့ လုပ်နေသလဲ..
- လမ်းတံတားများ
- လျှပ်စစ် ဓါတ်အား ရရှိပြီး၊ ဈေးသက်သာရေး
- အာမခံလုပ်ငန်း (သူတို့ရင်းနှီးမှု များကို အာမခံရန်၊ ယုံကြည်ရတဲ့ အာမခံ ကုမဏီများ လိုအပ်ပါတယ်)။
- စာရင်းစစ်များ (လုပ်ငန်းကို အမှန်အကန် စာရင်းစစ်ပြီး၊ အခွန်မရှောင်နိုင်တဲ့၊ အဂတိနည်းတဲ့ စာရင်းစစ်ကုမဏီများ းလိုအပ်ပါတယ်။
.
အထက်ပါ အင်ရောစထရပ်ချာ ဆိုတဲ့ အခြေခံ အဆောက် အဦများ မြန်မာနိုင်ငံမှာ အခြေခိုင်စေဖို့ ယုံကြည်မှု ရှိတဲ့ အစိုးရ ဖြစ်ဖို့ မြန်မာနိုင်ငံ အစိုးရ သစ် က ကြိုးစား နေပါတယ်။ အထူးသဖြင့် ကတော့ မြန်မာ များရဲ့ ပညာရေး ဗဟုသုတ နိုင်ငံ တကာ အဆင့် ရောက်ရှိ ရေး ဖြစ်ပါတယ်။
.
ဖတ်ရှု သူ အားလုံး ပညာရေး၊ စီးပွားရေး၊ အလုပ်ကိုင်များ တိုးတက် ကြီးပွားကြပါစေ။
.
ဇော်အောင် (မုံရွာ)
၃. ဇူလိုင်. ၂၀၁၈
.
ကိုးကား
၁။ မိုးမခ ထိုင်း-မြန်မာ ဆောင်းပါးများ
၂။ အတက်အဆင်းမြန်တဲ့ ထိုင်းနိုင်ငံရေး၏ နောက်ကွယ်က အားသာချက်များနဲ့ မြန်မာ့နိုင်ငံရေး၊စီးပွားရေး အရွေ့
ဒီဇင်ဘာ ၁၀၊ ၂၀၁၃ http://moemaka.com/archives/103
၃။ ဝီကီ ပီဒီယာ စွယ်စွယ်ကျမ်း နဲ့ ထိုင်းအစိုးရ အချက်လက်များ
အခုတေလာ ထိုင္းႏိုင္ငံ ျမန္မာ-ထိုင္း-လာအို ေရႊၾကိဂံ နယ္ေျမအနားက ၃မိုင္ရွည္တဲ့ လိႈင္ဂူၾကီးထဲမွာ ထိုင္း ေက်ာင္းသား ၁၂ေယာက္ နဲ႕ ေဘာလံုးနည္းျပ တို႕ ၀င္ေရာက္ ေပ်ာက္ဆံုးသြားတဲ့ သတင္း နဲ႕အတူ ၉ရက္အၾကာ ႏိုင္ငံတကာ ကူညီမႈမ်ားနဲ႕ ျပန္လည္ေတြ႕ရွိသြားတဲ့ သတင္းကို ဖတ္ရပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ထိုင္း-ျမန္မာ အေၾကာင္း၊ ျမန္မာႏိုင္ငံသား ၅သန္း နီးပါး သြားေရာက္ အလုပ္လုပ္ကိုင္ ခြင့္ ေပးထားတဲ့ ထိုင္းႏိုင္ငံ အေၾကာင္း၊ ေရွးယခင္က ျမန္မာ-ထိုင္း အိမ္နီးခ်င္း အျမဲစစ္ခ်ီ စစ္တိုက္ ေနၾကတဲ့ ရာဇ၀င္ေတြကို ေခ်ဖ်က္ၾကဖို႕ လိုေၾကာင္း သတိရမိပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ၂၀၁၂ တုန္းက ေဆာင္းပါး ၂ပုဒ္ကို ျပန္ တင္ျပ၊ သံုးသပ္ လိုပါတယ္။
.
///// … Thai-Myanmar 2012 Articles … /////
ျမန္မာ-ထိုင္း ဆက္ဆံေရ: (၂၀၁၂) .. နိဒါန္း
အာဆီယမ္ အေရွ႕ေတာင္အာရွႏိုင္ငံမ်ားသည္ ယခုေခတ္က်မွသာ စီးပြားေရးပါပူးေပါင္းမွျဖစ္ေတာ့မည္ဟု ယူဆကာ ပူးေပါင္းလုပ္ေဆာင္လာၾကသည္။ အဓိကမွာ တ႐ုတ္၏တဟုန္ထိုး စီးပြားေရးတိုးတက္မႈႏွင့္ အေမရိကန္၏ အက်ဳိးစီးပြားမ်ားေၾကာင့္ျဖစ္သည္။
.
ျမန္မာ ႏွင့္ ထိုင္း သည္ အိမ္နီးခ်င္း ႏိုင္ငံမ်ား ျဖစ္ကာ ယဥ္ေက်းမႈ၊ ဗုဒၶဘာသာ၊ ဓေလ့စ႐ုိက္မ်ား ဆင္တူ ၾကသည္။ ျမန္မာ ႏိုင္ငံ အပါအဝင္ အေရွ႕ေတာင္ အာရွ ႏိုင္ငံ အားလံုး ဥေရာပ နယ္ခ်ဲ႕မ်ား လက္ေအာက္ ေရာက္ခဲ့ ေသာ္လည္း ထိုင္း ႏိုင္ငံမွာမူ လြတ္လပ္ စြာ ရပ္တည္ ႏိုင္ခဲ့ သည္။ ျမန္မာ ဘုရင္ မ်ား သည္ ၾသဇာ အာဏာ ႀကီးမား လာေသာ အခါ ထိုင္းႏိုင္ငံ ကို စစ္ခ်ီ တိုက္ခိုက္ ေလ့ရွိသည္။ တပင္ေရႊထီး၊ ဘုရင့္ေနာင္၊ နႏၵဘုရင္၊ အေလာင္းဘုရား ႏွင့္ ကုန္းေဘာင္ ဘုရင္မ်ား ျဖစ္ေသာ ေနာင္ေတာ္ႀကီး၊ ဆင္ျဖဴရွင္၊ ဘိုးေတာ္ဘုရား၊ ဘႀကီးေတာ္ဘုရား စသည့္ ျမန္မာဘုရင္ မ်ားသည္ ထိုင္းႏိုင္ငံ ကို တိုက္ခိုက္ ၾကသည္။ ဘုရင့္ေနာင္ (၁၅၆၃-၆၉) ႏွင့္ ဆင္ျဖဴရွင္ (၁၇၆၅-၆၇) လည္း ထိုင္းႏိုင္ငံ အယုဒၶယ ၿမိဳ႕ေတာ္ကို သိမ္းပိုက္ ႏိုင္ခဲ့ ေသာ္လည္း၊ ၾကာၾကာ ထိန္းမထား ႏိုင္ၾကေပ။ ဆင္ျဖဴရွင္ သည္ ၁၇၆၇ ခုႏွစ္တြင္ အယုဒၶယ ၿမိဳ႕ေတာ္ ကို သိမ္းပိုက္ ၿပီး၊ ေျမလွန္ ဖ်က္ဆီး ခဲ့သည္။ ထိုအခ်ိန္ တြင္ တ႐ုတ္ တပ္မ်ား က အထက္ ျမန္မာျပည္ သို႔ က်ဴးေက်ာ္ ဝင္ေရာက္ လာၾက သည္။ တ႐ုတ္-ျမန္မာစစ္ပြဲ ၃ ႀကိမ္ တိုင္ တ႐ုတ္ တပ္ မ်ားကို အႏိုင္ ရေအာင္ တိုက္ရ ေသာေၾကာင့္ ထိုင္းႏိုင္ငံ ၏ ျပန္လည္ တြန္းလွန္ျခင္း ခံခဲ့ ရသည္။ ေခတၱခဏသာ ျမန္မာမ်ားသည္ ထိုင္းႏိုင္ငံ ကုိ သိမ္း ႏိုင္ခဲ့သည္။ ျမန္မာအင္ပါယာ ၿပိဳကြဲ ခ်ိန္မ်ား တြင္ ရွမ္း (ထိုင္း) မင္း မ်ားက ျမန္မာႏိုင္ငံ ကိုအုပ္ခ်ဳပ္ ခဲ့သည့္ သမိုင္း မ်ား ရွိပါ သည္။
.
စီးပြားေရးတိုးတက္မႈ
စီးပြား အခ်က္ လက္ မ်ားကို ႏိႈင္းယွဥ္ ၾကည့္ ပါက .. ဦးေနဝင္း စစ္အာဏာ မသိမ္းမီ (၁၉၆၂ ခုႏွစ္ မတိုင္ခင္) ျမန္မာ ႏိုင္ငံ စီးပြားေရး သည္ အာရွ ထိပ္တန္း ျဖစ္ခဲ့ၿပီး၊ ထိုင္းႏိုင္ငံ ထက္ အျပတ္ သာသည္ ဟူေသာ ေျပာဆိုခ်က္ မ်ားသည္ အခ်က္ အလက္ မပါဘဲ ေလထဲမွ လာေရာက္ ေသာ စကားမ်ား၊ စာသား မ်ား ျဖစ္ပါသည္။ ၁၉၆ဝ ခုႏွစ္ စီးပြား အခ်က္ လက္ မ်ား အရ ျမန္မာႏွင့္ထိုင္း စီးပြားေရးသည္ အတူတူမွ် သာျဖစ္ သည္။ ေနာက္ပိုင္း တြင္ ထိုင္းႏိုင္ငံ သည္ ၃ ဆမက တိုးတက္ သြား ပါသည္။
.
ကြၽႏ္ုပ္ ငယ္စဥ္ ၁၉၈၈ ခုႏွစ္ အေရး ေတာ္ပံု အခ်ိန္တြင္ ျမန္မာအစိုးရ ထုတ္ေဝေသာ ႏိုင္ငံတကာ စာေစာင္၌ ထိုင္းႏိုင္ငံ စီးပြားေရး ကို ၾကည့္လိုက္ ေသာ အခါ လယ္ယာ က႑ သည္ ၂ဝ ရာႏႈန္းပင္ မရွိ သည္ကို အံ့ၾသစြာ ေတြ႔ရွိ ရသည္။ လူၿပိန္း ဘဝတြင္ ကမၻာေပၚ၌ ဆန္ အမ်ားဆံုး ျပည္ပ ပို႔ႏိုင္ေသာ ထိုင္း ႏိုင္ငံသည္ လယ္ယာ လုပ္ငန္းျဖင့္ ၎တုိ႔၏ စီးပြားေရး ကို တိုးတက္ ေအာင္ ျပဳလုပ္ သည္ဆိုသည့္ ကြၽႏ္ုပ္၏ ထင္ျမင္ခ်က္မွာ မွားယြင္း ေၾကာင္း သိခဲ့ရသည္။ ယခု အခါ ထိုင္း လယ္ယာ ထုတ္ကုန္မွာ အမ်ဳိးသား ထုတ္ကုန္၏ ၁၂ ရာႏႈန္းသာ ရွိပါ ေတာ့သည္။
.
ျမန္မာႏိုင္ငံ ၏ ႏိုင္ငံျခား ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ FDI တရားဝင္ စာရင္းတြင္ Shwe Gas by Dawoo, Shwe Oil & Gas pipe (by China), Yadana gas (Total), Garment Industry, Myanmar Dawei (TAVOY), Jade (China), Copper (China), Hydro Electric ,Myitsone & others (China), Fishery (Thailand) .. စသျဖင့္ ရွိပါ သည္။ ၂ဝ၁၂ ခုႏွစ္ တြင္ ဗီယက္နမ္ ထက္ပင္ သာမည္ဟု မွန္းဆ လ်က္ရွိသည္။ လက္ရွိ အေျခအေန တြင္ ျမန္မာ ႏွင့္ ရင္းႏွီး ကြၽမ္းဝင္ၿပီး ေသာ ထိုင္း၊ တ႐ုတ္၊ အိႏၵိယ တို႔သာမက အေမရိကန္၊ ၿဗိတိန္၊ ျပင္သစ္ စသည့္ ႏိုင္ငံမ်ားမွ FDI မဟုတ္ ေသာ တရား မဝင္ ေဒၚလာ မ်ားစြာ ဝင္လာ ေသာေၾကာင့္ က်ပ္ေငြ ေစ်းေကာင္း လ်က္ရွိပါသည္။ အမ်ားဆံုး မွာ နယ္စပ္ ကုန္သြယ္ေရး ျဖစ္သည္။ ထိုင္းႏွင့္ တ႐ုတ္တို႔ ျဖစ္သည္။ ျမန္မာ အစိုးရ သည္ ထိုင္း ႏိုင္ငံကို ဦးစား ေပး ေသာ္လည္း တ႐ုတ္၏ အင္အား ႀကီးမားစြာ ဝင္လာ မႈကို တားဆီး ရန္ ခက္ခဲ ေနပါသည္။
.
ယခု ၂ဝ၁၂ ခုႏွစ္ သို႔ ေရာက္ရွိ ေလၿပီ။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ႏွင့္ အတိုက္အခံ မ်ား၏ ႏွစ္ေပါင္း မ်ားစြာ ၾကာျမင့္ သည့္ ဒီမိုကေရစီ တိုက္ပြဲ၏ အသီးအပြင့္ ရရွိ လာၿပီျဖစ္သည္။ ေရရွည္ တည္တံ့ရန္ စစ္အာဏာရွင္ မ်ားက ျပည္တြင္း ရွိ လူငယ္ တတ္သိ ပညာရွင္မ်ား ႏွင့္ ျပည္ပမွ ျမန္မာပညာရွင္ မ်ားကုိ ေနရာေပး သြားပါ လိမ့္မည္။ စစ္အင္အား သည္ ႏိုင္င ံအတြက္ အဓိက က်ေသာ ေၾကာင့္ စစ္တပ္ အေၾကာင္း သိရွိကာ ဦးေဆာင္ ႏိုင္သူ သည္ ႏိုင္ငံ ေခါင္းေဆာင္ ျဖစ္ရ ပါမည္။
.
ျမန္မာ ႏိုင္ငံတြင္ ယခုအခါ ျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲမႈ တဟုန္ထိုး ျပဳလုပ ္လိုသူအုပ္စု ႏွင့္ အာဏာကို အေသဆြဲ ကိုင္ၿပီး တျဖည္းျဖည္း ျပဳလုပ္လိုသ ူအုပ္စု ၂ ခု အၿပိဳင္ ျဖစ္ေန ပါသည္။ ယခု အခ်ိန္တြင္ ျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲ လိုေသာ စစ္ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေဟာင္း မ်ားကို ၾကည့္ပါ က ဦးသိန္းစိန္ ေခါင္းေဆာင္ေသာ အုပ္စုကို ျမင္ႏိုင္ ေပသည္။ လူထု ေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ လည္း ပူးေပါင္း ကူညီလ်က္ ရွိသည္။ အက်ဳိးရလဒ္ မွာ ယခု ဧၿပီလ ၾကားျဖတ္ ေရြးေကာက္ပြဲ တြင္ ၄၈ ေနရာရွိသည့္ အနက္ အမ်ဳိးသား ဒီမိုကေရစီ အဖဲြ႔ခ်ဳပ္ NLD ပါတီ သည္ အေရြး ခံမည္။ လႊတ္ေတာ္ တြင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ေရာက္ရွိ သြားပါက ျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲ လိုသူ အုပ္စုအတြက္ အလြန္ အားေကာင္း လာမည္။ မၾကာမီ လက္ဝါးႀကီးအုပ္ စီးပြားေရး လုပ္ရပ္မ်ား တံု႔ဆိုင္း သြားပါမည္။
.
မည္သို႔ပင္ ျဖစ္ေစ စီးပြားေရး နမူနာ ယူရမည့္ အဓိက ႏိုင္ငံမွာ ထိုင္းႏိုင္ငံ ျဖစ္သည္။ အစစ အရာရာ သာလြန္ ေနေသာ ထိုင္းႏိုင္ငံ ကုိ ညီအကို ကဲ့သုိ႔ ပူေပါင္း လုပ္ေဆာင္ သြားရ ပါမည္။
.
ကိုယ္ေတြ႔ အေတြ႔ အႀကံဳ တခုမွာ ကြ်ႏု္ပ္တို႔ ဇနီးေမာင္ႏွံ ယာဥ္မေတာ္တဆ မႈျဖင့္ ပါသမွ်ေငြ၊ ပတ္စ္ပို႔၊ စာရြက္စာတမ္း အားလံုးျပန္႔က်ဲ ကာ ထိုင္းရြာ တခုတြင္ ဒုကၡေရာက္ စဥ္ ထိုင္းရြာသား ရာႏွင့္ခ်ီ ေရာက္ရွိ လာကာ ၿမိဳ႕နယ္ ေဆး႐ံုသို႔ သယ္ေဆာင္ ပို႔ေပး ပါသည္။ ထိုမွတဆင့္ ၿမိဳ႕ေပၚေဆး႐ံုႀကီး သို႔ ေရာက္ၿပီး အဆင့္ျမင့္ ေဆး ကုသမႈ ခံယူကာ အတိတ္ ေမ့ေနေသာ ဇနီးသည္ သည္ နာရီ ၂ဝ အၾကာတြင္ သတိျပန္လည္ လာပါခဲ့ ပါသည္။
.
လြင့္က် ေနေသာ အေႂကြ တေစ့ မက်န္ အထုပ္ ကေလးႏွင့္ ထုပ္ၿပီး ေဆး႐ုံ တြင္ ျပန္လည္ ရရွိခဲ့ ပါသည္။ ထိုစဥ္က ကူညီ ေပးခဲ့ေသာ ခ်င္းမိုင္ ၿမိဳ႕မွ ထိုင္း လူမ်ဳိး ရြာသား၊ ၿမိဳ႕သား၊ ဆရာဝန္၊ သူနာျပဳ အားလံုးကို အထူး ေက်းဇူးတင္ လ်က္ပင္ ရွိ၏။ အခ်ဳိ႕မွာ နာက်ည္းမႈ မ်ားကို ရင္ထဲ ထည့္ကာ ထိုင္း လူမ်ဳိး အလုပ္ရွင္ကို ေရွ႕တြင္ ႐ုိေသဟန္ျပ ေနျခင္းသည္ ညီအကုိ စိတ္ အစစ္ အမွန္ မရွိႏိုင္ ေသးျခင္း ျဖစ္သည္။ မိမိက နိမ့္က် ခ်ိန္ တြင္ ညီငယ္တဦး အေနျဖင့္ ဆက္ဆံ ပါက၊ ထုိင္းလူမ်ဳိး မ်ား ကလည္း အကို ေနရာမွ အကူ အညီ ေပးမည္ သာ ျဖစ္ပါ သည္။ ျမန္မာ ႏိုင္ငံသို႔ လာ အလုပ္ လုပ္ေသာ ထိုင္းကုမၸဏီ အလုပ္သမား မ်ား အတြက္မူ ျမန္မာမ်ား က အကို သဖြယ္ ျပန္လည္ ဆက္ဆံၾက ပါသည္။
.
ကြ်ႏု္ပ္တို႔ အားလံုး၏ ညီအကုိ စိတ္ထားျဖင့္ ထိုင္းႏွင့္ျမန္မာ ၂ ႏိုင္ငံ ပူးေပါင္း လုပ္ေဆာင္ ပါက မၾကာခင္ အေရွ႕၊ အေနာက္ ဂ်ာမဏီ ၂ ခု ေပါင္းေသာ စီးပြားေရးစနစ္ ကဲ့သို႔ ျမန္မာ-ထိုင္း ၂ ႏုိင္ငံေပါင္း စီးပြားေရး သည္ အာဆီယမ္ တြင္ အလြန္ႀကီးမား လာမည္မွာ ေသခ်ာ ပါသည္။
.
စစ္တိုက္၊ နယ္ခ်ဲ႕ၾကေသာ ေခတ္ စနစ္ မဟုတ္ေတာ့ ဘဲ၊ စီးပြားေရး ျဖင့္ ႏိုင္ငံ အင္အား တည္ေဆာက္ ေနသည့္ စူပါပါဝါ ျဖစ္လာမည့္ တ႐ုတ္၊ အိႏၵိယ တိုးတက္မႈ ကို ၾကည့္ပါ။ အာဆီယမ္ လည္း စူပါပါဝါ မ်ား လႊမ္းမိုးမႈ ကို စုေပါင္း ကာကြယ္ ရပါမည္။ အထူးသျဖင့္ ထိုင္းႏွင့္ ျမန္မာတို႔ အိမ္နီးခ်င္း ၂ ႏိုင္ငံ စီးပြားေရး ပူးေပါင္း ေဆာင္ရြက္မႈ မ်ားသည္ အားရ စဖြယ္ ျဖစ္သည္။ ျမန္မာ စစ္ဦးစီးခ်ဳပ္ ဒုတိယဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးႀကီး မင္းေအာင္လႈိင္ ႏွင့္အဖြဲ႔ ၂ဝ၁၂ ခုႏွစ္ ဇန္နဝါရီလ ထဲတြင္ ထိုင္းႏိုင္ငံသို႔ ၉ ရက္ ေလ့လာေရးခရီးသည္ အားရဖြယ္ ျဖစ္သည္။ ထိုင္းႏိုင္ငံ သည္ မိတ္ေဆြ၊ ညီအကို ႏိုင္ငံျဖစ္ၿပီး၊ တ႐ုတ္ႏွင့္ အိႏၵိယမွာ ေပါက္ေဖာ္ သာ ျဖစ္ေၾကာင္း ျမန္မာ ေခါင္းေဆာင္ မ်ား သိ ပါသည္။
.
.
ထိုင္းႏိုင္ငံ အေၾကာင္း ျဖစ္ေသာ ေၾကာင့္ ထိုင္းႏိုင္ငံ ႏွင့္ ျမန္မာျပည္ ႏႈိင္းယွဥ္ ကာ အဆံုး သပ္ပါမည္။ လက္ရွိ ထိုင္းႏိုင္ငံ သည္ ျမန္မာျပည္ ထက္ အဆ မ်ားစြာ သာလြန္ ေနသည္ကို ျမန္မာေခါင္းေဆာင္မ်ား လက္ခံ ပါသည္။ ထိုင္းသည္ ျမန္မာ၏ ညီအကို ႏိုင္ငံ ျဖစ္သည္ ကိုလည္း လက္ခံ ပါသည္။ ေရေျမ အေနထားႏွင့္ ဘာသာေရး၊ ယဥ္ေက်းမႈ မ်ား အတူတူ ျဖစ္သည္။
.
တဦးႏွင့္ တဦး နားလည္ သေဘာ ေပါက္ၿပီး အတူ ေနထိုင္ႏိုင္ ပါသည္။ ထိုင္းႏိုင္ငံ အတြက္ ႏိုင္ငံေရး ညီညြတ ္မႈမွာ ျမန္မာျပည္ ထက္စာ လွ်င္ အမ်ားႀကီး သာပါ သည္။ ျမန္မာျပည္ တြင္ နယ္ေျမ ႏွင့္ လူဦးေရ သံုးပံု တပံုမွာ တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္ မ်ား လႊမ္းမိုး ေနမႈသည္ အဓိက အခက္အခဲ ျဖစ္ေသာ္ လည္း တရား ဥပေဒျပဳမႈ ျဖင့္ ေျဖရွင္း ႏိုင္ပါသည္။ တိုင္းျပည္ ၿငိမ္းခ်မ္း ရန္ စြန႔္လႊတ္ အနစ္နာ ခံတတ္ေသာ ေခါင္းေဆာင္ တဦး လိုအပ္ ပါသည္။
.
ထုိ ေခါင္းေဆာင္ သည္ ဦးသိန္းစိန္ လား၊ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ လား၊ အျခား တဦးလား ..ဆိုသည္မွာ အခ်ိန္က အဆံုးအျဖတ္ ေပးသြား ပါမည္။ ေနာင္ တခ်ိန္ ျမန္မာျပည္ သို႔ အလုပ္ လာလုပ္ေသာ သူေ႒း အမ်ားစုမွာ ထိုင္းကုမ႑ီ မ်ား ျဖစ္ လာမည္ မလြဲပါ။ ထိုအခါ ညီအကို စိတ္ထား ထားႏိုင္ ပါက ျမန္မာ မ်ားသည္ အခ်ိန္တို အတြင္း ထိုင္း ႏိုင္ငံ လူမႈ အေျခအေနမ်ား ကို ခံစား ရမည္မွာ မလြဲပင္။
၁၀-ေဖေဖာ္ဝါရီ-၂ဝ၁၂ ..
.
ထိုင္း PTT နဲ႔ ျမန္မာ့ေရနံ၊ ဓါတ္ေငြ႔ ဘာလဲ၊ ဘယ္လဲ
Petroleum AuThority of Thailand ထိုင္းႏိုင္ငံအစိုးရပိုင္ ေရနံကုမၸဏီျဖစ္ပါတယ္။ Fortune 500 မွာေတာ့ ကမၻာ့အဆင့္ ပိုင္ဆိုင္မႈ ၇၉.၆ဘီလွ်ံနဲ႔ ကမၻာ့မွာ အဆင့္ ၉၅၊ ၂၀၁၂မွာ သတ္မွတ္ထားပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံနဲ႔အထူး ပတ္သက္နဲ႔ ကုမၸဏီၾကီးျဖစ္ျပီး၊ ျမန္မာကမ္းလြန္ (ရတနာဓါတ္ေငြ႔) ပိုက္လိုင္းအားျဖင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြက္ ႏိုင္ငံျခားေငြ အေျမာက္အမ်ား စတင္ရရွိေစတဲ့ ကုမၸဏီျဖစ္ပါတယ္။ လက္ရွိ ထား၀ယ္ေရနက္ဆိပ္ကမ္းမွာလည္း ပါ၀င္ပတ္သက္ပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ့ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈမွာ ထိုင္းႏိုင္ငံကုမၸဏီမ်ားဟာ ေနာက္ကြယ္က အၾကီးမားဆံုး ရင္းႏွီးျမွတ္ႏွံမဲ့ ႏိုင္ငံျဖစ္ေနပါတယ္။
.
ဗီယက္နမ္ႏိုင္ငံရဲ့ အၾကီးမားဆံုး ေရနံခ်က္စက္ရံု $28.7 billion oil refinery in central Vietnam ေဆာက္လုပ္ဖို႔ စီစဥ္ေနတယ္လို႔ ဗီယက္နမ္အစိုးရသတင္းဌာန Tuoi Tre newspaper မွာ ေဖၚျပထားပါတယ္။
ဗီယက္နမ္အစိုးရဟာ ထိုင္း PPT ကို ေရနံခ်က္လုပ္ငန္းအတြက္ ရင္းႏွီးျမဳတ္ႏွံမႈလုပ္ဖို႔ ျဖစ္ႏိုင္ေခ်ရွိမရွိ ေလ့လာေရးအတြက္ ငွားရမ္းလုပ္ကိုင္ေစပါတယ္။ အလြန္အေရးၾကီးတဲ့ ရင္းႏွီးျမွတ္ႏွံမႈျဖစ္ျပီး အေရးၾကီးတဲ့ ရင္းႏွီးျမွတ္ႏွံမႈကို ဗီယက္နမ္ဟာ အေနာက္ႏိုင္ငံ၊ တရုပ္၊ဂ်ပန္မ်ားကို မငွားရမ္းပဲ ဘာေၾကာင့္ ထိုင္း PTT ပညာရွင္မ်ားကို ငွားရမ္းရသလဲ၊ ျပီးေတာ့ ထိုင္း PTT ကုမၸဏီနဲ႔ လုပ္ခ်င္ေနသလဲဆိုတာ ျမန္မာမ်ားအတြက္ အထူးစဥ္းစားစရာျဖစ္ပါ။
.
ဗီယက္နမ္ဟာ ႏွစ္ေပါင္း၂၀နီးပါး ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈလုပ္ခဲ့ျပီးတဲ့အခါမွာ သူတို႔ကို အက်ိဳးအျမတ္ အမ်ားဆံုးလုပ္ေပးသူဟာ ထိုင္းကုမၸဏီမ်ားျဖစ္တယ္ ဆိုတာကို သေဘာေပါက္ျပီး ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာအစိုးရကလည္း ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ေရနံခ်က္စက္ရံုေဆာက္ဖို႔ PPT ကို ကမ္းလွမ္းထားပါတယ္။
.
.
ဗီယက္နမ္ေရနံလုပ္ငန္း
ျပည္တြင္းသံုးစြဲဖို႔ ဓါတ္ဆီ၊ဒီဇယ္မ်ားကို ထိုင္း၊မေလးရွား ေရနံခ်က္စက္ရံုမ်ားက တင္သြင္းရပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ေရနံခ်က္လုပ္ငန္းကို ျပည္တြင္းမွာတည္ေဆာက္ႏိုင္ရင္ အေကာင္းဆံုးျဖစ္ေပမဲ့ နည္းပညာလိုအပ္ပါတယ္။ ကုန္ေခ်ာထုတ္လိုရင္ နည္းပညာပိုင္းဆိုင္ရာကို တိုးတက္တဲ့ႏိုင္ငံၾကီးမ်ားထံမွာ ၀ယ္ယူရပါတယ္။
.
လက္ရွိ Dung Quat ေဒသမွာ 135,000 bpd ကေန ၂၀၁၇မွာ ၂ဆ ထုတ္ဖို႔ လုပ္ေနပါတယ္။ မလံုေလာက္တဲ့အတြက္ ဗီယက္နမ္မွာ အၾကီးဆံုး $7.5 billion တခု 200,000 bpd Nghi Son refinery Project လုပ္ေနပါတယ္။ Nghi Son Project ဟာ ကူ၀ိတ္၊ဂ်ပန္ Petrovietnam, Kuwait Petroleum International, Japan’s Idemitsu Kosan Co Ltd and Mitsui Chemicals Inc. တို႔နဲ႔ ဖက္စပ္ျဖစ္ပါတယ္။ အခု ထိုင္း PTT နဲ႔ လုပ္ဖို႔စီမံေနတဲ့ $28 billion Refinery Project ဆိုတာ အလြန္ၾကီးမားတဲ့ စီမံကိန္းၾကီးျဖစ္ပါတယ္။ မေလးရွား Petronas ကလည္း ျပည္တြင္းမွာပဲ ရင္းႏွီးျမွတ္ႏွံတဲ့ $20 billion refinery, 300,000 bpd Project ကို ဂ်ဟိုးျပည္နယ္မွာ တည္ေဆာက္ဖို႔ စီမံလွ်က္ရွိပါတယ္။
.
အေရွ႔ေတာင္အာရွေရနံလုပ္ငန္းမ်ား
ေရနံနဲ႔ဓါတ္ေငြဟာ အခုေခတ္ ေရပန္းအစားဆံုး စီးပြားေရးလုပ္ငန္းၾကီးျဖစ္တဲ့အတြက္ အေရွ႔ေတာင္အာရွမွာ ေရနံအထြက္ဆံုး၊ အင္ဒိုနီးရွား၊ မေလးရွားႏိုင္ငံမ်ားကို မွီျပီး ေရနံခ်က္လုပ္ငန္းမ်ားလည္း တိုးတက္ၾကီးပြားေနပါတယ္။ နည္းပညာလိုအပ္တဲ့အတြက္ ကမၻာထိတ္တန္း Shell, Exxon Mobile, BP British Petro, Chevron စတဲ့ ေရနံကုမၸဏီမ်ားပဲ ဦးေဆာင္ေနပါတယ္။ အခုေတာ့ တရုပ္ေရနံကုမၸဏီမ်ား ထိပ္တန္းေရာက္လာပါျပီ။ ဒီၾကားထဲမွာ အေရွ႔ေတာင္အာရွ မေလးရွား၊စင္ကာပူ၊ထိုင္း အစိုရပိုင္ ေရနံကုမၸဏီမ်ားက ကိုယ့္ဖာသာလုပ္ဖို႔ၾကိဳးစားရပါတယ္။ အျမက္စြန္းအမ်ားဆံုးလုပ္ငန္းျဖစ္ေတာ့ ကိုယ့္ဖာသာကိုယ္ ရင္းႏွီးျမွတ္ႏွံ လုပ္ခ်င္တာ မဆန္းပါ။ သို႔ေသာ္ နည္းပညာနဲ႔ ေစ်းကြက္အတြက္ အေနာက္ႏိုင္ငံနဲ႔ အခုတရုပ္ကုမၸဏီမ်ားက ဦးေဆာင္ေနဆဲဆိုတာ သတိျပဳရပါတယ္။ ေနာက္ဆံုးေတာ့ အေရွ႔ေတာင္အာရွ ႏိုင္ငံအခ်င္းခ်င္းပဲ ေခါင္းပံုျဖက္မႈ အနည္းဆံုး၊ ညွိႏႈိင္းလုပ္ကိုင္ဖို႔ ဆိုတာ နားလည္ရပါတယ္။ ကုိယ့္ျပည္တြင္းမွာပဲ နည္းပညာ Refinery မ်ားလုပ္ေဆာင္ေနပါတယ္။
.
Fortune 500 ကမၻာ့အၾကီးဆံုး ကုမၸဏီေပါင္း ၅၀၀
မေလးရွားႏိုင္ငံ Patronas က ပိုင္ဆိုင္မႈ ၉၇.၃ ဘီလွ်ံ၊ အဆင့္ ၆၈။ အေရွ႔ေတာင္အာရွမွာ အၾကီးဆံုးကုမၸဏီျဖစ္ပါတယ္။ ထိုင္းႏိုင္ငံ PPT Thailand ဟာ ဒုတိယအၾကီးဆံုးျဖစ္ပါတယ္။ ေရနံလုပ္ငန္း၊ ဘဏ္လုပ္ငန္း၊ အေရွ႔ေတာင္အာရွမွာ အရင္က စင္ကာပူဘဏ္လုပ္ငန္းမ်ား DBS, UOB, OCBC မ်ား ဒီႏွစ္ Fortune 500 စာရင္းမွာ မပါေတာ့ပါဘူး။ စင္ကာပူအေျခစိုက္ Wilma International (Rank 222) စိုက္ပ်ိဳးေရးစက္မႈ, Flextronics (Rank 372) အေထြေထြစက္မႈ ဒီလုပ္ငန္း၂ခုပဲ ပါ၀င္ပါတယ္။
.
အေမရိကန္က ကုမၸဏီေပါင္း ၁၃၂ခုနဲ႔ ထိပ္ဆံုးမွာ အျပတ္အသတ္ ရွိေနဆဲမွာ တရုပ္က ၇၃ခု၊ ဂ်ပန္က ၆၈ခု နဲ႔ရွိေနပါတယ္။ အာရွတိုက္က ေတာင္ကိုးရီးယား၊ အိႏၷိယ၊ တိုင္၀မ္တို႔လည္း ထိပ္ဆံုးအဆင့္မ်ားမွာ ရွိေနပါတယ္။ ၂၀၁၂ ထိပ္တန္း ကုမၸဏီ ၅၀၀စာရင္းမွာ စင္ကာပူက ၂ခု၊ ထိုင္း၊မေလးရွား တခုစီပဲ ပါ၀င္ေနပါတယ္။ ထိုင္းႏီုင္ငံ PPT နဲ႔ မေလးရွားႏိုင္ငံ Patronas ၂ခုကို မွတ္တမ္းတင္ဂုဏ္ျပဳရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။
.
.
ျမန္မာ့ေရနံနဲ႔ဓါတ္ေငြ ့
အခုေခတ္ ျမန္မာအစိုးရအတြက္ အဓိက၀င္ေငြျဖစ္ေနပါတယ္။ MOGE Myanma Oil and Gas Enterprise အျဖစ္ ျမန္မာအစိုးရက ဦးစီးလုပ္ေဆာင္ေနပါတယ္။ လက္ရွိ ရတနာဓါတ္ေငြပိုက္လိုင္း၊ ေရႊဓါတ္ေငြပိုက္လိုင္းမ်ားက ၀င္ေငြအဓိကရယူတဲ့လုပ္ငန္းမ်ားမွာ ျမန္မာအစိုးရ MOGE အျဖစ္ ဖက္စပ္လုပ္ကိုင္လွ်က္ရွိပါတယ္။
.
ကြ်န္ေတာ္ ျမန္မာျပည္ေရာက္ရွိစဥ္က ျမန္မာေရနံတႏိုင္လုပ္ငန္းမ်ားကို ေလ့လာမိပါတယ္။ လက္တြင္းမ်ားက ေရနံ တေန႔ တစည္၊ ၂စည္ေလာက္ ထြက္တာေလးကို သယ္ယူတယ္။ မံုရြာျမိဳ႔မွာ တႏိုင္ေရနံခ်က္လုပ္ငန္းမ်ားလုပ္ၾကတယ္။ အစိုးရနဲ႔ပိုင္တဲ့ျပည္တြင္းက ေရနံကုမၸဏီမ်ားက ၾကီးႏိုင္ငယ္ညွင္းလုပ္ရင္း၊ ဘုမသိဘမသိ ေရနံေဟ့ဆိုျပီး၊ လက္တြင္းကေလးမ်ား တူးၾကတဲ့လူမ်ား ခြက္ခြက္လန္ ရံႈးႏွိမ့္ပ်က္စီးရတဲ့ ၀ိသမေရနံလုပ္ငန္းရွင္မ်ားရဲ့ ၾကီးစိုးမႈကို မ်က္ျမင္ေတြ႔ခဲ့ဖူးပါတယ္။
.
အခု လက္ပေတာင္းေတာင္ ေၾကးနီစီမံကိနု္းလိုပဲ ေျမယာမ်ားကို ကုမၸဏီမ်ားက မတရားေစ်းႏႈန္းနဲ႔ ၀ယ္ယူ၊ရင္းႏွီးရင္း ကုမၸဏီအၾကီးက၊ အေသးကို ၀ါးျမိဳ၊ ေငြအနည္းငယ္ရွိသူမ်ားမိမိအိမ္ေျမကို ေရာင္းျပီး၊ ရင္းႏွွီးျမွတ္နွံလို႔ အရံႈးၾကီးရံႈးသြားတဲ့ လူမ်ားစြာ ေတြ႔ခဲ့ရပါတယ္။
.
ဒါက ျပည္တြင္းက တႏိုင္လုပ္ငန္း SME Small & Median Oil & Gas business လုပ္ငန္းေလးမ်ားကို ကာကြယ္၊ျမွ်င့္တင္ေပးဖို႔ ဥပေဒမရွိေသးပါဘူး။ ျမန္မာအစိုးရက အေရွ႔ေတာင္အာရွနိဳင္ငံမ်ားနဲ႔ အတူ လုပ္ေဆာင္လွ်က္ရွိပါတယ္။ SME ေတြကပဲ ႏိုင္ငံစီးပြားေရးရဲ့ ၇၀ရာႏႈန္းေလာက္ကို ျဖည့္ဆည္းေနခ်ိန္ SME ေတြကို ၀ိသမစီးပြားကုမၸဏီၾကီးမ်ားက ၀ါးမ်ိဳျခင္းဟာ ျမန္မာ့ေရနံလုပ္ငန္းမွာ အရုပ္ဆိုးလွတဲ့ျဖစ္ရပ္ပါ။
.
အေရွ႔ေတာင္အာရွ သယံဇာတႂကြယ္ဝမႈကို ႏိႈင္းယွဥ္ရင္ ဓာတ္ေငြ႔ထြက္ႏႈန္းမွာ အိမ္နီးခ်င္းထိုင္းက 20 billion cu m, မေလးရွားက 66 billion cu m နဲ႔ ဗီယက္နမ္က 7.8 billion cu m ထြက္ပါတယ္။ ျမန္မာျပည္က တႏွစ္မွာ ဓာတ္ေငြ႔ 11 billion cu m ထြက္တဲ့အတြက္ ဗီယက္နမ္ထက္ေတာ့ သာပါတယ္။
.
.
ေရနံဘယ္ေလာက္ထြက္သလဲ ယွဥ္ၾကည့္ရင္
ထိုင္းက တႏွစ္ကို ေရနံစည္ေပါင္း 406,000 barrels, မေလးရွားက တေန႔ကို ေရနံစည္ 716,000 barrels , ဗီယက္နမ္က 304,000 barrels ထြက္ၿပီး၊ က်ေနာ္တို႔က 21,000 barrels ပါ။ နည္းနည္းပဲ ထြက္ပါတယ္။
ေရနံ၊ ဓာတ္ေငြ႔ သယံဇာတထြက္မႈကို ၾကည့္ရင္ ျမန္မာျပည္ဟာ ထိုင္း၊ မေလးရွားနဲ႔ ဗီယက္နမ္ကို မမီပါဘူး။ သို႔ေသာ္လည္း ကုန္ၾကမ္းထြက္သမွ်ကို ႏိုင္ငံျခား တရုပ္၊ထိုင္းႏိုင္ငံမ်ားကိုပဲ ေရာင္းခ်ျပီး၊ အဲဒီႏိုင္ငံမ်ားက ဓါတ္ဆီ၊ဒီဇယ္ဆီမ်ားကို ျပန္လည္၀ယ္ယူေနရတဲ့ ဗိယက္နမ္ႏိုင္ငံရဲ့ အားနည္းခ်က္က နည္းပညာမလိုက္ႏိုင္ျခင္းျဖစ္ပါတယ္။
.
ျမန္မာႏိုင္ငံလည္း ကုန္ၾကမ္း (ေရနံဓါတ္ေငြ႔) ေရာင္းခ်တဲ့ႏိုင္ငံကေန ကုန္ေခ်ာ (ဓါတ္ဆီ၊ဒီဇယ္ဆီ) ျပည္တြင္းမွာပဲ ထုတ္လုပ္ဖို႔ အေရးၾကီးဆံုးျဖစ္တဲ့ ကြ်မ္းက်င္သူ၊ ျမန္မာပညာရွင္မ်ား၊ ကမၻာအရပ္ရပ္က ျပန္လာၾကဖို႔အခ်ိန္ကို ေမွ်ာ္လင့္လ်က္ ထိုင္းႏိုင္ငံ PPT ေရနံကုမၸဏီအေၾကာင္း အက်ဥ္းေရးလိုက္ပါတယ္။
.
///// … End. Of .Thai-Myanmar 2012 Articles … /////
.
.
သံုးသပ္ခ်က္ (ထိုင္း-ျမန္မာ ၂၀၁၈)
၁။ ၂၀၁၂ ေနာက္ပိုင္းမွာ ႏွစ္ႏိုင္ငံ ႏိုင္ငံေရး အေျခအေန မ်ားစြာ ေျပာင္းလဲ သြားပါျပီ။ ထိုင္းႏိုင္ငံမွာ ၀န္ၾကီးခ်ဳပ္(ေဟာင္း) တာဆင္ နဲ႕ သူ႕ညီမ လူထုေထာက္ခံမႈ ရေပမဲ့ စစ္တပ္က အာဏာသိမ္းခံ ရတဲ့ အတြက္ စစ္ အစိုး ရ ျဖစ္ ေန ပါတယ္။ ဖြဲ႕ စည္း ပံု အေျခ ခံ ဥပေဒ ေရး ဆြဲ ျပီး ေရြး ေကာက္ပြဲ ျပန္လုပ္ ေပးမယ္ ဆိုတာ ၾကာေန ပါျပီ။ ျမန္မာ ႏိုင္ငံ မွာေတာ့ ၂၀၁၅ မွာ ေရြးေကာက္ပြဲ လုပ္ျပီး ေဒၚေအာင္ ဆန္း စု ၾကည္ ရဲ့ အင္ အယ္ ဒီ ပါတီ နဲ႕ တပ္မေတာ္ ၂၅% အတူ အုပ္ခ်ဳပ္ ျပဳျပင္ ေျပာင္း လဲ ေန ပါတယ္။
.
ဒါ ေပ မဲ့၊ ထုိင္း-ျမန္မာ စီးပြားေရး နဲ႕ တစ္ဦးခ်င္း ၾကြယ္၀ ခ်မ္းသာမႈ က အရမ္း ကြာ ျခား ေန ဆဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ႏွစ္ ေပါင္း မ်ားစြာ ျမန္မာ အေျခခံ လူတန္းစား မ်ားနဲ႕လူလတ္တန္းစားမ်ား၊ အထက္တန္းစားမ်ား ထိုင္းႏိုင္ငံ ကို မွီ အုန္း မွာ မဟုတ္ပါဘူး။ လြန္ခဲ့ တဲ့ ႏွစ္ ၂၀ ေလာက္ က ဗီယက္နမ္ ႏိုင္ငံ ျပဳ ျပင္ ေျပာင္းလဲ မႈ ျပဳလုပ္ ရာမွာ ထိုင္း ကုမဏီ မ်ားစြာ သြားေရာက္ ရင္းႏွီး ျမွတ္ နွံၾကပါတယ္။ ၁၀ႏွစ္ အၾကာမွာ ထိုင္း ကုမဏီမ်ား ရင္းႏွီးေငြ + အျမတ္ေငြ မ်ားစြာ ရရွိ သြားျပီး၊ လုပ္ငန္းမ်ားကို ဗီယက္နမ္ မ်ားက လုပ္ကိုင္ တတ္သြားျပီး ဗီယက္နမ္ လူမ်ိဳး မ်ား လက္ထဲ ေရာက္သြား ၾကျပီ ျဖစ္ ပါတယ္။
.
၂။ ဒါေၾကာင့္ ဗီယက္နမ္ တိုးတက္ သြားျခင္းက ထိုင္း ႏိုင္ငံ ရဲ့ လူသားအရင္း ျမစ္၊ နည္းပညာမ်ား နဲ႕ ေငြအရင္းအႏွီး မ်ားး ေၾကာင့္ ျဖစ္ပါတယ္။ ဗီယက္နမ္ လူမ်ိဳး မ်ား ဟာ တရုပ္၊ အေမရိကန္၊ ဥေရာပႏိုင္ငံမ်ားကို မမွီ ခို လို ၾကပါ။ အဲ ဒီ ႏိုင္ငံ မ်ားက အလြန္ အျမတ္ထုတ္ တတ္ၾကတယ္ ဆိုတာ ဗီယက္နမ္ မ်ား သိရွိပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဗိယက္နမ္ ရင္းႏွီးျမွတ္ ႏွံမႈ အမ်ားစုက အာစီယံ ႏိုင္ငံမ်ားက တဆင့္ လာေရာက္ျပီး၊ ဂ်ပန္ က ဒုတိယ အမ်ားဆံုး၊ ေတာင္ကိုးရီး ယား နဲ႕ တိုင္၀မ္ မ်ားက လည္း ရင္းႏွီး ျမွတ္ ႏွံမႈ အမ်ားအျပား လာပါတယ္။
.
တကယ္ေတာ့ ဥေရာပႏိုင္ငံမ်ား နဲ႕ အေမရိကန္ ႏိုင္ငံ တို႕ သူတို႕စီးပြားေရး နဲ႕ အၾကပ္တည္း ျဖစ္ေနလို႕ ႏိုင္ငံျခား ကို သိပ္ မရင္းႏွီး ႏိုင္ေတာ့ပါဘူး။ သူတို႕ ရင္းႏွီး ထားတဲ့ စင္ကာပူ၊ ေဟာင္ေကာင္၊ အေရွ႕ေတာင္အာရွ ႏုိင္ငံမ်ား က တဆင့္ ျမန္မာ ႏိုင္ငံ ကို ၀င္ေရာက္ ရင္းႏွီး ေနၾကျပီ ျဖစ္ပါတယ္။ အမ်ားဆံုး အရင္းအႏွီး ၀င္ေရာက္မဲ့ ႏိုင္ငံကေတာ့ ထိုင္း ႏိုင္ငံ ျဖစ္ပါတယ္။
.
၃။ ၂၀၁၇ ကမၻာ ့ဘဏ္ အခ်က္အလက္ အရ၊ လက္ရွိ ထိုင္းႏိုင္ငံ ရဲ့ GDP က Thailand $409 billion Myanmar $74 billion ျဖစ္ျပီး၊ တစ္ဦးခ်င္း၀င္ေငြ GDP / Capital per year မွာ ထိုင္းႏိုင္ငံက $5748, ျမန္မာႏိုင္ငံက $1212 ျဖစ္လို႕ အရမ္းကြာ ျခားပါတယ္။ ထိုင္းႏိုင္ငံ အလည္သြား၊ ေဆးကု၊ အလုပ္လုပ္ ဖူးသူမ်ား ပိုသိ ပါတယ္။
.
၄။ ဓန ဥစၥာ ကြာျခားမႈ ေတြကို ႏိႈင္းယွဥ္ ရင္ေတာ့ လိုက္လို႕ မမွီႏိုင္ လို႕ ထင္စရာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ တစ္ဦးခ်င္း ျပိဳင္ ဆိုင္ ရင္ေတာ့ ျမန္မာ ပညာတတ္ မ်ား၊ ျမန္မာ သူေဌးမ်ား၊ ျမန္မာ အစိုးရ အရာရွိမ်ား၊ ျမန္မာ စစ္တပ္ စသျဖင့္ တစ္ဦးခ်င္း ထူးခြ်န္မႈကို အားေပးျပီး ထိုင္းႏိုင္ငံ ဆီက ဗိယက္နမ္ တို႕ အကူညီ ယူသြားသလို ျမန္မာအစိုးရ နဲ႕ စစ္တပ္ ပူးေပါင္း လုပ္ေဆာင္ ရမယ္ ျဖစ္ပါတယ္။
.
၅။ ထိုင္းႏိုင္ငံ ရဲ့ စီးပြား အင္အား အလြန္ ခိုင္မာ ၾကီးမားေၾကာင္း၊ အေမရိကန္ နဲ႕ ဥေရာပ ႏိုင္ငံမ်ား ေရာက္သြားရင္ ေလဆိပ္မွာ ေငြလဲလွယ္တဲ့ ေကာင္တာမ်ားမွာ ထိုင္း ဘတ္ေငြ ပဲ လဲလွယ္ႏိုင္ျပီး၊ အာစီယံ ေငြေၾကးမ်ား စင္ကာပူ ေဒၚလာကို လဲလွယ္လို႕ မရေၾကာင္း ေတြ႕ရပါတယ္။ ထိုင္း အစားအစာ နဲ႕ လုပ္ငန္းရွင္မ်ား အေမရိက၊ ဥေရာပ ျမိဳ႕ၾကီး တိုင္းမွာ ေနရာ ယူထား ၾကပါတယ္။ ၁၉၇၀ ေနာက္ပိုင္း ကြန္ျမဴနစ္ စနစ္ ၾကီးစိုး တဲ့ အခ်ိန္ အေမရိကန္ နဲ႕ အေနာက္ႏိုင္ငံ မ်ားက စိုးရိမ္လို႕ ထိုင္း နိုင္ငံကို အစြမ္းကုန္ ပံ့ပိုး ေပးရင္း၊ အေမရိကန္ စစ္တပ္ၾကီးလဲ ထိုင္းႏိုင္ငံ မွာ အေျခခ် ခဲ့ပါတယ္။ ထိုင္း စီးပြားေရး အင္ပါယာ ကမၻာ အႏွံ ၾကီးမား လာျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။
.
အတက္အဆင္းျမန္တဲ့ ထိုင္းႏိုင္ငံေရး၏ ေနာက္ကြယ္က အားသာခ်က္မ်ားနဲ႔ ျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရး၊စီးပြားေရး အေရြ႔ - မိုးမခ ေဆာင္းပါးမွာ ၊ ထိုင္းစီးပြားေရး ၂၀၁၃ အေျခအေန၊ ထိုင္းႏိုင္ငံ မွ ၾကြယ္ဝခ်မ္းသာပါက ကမၻာေက်ာ္ စိန္ေရႊ၊ လက္ဝတ္ ရတနာမ်ား၊ ထိုင္းႏိုင္ငံရဲ႕ရတနာသိုက္ၾကီး၊ တရာမဝင္စာရင္းအရ ျမန္မာ ၆သန္းခန္႔ ထိုင္းႏိုင္ငံတြင္ အလုပ္ေပးထားႏိုင္ျခင္းမွာ အံ့ဘြယ္ရာ အလုပ္အကိုင္အခြင့္ လမ္း ေပါမ်ားျခင္း အေၾကာင္း ေရးထားပါတယ္။ (ကိုးကား လင့္)
.
.
နိဂံုး (ထိုင္း ႏိုင္ငံ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ား လာေရာက္ရန္)
ျမန္မာႏိုင္ငံ နယ္စပ္ေတြမွာ ထိုင္း စီးပြားေရး လုပ္ငန္းမ်ားစြာ စက္ရံု၊ အလုပ္ရံု အေျမာက္အမ်ား တည္ေဆာက္ ထားျပီး ျဖစ္ပါတယ္။ အခြင့္ သာရင္ ျမန္မာ ႏို္င္ငံ အတြင္းကို အလြယ္ တကူ ေရႊ႕ေျပာင္း လာၾကဖို႕ အသင့္ ျဖစ္ေန ပါတယ္။ ျမန္မာ အစိုးရ ဘာေတြ ေျပာင္းဖို႕ လုပ္ေနသလဲ..
- လမ္းတံတားမ်ား
- လွ်ပ္စစ္ ဓါတ္အား ရရွိျပီး၊ ေစ်းသက္သာေရး
- အာမခံလုပ္ငန္း (သူတို႕ရင္းႏွီးမႈ မ်ားကို အာမခံရန္၊ ယံုၾကည္ရတဲ့ အာမခံ ကုမဏီမ်ား လိုအပ္ပါတယ္)။
- စာရင္းစစ္မ်ား (လုပ္ငန္းကို အမွန္အကန္ စာရင္းစစ္ျပီး၊ အခြန္မေရွာင္ႏိုင္တဲ့၊ အဂတိနည္းတဲ့ စာရင္းစစ္ကုမဏီမ်ား းလိုအပ္ပါတယ္။
.
အထက္ပါ အင္ေရာစထရပ္ခ်ာ ဆိုတဲ့ အေျခခံ အေဆာက္ အဦမ်ား ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ အေျခခိုင္ေစဖို႕ ယံုၾကည္မႈ ရွိတဲ့ အစိုးရ ျဖစ္ဖို႕ ျမန္မာႏိုင္ငံ အစိုးရ သစ္ က ၾကိဳးစား ေနပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ကေတာ့ ျမန္မာ မ်ားရဲ့ ပညာေရး ဗဟုသုတ ႏိုင္ငံ တကာ အဆင့္ ေရာက္ရွိ ေရး ျဖစ္ပါတယ္။
.
ဖတ္ရႈ သူ အားလံုး ပညာေရး၊ စီးပြားေရး၊ အလုပ္ကိုင္မ်ား တိုးတက္ ၾကီးပြားၾကပါေစ။
.
ေဇာ္ေအာင္ (မံုရြာ)
၃. ဇူလိုင္. ၂၀၁၈
.
၁။ မိုးမခ ထိုင္း-ျမန္မာ ေဆာင္းပါးမ်ား
၂။ အတက္အဆင္းျမန္တဲ့ ထိုင္းႏိုင္ငံေရး၏ ေနာက္ကြယ္က အားသာခ်က္မ်ားနဲ႔ ျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရး၊စီးပြားေရး အေရြ႔
ဒီဇင္ဘာ ၁၀၊ ၂၀၁၃ http://moemaka.com/archives/103
၃။ ၀ီကီ ပီဒီယာ စြယ္စြယ္က်မ္း နဲ႕ ထိုင္းအစိုးရ အခ်က္လက္မ်ား
